Tag: वसन्त अनुभव

साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको १६ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ ।
साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६७ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे ।

झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।

शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।

झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्‍याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।

झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर समेत हुनुहुँदैन ।

साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- १६ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-

…
१,
ढुङ्गाको मन अजब
कठै ! देश बेवास्तामा
कुर्सी जोगिए गजब !
२,
मुखमा राम भन्छन्
उतार्छन् व्यवहारमा रावण
लट्ठ्याउने कहानी कहन्छन् ।
३,
आकार बन्छ सुन
घन खाएर अनगिन्ती
गृहमा प्रवेश सगुन ।

• म्यामराज राई
  …
  १,
  हरियाली डाँडापाखा वन
  मनोरम देखियो प्रकृति
  वसन्तको हुँदा आगमन !
  २,
  खुसीले यताउता गरी
  चहार्दै वनपाखा हेर
  गाउॅंछे कोइली चरी !
  ३,
  रनबन पखेरा डुल्दा
  देखिन्छ पाखा रक्ताम्य
  चट्ट गुराँस फुल्दा !
• वसन्त अनुभव, घोराही, दाङ
  …
  १,
  हामी बाँचेको माटोमा
  रोग नलागोस् कसैलाई
  शत्रु नआऊन् बाटोमा ।
  २,
  मिलेर बसेको देश
  हिमाल ,पहाड ,तराई
  उस्तै संस्कृति परिवेश ।
  ३,
  इतिहासका पानाहरू हेरौँ
  वीर गोर्खालीले लेखेको
  गोरेटो कसैले नफेरौँ ।
• रबि पौडेल ,दक्षिण भारत पाण्डेचरि
  …
  १,
  दुईदिने जिन्दगी कस्तो
  घमण्डले पालिएको देखेर
  हुँदैन भनेको जस्तो।
  २,
  महॅंगो भयो सन्सार
  बेरोजगारको भाँडो भरिएपछि
  हुँदैछ घुसपैठको भन्सार।
• बिकास छेत्री अञ्जान, कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ।
  …
  १,
  जोगाऔॅं धर्ती अब
  प्रकृति प्रकोप बढ्यो
  सचेत बनौँ सब ।
• ताराप्रसाद चापागाईँ, धुनिबेसी, धादिङ
  …
  १,
  आमा धर्ती माता
  पाप लाग्छ रुवाए
  खोलौँ सम्मानको खाता!
• मन्दिरा सेढाई, मलेखु, धादिङ
  …
  १,
  गुराँसले राताम्मे वन
  सबैतिर डुलेर हर्दा
  टक्क अडिने मन।
  २,
  खुसी लाग्छ मन
  सकरात्मक सोच लिॅंदा
  स्वस्थ रहन्छ तन।
  ३,
  जोगाऔँ सबैले हेर
  बचाउन शरीरलाई आफ्नो
  नगरी कुनै अबेर।
• अर्जुन प्रसाद चौलागाई, रामेछापः-सुनापति-१, हालः-अमेरिका,बोस्टन।
  …
  १,
  कुर्ची तानातान भयो
  देश बन्यो रणभूमि
  हेर्दाहेर्दै जीवन गयो।
  २,
  युवा खोज्न खास
  उठाउँछ अनुदान नेता
  असहाय वृद्धको रास।
  ३,
  देश भन्छन् कृषिप्रधान
  त्यो आकाशतिर हेर्दाहेर्दै
  किसानको गयो परान।
• सुरेशकुमार पाण्डे, दाङ घोराही १८
  …
  १,
  खडेरी लामो यसपालि
  किसानलाई पार्‍यो मर्कामा
  सुकायो सबै बालीनाली ।
• सरिता सेढाई धादिङ
  …
  १,
  भनेको कुरामा जाग्दैनौँ
  जबरजस्ती गर्छौँ आफ्नोपनमा
  बुद्धिजीवीको भनाइमा लाग्दैनौँ ।
  २,
  लाग्दैछ इज्जतमा धक्का
  समाजले बनएको नियम
  पालन गर्नुपर्नेछ पक्का ।
  ३,
  भौतिक लालचमा डुबिन्छौ
  थुपारेर सम्पत्ति अपार
  एकदिन माटोले पुरिन्छौ।
• दिल ठकुरी, टिस्टाभेली दार्जिलिङ
  …
  १,
  वसन्तको रौनक छायो
  पाक्यो काफल वनमा
  चरीले खान बोलायो।
  २,
  धेरै पानी पिउनु
  बढेको छ गर्मी
  स्वास्थ्य भएर जिउनु।
• अनिता भण्डारी, ताप्लेजुङ
  …
  १,
  जन्मेको ठाउँको माटो
  भुल्नु हुन्न कहिल्यै ,
  खेली हिॅंडेको बाटो ।
  २,
  हिमालको काखैमा गाउँ
  कस्तुरी, मृग खेल्ने
  कति सुन्दर ठाउँ ।
  ३,
  आमाभन्दा छिन् राम्री
  कोही छैन संसारमा
  धर्ती माता हाम्री।
• राज कुमार राजभण्डारी खोटाङ्गे, मध्यपुर ठिमी ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर ।
  …
  १,
  छोडिसके गर्न काम
  नेपालमा हेर मजदुरले
  नदिएर उचित दाम।
  २,
  डढेलो लागेको हेर
  चारैतिर भयो सुक्खा
  जिउधनको गयो खेर।
• कला ढकाल, झापा
  …
  १,
  स्वार्थमा हिॅंडे सब
  खोज्न गाह्रो भयो ,
  असल मान्छे अब।
  २,
  रहर सबैलाई कमाउन
  बाटो बिराएर थाले,
  अकुत सम्पत्ति जमाउन।
• शंकर कार्की ,मकवानपुर ।
  …
  १,
  भुल्नुपर्छ पुराना बातहरू
  दिन सबैका आउँछन्
  रङ्गीन बनून् दिनरातहरू ।
  २,
  सहभागी दाजुभाइ वारिपारि
  खुलाएर परिचय दिनुस्
  हालसम्मको यथार्थ जानकारी ।
  ३,
  प्रयास जोडी हुनलाई
  एक्लो बस्नु हुँदैन
  दिन्न कहिल्यै रुनलाई ।
• चुडामणी देबकोटा, चनपा – १३, काठमाडौँ
  …
  १,
  वनवासी प्रभु राम
  तिमीलाई नभेटी यहाँ
  अस्ताउने भयो घाम।
• बिके मुखिया, दार्जिलिङ, भारत
  …
  १,
  हुँदैन मुग्लान पसेर
  अब केही गरौँ
  आफ्नो देशमै बसेर ।
  २,
  गुराँस फुल्यो पाखामा
  गीत गायो न्याउलीले
  साह्रै विरहको भाकामा ।
  ३,
  लेकमा फुल्यो चिमाल
  बिहानी झुल्के घाममा
  टलल टल्क्यो हिमाल ।
• डम्बर थामी ‘अनुपम’, कालिन्चोक गा.पा. -६ , दोलखा
  …
  १,
  कुर्सीमै हुन्छ ध्यान
  विकास गर्नुपर्छ भन्ने
  छैन कसैमा ज्ञान ।
• बाबुराम पाण्डे, अर्घाखाँची
  …
  १,
  मनको पखेटा हुँदा
  ऐ ! दुनियाँ कस्तो
  दिललाई आनन्दले छुँदा।
  २,
  मायालु मनमा आऊँ
  वनभरि न्याहुली रुँदैछ
  परदेशी घर जाऊँ।
• नीमा छिरिङ भोटिया, जलढका कालेबुङ
  …
  १,
  सत्ताको खेल हुँदैछ
  जनता दोधार देशमा
  लुटिने यहाँ रुँदैछ ।
  २,
  लुटेको धन चाहिॅंदैन
  हुँदैन प्रगति केही
  मोजमस्तीमा नि खाइॅंदैन ।
  ३,
  फक्रियो चमेलीको फूल
  चारैतिर बास्ना छर्‍यो
  बास्नामा हुँदैन भूल ।
• ईश्वर साउद , रामारोसन – ६, सुदुरपश्चिम अछाम
  …
  १,
  मानवीयता कता हरायो ?
  जताततै डढेलो देखिन्छ
  वन्यजन्तु जङ्गलमा करायो।
  २,
  मानिस विवेकहीन बन्दैछ
  जस्तोसुकै काममा तल्लीन
  आफूलाई महान् भन्दैछ।
  ३,
  आफ्नै विनाश खोज्दैछ
  किन मानिसहरू आजभोलि
  कुकर्म मात्रै खोज्दैछ।
• घनश्याम पन्त, हरिवन सर्लाही
  …
  १,
  मुसुक्क हाँस्दै तिमी
  वैशाखको यस्तो घाममा
  पानी परोस् रिमीझिमी ।
  २,
  पानीको कस्तो अभाव
  हाहाकार मच्चियो चारैतिर
  सुकौरोले पार्‍यो प्रभाव ।
  ३,
  साथी तिमी आऊ
  एउटै छाता ओढेर
  परतिर टहल्न जाऊ ।
• मोती सुब्बा
  …
  १,
  हेर्छु हिमाल हाँसेको
  जलवायु परिवर्तनले एकातिर
  हिउँ पगालेर नासेको !
  २,
  लालीगुराँस ढकमक्क फुलेको
  रङ्ग्याई रातै वनपाखालाई
  देखेर मन भुलेको !
  ३,
  न्याउलले गीत गाउने
  आफूले पनि गुनगुनाई
  यो मन रमाउने !
• अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान
  …
  १,
  देश चल्दैछ अधोगतिमा
  सुन्दर योजना छैन
  के भरौँ मतिमा ?
• प्रेम थापा “मन”, बागलुङ
  …
  १,
  फूलको बैँस आउॅंदा
  रुखमा बसी हलेसो
  विरह गीतै गाउॅंदा ।
  २,
  संसारमा आमा ठुलो
  अरू कोही हुन्न
  बिरामीको ओैषधी मुलो ।
  ३,
  माया तिमीलाई गर्छु
  हृदयमा झङ्कार बोकी
  प्रेमैले सङ्गीत भर्छु ।
• मनुहाङ किराँती सोलु (युमन खालिङ), महाकुलुङ ५ चाचालुङ
  …
  १,
  मान्छेको विचार कस्तो
  घमण्ड कैले शान्त
  रिसले बौलिएको जस्तो।
  २,
  तिमीले रुहाएर राम्रो
  एक्लोपनमा छु म
  याद नआउॅंदा हाम्रो।
• एवाइ प्रभात
  …
  १,
  झुक्किएर भएको भूल
  पाठ बन्नसक्छ जिन्दगीमा
  नबनोस् दु:खको मूल।
  २,
  नियालेर पाउ शिर
  छिटो अवधारणा बनाउॅंछन्
  मूल्याङ्कन गर्छन् आखिर ।
  ३,
  अंश नलाग्ने शिक्षा
  कसैले चोर्न सक्दैनन्
  गरेर हेर्नुपर्छ समीक्षा ।
• पृथक प्रकृति ,झापा
  …
  १,
  डढेलोले नासियो वन
  आगलागी नियन्त्रणमा विवेकहीनता
  गरिबको विक्षिप्त मन ।
  २,
  बदमासीले बदमास गऱ्यो
  देशव्यापी धनजनको क्षति
  मानवता ओरालो झऱ्यो ।
  ३,
  सरकारको ध्यान जानुपर्छ
  विपत्तिमा राहत नपाउँदा
  जनताको जनविश्वास मर्छ ।
• पारसमणि खतिवडा, सूर्योदय ३ इलाम, हाल सूर्यविनायक भक्तपुर ।
  …
  १,
  मानवकै विरुद्ध लेखिए
  संवेदनशील भन्ठान्थे मानव
  सबैभन्दा असंवेनशील देखिए ।
  २,
  पैसाकै खातिर मर्‍यो
  गति छाडेर मानवले
  विनाश गर्नु गर्‍यो ।
• बि.कुलुङ, दार्जिलिङ
  …
  १,
  हरियो वसन्त कस्तो
  मन भुलाउन गाह्रो
  बैगुनीको माया सस्तो ।
• नागेन्द्रप्रसाद यादव , दाङ
  …
  १,
  कुराले देश बन्दैन
  मेहनत गरौँ सबैले
  पैसा नभई गन्दैन ।
  २,
  देशको मुहार फेर्न
  एकजुट भई नेपाली
  सुन्दर नेपाल हेर्न ।
• बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ), कनकाइ ४ झापा
  …
  १,
  बोल या नबोल,
  मायाका ती कुराहरू
  खोल या नखोल ।
  २,
  छैन कुनै अन्तर,
  महसुस गर्न सक्छु
  माया पाउॅंदैछु निरन्तर !
  ३,
  परिवर्तनशील छ अनुहार ,
  हामी सबैले यहाँ
  चल्नुछ चलाउने अनुसार !
• दीपा समभाव, खोटाङ्
  …
  १,
  फाल्नु जाति विकार
  बेवास्ता गरेर नबस्नु
  पाल्दा हुन्छौँ सिकार ।
• कृष्णकुमार वैद्य, बनेपा ९, काभ्रे
  …
  १,
  डढेलोले जङ्गल मास्दै
  सीमाना पारीको बस्तीमा
  मनपरि तन्त्रमा गाँस्दै ।
  २,
  प्रकृति प्रकोप बढेर
  हरियो वनमा डढेलो
  भ्रष्टाचारी नेता सडेर ।
  ३,
  जनधनको क्षति हुँदैछ
