झिल्काकार सरिता सेढाईंका चोटिला झिल्का कविताहरू- 
[१]
दुःखले लगाएपछि पार
तब मात्र जीवनले
पाउँछ होला सार ।
[२]
जीवन कर्कलाको पानी
अडिन मान्दैन कठै
बगेर कता जानी ।
[३]
मायाको बन्धनले बाँध
प्रिय नपार बिचल्ली
प्रेमिल विश्वासले साँध ।
[४]
उमेर ढल्किँदै गयो
हरेस खान्छ मनले
अस्ताउँदो घाम भयो ।
[५]
छोराछोरी साथ भए
कति हुन्थ्यो आनन्द
सबै परदेश गए ।
✍️
सरिता सेढाईं

झिल्का कविता लेखन अभ्यासको चौथो शृङ्खला सम्पन्न भएको छ । पृथ्वी जयन्ती तथा राष्ट्रिय एकता दिवसको अवसर पारेर झिल्का साहित्य समाज, नेपालले उक्त कार्यक्रमको गरेको थियोे । कार्यक्रममा झिल्काकारहरूको उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियोे । नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न स्थानहरूबाट करिब ४ दर्जन बढी झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेको थियोे ।

झिल्का नेपाली माटोमा उम्रिएको, अर्थपूर्ण संरचनायुक्त सरल, लघुतम एक मौलिक नवीनतम काव्य विधा हो । जुन विम्व, प्रतीक आदिको प्रयोग गरेर चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन तीन शब्दहरू हुन्छन् । यसरी यस कवितामा जम्माजम्मी ९ शब्दहरू रहेका हुन्छन् । तसर्थ यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।

यसका तीन हरफहरू मध्ये पहिलो र  तेस्रो हरफहरूको अन्तमा तुक (अनुप्रास) अनिवार्य गरिएको छ । यसमा शब्दानुप्रास र एकाक्षरी तुकान्त पनि स्वीकार गर्ने गरिन्छ । तर अतुकान्त हरफहरूलाई यसको दोष मानिएको छ । यसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रोले समर्थन गर्दै विस्तार र तेस्रोले भावलाई उत्कर्षमा पुर्‍याउँदै समापन गर्दछ । यी तीनवटै हरफमा परस्पर प्रगाढ सम्बन्ध हुनुपर्छ ।

झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४ (पृथ्वी जयन्ती तथा राष्ट्रिय एकता  दिवस विशेष)

