Category: साहित्य

“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग भाग: एकसय सतहत्तरऔं अभ्यासमा हामी पुगेका छौ। सम्पूर्ण पञ्चाङ्ग स्रष्टाहरुमा अनुरोध छ।
अभ्यास पाठशालाको अभ्यास शृङ्खला दर्ता पछिको भाग :-१७७———-

विधा :- पञ्चाङ्ग

अभ्यास गर्ने स्थान :- पञ्चाङ्ग अभ्यास पाठशाला

मिति:- २०८२/०८/२९

पञ्चाङ्ग वा समपञ्चाङ्ग लेखि बुधबार बेलुका ०९ बजेसम्म पठाउनु हुन अनुरोध छ।

……………………………………….

प्रशिक्षक:-

……………

सोमनाथ लुइटेल

गुणनिधि घिमिरे

सुशीला पौडेल

………………………

भाषा शुद्धीकरण:-

———–

भवानी घिमिरे

पशपती राई

सङ्कलक :-

———-

दुर्गा रिजाल आचार्य

संयोजक:-

=====

पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल ======================

अक्षर सङ्ख्या:- [बराबरी]

अनुप्रास :- आफुखुसी

स्थायी :- अनिवार्य

पञ्चाङ्ग:०१

कर्म गर फलको आश नगर

प्यास लाग्दा जलको आश नगर।

हाँसो खुसीमा हजारौं हुन्छन् यहाँ,

दुःख पर्दा दलको आश नगर

बलियाको बलको आश नगर।

-सुशीला पौडेल

पञ्चाङ्ग:०२
देश समृद्धिकाे नारा भित्र जलेकाे छ हजुर
सुशासन प्रतिबद्धताले छलेको छ हजुर
भनाइ गराइएको तारतम्य नमिलेपछि ,
कलिमा त! मनुष्यमा पाप फलेको छ हजुर
विश्वमञ्चमा पू्र्खाको सान ढलेकाे छ हजुर ।
-प्रद्युम्न चालिसे
पञ्चाङ्ग-०३
यो बाटो गलत छ अझै अघि जान्छु नभन
आफू मात्रै हैन अरूलाई नि लान्छु नभन
लक्ष्यमा पुग्न सही मार्ग चुन्नुपर्छ पहिला,
यहीँबाट लक्ष्यलाई झटारो हान्छु नभन
भुइँमा बसिबसि मिठो फल खान्छु नभन।
-पशपती राई खोटाङ ।

ॐ”पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग भाग: एकसय छयाहत्तरौं अभ्यासमा हामी पुगेका छौ। सम्पूर्ण पञ्चाङ्ग स्रष्टाहरुमा अनुरोध छ।
अभ्यास पाठशालाको अभ्यास शृङ्खला दर्ता पछिको भाग :-१७६———-

विधा :- पञ्चाङ्ग

अभ्यास गर्ने स्थान :- पञ्चाङ्ग अभ्यास पाठशाला

मिति:- २०८२/०८/२२

पञ्चाङ्ग वा समपञ्चाङ्ग लेखि बुधबार बेलुका ०९ बजेसम्म पठाउनु हुन अनुरोध छ।

……………………………………….

प्रशिक्षक:-

……………

सोमनाथ लुइटेल

गुणनिधि घिमिरे

सुशीला पौडेल

………………………

भाषा शुद्धीकरण:-

———–

भवानी घिमिरे

पशपती राई

सङ्कलक :-

———-

दुर्गा रिजाल आचार्य

संयोजक:-

=====

पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल ======================

अक्षर सङ्ख्या:- [बराबरी]

अनुप्रास :- आफुखुसी

स्थायी :- अनिवार्य

पञ्चाङ्ग:०१

फाटेको मन सिएर हिँड्नु परेको छ

मुटुमा आगो दिएर हिँड्नु परेको छ।

एकदिन मरेर जाने मानव शरीर,

मान्छे टक्कर लिएर हिँड्नु परेको छ

कहिले रक्सी पिएर हिँड्नु परेको छ।

-सुशीला पौडेल

पञ्चाङ्ग:०२
फाटनु जति फाटी सक्दा उधार्दै पनि टाल्नुपर्छ,
हारहरू जति खादै यहाँ आशा बनी पाल्नुपर्छ
किन आँखाहरू रसायनी मन मुटु टुक्रिएनी,
सधैँ खुसी धेरै देखाएर पीडा भनी पाल्नुपर्छ
डाँडा र काँडा पन्छाउदै पाइला गनी चाल्नुपर्छ।

-दुर्गा आचार्य
मोरङ

पञ्चाङ्ग:०३

हिमाल हुन जमेको चिसाे हिउँ हुनुपर्छ
हात्ती कहलाउन विशाल जीउ हुनुपर्छ
फल त्यतिकै लाग्दैन माटो खनेर दिनहुँ ,
राम्रो फसल लिन असल बिउ हुनुपर्छ
सेलराेटी पकाउन तेल,घिउ हुनुपर्छ ।