  यसरी घमण्ड नगर
  पापले संसार छुँदैछ ।
• अम्बिका अधिकारी, झापा बिर्तामोड
  …
  १,
  डढेलोले गर्यो विनाश
  मान्छे अविवेकी हुँदा
  धनजन सुरक्षामा अविश्वास ।
  २,
  जनवारहरूको उठिबास भयो
  बिचरा निरीह पशुपन्छीको
  अकालमा ज्यान गयो ।
  ३,
  चेतनाको सन्देश छरौँ
  वातावरणको रक्षा गर्न
  ज्ञानको भण्डार भरौँ ।
• जयनारायण नेपाल, इलाम, हाल सूर्य विनायक २, बालकोट भक्तपुर
  …
  १,
  दुखमा आस साथीको
  सहयोगको थियो आशा
  पर्खेछन् आदेश माथिको ।
  २,
  दुखैमा सहयोग माग्ने
  कामै छैन आफन्तको
  समस्या पर्दा भाग्ने ।
  ३,
  जिन्दगी साह्रै छोटो
  आपद्मा बहानाबाजी गर्नेको
  मन साह्रै खोटो ।
• देव कृष्ण काफ्ले, पोखरा -१, कास्की
  …
  १,
  बाहिरी ओँठमा हाँसो
  टिलिक्क दन्त देखाउँदै
  भित्र हाल्छन् पासो।
  २,
  मुखमा मिठो कुरा
  हुन्छन् जसको धेरै
  उसैले हान्छन् छुरा।
• राजनारायण राई, राजदल बस्ती सोनादह
  …
  १,
  गरौँ असहायको सेवा
  हर्ष अनि सन्तुष्टिसँगै
  चाख्न पाइन्छ मेवा।
  २,
  गूढ रहस्यको पोको
  परिश्रममा विश्वास राखे
  बस्नु पर्दैन भोको।
  ३,
  जो चाहन्छ जिउन
  दूध, दही, मही
  कसले रोक्छ पिउन।
• अरुण कुमार भुजेल, गोरूबथान, कालिम्पोङ, भारत
  …
  १,
  गाउँ मेरो महाकुलुङ
  त्यही सोलुखुम्बुभित्र पर्छ
  नाउँ माया कुलुङ ।
  २,
  याद आउँछ घरको
  चिटिक्क पारी बनाइएको
  छाना छ खरको ।
  ३,
  बस्छिन् आमा झुपडीमा
  हराउॅंछिन् होला पक्कै
  मान्छे मान्छेको थुपडीमा ।
• माया कुलुङ, सोलुखुम्बु
  …
  १,
  सम्भावित जोखिमको शङ्काले
  काममा जान छाड्यो
  दियो निभ्यो पङ्खाले ।
  २,
  डर मनमा पसेपछि
  मान्छे शान्त नरहला
  इज्जत तल खसेपछि ।
  ३,
  इमान बाँड्न साँच्नुभयो
  सबैलाई राजा बनाई
  आमा मनभरि बाँच्नुभयो ।
• नन्दलाल आचार्य, सिद्धार्थटोल, उदयपुर, हाल- एनेलकुटी सिरहा
  …
  १,
  गरौँ आमाको मान
  नजिकबाट बुझौँ हामी
  उनै हाम्रो सान ।
  २,
  हुर्कियौँ उनकै साथमा
  चित्त नदुखाऔॅं कहिल्यै
  राखौँ उच्च माथमा ।
• दुर्गा भट्टराई
  …
  १,
  प्रकृति मान्छेका लागि
  प्रशंसक उपभोक्ता मानिस
  बचाउन फल्छ जागी ।
  २,
  माया साटेर लिने
  प्रशंसक प्रेमी हुन्छ
  बैँस मायालुलाई दिने ।
  ३,
  जीवन ओइलाउने फूल
  सम्झेर आफ्नो चोला
  जीवनमा नगर्नु भूल ।
• रामप्रसाद पुरी, बादेल, खोटाङ
  …
  १,
  भ्रमको खुल्दैन पर्दा
  निष्ठुरी बसेर मौन
  नाटकीय नाटक गर्दा।
  २,
  नजानु बाटो मोडेर
  सम्बन्ध गाँसेर बिचमै
  दोबाटोमा एक्लै छोडेर ।
• संगीता खरेल, चन्द्रागिरी – ८, काठमाडौँ
  …
  १,
  नारीको पीडा गहिरो
  अर्को नारीले नबुझ्दा
  जीवनमा आउँछ पहिरो।
  २,
  नारीको नाम अनेक
  देवी,बोक्सी, वेश्या
  सम्बोधन तुच्छ विभेद।
  ३,
  नारी सृष्टिकी मूल
  बगैँचा रूपी परिवार
  फुल्दछ जहाँ फूल।
• सरस्वती श्रेष्ठ, रुपन्देही बुटवल
  …
  १,
  महान् बन्न हामी
  सोचेर मात्र बनिदैन,
  होला कर्म छानी।
  २,
  कर्मै नगरी चम्किने,
  सर्वत्र देखिॅंदै आए,
  उस्तै लगानीविना लम्किने।
  ३,
  ऋणमा यात्रामा घुम्दा
  कोशिसले उक्लन सकेन,
  होस हवास गुम्दा ।
• मनोहरी पौडेल, गैडाकोट १
  …
  १,
  बुझेरै देखेरै अन्मिएको
  आजकल दुर्नाम किन ?
  अन्तै अर्कै जन्मिएको ?
  २,
  गरिबको पुज्यौ ढोका
  रुवाउन्न जीवनभर पनि
  पाउने छैनौ धोका ।
  ३,
  झुपडी देखेकै थियौ
  महल बनाउन सकिनॅं
  घुटुघुटु रगत पियौ ।
• हिरालाल न्यौपाने ,बानपा – ८, कोटमौला, सल्यान
  …
  १,
  गए हुन्थ्यो मारेर
  किन छोडी गयौ ?
  आज एक्लै पारेर ।
  २,
  जान्छ जीवन ढलेर
  एकदिन आर्यघाट पुगी
  सकिन्छ चितामा बलेर ।
  ३,
  नरुनु हेरेर लास
  बाँचुन्जेल कसैको म
  कहिल्यै भइनॅं खास ।
• ललिता गिरी, सिन्धुली
  …
  १,
  सरकार कसका लागि ?
  सत्ताका व्यापारीको आलोपालो
  हुन्छन् भ्रष्टहरू सहभागी ।
  २,
  स्थिरताको रागमा गठबन्धन
  स्वार्थघातमा पर्दछ किचमिच
  सत्ता परिवर्तनको गन्थन ।
  ३,
  ऋणभार देशमा अति
  नगदनारायण सत्तामा स्वाहा
  जनता रुने कति ?
• प्रद्युम्न चालिसे, भक्तपुर कटुञ्जे
  …
  १,
  सकिनॅं खुसीले रमाउन
  गरिब देशमा जन्मिएर
  गाह्रो पैसा कमाउन ।
  २,
  सधैँ विदेश पसेर
  हुन्न भन्छिन् बुढी
  कमाउॅंला घरमा बसेर।
  ३,
  आधा मन घरमा
  पसिना बगाउँदैछु प्यारी
  केही पैसाको भरमा ।
• लक्ष्मण देउवा डोटी, हाल भारत
  …
  १,
  अनौठो मौसमी चाल
  आकाश खुल्छ कहिले
  फैलियो तुवाँलो बेहाल ।
  २,
  आशामा जीवन चलेको
  आखिर एकपटक झर्छ
  हेर्छन् मात्र फलेको ।
  ३,
  कुनै घमण्ड छैन
  गर्न सकेमा राम्रो
  नत्र केही हैन!
• शोभा आचार्य गौतम, काठमाडौँ
  …
  १,
  भ्रस्टाचार नेता हटाऔॅं
  देश विकास गर्न
  सत्यचार जनता जगाऔॅं ।
  २,
  छैन कोही इमान्दारी
  आजको कलियुग समयमा
  छन् सबै बेइमानी ।
• गंगाराम यादव, औरावनी २ सुनसरी
  …
  १,
  चैते हुरी खडेरी
  हुरहुरी पाखा सारा
  चिम्लिदिऊॅं आँखा नहेरी ।
  २,
  पाल्छन् विदेश जानेले
  नासियोस् बाँदरको बास
  बालेछन् चुरोट खानेले ।
  ३,
  किन जोगाउने घारी?
  जोगिए पनि तस्करको
  बसिदिऊॅं दाह्री मुसारी।
• कमला पौडेल
  …
  १,
  विभिन्न परिकार बनाउने
  भन्छन् बन्दाकोपीको प्रयोगले
  रगतलाई सधैँभरि बढाउने ।
  २,
  शरिरको वजन घटाऔॅं
  स्वस्थ राखौँ स्वास्थ्य ,
  रक्तचाप सन्तुलनमा ल्याऔॅं ।
  ३,
  किन्दा सस्तो पाउने
  बन्दाकोपी रहेछ हजुर,
  पलपल काम आउने ।
• सीमा कार्की समर्पण, मेलचोक पर्सा, नेपाल
  …
  १,
  तिम्रो याद आयो
  खै कहाँ खोजौं
  दुःख मात्रै छायो ।
  २,
  माया गर्छु हेर
  कसरी म देखाऊॅं ?
  आफ्नै छाती चिरेर।
  ३,
  तिमी मायाकी खानी
  महॅंगी भयो धेरै
  किनेँ जानी नजानी।
• धनुष न्यौपाने यात्री, जुम्ला
  …
  १,
  बिहान पातमा शीत
  रमाउँछ मानिसको जिन्दगी
  खुसीले गाएर गीत ।
  २,
  कहिले पूर्णेको रात
  अनुपम मनको मायामा
  सुन्दर ताराहरूको मात ।
  ३,
  कलकल बगेको पानी
  अनुपम मानिसको जीवन,
  बनेपछि आँखाको नानी ।
• आर्त अकुलीन
  …
  १,
  तिमी होइन मालिक
  सेवक हौ जनताको
  नबन उभिएको सालिक ।
  २,
  कर्म गर साथी
  अनि जीवन पुग्छ
  हाम्रो प्रगतिपथ माथि।
• दीपा तिम्सिना, ईलाम
  …
  १,
  दुनियाँ हो विचित्र
  सबै आफ्नै स्वार्थमा
  चिन्दैन कोही मित्र ।
• बिरेन्द्र कुमार चौधरी, इटहरी सुनसरी
  …
  १,
  दुःख कष्ट सहेर
  हुर्काउॅंछिन् सन्तान आमा
  भावनाको भेलमा बहेर।
  २,
  हेर्छन् सन्तान मुख
  मातातिर्थ औॅंसी चाडमा ,
  छाओस् जीवनमा सुख।
  ३,
  सकिन्न वर्णन गरी
  आमा बाबुको महिमा ,
  पूजनीय धर्ती आकाशसरि।
• सुस्मिता अधिकारी ,काठमाडौँ
  …
  १,
  अहिले एकलै पारेर
  गएछौ मलाई छोडी
  अर्कैसँग माया सारेर।
  २,
  के भुल भएछ
  सोध्न मन थियो
  ऊ त गएछ।
  ३,
  मायाको कुरा खोलेर
  रमाउॅंछु भनी सोचेथेँ
  गएछ झुटो बोलेर।
• अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’, पाँचखपन नपा – ६ संखुवासभा
  …
  १,
  झिल्का लेख्न लाग्यो
  कतै केही नफुर्दा
  अनिन्द्रा रातभर जाग्यो !
• कुमारीगाल-७ काठमाडौँ, हाल- सिड्नी अष्टेलिया
  …
  १,
  निरासाको कुरा गर्दै
  कहिले सम्म बस्ने,
  जागौँ उत्साह भर्दै ।
  २,
  गरिएका काम देखौँ
  उर्जा मिल्छ पक्कै,
  उज्ज्वल भविष्य लेखौँ ।
  ३,
  केहि आशा लिएर
  जन्मिएका छन् युवाहरू,
  जानेछन् योगदान दिएर ।
• पुष्पा राई, बादेल, खोटाङ
  …
  १,
  मस्तिष्कबाट नैतिकता झिके
  गरे जालझेल प्रपञ्च
  मनुष्य पैसामा बिके।
  २,
  उपदेशलाई बुझ्ने गाली
  चोरी ,फटाहाको सम्मानमा
  बजेको देखिन्छ ताली ।
  ३,
  निर्दोष सिकार हुन्छ
  नियम कानुनले पनि
  निमुखालाई मात्र छुन्छ ।
• रुना कर्माचार्य दाहाल, चितवन
  …
  १,
  गर्मीले यता सतायो,
  खडेरी लामो परेर
  बारीमा मकै पकायो।
  २,
  गरेर खानुपर्छ कमाई,
  हामी परिश्रमी बनेर
  सधैँ बसौँ रमाई ।
  ३,
  आनन्द आउने देखेर,
  जताततै हरियाली पाउँदा
  यतै बसे लेखेर।
• दुर्गा आचार्य, मोरङ
  …
  १,
  नफर्किने गरी बिलायौ
  परिवारमा छायो सन्नाटा
  स्वजन बिछोडमा डुबायौ ।
  २,
  थियो बात बाँकी
  रोक्नु पर्‍यो बिचमै
  को अब हुलाकी ?
  ३,
  सम्झनाको अदृश्य झाँकी
  मानसपटलमा सदा सल्बलाउॅंछ
  बाँचेर गुण फलाकी।
• हरिगोपाल प्रधान, काभ्रे, बनेपा – १४, साँगा बजार
  …
  १,
  त्रसित जगत्को रगत
  भेटिॅंदैन कतै मान्छे
  असुर मात्र फगत ।
  २,
  बुद्धि विदेशमै बस्यो
  विवेक अझै फर्केन
  विकास भ्रष्टाचारमा फस्यो ।
• ऋजु दिल्पाली ईटहरी १ सुनसरी
  …
  १,
  तुहिए भ्रुण छोरी
  पुरुष मानसिकताको मञ्जुरीनामा
  डाक्टरी पेसा चोरी ।
  २,
  छोरी नभएको घर
  नवीन सृष्टिको सुरुआत
  छोरासँग छोराकै स्वयम्वर
• ममता पौडेल, बुढीगङ्गा – २, मोरङ
  …
  १,
  छोराले वचन भुल्यो
  आमाले बाटो हेर्दै
  थामेको आँसु खुल्यो ।
  २,
  गर्नु गर्‍यो मलाई
  चाहिने बेला प्रयोग
  स्वार्थले मुटु जलाई ।
  ३,
  बल्ल भिज्यो माटो
  बिउहरू चल्मलाउन पाए
  सोझियो किसानको बाटो ।
• राजेश्वरी राजोपाध्याय, ललितपुर
  ::::::::जय झिल्का साहित्य ! ::::::::::