#सङ्कलन/सम्पादन/संयोजन- वसन्त अनुभव
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
[१]
युद्ध चरण चरण 
गरेरै पृथ्वीनारायण शाहले
गरे नेपाल एकीकरण !
१)
पसिना  यही  माटोमा
बगाए  अगाडि  बढ्दछ
देश प्रगतिको बाटोमा ।
२)
खाइ नखाइ गरेर
लडे देशभक्त युवाहरू
कति गए मरेर ।
३)
✍️ वसन्त अनुभव
घोराही, दाङ
२०८०/९/२७
~~~~<•>~~~~
[२]
रह्नेछ पृथ्वीमा नाम
इतिहास बन्ने यहाँ
गरेर जनहित काम ।
१)
✍️ कार्की डिबी माकुम
सुनवल-४, नवलपरासी
~~~~<•>~~~~
[३]
उदय वंशको शाह
पृथ्वीनारायण शाहबाटै सुरु
नेपालको एकिकरण वाह !
१)
पृथ्वीनारायणलाई गरौँ सह्रनी
एकताको लागि उनले
कतिलाई गरे अह्रनी ।
२)
पृथक पृथक गरेर
बन्यो उनैबाट नेपाल 
गए योद्धा मरेर ।
३)
अहिलेको नेताको पारा
अरूको अगाडि लम्पसार
भए साह्रै हुतिहारा ।
४)
सारा जन मिल्दाखेरि
देश अघि बढ्थ्यो
भएन केही हत्तेरी ।
५)
✍️ अर्जुन प्रसाद चौलागाई
रामेछापः-सुनापति-१
हालः-अमेरिका,बोस्टन।
~~~~<•>~~~~
[४]
अखण्ड देशका लागि
एकता यो बनिरहोस्
सङ्घर्ष गरौँ नभागी ।
१)
पृथ्वी दिवस मनाऊँ
एकता बलियो सन्तान
देशभक्ति गित गाऊँ ।
२)
✍️ सुरेशकुमार पाण्डे
दाङ घोराही १८
~~~~<•>~~~~
[५]
ज्यानको बाजी लगाई
एउटै देश बनाए
पृथ्वीनारायणले पसिना बगाई ।
१)
टुक्रा राज्य जोडेर 
एउटै घर बनाए
दुश्मनकाे शक्ति तोडेर ।
२)
कुटनैतिक चाल गरेकाे
सिङ्गो राज्य बनाउन
थियोे बैरीसँग लड्नुपरेकाे ।
३)
पृथ्वीनारायणले युद्ध गरे
एउटै देश बनाउन
युवाहरू कति मरे ।
४)
राज्य बिस्तार गरे 
इतिहासमा नाम लेखाउँदै
एकताको सन्देश छरे ।
५)
✍️राज कुमार राजभण्डारी "खाेटाङ्गे"
मध्यपुर ठिमी ५ संगम काेलाेनी भक्तपुर ।
~~~~<•>~~~~
[६]
टुक्रा राज्य एकीकरण
गरे पृथ्वीनारायण शाहले,
लडेर  हरेक  चरण।
१)
शाहसी  एक  थिए 
गोर्खाली पहिचान बनाई 
राष्ट्रलाई योगदान दिए ।
२)
इतिहासमा नाम राखे
राष्ट्र  निर्माण  गर्दा,
जोखिममा आफूलाई जाके ।
३)
पुष्पा राई, खाेटाङ।
२०८०।०९।२७।
~~~~<•>~~~~
[७]
एकीकरणको सुत्रपात गरेर
नेपाल सिँङ्गो बनाउँदै
पृथ्वी  गए  मरेर ।
१)
मेटिँदैन इतिहास उनको
पृथ्वी जयन्ती मनाऔँ
सम्झना राखौँ गुनको ।
२)
✍️ होम प्रसाद नेउपाने
धरान,सुनसरी
~~~~<•>~~~~
[८]
अनेकतामा एकता खोज्दै
मान्छे भौँतारिएर हिँडिरहेछ
एकतामा अनेकता रोज्दै ।
१)
✍️ धुर्व श्रेष्ठ 
~~~~<•>~~~~
[९]
मिलाएर सबै प्रबन्ध
एकताको मालामा पृथ्वी
छरेका माटोको सुगन्ध !
१)
बिहानी पूर्वको लाली
गाउँघर भएको उज्यालो
सुन्दर मेची महाकाली !
२)
भयो हाम्रो एकीकरण
अनेकतामा एकताको पाठ
ठुलो बन्यो समिकरण !
३)
मनको कालो  हटाएर
एकतामा भावमा सधैँ
देशको प्रेम जगाएर !
४)
मलिलो देशको माटो
पृथ्वीको सौम्य सपना
सुन्दर गाउँघरको बाटो  !
५)
✍️ आर्त अकुलीन
~~~~<•>~~~~
[१०]
तिमीले चालेका पाइला
छाडेका सफलता पाएर 
पृथ्वीको हातै दाहिना ।
१)
टुक्रिएका राज्यको रचना
नेपाल एउटै मालामा
बनायौ देशको संरचना ।
२)
आधार सिङ्गो देशले
हरेक लडाइ जितेर
पृथ्वी खोज्छ परिवेशले ।
३)
✍️ अम्बिका अधिकारी
झापा बिर्तामोड
~~~~<•>~~~~
[११]
झिल्का अगुल्टो बन्नुपर्छ
साथ भरोसा लेखकको
भ्रष्टाचारको खोइरो खन्नुपर्छ ।
१)
तातेताते हिँड्दैछ झिल्का
हात समातेर तान्नुपर्छ
भ्रष्टलाई सम्झेर छिल्का ।
२)
देशका लागि लड्नेहरू
चरण चरणमा मारिए
उचाइमा पुराउन चड्नेहरू । 
३)
पुर्खाहरूको एकता दिवस
कोही रेटिए मारिए
लड्नैपर्ने मिली आपस ।
४)
✍️ चुडामणी देबकोटा 
चनपा १३ काठमाण्डौ
~~~~<•>~~~~
[१२]
एकताको माला गाँसेर
इतिहासमा उदाहरणीय बने
खण्ड खण्ड मासेर ।
१)
सिङ्गो राज्यको बिस्तार
नेपाल नेपालीको चिनारी
बनाएर छाडे सार ।
२)
कस्तो सरकार अहिले
जनताको वास्ता नगर्ने,
बुझ्दैनन् पिर कहिले ।
३)
नितान्त जोखिम मोलेर
पृथ्वीनारायण शाहले गरे
एकीकरण हृदय खोलेर ।
४)
लड्दै जितेका थिए
राष्ट्रको हित सोचेर 
उनले दिव्योपदेश दिए ।
५)
गर्छन् किन जालझेल
केवल अपारदर्शी नीति,
नबुझिने राजनीति खेल ।
६)
नमूना हाम्रो नेपाल
प्राकृतिक स्रोतको धनी
छन् सुन्दर हिमाल ।
७)
✍️ पृथक प्रकृति, झापा
~~~~<•>~~~~
[१३]
राष्ट्रनिर्माता देशका हाम्रा
पृथ्वीनारायण  शाहले गरे
एकताको  सन्देश  राम्रा ।
१)
राज्य बिस्तार गरेर
इतिहासमा नाम राखे
गए अमर भएर ।
२)
पौष सत्ताइस मनाऊँ
सारा देशभक्त जनता
शान्तिको सन्देश गुन्जाऊँ ।