-भवानी घिमिरे
सर्लाही ।
पञ्चाङ्ग०४
“””””””””
जातपात लेखिएको छैन वेदमा साथी
ईश सृष्टि पलाएको हैन फेदमा साथी
कामकाे आधारमा गरेकाे हाे विभाजन,
जन्मेको आधार जात मान्नु खेदमा साथी
हाम्रो अक्षम्य ठुलो पाप छ भेदमा साथी।
-प्रधुम्न चालिसे
पञ्चाङ्ग-०५
हिजोआज जोपनि जीउ छाडेर बोलेको देखिन्छ
आफ्नालाई बचाउन अरुलाई पोलेको देखिन्छ
सत्यतथ्य के हो सुन्ने फुर्सद कसलाई पो छ र?
उसै त रूखो बोली त्यसैमा विष घोलेको देखिन्छ
अन्त्यमा बोल्दाबोल्दै आफ्नै धोती पो खोलेको देखिन्छ ।

-पशपती राई खोटाङ ।

“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग चित्रपट भाग :- एकसय पैंतालीसौंमा हामी पुगेका छौं।
लेख्नु पर्ने पञ्चाङ्ग सङ्ख्या :- ०१

मिति:- २०८२/०८/२५

आदरणीय पञ्चाङ्ग अनुरागी एवम् स्रष्टाज्युहरू हार्दिक नमस्कार पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल” को आधिकारिक दर्ता पछिको: १४६[एकसयछ्यालिसौं] चित्रपटमा,यहाँहरुलाई हार्दिक स्वागत गर्दै यस शृङ्खलामा दिइएको चित्र अनुसारको विम्बात्मक तथा गहन मौलिक भाव झल्किने एक पञ्चाङ्ग शनिबार बेलुका ९:०० बजे भित्र आफ्नो नाम र ठेगाना सहित कमेन्ट बक्समा लेख्नु हुन हार्दिक अनुरोध गर्दछौं!

प्रशिक्षक :