साताका तीन लघुकथा हिमालयन दृष्टि र नमस्ते आधुनिक लघुकथा मञ्च बिचको सहकार्यमा सञ्चालित साप्ताहिक स्तम्भ हो । यस स्तम्भमा नमस्ते आधुनिक लघुकथा मञ्चको भित्तोमा साताभर प्रेषित लघुकथाहरू मध्ये मञ्चले छानेर पठाएका उत्कृष्ट तीन लघुकथाहरू प्रकाशन हुने गर्दछन् ।

यस साताको (५६औँ) शृङ्खलाका लागि लघुकथाकार श्रीकृष्ण पौडेलको लघुकथा ‘भातृत्व प्रेम’, लघुकथाकार लक्ष्मी रिजालको लघुकथा ‘फल’ र लघुकथाकार बिष्णु उप्रेतीको लघुकथा ‘सुझाव’ उत्कृष्ट तीनभित्र परेका छन् ।
~<•>~

१.
लघुकथा: भातृत्व प्रेम

✍️श्रीकृष्ण पौडेल
मोबाइलमा घण्टी बज्दासाथ उठाउँदै “हेलो दाइ, नमस्कार ! आराम हुनुहुन्छ ? म भाइ नारन ।”
“ठीकै छु कान्छा ! यता सुन न, अमेरिकन नागरिकहरूले विभिन्न माध्यमबाट अमेरिका प्रवेश गरी पिआर पाएका/ नपाएका सम्पूर्ण विदेशी नागरिकहरूलाई आफ्नै देशमा फिर्ता पठाउन दबाबस्वरूप आन्दोलन चलाइरहेका छन् । यहाँ कतिबेला के हुने हो थाह छैन । यहाँ त बस्न पनि गाह्रो होला जस्तो पो छ त !”
भावुक हुँदै अवधेशले गरेको लामो गथासोले नारन पनि भावुक भयो र केही क्षणको मौनतापछि लुकेर आँसु पुछ्दै बोल्यो- “दाइ, कत्ति पीर नगर्नुहोस् है ! हाम्रो पैतृक सम्पत्ति छैन र ? यही आउनुहोस् न ! आफ्नै जन्मभूमिमा, दाजुभाइ मिलेर बसौँला, हुँदैन ?”

एक हप्ताभित्रै अवधेशको परिवार घर आइपुग्यो । भोलिपल्ट बिहानै नारन सहर हुँइकियो । एउटा बोझिलो सुटकेस बोकेर घर आयो अनि सुटकेस खोलेर “यो दाइ, भाउजुले अमेरिकाबाट ल्याएको मिठाई भन्दै घरमा आएका सबैलाई बाँड्यो ।

“अवधेश ! अब कहाँ बस्छस् त ? घरबारी, जग्गाजमिन त सबै बेचेर अमेरिकै लगिस् रे भन्ने सुन्थेँ ।” बोल्न पाएपछि कोखैमा मुख फाटेका माईला बाले प्याच्च बोले ।

“आधा पो बेचेको हो त माइला बा ! आधा त छँदै छ नि । त्यसमा पनि हामी दाजुभाइ कहिले छुट्टिएका थियौँ र ? हामी आठ जनाको एउटै परिवार हो । एउटै घरमा बस्छौँ, कसो ठाइला बा ?” नारनले माइला बाको कुरामा असहमती जनाउँदै बोल्यो ।

आफूले अमेरिकाको ग्रिनकार्ड पाएपछि आफ्नो अंशमा परेको सबै अचल सम्पत्ति आफ्नै भाइलाई नदिएर महङ्गो थैलीको निहुँमा अर्कैलाई बेचेर गरेको अन्याय र अहिलेको सङ्कटपूर्ण अवस्थामा पाएको भातृत्व सागरामृत बिचको अन्तरले अवधेशले आफैँलाई धिकाऱ्यो र भाइलाई गम्लङ्ग अँगालो मार्दै क्वाँ क्वाँ रुन थाल्यो । आरीसा र उजेलीले ट्वाल्ल परेर अवधेश र नारनलाई हेरिरहे ।
पोखरा

२.
लघुकथा: फल

✍️लक्ष्मी रिजाल
“मनुष्य ! तेरो मनमा भएको कुरो सफल हुने वरदान दिन्छु ।” उसले टाउको उठाउँदा देवी मुस्कुराउँदै थिइन् । चार वर्षसम्म सूर्योदय पूर्व आएर उठबस गरेको फल ठान्यो उसले ।

यद्यपि उसको मनले विगतका कर्तुत उल्टाउँदै थियोे-

• लेनदेन नमिलेर आधा दर्जनको ज्यान लिएको घटना ।
• पाँच वटी सुकुमारीको कुमारीत्व नष्ट गरेर घाँटी छिनालेको कुरो ।
• बाबुले अङ्कुश लगाउँदा ज्यान लिएर आत्महत्यामा बदलेको अवस्था ।

साराको आँखामा ऊ पानीमाथिको ओभानो थियोे । कानुनको नजरमा न्यायको सम्राट थियोे । यद्यपि आफ्नै मनले नै उसलाई नरकमा जाकिदिएको थियोे । उसको आँखामा जमेको पश्चतापको आँसु देवी स्वयम्ले पुछिदिँदै थिइन् । देवीकै बलले मनको कालो धब्बालाई सेतो पोतो लगाउने दाउमा थियोे ।

तत्क्षण इन्स्पेक्टरले कान बटारेर उठाउँदा पो उसले आफूलाई मूर्तिसामु चेतनावस्थामा पायो । नजिकै कुकुर रगत, मासुले मात्तिएका भेट्यो ।
उसको हातमा हत्कडी परिसकेको थियोे । छुटाउन देवी आइनन् । बरु चिल्लो कुकुर अघि सरेर भन्दै थियोे- “कर्मको फल भोग्न जुनी फेर्नै पर्दैन । फल दिलाउन सबैले सबैतिरबाट सहयोग गर्छन् ।”
रूपनगर, सप्तरी ।

३.
लघुकथा: सुझाव

बिष्णु उप्रेती
“हेर्न कान्छी, यत्रो रमाइलो कार्यक्रम छ, हाम्राे घरमा । तँ जसरी भए पनि आइज् न है कान्छी । तँ आउँदा कति रमाइलो हुनेथियो । दिदीबहिनी घुमिघुमी नाँचिने थियाे। एक दिनलाई त हाे, जसरी भएपनि फुर्सद मिला न !”
आमाकाे कुरा नसकिँदै छाेरी सुजाता आइपुगी र साेधी- “कस्को फाेन आमा ?”
“हेर्न सुजु, तेरी सानीमा आजकाे कार्यक्रममा नआउने अरे । भ्याउँदिनँ दिदी ! नरिसाउनु है भन्दै छे ।”
“आँ हाेस् आमा, त्यस्ता गरिब दुखी, झत्तेमत्ते नआएकै राम्राे । स्तर नमिल्नेले मनैमन डाहा, आरिसमात्रै गर्छन् । ‘अलि राम्रो चिज देखे माग्नु, असन्तोकी हुनु’ यी गरिबहरूकाे त स्वभावै हाे । तपाईँकी बैनीकाे एउटा गतिलाे साडी त छैन हाेला । अनि के आओस् !”