३)
टुक्रे राज्य  जोडेर
एकताको  सुत्र उनी
गए संसार छोडेर ।
४)
✍️ कला ढकाल
झापा दमक।
~~~~<•>~~~~
[१४]
शिसाझैँ हेर फुटेर
टुक्रा टुक्रामा टुक्रिए
लैजाला देश लुटेर ।
१)
नगरौँ भाइ अबेर
एकता बल हो
कमिलाको दल हेर ।
२)
✍️ बिके मुखिया
दार्जिलिङ भारत।
~~~~<•>~~~~
[१५]
इतिहासको पाना हेरेर
पृथ्वी पृथक देखिए
यही माटोमा जन्मेर ।
१)
हरेक चरणमा लडेर
टुक्रिएको राज्य एकीकरण
स्वागत दिल खोलेर ।
२)
एकतामा बढेर अस्तायो
त्यो वीर पृथ्वीनारायण 
झगडा नगर्न खटायो ।
३)
नेपाल एकीकरण गरी
तिमी परलोक गयौ
एकताको सन्देश छरी ।
४)
एवाइ प्रभात
धनकुटा सहिदभुमि -३,कोड्लाङ
~~~~<•>~~~~
[१६]
गरेर फरक काम 
देश जनताको लागि 
राख्यौ आफ्नो नाम ।
१)
लगायौ ज्यानको बाजी
देश एकीकरण गर्‍यौ
बनाई जनता राजी ।
२)
✍️ रुना कर्माचार्य दाहाल 
चितवन
~~~~<•>~~~~
[१७]
जुटेर अगाडि सरौँ
सबैलाई देशको माया
अब खुसीले भरौँ ।
१)
देशले चिनारी दियो
सबैलाई अब चिनाऊ
यसैको हामी थियो ।
२)
उन्नति विकास भराऊ
हामी यही देशका
एकताको परिचय गराऊ ।
३)
✍️ नीमा छिरिङ भोटिया
जलढका कालेबुङ भारत
~~~~<•>~~~~
[१८]
लिन सकाैँ ज्ञान
बल हुन्छ एकतामा
दिए सबले ध्यान ।
१)
मानेर ठुलाे गर्व
देशभर सबले मनाऔँ
राष्ट्रिय एकताको पर्व ।
२)
स्वार्थभन्दा माथि उठेर
उचालाैँ सान देशकाे
एकसाथ हामी जुटेर ।
३)
✍️ त्रिलाेचन भण्डारी 
मेचीनगर,झापा
~~~~<•>~~~~
[१९] 
विचार आएर  सुपुत्रमा 
खण्डित यो देशलाई 
रचे एकताको सूत्रमा ।
१)
सयौँ भाषा जाति 
एकतामा बाँधिए मात्रै 
चर्किन्न नेपालको छाती ।
२)
तराई पहाड हिमाल 
सबै जुट्न सकेमा 
बन्छ सुन्दर नेपाल ।
३)
✍️ बाबुराम पाण्डे 
अर्घाखाँची
~~~~<•>~~~~
[२०]     
शब्दमा मात्र नहोस् 
राष्ट्रको राष्ट्रिय एकता 
सबैको काममा रहोस् ।
१)
राष्ट्रको स्वाभिमान खातिर 
चेतना, विकास, समृद्धि 
एकताले हुनेछ आखिर ।
२)
✍️ प्रेम थापा "मन"बागलुङ
~~~~<•>~~~~
[२१]
बगाए पसिना माटोमा
हरेक दिन हिँडेर
देशको  पवित्र बाटोमा !
१)
हुनुपर्छ देशमा एकता 
पृथ्वीनारायणको जस्तै अहम् 
साहस अनि प्रतिबद्धता ।
२)
पृथ्वीको जस्तो चाहना 
होस् हामी सबैको
यही छ शुभकामना !
३)
✍️ श्रीकृष्ण  धामी - बझाङ
~~~~<•>~~~~
[२२]
राष्ट्रनिमार्ण भन्नै लाज
कार्यशैली उल्टाे भयो 
स्वाभिमान खोइ आज ।
१)
✍️ जि.बि.चिन्तन 
~~~~<•>~~~~
[२३]
साना राज्य जोडेर 
बनाए सिङ्गो घर
वैरीको सेखी तोडेर !
१)
प्रजा हर्षित थिए
एउटै डालीमा राख्दा
सबै दुश्मन देखिए ।
२)
टुक्रा राज्य सगाल्न
कुटिनीतिको चाल चले
राज्य बिस्तार थाल्न ।
३)
गर्जिन्थे शेर बनेर
घर बिगार्ने वैरीको 
टाउको काट्थे गनेर ।
४)
✍️ सीमा कार्की समर्पण
झिल्का कविता लेखन अभ्यास 
~~~~<•>~~~~
[२४]
टुक्रा टुक्रा थियो
सिङ्गो राष्ट्र बनाए
जनतामा बालेर दियो ।
१)
पूरा गरे रहर
बसेर जनताको मनमा
बनाए ठुलो सहर ।
२)
उच्च पारौँ शिर
जिवनमा आज्ञाकारी भई
मानेर उनलाई वीर ।
३)
✍️ अनुग्रह राना मगर 'पुष्प'
पाँचखपन नपा - ६ संखुवासभा ।
~~~~<•>~~~~
[२५]
पृथ्वीनारायणको सम्झेर चरण 
आत्मादेखि नै गरौँ
राष्ट्रनिर्मातालाई सधैँ  स्मरण !
१)
बल बुद्धि धन 
उनेर एउटै मालामा 
सम्पुर्ण नेपाली मन !
२)
हिमाल पहाड तराई
राखौँ उच्च विचार 
नसम्झी कोही  पराइ !
३)
समभावको मन्त्र  गुनेर 
सम्पूर्ण नेपाली जनलाई 
एउटै मालामा उनेर !
४)
विविधतामा एकताको मलजल 
शान्त देश बुद्धको
रहोस् सदा अटल !
५)
छाया परे महामानव
हावी भए यहाँ 
मानव रूपी दानव !
६)
डुब्नै लाग्यो देश 
महामानव आऊ फेरि  
बदलेर रूप भेश !
७)
✍️ दीपा गुरुङ 
~~~~<•>~~~~
[२६]
भिन्न भिन्न जातभित्र
पृथ्वीको शासन अघि
थियो अर्कै मानचित्र ।
१)
देशमा अशान्ति थियो
पृथ्वीनारायण शाहको कारणले
सबैमा एकता दियो ।
२)
आपसमै युद्ध हुन्थ्यो
एकीकरण अघिका देश
एकअर्काको कहाँ सुन्थ्यो ?
३)
✍️ बि.कुलुङ
दार्जिलिङ रंगबुल
~~~~<•>~~~~
[२७]
छरिएका फूल उनेर 
एउटा माला बनाए 
अस्तित्व रहन्छ भनेर । 
१)
देशको शिर उठाए 
भविष्य पहिल्यै सोचेर 
आफ्ना सैनिक पठाए । 
२)
नेपाल भन्न पायौ 
वीरको रगतले कोरेको 
नेपाली गीत गायौ । 
३)
✍️ सुस्मिता अधिकारी,काठमाडौँ
~~~~<•>~~~~
[२८]
नेपालविना त हामी
कहाँ, कसरी हुन्थ्यो
पहिचान नेपाली नामी । 
१)
पृथ्वीको अटल सान
नेपाल देश हो
सबै नेपालीले जान ।
२)