---

सोमनाथ लुइटेल “रवि पाल्पाली

गुणनिधि घिमिरे

सुशीला पाैडेल

चित्र संकलन

---

सुशीला पौडेल

संकलन

सुशीला पौडेल

दुर्गा रिजाल आचार्य

शुद्धीकरण

---

भवानी घिमिरे

पशपती राई

संरचना

---

अनुप्रास :- आफू खुसी

स्थायी :- आफू खुसी

अक्षर :- बराबरी

समायोजक

पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल

---

चित्र अनुसार पञ्चाङ्गहरू [चित्रपट]

~~~~~

पञ्चाङ्ग:०१

ठूलो वृक्ष नेपालको धरामाथि देखियो

घाम,हावापानी झेल्दै जरा माथि देखियो

प्रकृति देन पनि अजीब हुँदो रहेछ,

अन्धकारले छोप झैं गरा माथि देखियो

कतिको भलो गरेको चरा माथि देखियो।

पञ्चाङ्ग:०२

यसियामै सबै भन्दा ठुलो वृक्ष मानिएको छ यहाँ।

रुपन्देही जिल्लामा पर्छ रे भन्ने जानिएको छ यहाँ

यस वृक्षको अवलोकन गर्न देश विदेशदेखि

लामेताँत लागेर मानिसहरु तानिएको छ यहाँ

यस वृक्षमा भगवानको बास ठानिएको छ यहाँ।

-मल्ल लक्ष्मी श्रेष्ट

मेची किनार

बिर्तामोड झापा

पञ्चाङ्ग:०३

यति ठूलो वृक्ष नेपालको धरामाथि

हावापानी थेग्दै उभिएछ जरामाथि

एशियाको नमूना हो प्रकृतिको देन,

अन्धकार हुन्छ होला यसै गरामाथि

धेरै नै भलाई गरेको छ चरामाथि।

-घनश्याम पौडेल,पोखरा

पञ्चाङ्ग:०४

नेपालमा सबैभन्दा ठुलो रूख मानिन्छ यहाँ

यहाँ भगवानको प्रतीक पनि ठानिन्छ यहाँ

रहरलाग्दो प्रकृतिको अनुपम रहरमा

हेर्न हरेक देश विदेशबाट तानिन्छ यहाँ

ठुलो वृक्ष वनस्पतिको रुपमा जानिन्छ यहाँ।

-दुर्गा आचार्य

मोरङ

पञ्चाङ्ग:०५

ठुलो रुख चौतारीमा तपि रहेछ

सेवा गर्न पाऊँ भन्दै जपी रहेछ

एकनास देखिन्छ हिउँद,बर्षामा ,

अनेकन दुःख सुख खपी रहेछ

लामोआयु उसैको नै थपी रहेछ ।

-भवानी घिमिरे

सर्लाही ।

पञ्चाङ्ग-०६
यो विशाल वृक्षले कति घाम र कति पानी छेल्यो होला
यसका हाँगा-हाँगा आएर पशुपन्छी कति खेल्यो होला
बोल्न सक्ने भए भन्ने थियो कहानी बोल्न नसकेर पो,
कति आयो हावाहुरी कस्ता समय यसले झेल्यो होला
यति लामो आयु जिउन जरा यसले कति जेल्यो होला।

-पशपती राई खोटाङ ।
ॐ
पञ्चाङ्ग०७
“”””””””””
वस्तु अड्नलाई त! आड धरा चाहिन्छ
विरुवा फैलन मल जरा चाहिन्छ
जात र संस्कार हाम्रो पहिचान हाे,
रुखकाे डालीमा गुँड चरा चाहिन्छ
उब्जनी सप्रन जल गरा चाहिन्छ ।
-प्रधुम्न चालिसे

“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग भाग: एकसयपचतरौऔ अभ्यासमा हामी पुगेका छौ। सम्पूर्ण पञ्चाङ्ग स्रष्टाहरुमा अनुरोध छ।
अभ्यास पाठशालाको अभ्यास शृङ्खला दर्ता पछिको भाग :-१७५———-

विधा :- पञ्चाङ्ग

अभ्यास गर्ने स्थान :- पञ्चाङ्ग अभ्यास पाठशाला

मिति:- २०८२/०८/१५

पञ्चाङ्ग वा समपञ्चाङ्ग लेखि बुधबार बेलुका ०९ बजेसम्म पठाउनु हुन अनुरोध छ।

……………………………………….

प्रशिक्षक:-

……………

सोमनाथ लुइटेल

गुणनिधि घिमिरे

सुशीला पौडेल

………………………

भाषा शुद्धीकरण:-

———–

भवानी घिमिरे

पशपती राई

सङ्कलक :-

———-

दुर्गा रिजाल आचार्य

संयोजक:-

=====

पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल ======================

अक्षर सङ्ख्या:- [बराबरी]

अनुप्रास :- आफुखुसी

स्थायी :- अनिवार्य

पञ्चाङ्ग:०१

देखिन र देखाउन जान्नु पर्छ यहाँ

आफू आफैंलाई ठूलो मान्नु पर्छ यहाँ

सारथि हुँ बाँचुन्जेल खलियान मेरै,

खुट्टा तान्ने दुष्ट गुरु तान्नु पर्छ यहाँ।

नेतृत्व पाए प्रगति ठान्नु पर्छ यहाँ ।

-सुशीला पौडेल

पञ्चाङ्ग:०२

फुलाएर फूल अरू झर्न दिन्न

लगाएर जल पनि मर्न मर्न दिन्न

अति राम्रो हुने फूल मुस्कुराए,

भँमराको हूललाई पर्न दिन्न

कसैले चुडाल्न खोजे हर्न दिन्न।

घनश्याम पौडेल,पोखरा

पञ्चाङ्ग:०३

उतार चढावको खालीपन पालेपछि

जीवन नै सम्झनाले भरिन थालेपछि

जितेको संसार फेरि हारेको जस्तै लाग्छ,

शान्ति र स्थिरता जीवनबाट फालेपछि

बदलिँदो चाला नै दिलभित्र हालेपछि ।

✍️अच्युत घिमिरे,

 सर्पाङ, भुटान🇧🇹

ॐ

पञ्चाङ्ग:०४

“””””””””

गरियो काराेबार लाखाैैं लाख महाेदय

तर रहेन आज मेराे साख महाेदय

विधिवत् पदीय आचरण नगर्दा खेरि

जीवनको पूर्ण आम्दानी राख महाेदय

आखिर मेराे जाेगिएन नाख महाेदय ।

-प्रद्युम्न चालिसे

भक्तपुर कटुञ्जे ।

पञ्चाङ्ग:०५

आँसुको भेलै भेलमा रहेछ यो जिन्दगी

बुझ्नै कठिन खेलमा रहेछ यो जिन्दगी

अनेकौं चोट बोकेर यसरी बग्नुपर्ने

हो जन्जालको मेलमा रहेछ यो जिन्दगी

कैयौँ नाटकको झेलमा रहेछ जिन्दगी ।

-दुर्गा आचार्य

मोरङ

पञचाङ्ग::०६

---

आगोले तन जलायो धुँवासँग किन गुनासो गर्नु

धनले मन जलायो बुवासँग किन गुनासो गर्नु

सधैं गुनासो तैपनि समय अनुसार गरे हुन्थ्यो ,

जरुवाको पानी सुक्यो कुवासँग किन गुनासो गर्नु

सिरकनै पातलो छ रुवासँग किन गुनासो गर्नु।

---

-मल्ल लक्ष्मी श्रेष्ट

मेची किनार

बिर्तामोड झापा

पञ्चाङ्ग-०७
केही नबोली बस्दा पनि
कुँडिन्छ मन कसो गरुँ
बोलेर सम्झाउँदा पनि खुँडिन्छ मन कसो गरुँ
लुगा भए सिएर गाँस्न हुन्थ्यो मान्छेको मन पर्यो,
बल्ल यता गाँस्यो त उता चुँडिन्छ मन कसो गरुँ
जसो गरे पनि मिल्दैन मुडिन्छ मन कसो गरुँ।
-पशपती राई खोटाङ ।