छाेरीकाे कुरा सुनेर आमा छक्क पर्दै थिइन् । उनकाे माेबाइलमा फेरि फाेन आयाे । बहिनीकै फाेन थियाे। बहिनी भन्दै थिईन् ।

“दिदी ! एउटा सुझाव दिँदैछु, अन्यथा नमान्नु हाेला है । जहिले पनि फाेन गरिसकेपछि फाेन स्वीच अफ गरेर मात्र अरूसङ्ग बाेल्नु हाेला है । अघि तपाईँले मसङ्ग कुरा गरेपछि फाेन बन्द गर्न नै बिर्सनु भएछ।”
भक्तपुर राधेराधे।

साताका उत्कृष्ट झिल्का कविताको १३ औँ शृङ्खला सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा उक्त शृङ्खला हरेक हप्ता सञ्चालन गर्ने गरिन्छ । झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्ने हेतुले यस शृङ्खलाको सुरुवात गरिएको यसका परिकल्पनाकार एवम् प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।

यस शृङ्खलाका लागि हरेक हप्ताको आइतवारदेखि शनिवार अपरान्हसम्म झिल्का कविता फेसबुक समूहको भित्तोमा प्रेषित गरिएका झिल्का कविताहरू मध्ये उत्कृष्ट तीन जना झिल्काकारहरूका ३/३ झिल्काहरू छ्नोट गरी प्रकाशन गर्ने गरिन्छ । जसको संयोजन झिल्काकार एवम् झिल्का कविता अभियन्ता धनुष न्यौपानेले गर्दै आउनुभएको छ ।

साताका उत्कृष्ट झिल्का कविता शृङ्खला- १३ का लागि झिल्काकारत्रय संगीता खरेल, राजनारायण राई र निर्मल शर्माका उत्कृष्ट झिल्का कविताहरू छनोटमा परेको संयोजक न्यौपानेले बताउनुभयो ।

साताका उत्कृष्ट झिल्काहरू
~<•>~

[१]
१.
मुटु दुख्ने खेल
खेल्नु थियो भने
किन गर्‍यौ मेल?
२.
गरेर मीठा बात
धोकाले पराकाष्ठा नाघ्यो
रोएर बिताउँदैछु रात !
३.
पाइँदोरहेनछ हेर देखेर
भावीको खेल अनौठो
ल्याउनुपर्ने भाग्यमा लेखेर !
✍️
संगीता खरेल
चन्द्रागिरी ८ काठमाडौँ
————<•>———–
[२]
१.
भोक तब तोडिन्छ
जब रगत पसिना
दश नङ्ग्रा जोडिन्छ ।
२.
रगत, पसिना बहन्छ
घाम, पानी सहॅंदै
मजदुर मजबुर रहन्छ ।
३.
साहेब भनिरहन्छ काम
उभिएर भिर, पखेरामा
गरिब खोजिरहन्छ माम !
✍️
राजनारायण राई
राजदल बस्ती सोनादह
————<•>———–
[३]
१.
बेच्दैनन् साग तरकारी
विदेशमा पसिना बेच्छन्
राखेर बाँझो खेतबारी !
२. बर्खाको झरी लगातार
उदास मन नरमाइलो
त्रासमा भिजेको संसार !
३.
विश्वमै सम्मान होस्
बुझी पसिनाको मूल्य
मजदुरले गर्व गरोस् !
✍️
निर्मल शर्मा
————<•>———–

विशेष झिल्का लेखन अभियानको दसौँ शृङ्खला (श्रमिक दिवस विशेष) सम्पन्न

झिल्का लेखन अभियानको दसौँ शृङ्खला (श्रमिक दिवस विशेष) सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालले अन्तर्राष्ट्रिय श्रमिक दिवसको अवसरमा उक्त कार्यक्रमको आयोजना गरेको थियोे ।

झिल्का कविता लेखनको यस विशेष अभियानमा पनि विगतका शृङ्खलामाझैँ सर्जकहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान  लगायत विश्वका विभिन्न देशमा छरिएर रहनुभएका नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ७७ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे ।

झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये झिल्का लेखन अभियान पनि एक भएको र नेपाली समुदायका चाडपर्व, उत्सव लगायत विभिन्न विशेष अवसरहरूमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार/प्रवर्तक/प्रशिक्षक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।

झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम, लघुतम, प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक, अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्‍याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।

झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ ।

सहभागी झिल्काकारहरूका उत्कृष्ट झिल्का कविताहरू-
—————<•>—————

१//
१.
जीवनमा नपर्दै असिना
पाऊन् ज्याला हजुर
श्रमिकले नसुक्दै पसिना !
२.
नलगाई मेसिनझैँ काम
श्रमिकलाई दिऔँ हमेसा
काम गरेपछि आराम !
३.
पुगोस् इच्छा चाहना
बाँचुन् श्रमिक सम्मानपूर्वक
श्रमिक दिवसको शुभकामना !
✍️
वसन्त अनुभव
घोराही उपमहानगरपालिका १४, दाङ
—————<•>—————
२//
१.
अमेरिकाको सहर थियाे
श्रमजीवी मजदुरलाई  त्यहाँ
केही अधिकार दियाे ।
२.
ठुलाे आन्दोलनमा लागे
कम्पनी बन्द गरेर
सिकागाेका मानिसहरू जागे ।
३.
मई दिवस आयाे
अधुरै मजदुरका अधिकार
आठ घण्टा पायाे ।
✍️
रबि पाैडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरि
—————<•>—————
३//
१.
श्रमिक बढेर  देशमा
बेरोजगार, दुःखी भए
नाटकी नेता भेषमा !
२.
श्रमको मूल्य चुकाऊ
परदेशीको दुःख नदेखी
अत्याचारी भ्रष्ट लुकाऊ !
३.
अन्धकार भयो बेलामा
सन्तानको इच्छा पुर्‍याऊ
पसिनाले भिज्नु मेलामा !
✍️
अम्बिका अधिकारी
झापा बिर्तामोड
—————<•>—————
४//
बाँचाैँ श्रम गरेर
जीवन बन्छ सुखी
मनमा शान्ति भरेर !
✍️
ताराप्रसाद चापागाईँ
धुनिबेसी, धादिङ
—————<•>—————
५//
भोक तब तोडिन्छ
जब रगत पसिना
दश नङ्ग्रा जोडिन्छ ।
✍️
राजनारायण राई
राजदल बस्ती सोनादह
—————<•>—————
६//
१.
धानौँ श्रम गरेर
मानव यो चोला
पवित्र कर्म भरेर !
२.
श्रमिकलाई श्रमको चाहना
श्रमिकले कर्म गर्छन्
श्रम दिवसको शुभकामना !
३.
लेऊ सधैँ आत्मशान्ति
मानव जन्म गौरव
नराख मनमा भ्रान्ति !
✍️
बेदु न्यौपाने🇳🇵
—————<•>—————
७//
१.
पसिनाको मूल्य कस्तो
नसम्झिनु होला हजुर
यहाँ श्रमिकलाई सस्तो !
२.
गरेर खानु राम्रो
श्रमिकलाई हेला गर्नु
नराम्रो बानी हाम्रो !
३.
सबैले बुझौँ भावना
श्रमको इज्जत गरौँ
श्रमिक दिवसको शुभकामना ।
✍️
लक्ष्मण देउवा डोटी
हाल भारत
—————<•>—————
८//
नगरौँ अब बेर
पसिनाको मूल्य श्रमिकले
पाउनुपर्छ सबैले हेर !
✍️
सरिता सेढाई धादिङ
—————<•>—————
९//
१.
गर्छन्  श्रमिक काम
देशकै लागि भनी
दिएनन् उचित दाम !
२.
श्रमिकले श्रम गर्छ
बुझ्न कठिन भयो
मालिकले ढुकुटी भर्छ ।
   ३.
श्रम गरेर बाँचौँ
विश्वमा सन्देश छरेर
पसिनाकाे मूल्य साँचौँ ।
✍️
राज कुमार राजभण्डारी खाेटाङ्गे
मध्यपुर ठिमी ५ संगम काेलाेनी राधे राधे भक्तपुर ।
—————<•>—————
१०//
१.
श्रमिकले गर्छन् श्रमदान
उनीहरूको मेहनतको कदरमा
सधैँ गरौँ सम्मान !
२.
उनीहरू भोगिरहे शोषण
छाडेनन्  तर पनि
गर्न हाम्रो पोषण !
३.
श्रमजीवीले परिश्रम गरे
उनीहरूको लागि लड्दै
नेताले गोजी भरे !
✍️
विमल खतिवडा माइला
सिलगढी, भारत
—————<•>—————
११//
१.
श्रमले दिन्छ पहिचान
जीवनमा आउँछ  खुसी
गरौँ श्रमिकको सम्मान ।
✍️
रुना कर्माचार्य दाहाल
चितवन
—————<•>—————
१२//
१.
आफ्नो भर परौँ
शुभकामना छ सबैमा
श्रमिकको सम्मान गरौँ !
✍️
अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ
—————<•>—————
१३//
१.
श्रम जीवनको आधार
छ दु:ख सबैलाई
कसैले मान्नुहुन्न हार !
२.
गर्नुपर्छ धेरै श्रम
खुसी मिल्ने आसमा
पसिनको मूल्य कम !
✍️
भुपेन्द्र राना मगर
धादिङ
—————<•>—————
१४//
१.
ज्यालादारी  काम गरेर
चलेन जिविकोपार्जन श्रमिकको
ठेकदार ठग परेर !
२.
श्रम दिवस  मनाऔँ
सबैलाई शुभकामना भन्दै
चेतना पनि जनाऔँ !
✍️
कला ढकाल झापा
—————<•>—————
१५//
१.
अन्तर्राष्ट्रिय श्रमिक दिवस
श्रमको मूल्यको अभावमा
श्रमिकहरू भएकाछन् विवश !
✍️
डम्बर थामी ‘अनुपम’
कालिन्चोक गा.पा. -६ , दोलखा ।
—————<•>—————
१६//
१.
बुझे पसिनाको मुल्य
स्वयम् अनि राष्ट्रले
हुन्थ्यो विकास अतुल्य !
✍️
मनोहरी पौडेल
गैडाकोट १
—————<•>—————
१७//
१.
श्रमिक हाम्रो धन
श्रमै परिचय उसको
विशाल हुन्छ मन !
✍️
डुकछिरिङ लेपचा
मिरिक -भारत
—————<•>—————
१८//
श्रमको सम्मान गर
श्रमले भकारी भर्दै
उत्साहकाे बिउ छर !
✍️
जी.वि.कश्यप
घाेराही,दाङ
—————<•>—————
१९//
१.
सम्मान श्रमको गरौँ
पूजा गरेर कर्मको
खुसी, ऎश्वर्यले भरौँ !
✍️
इमान सिंह के.सि.
व्यास ९ धनुबेसी,कलेस्ति,तनहुँ
—————<•>—————
२०//
१.
गर्ने असल कर्म
श्रमिक हुन्छन् मेहनती
श्रम उसको धर्म !
२.
श्रमको गरौँ सम्मान
एकजुट बन्न हामी
सबैलाई गरौँ आव्हान !
३.
जो अघि सर्छ
लक्ष्य भेट्छ उसैले
जसले श्रम गर्छ ।
✍️
नवशिला
नवदेव मार्ग, लालभित्ती,मोरङ।
—————<•>—————
२१//
१.
मनाइन्छ मजदुर दिवस
कसले हेर्ने पीडा
मजदुर सङ्घर्षमा विवश !
२.
सबैको गरिदिन्छ काम
हुँदामात्र खान्छ ऊ
छैन कतै आराम !
३.
काम गरिने बलले
बिरामी हुँदा गाह्रो
पेट भर्ने जलले !
✍️
कार्की डिबी माकुम
सुनवल -४, नवलपरासी
—————<•>—————
२२//
सहेर आङमा घामपानी
पसिनाको उचित मुल्य
नपाइने श्रमिकको कहानी !
✍️
बिके मुखिया
दार्जिलिङ भारत
—————<•>—————
२३//
१.
आज श्रमिक दिवस
वाचा गरौँ सम्मानको
नपारौँ श्रमिकलाई विवश !
२.
नपरोस् गर्नु सामना
सुनिश्चित होस् अधिकार
मजदुर दिवसको शुभकामना !
✍️
तोया नाथ चापागाईं
दमक,झापा,नेपाल
—————<•>—————
२४//
१.
दैनिक गरेर काम
पीडा सहेर बाँचेका
श्रमिक राखेर नाम !
– आर्त अकुलीन
—————<•>—————
२५//
१.
रगत पसिना पिउने
हामी तुच्छ प्राणी
श्रम बेचेर जिउने !
२.
बनेर बाँच्दैछौँ मरेतुल्य
इमानदारीलाई बेचेर समाजमा
मिल्दैन सही मूल्य !
३.
तिख्खर बन्छ घाम
चल्छ आँधीहुरी जीवनमा
उदाहरण कुल्ली काम !
✍️
बि.कुलुङ
दार्जिलिङ रंगबुल
—————<•>—————
२६//
१.
सहिदहरू रहुन् अमर
मजदुरहरू एक हौँ
श्रमजीवीकै धर्ती सगर !
✍️
सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८
—————<•>—————
२७//
१.
ससारभरका श्रमिकले पाउने
सुविधा कि अधिकार
दिनभरि बिदा मनाउने !
२.
सबैभन्दा निरीह लाग्छ
दृष्टिकोण श्रमिकप्रति साराको
अवस्थामाथि टिठ जाग्छ !
३.
श्रमिकप्रति गरौँ सम्मान
ससारका प्रसिद्ध मानिसहरू
श्रमबाटै भए महान !
✍️
पारसमणि खतिवडा
सूर्योदय ३ इलाम, हाल सूर्यविनायक भक्तपुर ।
—————<•>—————
२८//
१.
दिवस यो श्रमिक
के मनाउनु उत्साहले
विदेशिँदा युवा क्रमिक !
✍️
ध्रुव श्रेष्ठ
खोटाङ,हाल काठमाडौँ ।
—————<•>—————
२९//
१.
कुरा गर्छन् धेर
हुन्छ दु:खकष्ट जहिल्यै
हामी श्रमिकमाथि हेर !
✍️
सीमा कार्की समर्पण
मेलचोक पर्सा
—————<•>—————
३०//
१.
एकदिन सुटुक्क आयो
अधिकार दिनै जानेन
कसले खुसी पायो ?
२.
दुनियाँ चकित परे
म हाँसेको देखेर
सारा शासक मरे !
३.
अधिकार मागेर लेऊ
विडम्बना कस्तो छ
मूल्यभरिको पसिना देऊ !
✍️
नीमा छिरिङ भोटिया
जलढका कालेबुङ
—————<•>—————
३१//
१.
श्रमजीवी मानव हामी
खाएर पसिनाको कमाइ
बाँच्दछौँ इज्जत थामी !
२.
शोषण दमन हटाऊँ
समान हक अधिकार
दिलाई सबै अटाऊँ !
✍️
विवश पारदर्शी
झापा
—————<•>—————
३२//
१.
श्रमको सम्मान गरौँ
जिवन सुखी बनाउन
मनमा  खुसी  भरौँ l
२.
काम सानो हुदैन
सन्तुष्ट रहने मान्छे
अरूको देखेर रुँदैन l
३.
एउटै हुन्छ लगाव
महिला पुरुष भनी
किन गरिन्छ भेदभाव ?
✍️
बाबुराम गौतम, गुल्मी
—————<•>—————
३३//
१.
एकताको शक्ति महान
मई दिवस भाइचाराको
श्रमिकको क्रान्ति प्रमाण ।
२.
श्रमको समय निर्धारण
आन्दोलन भएको हेमार्केटमा
श्रमजिवीको क्रान्ति निवारण ।
३.
पर्व मइ दिवस
राहत सर्वहारा मुक्तिको
अमर भएर जावस।
✍️
दिल ठकुरी दार्जिलिङ
—————<•>—————
३४//
१.
श्रममा खटिन्छ श्रमिक
मिल्छ खुसी थोरै
उसैलाई पीडा अधिक !
२.
श्रममा पिल्सिन विवश
उचित न्यायमा कमजोरी
तथापि मनाऔँं दिवस !
✍️
प्रेम थापा “मन”बागलुङ
—————<•>—————
३५//
१.
हनन् नहोस् अधिकार
भ्रष्टाचारले ग्रसित भयो
विश्व सारा संसार !
२.
कुनै कारखाना चल्दैन
श्रमिकहरू छैनन् भने
किकास फल फल्दैन !
३.
अत्याचारी बढ्न नपाओस्
मजदुरका खुन पसिनाको
मूल्य कहिल्यै नहराओस् ।
✍️
पृथक प्रकृति ,झापा
—————<•>—————
३६//
१.
निर्माण गर्दछन् उनैले
पसिनाको धारा बगाउन
सक्दैन अरू कुनैले !
२.
पुरा होओस् चाहना
संसारका कामदार वर्गलाई
श्रमिक दिवसको शुभकामना !
✍️
कृष्णकुमार वैद्य
बनेपा ९, काभ्रे
—————<•>—————
३७//
१.
गरौँ हामी सम्मान
रगत पसिना बगाउने
श्रमिक वर्ग महान ।
✍️
गंगाराम यादव
औरावनी २ सुनसरी
—————<•>—————
३८//
१.
मूल्य कहिले पाउने
पसिना बगाउने मजदुर
भएनन् कहिले  छाउने !
२.
नगरे मजदुरले काम
बन्द हुन्छन् उद्योगधन्दा
पाउँदैनन् राम्रो दाम !
३.
नगरौँ श्रमिकलाई घिन
अधिकार पाइँदैन कठै
विदा दिएर एकदिन !
✍️
संगीता खरेल
चन्द्रागिरी ८ काठमाडौं
—————<•>—————
३९//
१.
मनाइन्छ दिवस वर्षेनी
पाउँदैनन् बालकले काम
मानवाधिकारले के गर्नी ?
२.
फोस्रा भाषण नेताको
मात्र मन्चमा गुन्जने
श्रम खेत गराको !
३.
बेची पसिना विदेशमा
महङ्गोमा आयात सामान
उल्टो ऋण केशमा !
✍️
लोक बहादुर छेत्री लामिछाने
पर्वत
—————<•>—————
४०//
श्रमको सम्मान गरौँ
सानो, ठूलो नभनी