हाम्रा पृथ्वीनारायण शाह
जयहोस् तिम्रो सदा
देश नेपाल वाह ! 
३)
✍️ बिके माकजू , भक्तपुर ।
~~~~<•>~~~~
[२९] 
आउनू आज एकफेर
सहिदको गुणगान गरौँला
गाउँ धरा बसेर ।
१)
म पुज्छु धर्तीलाई
दिन्छ मलाई प्राण
आउन सम्पूर्ण दाजुभाइ ।
२)
 ✍️ मुक्ति कफ्ले
भारत, असम (कोक्रझार)
~~~~<•>~~~~
[३०]
कुटनैतिक खाडल खन्यो
पृथ्वीनारायण शाहकै अगुवामा
सिङ्गो नेपाल बन्यो ।
१)
शाह गोरखाबाट उदाए
गरेर जनताको हित
नुवाकोटको देवघाटमा अस्ताए
२)
✍️ भुपेन्द्र राना मगर 
धादिङ
~~~~<•>~~~~
[३१]
एकीकरण पृथ्वीले आँटेका
विशाल   बनाई   नेपाल 
एकताको सुत्रमा बाँधेका ।
१)
निस्वार्थ  थियो  एकता 
बिखण्डनवादीले जे भन
पाइन्न यस्तो जतातता ।
२)
एकता  हुन्छ  मायाले 
मुटुमा  राखेर  माटो 
बस्नुपर्छ देशको छायाले ।
३)
फूलबारी  हो  बहुजातकाे
नेपाल   साझा   घर 
परिचय आपतमा ओैकातकाे ।
४)
प्रतिबद्ध बनौँ एकतामा
हामी  जातै  नेपाली 
विश्वास नगराैँ जडतामा ।
५)
✍️ रामप्रसाद पुरी ,बादेल, खाेटाङ ।
~~~~<•>~~~~
[३२]
फुटेर हैन जुटेर
राष्ट्रियता तब बाच्ला
नत्र लैजाला लुटेर ।
१)
स्वाधीनताले  उठ्दछ गर्व
विविधतामा थियो  एकता
जुटेर सबै वर्ग ।
२)
भाइ भाइमा फुट
राष्ट्रघात यहीँ  हो
गर्छ वैरी ब्रह्मलुट ।
३)
किन चेतना गिर्‍यो
नेपाली  जन जनको
यसैले आमालाई  पिर्‍यो ।
४)
विन्ती नाम नाममा
फुटेर नगुमाऊ  अस्तित्व
जुटौँ एकताको काममा ।
५)
✍️ मनोहरी पौडेल 
गैडाकोट १
२०८०/९/२७
~~~~<•>~~~~
[३३]
पुर्खाको रगतले बनेको
हाम्रो स्वाभिमान नेपाल
विश्वमा सगरमाथा सजेको ।
१)
हिमाल पहाड तराई 
गोर्खालीको यो सान
कोही छैन पराइ ।
२)
उत्तर हिमाल टल्किन्छ
नेपाल देश प्यारो
तराई समथर झल्किन्छ ।
३)
✍️ शरद प्रधानाङ्ग, विराटनगर -७
~~~~<•>~~~~
[३४]
पृथ्वीनारायण एक गरे
अहिले नेता भ्रष्ट 
के हुन्छ भरे ?
१)
अनेक फूल जोड्यौ
देशको एउटै माला
बनाई तिमी छोड्यौ ।
२)
राष्ट्रिय गहना थियौँ 
भारेभुरे थिए राज्य
एक बनाई दियौँ !
३)
✍️ शोभा आचार्य गौतम 
काठमाडौँ
~~~~<•>~~~~
[३५]
योजना बोकेर ताजा
सपना एकीकरणको महत्त्वाकाङ्क्षी
पृथ्वी गोरखाका राजा ।
१)
विशाल नेपालको निर्माता
थरी थरी फूलहरू
ओढाए एउटै छाता ।
२)
✍️ म्यामराज राई, भोजपुर ।
~~~~<•>~~~~
[३६]
हरेक राज्यलाई बुन्यौ
उन्यौ यौटै मालामा 
सयौँ शब्दहरू गुन्यौ ।
१)
तिमीले आर्जेको देश
आजकाल राक्षसको भेषमा
देशमा विदेशीको प्रवेश ।
२)
एक राजनेता थियौ
साँच्चिकै होनहार राजा
नेपालीलाई नेपाल दियौ ।
३)
✍️ शशी आचार्य 
~~~~<•>~~~~
[३७]
एकतामा एक दियो
हुँदा पृथ्वीनारायण शाह
स्वर्गको देश थियो ।
१)
✍️ कबिताहरी 
सुन्दर हरैंचा नगरपालिका १ मोरङ
~~~~<•>~~~~
[३८]
आऊ एता उठेर 
सफाइ गराैँ देशको
नरनारी सब जुटेर ।
१)
टुक्रा  राज्य जाेडेर
पृथ्वी नामका राजाले
गए नासाे छाेडेर ।
२)
ज्यानको  बाजी  लगाए
राजा पृथ्वीनारायणले हेर
सैतान टाढा  भगाए।
३)
✍️ केशवप्रसाद ढकाल 'प्रीतबीज'
सिरान्चाेक-७, उपल्लो गाेहाेरे, गाेरखा।
~~~~<•>~~~~
[३९]
बोकेर मन्त्र एकीकरणको
उदाए  पृथ्वी  ध्रुवतारा
सारा गणराज्य समीकरणको ।
१)
जुटौँ जनता सकसको
गाऔँ सुरिलो गीत
राष्ट्रीय एकता दिवसको ।
२)
नबाचौँ हामी फूटेर
अपसकुन बन्छ जातिको
अघि  बढौँ जुटेर ।
३)
✍️ मोती सुब्बा 
दार्जिलिङ, भारत।
~~~~<•>~~~~
[४०]
एक भएर मनाऔँ
राष्ट्रिय एकता दिवस
अखण्ड नेपाल बनाओैँ । 
१)
✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ
धुनिबेसी 
(२७ पुस २०८०)
~~~~<•>~~~~
[४१]
एउटै मालामा उनेर 
चारवर्ण छत्तिस जातलाई 
साझा चौतारी चुनेर 
१)
बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो )
कनकाई ४ झापा
~~~~<•>~~~~
[४२]
एकता हुनुपर्छ मनको
वर्गीय एकतामा मात्र
भलाइ यावत् जनको ।
१)
मुठ्ठी कस्नुको प्रतिफल
समान मजबुत किल्ला
बनाउँछ सशक्त सबल ।
२)
✍️ कृष्णकुमार वैद्य 
बनेपा ९, काभ्रे
~~~~<•>~~~~
[४३]
पृथ्वी थिए बडामहाराजा
देशमा एकता बनाउने
 नेपाली जनताका साझा ।
१)
नेपालका राष्ट्रिय विभूति 
एकीकरण गरे टुक्रिएकोमा
दलबल बनाई राउती ।
२)
✍️ भगवती दवाडी ,झापा
~~~~<•>~~~~
[४४]
विदेशी शक्तिको हरण
लगाएर ठुलो जुक्ति
गरे नेपालको एकीकरण ।
१)
दिव्य उपदेश राम्रा
नेपाल एक बनाउने
नायक पृथ्वीनारायण हाम्रा ।
२)
टुक्रा टुक्रा जोडेर
नेपाल एउटै बनाए
दुश्मनका गर्धन तोडेर ।
३)
✍️ शान्ता पौडेल भट्टराई
टङ्कीसिनवारी, मोरङ
~~~~<•>~~~~
[४५]
राष्ट्रिय एकता दिवस
विवश आनाकानी गर्नेहरू 
नगरी कुनै बहस l
१)
बाँधे देशलाई एकसूत्रमा
जनमन माझ भिजेर
कहलाए सच्चा राष्ट्रपुत्रमा  l
 २)
राष्ट्रका हुन् हिरा
बनाए अखण्ड राज्य
जोडेर कैयन् चिरा l
३)
लडेर वीरताको समर
सिङ्गो नेपाल बनाई
बने युगपुरुष अमर l
४)
✍️ बाबुराम गौतम, गुल्मी
~~~~<•>~~~~
[४६]
नेपाल एकिकरण गरे
बडामहाराजाधिराजले तर आज
देश विदेशीले  भरे ।
१)
नेपाल नामाकरण गरेर
जिम्मा दिए सन्ततिलाई 
गए दिव्याेपदेश छरेर ।
२)
टुक्राटुक्रा राज्य उनेर
विशाल नेपाल बनाए 
सबैकाे सल्लाह गुनेर ।
३)
✍️ प्रद्यम्न चालिसे
भक्तपुर कटुञ्जे।
~~~~<•>~~~~
[४७]
टुक्रिएको राज्य एकीकरण
गर्दा  पृथ्वीनारायण शाहले
छोएनन् कसैको चरण l
१)
पृथ्वीनारायण एक थिए
टुक्रिएकाे राज्यलाई बनाई
राष्ट्रलाई याेगदान दिए ।
२)
ज्यान जाेखिममा राखी
विशाल  देश बनाए
भक्तलाई च्यापेर काखी ।
३)
✍️ सहयात्री शाेभा अर्याल 
रुपन्देही , बुटवल
~~~~<•>~~~~
[४८]
एउटै फूलमालामा  गाँसेर 
वीर साहसमा लड्दै 
पृथ्वीनारायण गए हाँसेर ।
१)
पूर्खाले आर्जेकाे नेपाल 
आहा ! रमणीय लाग्ने 
सुन्दर देश विशाल ।
२)
✍️ केसर बाेहरा ( सङ्घर्ष )
 सुदूरपश्चिम अछाम ।
हाल भारतबाट ।
~~~~<•>~~~~
[४९]
इतिहास बनायौ राम्रो 
गरेर सङ्घर्ष धेरै
बचायौ स्वाभिमान हाम्रो ।
१)
एकतामा हुन्छ शक्ति
गरेर मिहेनत हेर
कर्तव्य हो भक्ति ।
२)
अखण्ड नेपाल बनायौ
पछि राखेर चुनौति
वीर गोर्खाली कहलायौ ।
३)
✍️ दिपा तिम्सना पौडेल-ईलाम
~~~~<•>~~~~
[५०]
पृथ्वीको सन्देश देशभक्ति
अनुशरण गरे सबैले
एकतामा हुन्छ शक्ति 
१)
जोगाउन यो देश
सबै बढौँ अगाडि
आफ्नाे भाषा भेश । 
२)
कहाँ गयो स्वाभिमान ?
अब हाम्रो पालो
जोगाउनु पर्छ अभिमान ।
३)
✍️ पद्मा काश्यप पाण्डे, मोरङ
~~~~<•>~~~~
[५१]
राष्ट्रका गहना थिए
पृथ्वी सबैले बुझौँ
सिङ्गो राष्ट्र दिए ।
[१]
✍️ राजेशराज गड्तौला
कॅाडाघारी, काठमाण्डौ
~~~~<•>~~~~
[५२]
सबै एक भयो
टुक्रा भएको राज्य
माला बन्दै गयो ।
१)
✍️ धनुष न्यौपाने
गुठीचौर गाउँपालिका ०४
बिगारे जुम्ला
~~~~<•>~~~~
[५३]
अत्यन्त दुरदर्शी पहरेदार 
शान्ति   सम्वृद्धि  एकता
श्रद्धासिक्त भक्ति बारम्बार !
१)
गर्न सकेमा पालना
उनका ती दिव्योपदेशहरूको 
राष्ट्र विकासको सम्भावना ।
२)
स्वदेशी कपडा लगाऊ
उपदेशहरू दिव्य थिए 
स्वदेशमै उब्जाएर खाऊ ।
३)
एउटै फूलबारी सबको
सबै वर्ण जातजाति
भन्थे राजा जगको ।
४)
अर्पण गर्दछु श्रद्धाभक्ति
पृथ्वी जयन्ती विशेष
सर्वमान्य एकता शक्ति ।
५) 
✍️ गुणनिधि घिमिरे, अमेरिका
~~~~<•>~~~~

काठमाडौँ। साप्ताहिक ‘टुक्का माथि टुक्का’ व्यङ्ग्यात्मक टुक्का लेखनको ११८ औँ शृङ्खला सम्पन्न भएको छ ।
अभ्यासमा नेपाल लगायत विश्वका ४९ जना नेपाली भाषी टुक्काकारहरूको सहभागिता रहेको कार्यक्रम संयोजक/ प्रशिक्षक एवम् टुक्का साहित्य समाजका उपाध्यक्ष वसन्त अनुभवले बताउनुभयो । टुक्का साहित्य समाजको आयोजनामा उक्त शृङ्खला विगत लामो समय देखि नियमित रूपमा सञ्चालन हुँदै आएको छ।

टुक्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्ने हेतुले समाजले विविध किसिमका कार्यक्रम गर्दै आइरहेको छ । टुक्का लेखनमा पृथकता एवं फरकपन भित्राउने सिलसिला अन्तर्गत यस शृङ्खला सञ्चालन गरिदै आएको समाजका संस्थापक अध्यक्ष, टुक्का प्रवर्तक एवम् कार्यक्रमका परिकल्पनाकार ताराप्रसाद चापागाईंले बताउनुभयो ।

टुक्का लेखनका लागि एक व्यङ्ग्यात्मक टुक्का राखिने र त्यसैमा आधारित रहेर गहन भावको एक एक टुक्का सहभागीले राख्नुपर्ने संयोजक अनुभवले जनाउनुभयो ।

‘टुक्का माथि टुक्का’ व्यङ्ग्यात्मक टुक्का लेखनको ११८औँ शृङ्खलाको लागि प्रतिनिधि टुक्काको रूपमा समाजका उपाध्यक्ष वसन्त अनुभवले समसामयिक विषयमा लेख्नुभएको व्यङ्ग्यात्मक टुक्कालाई राखिएको संयोजक अनुभवले बताउनुभयो ।

अभ्यासका लागि राखिएको प्रतिनिधि टुक्का

देशलाई नै चिरा चिरा पारिकन ताजा,
एकबाट अनेक भयौँ राजा महाराजा ।

वसन्त अनुभव
घोराही, दाङ

सहभागी टुक्काकारहरूले अभ्यासका क्रममा सृजना गर्नुभएको टुक्काहरू

---

---

[१]
बोकाऊ उति जतिसम्म धान्नसक्छ भार
तिमीलाई  त  मोजै छ  जनतालाई मार ।
✍️ वसन्त अनुभव
घोराही उपमहानगरपालिका १४, दाङ