सबैमा सुभावना छरौँ !
✍️
त्रिलाेचन भण्डारी
मेचीनगर,झापा
—————<•>—————
४१//
१.
श्रमको सम्मान गर्नू
तिमीलाई मालिक बनाउने
श्रमिकको भर पर्नु !
२.
निरन्तर खटेको बेला
हुनसक्छ काममा गल्ती
नगरौँ श्रमिकलाइ हेला !
३.
मजदुर दिवस मनाऔँ
विश्राम लिएर कामबाट
एकछिन खुसीले रमाऔँ !
✍️
केपी गौतम
—————<•>—————
४२//
१.
गरौँ सबैले कदर
चिनेर श्रमिक हाम्रो
नहोस् कतै बदर !
२.
पूरा गरौँ चाहाना
सक्दो साथ दिएर
नदिई कुनै ताना !
३.
अमुल्य हिरा मोती
एकजुट भएर खोजौँ
छरेर देशमा ज्योति !
✍️
अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’
पाँचखपन नपा – ६ संखुवासभा ।
—————<•>—————
४३//
१.
मायाको नाटक गर्नेहरू
तिमीहरूको ढाड जोगाउनु
दिनरात पछाडि पर्नेहरू !
२.
गजब नाटक आहा
यो जुनीमा पुग्दैन
तिम्रो दुष्ट चाहा !
३.
छु आँसुले रुझेको
जीवन अनि सङ्घर्षलाई
मैले राम्ररी बुझेको !
✍️
सुष्मा मगर, रोल्पा
हाल भारत
—————<•>—————
४४//
१.
श्रमिक देखिन्छन् डटेका
चन्द्र, सूर्य, धरती
निःशुल्क छन् खटेका !
२.
बन्नेभन्दा नि बनाउने
जन्मेको कोख श्रमिक
संसारै कर्मी जनाउने !
३.
वर्षभर रहोस् चाहना
शुभकामना समस्त कर्मीलाई
सुख, समृद्धिको कामना !
✍️
नन्दलाल आचार्य, सिद्धार्थटोल, उदयपुर ।
—————<•>—————
४५//
१.
श्रमको मूल्य चिन
उत्पादन हेर विनाश्रमको
हुँदैन, बुझ्दैनौ किन ?
२.
यो देशमा श्रमको
छैन मूल्य कत्ति
केवल प्रचार भ्रमको !
३.
युवा विदेशिए श्रमलाई
नसुनौँ नेताका भाषण
चिरौँ तिनका भ्रमलाई !
✍️
देव कृष्ण काफ्ले
पोखरा १कास्की
—————<•>—————
४६//
१.
श्रमको फल मिठो
पसिना बगाउन सके
चाहे होस् ढिडोपिठो !
✍️ सुरेश कार्की
—————<•>—————
४७//
१.
यता श्रमिक दिवस
कस्तो कुचाल भयो
युवा विदेशिन विवश !
२.
लगाइन्छ चर्का नारा
बोलीमा लोली मिलाई
टार्न केवल झारा !
  ३.
श्रमप्रति निष्ठा जगाई
  कर्तव्यपथमा लम्काैँ हामी
अन्यायलाई  दूर भगाई ।!
✍️
जयनारायण नेपाल
(इलाम हाल सूर्यविनायक २ बालकोट )
—————<•>—————
४८//
१.
श्रमिककाे श्रमको भित्र
विकाश बग्दछ धेरै
हुन्छ दिव्य चित्र !
२.
दिलाऔँ श्रमिकलाई हक
सत्पात्र मानेर देशकै
साथमा जोडेर बक !
✍️
हरिगाेपाल प्रधान
काभ्रे, बनेपा १४ साँगा बजार
—————<•>—————
४९//
१.
छैन पर्याप्त पोषण
श्रमिक मजदुर जनलाई
सर्वत्र हुन्छ शोषण !
२.
मनाऔँ श्रमिक दिवस
सुलभ रोजगार दिऔँ
नबनाई श्रमिक विवश !
३.
दिनभर गरेर काम
भोकै सुत्छन् श्रमिक
भरपेट छैन माम !
✍️
अरुण कुमार भुजेल
गोरूबथान,कालिम्पोङ,भारत।
—————<•>—————
५०//
१.
श्रममै रहेछ गुन
कदम हजुर बढाएमा
सकिन्छ आकाश छुन !
२.
पसिनाको मूल्य हुन्छ
सकुन्जेल यसलाई बगाऔँ
प्रगतिले शिखर छुन्छ !
✍️
शशीश्री आचार्य
बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौँ
—————<•>—————
५१//
१.
श्रमिक पनि मानव
सद्भावले काम गरौँ
नबनी निर्दयी दानव !
२.
इमानदारीसँग गर्छ काम
मूल्य खोज्छ पसिनाको
दिनू उचित दाम !
३.
सिपको कदर गरौँ
श्रम अस्तित्व हो
श्रमिकमा सद्भाव छरौँ !
✍️
ऋजु दिल्पाली
ईटहरी १ सुनसरी ।
—————<•>—————
५२//
१.
मजदुरका कति पिर
श्रम गरुन् जति
पाउँदैनन् खान खिर !
२.
पसिनाको मूल्य हेर
उनीहरूको मेहनत सधैँ
खोलामा गयो खेर !
✍️
शोभा आचार्य गौतम
काठमाडौँ
—————<•>—————
५३//
१.
नगरेसम्म अलिकति काम
कसैले कहिले पनि
नखानुस् है माम !
२.
विनाकामको त्यो माम
दु:ख दिन्छ शरीरलाई
बनाइदिन्छ है जाम !
✍️
दीपा समभाव
दुबेकोल
—————<•>—————
५४//
१.
खाऔँ श्रमले डटेर
चल्दछ सहज जिन्दगी
स्वास्थ्य कुशल रहेर !
✍️
भगवती दवाडी ,झापा
—————<•>—————
५५//
श्रमिक हुन् देवता
गर्नुहुन्न फरक हेराइमा
चाहिन्छ उसलाई सम्मानता !
✍️
राधा चाम्लिङ ( साया), खोटाङ
—————<•>—————
५६//
१.
बाँचौँ श्रम गरेर
आत्मनिर्भरता आफूमा राखी
शान्तिको कामना भरेर !
२.
सफलता हासिल गर्न
माटोमा बिलाए कति
यो भोकोपेटलाई भर्न !
✍️
बिकास छेत्री अञ्जान
कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ।
—————<•>—————
५७//
१.
गर्न नपरोस् सामना
दु:खकष्टको श्रमिकले अब
श्रमिक दिवसको शुभकामना!
✍️
बाल कृष्ण श्रेष्ठ, सोलुखुम्बु
—————<•>—————
५८//
१.
श्रमिकले पसिना पोख्छन्
अनौठो बस्यो परम्परा
लुट्नेले धनै जोख्छन् ।
✍️ सुस्मिता अधिकारी, काठमाडौँ
—————<•>—————
५९//
१.
श्रमिकलाई दिएर हित
पर्याप्त पारिश्रमिक दिनू
श्रमजीवीकाे भएन जित !
२.
भाषण सिद्धान्तले नहुने
बाेल्ने कम गराैँ
गराैँ गरेर देखाउने !
३.
श्रमिकको हित गराैँ
सबै हामी मिलेर
सद्भावले देश भराैँ !
✍️
रामप्रसाद पुरी, बादेल, खाेटाङ ।
—————<•>—————
६०//
१.
श्रमिकले श्रम गरेजति
ज्याला पाउँछन् कहिले
मन पोल्छ भतभती !
२.
गर श्रमिकको सम्मान
उनीहरूको श्रमले गर्दा
तिमीले पाउँछौ माम !
३.
आफू परिश्रममा अल्छी
गरिबले  परिश्रम गर्छन् 
हेपेर हान्छौ बल्छी !
✍️
मङ्गला उपाध्याय
—————<•>—————
६१//
१.
नष्ट हुँदैछ अधिकार
बिचमा छन् लुटेराहरू
श्रमिक लाग्दैनन् पार !
२.
बनाउँदै श्रमिक दिवस
कसले देख्छ पीडितहरू
बाँचेको भई विवश !
३.
काम गर्ने कालु
श्रेय लिदै अगाडि
मकै खाने भालु !
✍️
कृष्ण देउबा
डडेलधुरा  आलिताल दुई
गाङ्गखेत मटेला
—————<•>—————
६२//
१.
श्रम गरेर खाऊ
बन्ने गर स्वाभिमानी
नमोल कसैको पाउ !
✍️
मन्दिरा सेढाई
मलेखु,धादिङ
—————<•>—————
६३//
१.
पसिना घामको तापमा
नित्य पिसिन्छन् मजदुरहरू
मालिकको शोषण चापमा !
२.
पसिनाको मोल गर्छन्
श्रम नगर्नेहरूले सधैँ
गरिब जनता मर्छन् !
✍️
प्रेम शर्मा ” एकान्त प्रेमी
कालेबुङ
—————<•>—————
६४//
१.
दैनिक मिलिरहाेस् काम
नबसून् श्रमिक खाली
हातमा पराेस् दाम !
२.
श्रम गर्ने चाहना
दैनिक जीवन धान्नेलाई
श्रमिक दिवसको शुभकामना !
✍️
श्रीकृष्ण धामी – बझाङ
—————<•>—————
६५//
१.
पसिनाको मुल्य कहाँ ?
फगत हुन्छ परिश्रम
छाक टर्दैन जहाँ ।
२.
विदा दिन्छ सरकार
यहाँ मजदुर दिवसको
गर्दैन राम्रो व्यवहार !
३.
हुनेखाने घुम्छन् रहरमा
सच्चा मजदुर भने 
बाटो खन्दैछन् सहरमा !
  ४.
परिश्रम बनाउ पहिचान
हुँदैन काम ठूलोसानो
गर्वले पालौँ जहान !
✍️
कमला
—————<•>—————
६६//
१.
मूलधन हाे श्रम
पसिनाकाे भए कमाइ
कहिले फल्दैन भ्रम !
२.
परिवार पाल्न खाडी
गाउँघर भयाे सुनसान
खेतबारी बन्याे झाडी !
३.
अन्न तिमी धन्न
खुसीले गर्दछु खेती 
तिमीविना त रहन्न !
✍️
प्रद्युम्न चालिसे
भक्तपुर कटुञ्जे ।
—————<•>—————
६७//
१.
पूर्ण होस् चाहना
मर्का बुझोस् सरकारले
श्रमिक दिवसको शुभकामना !
२.
सत्तासिन बन्दछन् ठूलो
दु:ख गर्छन् श्रमिकले
बिरामीमा छैन औषधीमुलो !
३.
नभुलौँ कसैले सत्यता
दिनरात खट्ने श्रमिक
हामी सबैका देवता।
✍️
शान्ता पौडेल भट्टराई
टङ्कीसिनवारी, मोरङ
—————<•>—————
६८//
१.
देश हामीले पालेकाे
कन्जुस नगर ज्यालामा
देखाैला सत्ता फालेकाे !
२.
श्रमलाई सम्मान गराैँ
देशकाे विकास गर्न
श्रमिकमा साहस भराैँ ।
३.
श्रमविनाकाे त्यो कमाइ
साथी कहाँ आउँछ
काममा लागाैँ रमाई !
✍️
हिरालाल न्याैपाने
बानपा ८, सल्यान।
—————<•>—————
६९//
१.
श्रमको मूल्य पाउनुपर्छ
ज्याला मजदुर गरेर
खानु अनि लाउनुपर्छ ।
२.
श्रमिकको गरौँ सम्मान
अनि मात्र हाम्रो
बढ्दै जान्छ शान !
३.
हाम्रो आफ्नै चाहना
हामी आफैँ श्रमिक
सबैलाई एकमुष्ठ शुभकामना !
✍️
ललिता गिरी सिन्धुली
—————<•>—————
७०//
१.
अनिवार्य श्रम गरौँ
मेरो नारा हो
पाखुरीले सौन्दर्य भरौँ !
२.
पूजा हो काम
सानो, ठुलो नमानौँ
मेहनतले फलाउॅंछ दाम !
३.
आफूमा विश्वास पलाए
संसार जित्न सकिन्छ
कर्मले पहिचान बनाए !
✍️
म्यामराज राई, भोजपुर
—————<•>—————
७१//
१.
श्रम हाे धन
बन्ने सबकाे प्याराे
हाँसाैँ खुसी मन !
२.
पसिनाले सधैँ नुहाऊ
फल प्राप्तिका निम्ति
तिमी पाखुरी खुलाऊ
३.
काम सबै समान
मिलेर लागाैँ जुटौँ
सानाे, ठूलाे नमान
✍️
फूलमाया कुलुङ- साेलुखुम्बु
—————<•>—————
७२//
१.
कानुनमा मात्र लेखियो
मजदुरको ती अधिकार
श्रमिकमा पीडा देखियो !
२.
बस्नुपर्ने पाखुराको भरमा
एकदिन काम नगरेपछि
बल्दैन चुल्हो घरमा !
३.
सबको पुगोस् चाहना
अन्तर्राष्ट्रिय श्रमिक दिवसको
सबैलाई दिन्छु शुभकामना !
✍️
धड्कन जैशी अछाम
—————<•>—————
७३//
१.
आज श्रम दिवस
शरीरलाई आराम दिई
भइयाे मनाउन विवश !
२.
दैनिक श्रम गराैँ
तब भइन्छ स्वस्थ
सबैमा प्रेरणा भराैँ !
✍️
काेपिला अधिकारी
गाेरखा
—————<•>—————
७४//
१.
श्रमको खेती गरेर
मेहनतको कमाई खानु
मनमा शान्ति भरेर !
✍️
सरस्वती श्रेष्ठ
—————<•>—————
७५//
१.
सबैले श्रम गराैँ
यसैमा मिल्छ सन्तुष्टि
मनमा खुसी भराैँ !
✍️
उर्मिला के.शी.
धनकुटा ।
—————<•>—————
७६//
१.
गरेर श्रमकाे सुधार
कागजमा होइन व्यवहारमा
सुनिश्चित हुनुपर्छ अधिकार !
✍️
शालिकराम दाहाल
चा न पा ३ झाैखेल
      भक्तपुर
—————<•>—————
—-<••:जय झिल्का! जय साहित्य!:••>—-

साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको १५ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ ।
साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६६ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे ।

झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।

शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।

झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्‍याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।

झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर समेत हुनुहुँदैन ।

साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- १५ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-

…
१,
फूलहरू भाग्न थाले
परागसेचन गर्न छोडेर
चम्चामा हाम फाले ।
२,
ठालुको काम खोज्छन्
चुनावमा मुख मिठ्याउॅंदै
मतपत्रमा अरूलाई रोज्छन् ।
३,
उनको परेपछि लगानी
घाटामा कसैले गर्दैन
के नगरोस् मनोमानी !

• म्यामराज राई
  …
  १,
  के छ मरिलानु ?
  सबै यहीँ छोडेर
  रित्तै पर्दछ जानु !
  २,
  यो भागदौड पेलापेल
  निष्काम छ दुनियाँमा
  तेरोमेरो भ्रमको खेल !
  ३,
  विशुद्ध पारौँ काया
  सेवामा मन लगाऔँ
  त्यागौँ यी मोहमाया !
• वसन्त अनुभव, घोराही, दाङ
  …
  १,
  कस्तो निष्ठुरी रहेछ
  उपहार मैले दिएको
  त्यसै छोडेर गएछ ।
  २,
  थाहा पाएर खायौ
  खुर्सानी पिरो हुन्छ
  पोल्दा चाल पायौ ।
  ३,
  आमाको काख प्यारो
  संसारमै अमूल्य बिछ्यौना
  नगर्नु वचन सारो ।
• शशीश्री आचार्य, बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौँ
  …
  १,
  होडबाजी कति ठुला
  नाप्ने केही होइन
  एउटै ड्याङ्गको मुला ।
  २,
  देखाउन कति जानेको
  मह घोली बोलीमा
  एकोहोरो बनाई तानेको ।
  ३,
  बुझौँ सबैले कुरा
  नपरौँ अन्धकारको भुमरीमा
  भित्रभित्रै चलाउँछन् छुरा।
• अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’, पाँचखपन नपा – ६ संखुवासभा
  …
  १,
  जीवनमा भोकतिर्खा सहनु
  घरमा ठाकठुक हुन्छ
  कहिल्यै कसैलाई नकहनु ।
  २,
  सबैले खुट्टा तान्छन्
  सहनु ठुलो सफलता
  आफ्नैले झटारो हान्छन् ।
  ३,
  अग्रजसित मुख नचलाऔॅं
  पालो सबैको आउँछ
  अनुशासित भनेर कहलाऔॅं ।
• चुडामणी देवकोटा, चनपा – १३, काठमाडौँ
  …
  १,
  भौतारिने काम नगर
  अर्काले गर्दिन्छ भन्ने
  कहिल्यै भर नपर।
  २,
  व्यक्त गर्न लेखियो
  उकुसमुकुस ती भावनालाई
  मेल खाएको देखियो ।
  ३,
  पोलेको छ भतभति
  दिलमा लागेपछि चोट
  बाँच्नु छैन एकरति।
• कला ढकाल, झापा
  …
  १,
  बलेछ आँखामा आगो
  त्यही भएर अनायास
  चुँडिएछ प्रेमको धागो ।
  २,
  एकापसमा प्रेमभाव साटौँ
  जोगाउन हाम्रो पर्यावरण
  रुख बिरुवा नकाटौँ।
  ३,
  ज्ञान चेतना बाडौँ
  ए ! दिदीबहिनीहरू हो
  चटक्कै छाउगोठ छाडौँ।
• डम्बर थामी ‘अनुपम’, कालिन्चोक गा. पा. -६, दोलखा
  …
  १,
  बेला फूलहरू फुल्ने
  सबैतिर ढकमक्क पार्दैछन्
  देख्दा मन डुल्ने।
  २,
  देश दोहन भयो
  युवा पङ्क्ति नजागे
  नेपालीको अस्तित्व गयो।
  ३,
  फूलको मिठो वासना
  त्यस्तै सुगन्धित बनौँ
  सबैमा छ कामना।
• अर्जुन प्रसाद चौलागाई, रामेछापः-सुनापति-१, हालः-अमेरिका,बोस्टन।
  …
  १,
  विनाश भयो कति ?
  बढ्यो जताततै आगोलागी
  जनधनको भयो क्षति ।
  २,
  सुरक्षित बस्न भनौँ
  छरौँ ज्ञानको ज्योति
  हामी सचेत बनौँ ।
• अनिता भण्डारी, ताप्लेजुङ
  …
  १,
  सबै रहेछन् भातमारा
  भाषण मात्र ठोकिरहने,
  आँट नभएका हुतिहारा।
  २,
  जहिल्यै भाका सार्छन्
  भोकै मार्छन् गरिबलाई,
  गर्नेलाई पछि पार्छन्।
  ३,
  मुखले रामराम भन्ने
  भित्रभित्रै तिनैले मेरो,
  रहेछन् खेदो खन्ने।
• नवशिला, नवदेव मार्ग , लालभित्ती, मोरङ
  …
  १,
  हावाको वेगमा हिॅंड्नुपर्छ
  होइन शत्रुसँग डराउने
  बुद्धि लगाएर भिड्नुपर्छ।
• देवी पन्थी
  …
  १,
  चाहिन्छ भाषा, भेष
  असल सङ्गत नहुँदा
  एक्लै जिउनु वेश ।
  २,
  कुँडिन्छ सधैँ मन
  दुरुपयोग धेरै भयो
  भ्रष्टाचार गरेको धन ।
  ३,
  भरिएको छ डम्म
  सफा हुँदैन खोला
  ठुलो बाढी नआएसम्म ।
• ऋजु दिल्पाली, इटहरी
  …
  १,
  फुलहरु ल्याउछन् खुसी
  कस्तो स्वार्थी भमरा ?
  उड्छन् रस चुसी ।
  २,
  सबैभन्दा सजिलो काम
  नेता कमाउन सक्छन्
  पैसा अनि नाम ।
  ३,
  गर्नुपर्छ निष्काम कर्म
  प्रतिफल मात्र खोजेर
  कसरी हुन्छ धर्म ?
• दीपा समभाव, दुबेकोल खोटाङ
  …
  १,
  धनले बिगार्यो मन
  आफ्नै दुनो सोझ्याउँछन्
  अतृप्त मानव जन ।
• मन्दिरा सेढाई, मलेखु,धादिङ
  …
  १
  कोठामा घाम परेर
  हिँडौँ धर्म मार्गमा
  ईशको नाम गरेर !
  २
  विकास होस् कामना
  सङ्घर्ष जीवन आखिरी
  पीडाको गरौँ सामना !
  ३
  सेवा सबैको धर्म
  जुटेर मानव बाटोमा
  मिलेर गरौँ कर्म !
• आर्त अकुलीन
  …
  १,
  जीवनको जोड घटाउ
  हुन्छ दु:ख कहिलेकाहीँ
  तर पिर हटाऊ ।
• प्रेम थापा “मन”बागलुङ
  …
  १,
  भक्तिमा प्रभु गुणगान
  परोपकार गर्दै गरेमा
  त्यो हुन्छ महादान ।
  २,
  मनमा बत्ती बालौँ
  संस्कार सत्सङ्ग सद्भाव
  स्वयम् हृदयमा पालौँ ।
  ३,
  समस्याको हुन्छ समाधान
  तर्क मन नमिल्दा
  सदैव हुन्छ घमासान ।
• कार्की डिबी माकुम, सुनवल-४, नवलपरासी
  …
  १,
  फक्रिनु फूलको चाहना
  हराएको कान्ति बोकी
  पलाउने कोपिलाको कामना ।
• सन्तु खत्री
  …
  १,
  सबैले दियो भोट
  खाएर चुनाव जिताएपछि
  हातमा पायो नोट।
  २,
  मनलाई सम्झाएर आएँ
  दुनियाँ रमाइलो लाग्थ्यो
  आज एक्लो पाएँ।
  ३,
  ईश्वरमा गर्दछु आश
  केही छैन कसैलाई
  नबन कहिले निराश।
• नीमा छिरिङ भोटिया, जलढका कालेबुङ
  …
  १,
  वैशाखको प्रचण्ड घाम
  पाखुरामा छोडेर गयो
  निशानी कालो डाम।
  २,
  पौरखले पाक्छ दाल
  नित्य अल्छि जनले
  बुन्छन् ईर्ष्यालु जाल।
  ३,
  उठाऔॅं हलो कोदालो
  स्वदेशमै सुन फल्छ
  नबन प्रवासमा गोठालो।
• बिके मुखिया, दार्जिलिङ, भारत
  …
  १,
  मह जम्मा गरी
  डुल्छ माहुरी उद्यानमा
  सारा जीवन भरी !
  २,
  वासना हुन्छ फूलमा
  टिपेर व्यर्थ नफाल्नु
  परेर चुलबुले भुलमा।
  ३,
  कर्तव्य गर्नु भुक्तिको
  शक्तिको दुरुपयोग नगरी
  बाटो रोज्नु मुक्तिको।
• विवश पारदर्शी, झापा
  …
  १,
  पुरानो घाउ बल्झियो
  किन होला कुन्नि
  मन उतै अल्झियो ।
  २,
  नचाहिने कुरा भनी
  मलाई बन्नु छैन
  घमण्डी अनि धनी।
  ३,
  उनकै माया लाग्यो
  किन होला कुन्नि
  भेट्ने रहर जाग्यो ।
• गोबिन्द्र राज तिमिल्सेना, बडिमालिका – ७, बाजुरा
  …
  १,
  कसैको हत्या गरेर
  संसार जित्न सकिन्न
  जान्छौँ एकदिन हरेर।
  २,
  उज्यालो दीप बालेर
  अगाडी बढ्न सिकौँ
  मनको रिस फालेर ।
  ३.
  मिलेर अगाडि बढ्नुपर्छ
  सफल बन्नकै लागि
  हरेक सङ्घर्षमा लड्नुपर्छ।
• लक्ष्मण देउवा डोटी, हाल भारत
  …
  १,
  नभुल मात्र मेवामा
  मोहमाया पर सारेर
  लाग सामाजिक सेवामा l
  २,
  ढुकुटी ठान्यौ पेवा
  अलिकति डर मान
  ईश्वरले गर्दैछ चेवा l
  ३,
  काम गर्छौ कमालको
  सत्ता समिकरण सधैँभरि
  सानो ठुलो बगालको l
• बाबुराम गौतम, गुल्मी
  …
  १,
  लिएर नहुने चिज
  किन सन्ताप लिन्छौ ?
  छोडेर खुसी खिच।
  २,
  आनन्द, खुसी, सुख
  होइन किनेर पाइने
  पिरोल्छ यसलाई दुख।
  ३,
  सुटुक्क पाए चिन्न
  दुःखका औषधी यहाँ ,
  हुन्थेन वर्गमा भिन्न।
• मनोहरी पौडेल, गैडाकोट १
  …
  १,
  तिम्रो सकिनँ हुन ।
  धनको गारो चाहिने
  कहाँ पाउ सुन ?
  २,
  बसेर गरौँ कुरा
  पीडा जति भुलिन्छन्
  वाचा हुन्छन पूरा ।
  ३,
  सधैँ अध्यारो मुख
  बाल एकछिन बत्ती
  पाउला स्वर्गीय सुख ।
• हिरालाल न्यौपाने ,सल्यान, कोटमौला
  …
  १,
  कसैलाई नराम्रो नभन्नु
  फर्किदा पच्दैन भने
  जानीजानी पीडक नबन्नु।
  २,
  कर्ममा निरन्तर लागौँ
  आउनेछ पक्कै समय
  व्यर्थ नबसौँ जागौँ।
  ३,
  केही सौम्य याद
  जिन्दगीमा कहिलेकाहीँ त्यही
  नितान्त हुन्छ उन्माद।
• पृथक प्रकृति ,झापा
  …
  १,
  आज या भोलि
  मर्न थाहा छैन
  बोलौँ मिठो बोली
  २,
  जिन्दगी दुईदिने चोला
  बाँचुन्जेल राम्रो होस्
  भोलि के होला !
  ३,
  दुनियाँमा बाँच्न गाह्रो
  बिचमा परियो मानव
  गरिखाने मान्छेलाई साह्रो ।
• बेदु न्यौपाने
  …
  १,
  नि:स्वार्थ ध्यान गरौँ
  सक्ने दान गरी
  ईश्वरमा भर परौँ ।
• ज्ञानेन्द्र क्षत्री
  …
  १,
  कहिलेसम्म मौन बस्ने
  प्रकृतिको स्थिर रूप
  पानी बनेर खस्ने।
  २,
  भ्यागुताको बिहे गरेर
  सताउने कहिले हो
  प्रकृति रौद्र झरेर।
  ३,
  मुर्रा आएर हाँस्ने
  उपहारको नाममा जनावर
  साटेर सम्बन्ध गाँस्ने।
• संगीता खरेल, चन्द्रागिरी ८ काठमाडौं
  …
  १,
  मन्दिर किन धाउँछौ
  गरिबलाई गर्छौ हेला
  तिमीले के पाउँछौ ।
  २,
  लेखेर चिट्ठी आमालाई
  तातो घाममा छु
  खबर दिनु मामालाई ।
  ३,
  लगाउँछौ आगो बनमा
  डढेर सबै नस्ट
  पिर छैन मनमा ?
• रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरि
  …
  १,
  विकासदेखि निकै पर
  हाम्रो देशको अवस्था
  घुसखोरी भ्रष्टाचारीहरूमा निर्भर।
  २,
  सम्झेर नौनाडी गल्छ
  युवा जमात खाडीमा
  वृद्धहरूद्वारा देश चल्छ?
  ३,
  आर्थिक अवस्थाको मार
  कर्णधार सारा विदेशमा?
  पलायन भइरहेछ लगातार ।
• बि.कुलुङ, दार्जिलिङ, रंगबुल
  …
  १,
  रचनाहरूले तिमिलाई छुनेछन्
  पढन्त भए जिन्दगीमा
  आनन्दित मन हुनेछन् ।
  २,
  महसुसहरू अनुभव भएछन्
  भूतकाललाई हामीले समझेर
  नराम्रा आचारणहरू गएछन्।
  ३,