[२]
एकतामा बाँधेकाे देश फुटायाे नभन्नू
भाग पुर्‍याउन चिर्नुपर्‍यो दुष्ट नगन्नू । 
✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ
धुनिबेसी
[३]
हाम्रो देशमा भएका छन् हजारौँ महाराजा 
थाेत्रा भाषण दिदै बजाउँदै छन् बाजागाजा ।
✍️ केसर बाेहरा ( सङ्घर्ष )
 सुदूरपश्चिम अछाम ।
हाल भारतबाट ।
[४]
पृथ्वीको पालादेखिकै हाम्रो देश एकताबद्ध
चिराचिरा पार्ने योजना सबै हामी पार्छौं रद्ध ।
✍️ अर्जुन प्रसाद चौलागाई
रामेछापः-सुनापति-१
हालः-अमेरिका,बोस्टन।
[५]
पहिला एउटा राजा पाल्न भयो भन्थे गाह्रो
अचेल   गाउँ सहर  राजा भएन कि साह्रो ?
✍️ गुणनिधि घिमिरे अमेरिका
[६]
बनाउ धेरै टुक्रा, जनता आनन्द हुन्छ
बिग्रेको मति तिम्रो, नेपाल विश्वमा रुन्छ ।
✍️ एवाइ प्रभात
धनकुटा छेन्ताङ
[७]
आमालाई  भाग लाउने कस्तो आयो बेला ,
 के लाग्छ र आफ्नै सन्तान भएपछि झेला ।
✍️ गंगा खड्का 
बूढानीलकण्ठ ,काठमाडौँ
[८]
फेरि टुक्रा पार्न थाले यिनले हाम्रो देश
कसले टुक्रा पार्न सक्छ चलिरा'छ रेस ।
✍️
सरिता सेढाई धादिङ
[९]
नेताकाे मस्ती जनतालाई बाेकाई सधैँ ऋणको भार
विकासको दिन्छ नारा ,गाउँघरमा छैन बिजुली तार ।
✍️ राज कुमार राजभण्डारी "खाेटाङ्गे"
मध्यपुर ठिमी ५ संगम काेलाेनी भक्तपुर 
[१०]
नेता छानी जानी नजानी गल्ती गर्‍यौ कि भुलमा,
सुनाउँदैछन्  भाषण   राखेर  भेडाको  हुलमा ।
✍️ भुपेन्द्र राना मगर
धादिङ
[११]
जति  सक्छौ गर जताततै तिमीहरू कै छ नि राज
शान्ति पाउने आशामा धर्ती माता रोइरहेछ आज ।
✍️ अनुग्रह राना मगर 'पुष्प'
पाँचखपन नपा - ६ संखुवासभा ।
[१२]
देशभक्ति त छँदैछैन, यिनको बुद्धिमा छ किरा
श्री पाँचबाट श्री चार भए, देशलाई पारे चिरा ।
✍️ पुष्पा सुवेदी
  नेपालगंन्ज, बॅाके ।
[१३]
एउटा राजा के राजा, हजारौँ राजा चाहिँन्छ,
सुनौलो मौका यही हो, फेरि कहिले पाइन्छ      ।
✍️ होम प्रसाद नेउपाने
धरान,सुनसरी ।
[१४]
आखिर के रहेछ र जीवन मरेपछि फर्कदैन
धोका, झेल कहिलेसम्म दुश्मन कहिले तर्कदैन ।
✍️ अम्बिका अधिकारी
झापा बिर्तामोड
[१५]
गणतन्त्र भजाएर  बने हेर सयौँ राजा
लुटे देशलाई जनताको बजाएर बाजा।
✍️ नवशिला,
नवदेव मार्ग लालभित्ती,मोरङ।
[१६]
देश बनाउँ उदेश्य हैन जनताले त प्रष्ट बुझे कुरा झुकेन 
सात प्रदेश बन्यो जातिय नारा लायौं दलिय स्वार्थ अझै लुकेन ।
✍️ चुडामणी देबकोटा
चनपा १३ काठमाण्डौ
[१७]
लुट्नु थियो देशलाई, पूरै नाङ्गेझार पारेर
सुपर हिरो बनियो हजारौँ हजार मारेर ।
✍️ राजेशराज गड्तौला
कॅाडाघारी, काठमाण्डौ
[१८]
देश लुटे महाराजाहरूले बनाए सबै खाेक्राे 
गुदीजति आफू खाए जनतालाई केवल बाेक्राे ।
✍️ त्रिलाेचन भण्डारी 
मेचीनगर,झापा
[१९]
काक्रा जस्तै चिरिचिरि सक्ने हुन् कि देश ?
कुम्भकर्ण कति बन्छाैँ व्युँझी हालाैँ केस ।
✍️ जी.वि.चिन्तन घाेराही, दाङ  ।
२०८०/०९/२८ शनिवार बिहान ६:४१
[२०]
प्रजाले अधिकार पाएको छ, आफ्नो राजा आफैँ छान्ने
असल राजा चुनौंँ किन आफ्नै खुट्टामा बन्चरो हान्ने ?
✍️
बिके मुखिया
दार्जिलिङ भारत।
[२१]
देशको नाममा भुँडी भरियो
अब मर्ने बेला दुःख परियो ।
✍️
नीमा छिरिङ भोटिया
जलढका कालेबुङ, भारत
[२२]
नेता राज चलेको छ सबै राजा हुन् लागेकाछन्,
ढाँटी छली देश, जनता लुटी खान पाएकाछन् ।
✍️ विवश पारदर्शी 
झापा,
[२३]
अचम्म ! राजाको नियमको देख्नेले महाराजको लुट देखेनन् 
अरूको जुम्राको टिप्पणी गर्नेले हात्तीले देश सकेको लेखेनन् ।
✍️ सुस्मिता अधिकारी ,काठमाडौँ
[२४]
गणतन्त्र पनि भएन राजतन्त्र भन्दा भिन्न,
सामन्तवादी चरित्रकै सानाठूला अवच्छिन्न ।
✍️ कृष्णकुमार वैद्य
बनेपा ९, काभ्रे
[२५]
सत्तामा शासन आफ्नो पारेर 
देशका युवा ती सब मारेर ।
✍️ श्री कृष्ण धामी 
बझाङ
[२६]
 देश छाडी कतै जान्न नभन
चम्चा बन   अरूलाई नगन ।
✍️ कमला  देवकोटा,  पाल्पा
[२७]
संघीयताकाे नाममा बने धेरै राजाहरू,
पूर्वबाटै देश बचाऊ, बज्दैछ बाजाहरू !
✍️ गाेपालकृष्ण डंगाेल
काठमाडौ, (हाल इटहरी)
[२८]
देशमा लगातार अस्थिरताको बीउ रोप्यौ अति
तिम्रो त मति सुध्रने छैन, व्यङ्ग्य गरे पनि जति ।
✍️ प्रेम थापा "मन"बागलुङ
[२९]
सुन्दर शान्त विशाल हाम्राे जन्मभूमि नेपाल 
चिराचिरा पारी बनाए अग्रगामीले  बेहाल ।
✍️ प्रद्युम्न चालिसे
भक्तपुर कटुञ्जे ।
[३०]
एउटै  बगैँचा,  हजाराैँ  मालिक
राष्ट्रभक्त भन्दै ठड्याए सालिक ।
✍️ खुनराज काेईराला
सिद्दलेक-३ गैरीगाउँ,धादिङ
[३१]
जनताको नासो जनतामै फर्कियो जनता भाग्यमानी
सौताको रिसले पोइको नाक काट्ने नगरौँ यस्तो बानी ।
✍️ ध्रुव श्रेष्ठ 
हाल काठमाडौँ ।
[३२]
जस्तो बाटो देखायो खुरुखुरु उस्तै बाटो हिन्ने 
ए सोझा भेडा जनता कहिले भ्रष्ट नेता चिन्ने ?
✍️ संगीता खरेल
चन्द्रागिरी ८ काठमाडौँ
[३३]
भनेर एक गरेको अर्कै गाउँ र सहर,
हिँडेको किन कुल्चेर सारा जनका रहर !
✍️ आर्त अकुलीन
[३४]
सात राज्यमा अब सातश्रीको हुनेभो जय
नयाँ नेपाल शायद हुनेछ आलोकमय  ।
✍️ कार्की डिबी माकुम
सुनवल-४, नवलपरासी
[३५]
बाँड अनि शासन गर  गणतन्त्रको मूलमन्त्र
कर्तव्यदेखि भागेर, महसुस गर्छौं राजतन्त्र ।
✍️ मोती सुब्बा 
दार्जिलिङ भारत।
[३६]
भेडा ठानेर  जनतालाई सधैँ झुटो भ्रम  छर्छौ
चिरा चिरा पारेर  यो देशको  रसास्वादन गर्छौ l
✍️ बाबुराम गौतम, गुल्मी
[३७]
चिन्ता छैन आनन्दले बस्ने कुर्सी पायौ
जनताको आँखा छली देश लुटी खायौ ।
✍️ हिमा आर सी
मेहेलकुना सुर्खेत
[३८]
कमाउनेले  कमाएकै छन् धेरैले जमाएता  पनि हुन्नन् चिर
बरू सक्नु नासाे सबै, जाेड्ने भन्दा नि सिध्याउने हुन्छ छाेरा वीर ।
✍️ रामप्रसाद पुरी, बादेल, खाेटाङ ।
[३९]
राजा बन्न आफ्नै आमाको चोलो च्यात्दै गयौ
अर्धनग्न  ती आमा देख्दा खुसी हुने भयौ ।
✍️ धनुष न्यौपाने
गुठीचौर गाउँपालिका ०४
बिगारे जुम्ला
[४०]
ढाँटेर छलेर पनि घर चलाउने मौका दिनुस्
उदाहरणको रुपमा यी नेताहरूलाई लिनुस् ।
✍️ बि.कुलुङ
दार्जिलिङ
[४१]
एउटा राजा हटाई, भयौँ हामी धेरै राजा
धेरै चुल्बुल भयो भने बजाउने हो बाजा ।
✍️ बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो )
कनकाई ४ झापा
[४२]
लायक सरकार नभएर हाम्रो 
भएन देशमा कहिल्यै पनि राम्रो ।
✍️  सीमा कार्की समर्पण
[४३]
आज नेताविना देश हुने भयो चौपट
भएका छन् सबै टाउके नोटका लम्मट ।
✍️ पद्मा काश्यप पाण्डे, मोरङ
[४४]
कति बाेकाउछाैँ नेताहरू हामीलाई भार
कदापि मान्दैनन् सच्चा जनताहरूले हार ।
✍️सहयात्री शाेभा अर्याल 
रुपन्देही , बुटवल
[४५]
अनेक फुलका एउटै माला यो हाम्रो देश,
किन गर्छौ विखण्डन ईज्जत् राख आफ्नो भेष।
✍️ शोभा आचार्य गौतम 
काठमाडौँ
[४५]
भ्याउँदिनँ कैले घरको कामले
पुगेन मलाई पुर्खाको नामले ।
✍️ बालाराम पोखरेल 
[४६]
तिमी हौ नेता, अघिपछि भेडा भएसम्म
हेर्दै जाऊ, कार्यकर्ता फल्छन् र लटरम्म ।
✍️ म्यामराज राई, भोजपुर ।
[४७]
म त भन्छु फेरि पनि एक राजा नैं हुनुपर्छ, देशको महाराजा
अनेकौं राजाले त ! देश टाट पल्टिएको अवगत छदैँछ ताजा ।
✍️ कबिताहरी 
सुन्दर हरैंचा नगरपालिका १ मोरङ
[४८]
नेताको भाषण छ ठुलठुलो व्यवहार लपन छपन
सपूत होइनन् यिनीहरू विदेशीको टेकुवा र खकन ।
✍️ दीपा गुरुङ्ग (समभाव)
बुअपा-१२ काठमाडौँ
[४९]
नेतृत्वकाे भिख मागेर पदासिन भयाै,
पद दुरूपयाेग गरी  देसै लुट्दै गयौ ।
✍️ हरिगाेपाल प्रधान
काभ्रे पलाञ्चाेक  बनेपा१४ साँगा बजार ।

“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग चित्रपट भाग :- एकसठीऔमा हामी पुगेका छौं।
लेख्नु पर्ने पञ्चाङ्ग सङ्ख्या :- ०१
मिति:- २०८०/०९/ १९ गते

आदरणीय पञ्चाङ्ग अनुरागी एवम् स्रष्टाज्युहरू हार्दिक नमस्कार ” पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल” को आधिकारिक दर्ता पछिको:६२[बैसठीऔ] चित्रपटमा छौं।

     यहाँहरुलाई हार्दिक स्वागत गर्दै

यस् शृङ्खलामा दिइएको चित्र अनुसारको विम्बात्मक तथा गहन मौलिक भाव झल्किने एक पञ्चाङ्ग शनिबार बेलुका ९:०० बजे भित्र आफ्नो नाम र ठेगाना सहित कमेन्ट बक्समा लेख्नु हुन हार्दिक अनुरोध गर्दछौं!

प्रशिक्षक :

गुणनिधि घिमिरे
घनश्याम पौडेल
तोयानाथ सुवेदी

चित्र संकलन

सुशीला पाैडेल

शुद्धीकरण

जमुना आचार्य
भवानी घिमिरे
पुष्पा नेपाल (सुवेदी )

संरचना

अनुप्रास :- आफू खुसी
स्थायी :- आफू खुसी
अक्षर :- बराबरी

समायोजक

सोमनाथ लुइटेल “रवि पाल्पाली”
तथा

पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल

चित्र अनुसार पञ्चाङ्गहरू [चित्रपट]
~~~~~
चित्रमा पञ्चाङ्ग
~~
पञ्चाङ्ग:०१
गाउँकाे हावा नै मीठो हुन्छ साथी।
नदीले बगरलाई छुन्छ साथी।
आफ्नै मिहिनेत र आफ्नै करेसा,
मनले सुन्दर स्वप्ना बुन्छ साथी।
मुटुकाे चाहना कस्ले सुन्छ साथी।