  जीवनका पानाहरू पल्टिॅंदैछन्
  अतितका घटनाहरू बिर्सेर
  समस्याहरू आफैँमा सल्टिॅंदैछन्।
• केन्टरमेश क्षेत्रीय, रोल्पा
  …
  १,
  अकेलो निष्ठा मजबुर
  पत्थर बीचमा चम्किलो
  अन्जान छन् कोहिनुर ।
  २,
  जसको साथमा लाख
  अरूको अन्जुली खाली
  भरिन्छ उसको काख ।
• कृष्णकुमार वैद्य, बनेपा – ९, काभ्रे
  …
  १,
  फूलको जस्तो सुवास
  तिम्रो स्पर्शमा पाउॅंछु
  आनन्दमय हुन्छ मधुमास ।
  २,
  अर्ध तनमय भएछु
  तिम्रो साथ पाउँदा
  शिरमा सिन्दुर भरेछु ।
  ३,
  आऊ, मुसुक्क हाँसेर
  नयनमा भिज्ने गरी
  बसौँला प्रीति गाँसेर ।
• फूलमाया कुलुङ-साेलुखुम्बु
  …
  १,
  प्रभुमा मन लागोस्
  यही छ कामना
  दु:ख वेदना भागोस् ।
  २,
  माया बस्यो गाढा
  सम्झनाले सताइरहँदा हरपल
  जान सकिएन टाढा ।
  ३,
  जहाँ रहे पनि
  यो दुखी संसारमा
  मन रहोस् धनी ।
• त्रिलोचन भण्डारी, मेचीनगर,झापा
  …
  १,
  होडबाजी प्रकृति सक्नलाई
  वातावरण बिग्रॅंदै गइरहेछ
  चाहिँदैन भविष्य बक्नलाई ।
  २,
  मायाको शीतल छायाँले
  कसरी धानौँ तिमीलाई
  दायाँ अनि बायाँले ।
  ३,
  बर्सेनि बिग्रँदो प्रकृति
  विचारौँ सकिन्न बाँच्न
  हेरेर पैसाको भकारी ।
• रामप्रसाद पुरी, बादेल, खोटाङ
  …
  १,
  रितुजस्तै छ घाम
  मुटुमा छोएर गयो
  बिर्सन नसक्ने नाम ।
  २,
  विचारले पाक्छ भात
  अन्छीपनको त्यो शून्यता
  नेता छोड्छन् हाम्रोसाथ ।
  ३,
  मेरो देशको नाम
  नेपालमै फल्छ सुन
  नेता लागे दाम ।
• कृष्ण देउबा, डडेलधुरा, आलिताल २ गाङ्गखेत
  …
  १,
  कसैलाई घृणा नगर्नु
  हेरेर उनको व्यवहार
  शब्द राम्रो भर्नु।
• गंगाराम यादव, औरावनी २ सुनसरी
  …
  १,
  तिमी हिजोका चल्ला
  काम भन्दा कुरा
  बढी गर्छौ हल्ला ।
  २,
  काम गर्छ कालु
  जङ्गलमा डुलि हिड्ने
  मकै खान्छ भालु ।
  ३,
  भुक्ने कुकुरले टोक्दैन
  नगर धेरै फुर्ती
  खानलाई जुङ्गाले रोक्दैन ।
• देव कृष्ण काफ्ले, पोखरा १,बगर,कास्की
  …
  १,
  गरिबी भोकायो सहेन
  जकाएर नाङ्गै भिडमा
  अर्काको जुठोमा मरेन ।
  २,
  अर्कैको पोल्टामा जन्मेर
  झाडीमा पुनर्जन्म लियो
  मायाको जालमा अन्मेर ।
  ३,
  उडायो सपना हुरीले
  परदेश गइ कमाउ
  रहेन के चुरीफुरीले !
• अम्बिका अधिकारी, झापा बिर्तामोड
  …
  १,
  आनन्दको समय चोरेर
  आत्मिक सम्बन्ध गाँसे
  सौन्दर्यको ढुकुटी फोरेर।
  २,
  आँखाको नानीभित्र रमाई
  भावनालाई भावले अचेट्दै
  कोमल स्पर्शको रजाइँ।
  ३,
  मौनताको पर्दाभित्र अचेटेर
  कल्पनामा रमाउँदै आज
  नेत्र स्पर्शमा दपेटेर।
• घनश्याम पन्त, हरिवन सर्लाही ‌
  …
  १,
  सत्कर्मका बाटो रोज्नु।
  सही गलत छुट्याई
  गन्तव्य आफैँ खोज्नु।
  २,
  रोपेर बिरुवा माटोमा
  मलजल गरी हुर्काउनु
  पसिना चुहाई पाटोमा।
  ३,
  नदेख सपना कोरिया
  मेहनतको फल मिल्दछ
  फाँडेर बस खोरिया।
• सरस्वती श्रेष्ठ रुपन्देही बुटवल
  …
  १,
  कमाइन्छ मन्नगे धन
  श्रम गर्न सकियोस्
  स्वास्थ्य रहोस् तन।
  २,
  मिठो मसिनो राम्रो
  व्यवहार या बोली
  रुखो अति चाम्रो।
  ३,
  आसमा बस्न नपरोस्
  बरु पौरखी कर्मलाई
  सबैले सम्मान गरोस्।
• अरुण कुमार भुजेल, गोरू बथान,कालिम्पोङ, भारत
  …
  १,
  जिन्दगी रहने भो
  बाँचे युगयुगान्तर अनन्तकाल
  सुन्दर हुने हो ।
  २,
  प्रेमले बाँच भन्छन्
  दिलमा दु:ख अनि
  चोटैचोट पो गन्छन् ।
  ३,
  सधैँ छाडी जानेलाई
  फर्क भन्ने छैन
  जाओस् याद सजाई ।
• मनुहाङ किराँती सोलु, महाकुलुङ – ५
  …
  १,
  देशको कार्यभार उठाउन
  गर्नु भन्छन् हातेमालो ,
  जनताको साथ पाउन!
  २,
  सुकिला लुगा लगाई
  गर्छु निस्वार्थ सेवा ,
  जनताको घरमा धाई ।
  ३,
  वाचा पूरा गर्छु
  के गरूँ एक्लै ,
  जनताको भरमा पर्छु ।
• सीमा कार्की समर्पण, मेलचोक पर्सा, नेपाल
  …
  १,
  वरिपरि फुल्छ फूल
  घुमफिर आएर त्यही
  मेरी भमरोको भुल !
  २,
  सहन चाहिँ सहनु
  जस्तै परिस्थितिमा पनि
  हुदैँन भन्छन् कहनु !
  ३,
  आँसुको खोलो बगाइ
  ढाक्नु पर्दैछ सधैँ
  कालो चस्मा लगाइ !
• अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान
  …
  १,
  नौ शब्दको कथा
  कोरौं झिल्का सरर
  खोली भित्री व्यथा।
  २,
  झिल्का साहित्य एक
  फुर्छन शब्द अनगिन्ती
  सृजना हुन्छन् अनेक।
  ३,
  सृजनशील ती हातहरू
  बोक्छन् कलम अविछिन्न
  बिताउँदै अनेक रातहरू।
• तोया नाथ चापागाईं, दमक, झापा, नेपाल
  …
  १,
  चिप्लो बोल्न जान्दिनँ
  ठिक्क अरुको अगाडि
  बनावटी कुरा मान्दिनँ ।
  २,
  आफ्नो कर्तव्य छोडिएन
  अपराध लुकाउन छिपाउन
  राजनीतिक खोल ओडिएन ।
  ३,
  मानव भएर बाँचौँ
  कर्म गरौँ मानवकै
  समाजमा कीर्ति साँचौँ ।
• पारसमणि खतिवडा, सूर्योदय ३ इलाम (हाल सूर्यविनायक भक्तपुर)
  …
  १,
  भाग्यमा लेखेको कुरा
  टारेर टर्दैन भन्छन्
  ती अति सुरा।
  २,
  कर्म पछिको फल
  हात फैलायो भने
  गर्छन् भगवान्ले छल।
• कोपिला अधिकारी, सिरानचोक – ७,गोरखा
  …
  १,
  मुहान सुक्दै गयो
  खडेरी मच्चियो बेस्सरी
  पानीको हाहाकार भयो |
  २,
  आउँछ मन कुँडेर
  स्वास्थ्यमा समस्या आयो
  धुलो धुँवा उडेर |
  ३,
  जङ्गलमा डढेलो गयो
  भाग्ने ठाउँ छैन
  जीवजन्तुको उठीवास भयो |
• सरिता सेढाई, धादिङ
  …
  १,
  थाहा छ मलाई
  नपोलिएको कोहि छैन
  नकोरेर नै सलाई ।
  २,
  मै हुँ ठान्नेले
  टेकेको हुन्न स्वर्ग
  दन्तेकथा मात्र जान्नेले ।
  ३,
  किन बोल्यौ दुर्वाच्य?
  कर्म-धर्म मेरै हो
  चाहिॅंदैन भाग्य अपाच्य ।
• कमला पौडेल
  …
  १,
  दुनियाँ यस्तै रहेछ,
  राम्रो सोच्दा सोच्दै
  मन भारी भएछ!
  २,
  किन यति साह्रो
  कहिलेकाहीँ त लाग्छ
  बाँच्न कति गाह्रो !
  ३,
  राम्रो गर्छु भन्दाभन्दै
  अप्ठ्यारोमा परिने रहेछ
  गयो दिन गन्दै!
• शोभा आचार्य गौतम, काठमाडौँ
  …
  १,
  मनभरि पीडाको पोको
  खुसी हुन्छु भन्ने
  मनमै रह्यो धोको ।
  २,
  दुःखले झेल्दै गयो
  कर्मले ठगेर होला
  आज नसोचेको भयो ।
  ३,
  अन्तिम निर्णय गर्दैछु
  नसोध्नु कसैले मलाई
  केही दिनमै मर्दैछु ।
• ललिता गिरी, सिन्धुली
  …
  १,
  हुँदैन भावनामा बहकिएर
  यथार्थ इतिहास लेखियोस्
  परिश्रम, लगनशीलले माझिएर।
  २,
  इरादालाई फत्ते गर्नुछ
  दिएको बचन पालनमा
  सात समुन्द्रसम्म तर्नुछ ।
  ३,
  फर्किनुपर्छ फेरि दार्जिलिङमा
  कविताको सेतु लगाउँछु
  एकोहोरो नहेर्नु मिलिङमा।
• दिल ठकुरी टिस्टाभेल्ली दार्जिलिङ
  …
  १,
  खुसीको उपहार झिल्का,
  सद्भावना सधैँ सङ्गाली
  मनमुटावहरू सब मिल्का ।
  २,
  नववर्ष भएछ गर्मी ,
  मौसम भयो निष्ठुर
  पापी बढे विधर्मी ।
• शम्भु गजुरेल, सिन्धुली
  …
  १ ,
  भरोसाको बिच बाटोसम्मै
  लाग्यो ठुलो दिवार
  टुट्यो भरोसा अचम्मै।
  २.
  जिजीबिषामै पर्यो खाडल
  तमासेहरूको त्यो भिड
  बज्यो विक्षिप्तताको मादल ।
• हरिगोपाल प्रधान, काभ्रे, बनेपा १४ साँगा बजार
  …
  १,
  तन काम्यो धामीसरि
  फूलेको सुवास समीपमा
  प्रेमिल घमाइलो मनभरि ।
  २,
  छचल्क्याई सुगन्धले छालहरू
  मनको घडा भरिएर
  यौवनका उद्भव तालहरू ।
  ३,
  स्वप्निल तलाउ खनाएर
  खहरेझैँ उर्लिएर रुझायो
  कुनाकाप्चा निथ्रुक्कै बनाएर।
• ममता पौडेल, बुढीगङगा-२ , मोरङ
  …
  १,
  युवा बजारमा फालाफाल
  डलरमा मोलतोल गरी
  भए नेता मालामाल ।
  २,
  देशका कथित नेतागण
  कलङ्कको टीका लगाई
  जान्छौ कहाँ भन ?
  ३,
  कति माग्ने भिक्षा
  सुन्दर देश नेपालमा
  चाहिन्छ सीप शिक्षा ।
• जयनारायण नेपाल, इलाम (हाल सूर्यविनायक – २, बालकोट, भक्तपुर)
  …
  १,
  एकजुट भए बन्नेछ
  सुन्दर देश विश्वको
  नेपाल सबले भन्नेछ।
  २,
  माया गरौँ देशको
  संरक्षण गर्नुपर्छ सबले
  भाषा कला भेषको
  ३,
  सगरमाथा शिर हाम्रो
  कला संस्कृतिमा धनी
  नेपाल देश राम्रो ।
• रुना कर्माचार्य दाहाल, चितवन
  …
  १,
  सम्झाएर बारबार जसलाई
  कुरा कोटाउॅंदै पैसाको
  अत्तोपत्तो छ कसलाई ?
  २,
  राजा हुनलाई पहिले
  माग्नुपर्ने हुन्छ भिख
  कहाँ पाइन्छ अहिले ?
• ईश्वर साउद, सुदुरपश्चिम रामारोसन – ६, अछाम
  …
  १,
  राम्रोसँग सोची बोल
  नघोच बोली वचनले
  अशान्तिको नबजाऊ ढोल।
  २,
  मनमा मिले शान्ति
  हर्ष उमङ्ग छाउँदै
  आउनेछ मुहारमा कान्ति ।
• राज कुमार राजभण्डारी खोटाङ्गे, मध्यपुर ठिमी – ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर।
  …
  १,
  दुई जनाको जन्ती
  उनी पनि गए,
  गाउँ ठाउँबाट अन्ती ।
  २,
  आफ्नो ठाउँमा सान
  देशमा चिनाउनु हामी,
  सबैले मिलेर पहिचान ।
  ३,
  गाउँ समाज हाम्रो
  सबै मिलेर गर्नु ,
  सधैँ काम राम्रो ।
• श्रीकृष्ण धामी – बझाङ
  …
  १,
  पाएनन् प्राणीले बाँच्न
  आगो सल्कियो जङ्गलमा
  सकेन पंक्षी नाँच्न।
  २,
  फल नौलो बन्यो
  पाएन ऋतु कुर्न
  औषधीले दिन गन्यो।
  ३,
  देखाए जादुको ऐना
  मख्ख परे जनता
  गरे भविष्यको बैना।
• सुस्मिता अधिकारी ,काठमाडौँ
  …
  १,
  सत्ताको खेल देखेर
  छक्क पर्दछु आफैँ
  बस्छु झिल्का लेखेर ।
  २,
  हिमालपारिको त्यो देशमा
  युवा पसिना बगाउदै
  चिनारी आफ्नै भेषमा ।
• बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ), कनकाइ – ४ झापा
  …
  १,
  झारपातहरू उखेल्छिन् आमा
  बाग सुशोभित बनाउन
  संरक्षण गर्ने मामा।
  २,
  फूलको शोभा हुन्नन्
  झारपातहरूको संसर्ग भएमा
  मायाले कसैले छुन्नन्।
  ३,
  रातले पर्खने बिहानी
  विरहीले कात्ने रात
  भिजेको त्यो सिरानी।
• राजेश्वरी राजोपाध्याय, ललितपुर

::::::::जय झिल्का साहित्य ! ::::::::::