सुशीला पाैडेल

पञ्चाङ्ग:०२

घरमाथि टाँड थपी घर बनेकाे छ ।
प्रकृतिकाे अनुपम थर बनेकाे छ ।
चारैतिर बन पाखा बिच हरियाली ,
खाेलानाल समीपमा डर बनेकाे छ ।
आकाशमा छुने हिउँ भर बनेकाे छ ।

भवानी घिमिरे
सर्लाही ।

पञ्चाङ्ग:०३
पराइहरू पर भए हुन्थ्याे।
मिल्ने एउटा थर भए हुन्थ्याे।
कति शान्त सुन्दर छ बगैचा,
मनमा बस्ने वर भए हुन्थ्याे।
यस्तै सुन्दर घर भए हुन्थ्याे।
ह्यारिस

पञ्चाङ्ग:०४
करेसाको बीचैमा घर कति राम्रो।
रमाइलो हरियो पर कति राम्रो।
आजभोलि त यस्तो देख्न रहरै छ,
खुलेको छ आकाश तर कति राम्रो।
सुखमय जिन्दगी भर कति राम्रो।।
घनश्याम पौडेल,पोखरा

पञ्चाङ्ग:०५

सुन्दर प्रकृति माझमा त्यो घर राम्रो।
प्रकृति, बस्ती बिचमा हुन्छ भर राम्रो।
मानव बासस्थानको महत्त्व रहन्छ,
बगैँचामा छ, पिपल अनि बर राम्रो।
घरमा आहा! आँखेझ्यालको चर राम्रो ।
शोभा आचार्य गौतम
काठमाडौँ

पञ्चाङ्ग:०६
मलाई मीठो लाग्छ आफ्नै बारीको फल।
खनेर रोप्दा जाग्छ आफ्नै बारीको फल।
घर वरिपरि सुन्दर अनि स्वच्छ हुँदा,
साँच्चै अनिष्ट भाग्छ आफ्नै बारीको फल।
व्यापारीले सघाग्छ आफ्नै बारीको फल।
भगवती दवाडी ,झापा

पञ्चाङ्ग:०७

एकान्तमा सुन्दर घर भएको देख्न पाऊँ।
सुन्दर बधुको नै वर भएको देख्न पाऊँ।
सजिएको फूलबारी घरैबाट देख्ने ताल,
मनमा जाँगर र डर भएको देख्न पाऊँ।
मायालुको पवित्र तर भएको देख्न पाऊँ ।

✍️सोमनाथ लुइटेल “रवि पाल्पाली” ।

पञ्चाङ्ग:०८
वरिपरि हरियाली बीचमा घर रहेछ।
खोलानाला भन्ने पनि अलि वर रहेछ।
एक्लो घर भई सुन्दरताले भरिएको,
त्यो फूलमा नै सुन्दरताको भर रहेछ।
त्यो घरमा बस्ने मान्छेको के थर रहेछ?

सरस्वती श्रेष्ठ इटहरी

पञ्चाङ्ग:०९

घरले दिने भलाे जाचाैँ।
घर भित्रको बलाे जाचाैँ।
माेल छिन्नुभन्दा अगाडि,
घरवालाकाे गलाे जाचाैँ।

घर बनेको थलो जाचाैँ ।

✍️केशवप्रसाद ढकाल ‘प्रीतबीज’
सिरान्चाेक-७, उपल्लो गाेहाेरे, गाेरखा

पञ्चाङ्ग:१०
उर्वर भुमि मलिलो छ माटो पसिना मात्रै बगाउनु पर्छ।
सुन फल्छ चादी फल्छ यहाँ ठिक सिजनमा लगाउनु पर्छ।
मरेपछि मात्रै स्वर्गमा पुग्ने चाहाना किन राख्छौं हामीहरु?
संजीवनी बुटी यहीँ छ मरेकालाई पनि जगाउनु पर्छ।
यही नै हो स्वर्ग जाग्नुपर्छ सबै अल्छीलाई भगाउनु पर्छ।

-पशपती राई खोटाङ ।

पञ्चाङ्ग:११

खेतीको बिचमा छ सुन्दर घर साथी।
को होला घरधनी के होला थर साथी।
पहाडका गाउँघर बस्ति कति राम्रा,
शितल हावा आउने नदी पर साथी।
सबकोहीको यस्तो त कहाँ छ र साथी ॥

गुणनिधि घिमिरे अमेरिका

पञ्चाङ्ग-१२
अक्षर-१९

म जन्मेको गाउँ घर, लेक बेँसी र कुवा उस्तै देखे।
त्यहाँ किसानको काधमा हलो अनि जुवा उस्तै देखे।
आउछन् शहरकाहरु विकासको कुरा गर्छन् अरे ,
हजुर आमाको चुलोमा ऐले सम्म धुवा उस्तै देखे।
हटिया त्यहीँ छ व्यापारीले बेचिने रुवा उस्तै देखे ।

दुर्गा आचार्य
मोरङ