साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ५२ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६१ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ५२ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
१, साधनामा बनेर मार्गदर्शक कालजयी सिर्जना जन्माए, इतिहास बन्दछ आकर्षक । २, प्रतिस्पर्धी आफ्नो स्वयम् रणको जुनसुकै मैदानमा, बेकार प्रदर्शनको अहम् । ३, हाँसउठ्दो जुँगाको लडाइले फाइदा तेस्रोलाई पुग्छ, नोक्सान गर्छ बलमिचाइले । ✍️म्यामराज राई भोजपुर … १, भन्दैन आफ्नो पराई भूकम्पको उत्पत्ति हुँदा, बस्छन् सबै डराई । २, सानु कुनाकाप्चा नजाऔॅं भूकम्पको धक्काबाट बाच्न, खुल्ला ठाउँमा धाऔॅं । ३, धनजनको नास गरायो दिएर कष्ट हामीलाई, भूकम्पले के पायो ? ✍️सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा … १, हरपल गरौँ साधना मनबाट मौलाउने गर्छन् भित्री मनका भावना । २, ठुलो रुख ढल्छ अहम्ता गर्छ जसले स्वयम् चितामा जल्छ । ✍️केसर बोहरा ( सङ्घर्ष ) सुदूरपश्चिम अछाम (हाल भारत ) … १, जलिसक्यो जल्नु अति अब जल्नु छैन अब हेर्दैनन् रति। २, सधैँ हात जोड्नुपर्ने सरकार भयो नालायक! जनताले अब गर्ने । ३, जनताको नासो हेर जनताले नै लिन्छन् नतिजाले देखायो धेर। ✍️ वेदु न्यौपाने … १, क्षमता बेगर मच्चियो बेतालको मान्छे आज अन्यौल भई थच्चियो । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ धुनिबेसी … १, समयले धेरै सिकायो मान्छेको झुटो वचनले सबै विश्वास बिकायो । २, मनै भयो खाली लाग्न थाल्यो सबै किन हुन्छन् जाली ? ३, बिरालो बनी आउने दुःख दिन अरूलाई व्यर्थै किन धाउने ? ✍️पुष्पा राई खोटाङ … १, फाटेको कपडा तुनिन्छ मुटुको घाउ भन अब कसरी पुरिन्छ ? २, नठोक मुटुमा किला सहुँ म कसरी ? देखायौँ विचित्रको लीला । ३, सुनैसरि यो जीवन पित्तल भो अब टुटायौँ सम्बन्धको रिबन । ✍️देव मगर तिनाउ-१, कचल,पाल्पा … १, पङ्खा फिॅंजाएर चरा आकाशमा उडिरहेको बेला बाजले टिप्यो कठैबरा ! २, अब हातहरू नकमाऊ बाँच्छ देश भने बरु हतियार समाऊ । ३, फूलहरू फुल्न देऊ निमोठेर कलिलो कोपिला नफक्रॅंदै ज्यान नलेऊ । ✍️ध्रुव श्रेष्ठ खोटाङ । … १, जातले नटुटोस् दिल हामी एक बनौँ गाड्दैनन् शत्रुले खिल। २, नेपाली हामी वीर झुक्दैनौँ कसैका सामु सगरमाथा हाम्रो शिर। ३, वीरहरूको गाथा अमर तिनैका सन्तान हौँ छ गर्वको स्वर। ✍️सतीश पण्डित भानु – ६ चुँदी, तनहूँ (हाल चनपा ६ मातातीर्थ) … १, गरौँ सबैले साधना त्यसैको लागि सधैँ गर्नुपर्छ दिनहुँ वन्दना। २, आफन्तको भएमा लडाइ फाइदा अरुलाई पुग्छ आफ्नाको हुन्न बढाइ। ३, सिकौँ समयसॅंगै चल्न यसलाई काट्न खोज्दा सक्तैन कहिल्यै फल्न। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई हालः-अमेरिका,बोस्टन। … १, नबसून् खाली हात उद्यमी बनून् सबै नलागोस् कहिल्यै मात। ✍️सतीश सिकारु चुँदी तनहूँ … १, चेतना फैलाऔॅं समाजमा। वन्यजन्तु, जङ्गल जोगाउनु डढेलो नलगाउनु वनमा । २, रुन्छिन् आमा हेरेर धिक्कार्छिन् फेरि आफैलाई शासन सत्ता देखेर ✍️भुपेन्द्र राना मगर धादिङ … १, मनोरन्जनको लागि खेला सस्तो सामान पाउन लगाइन्छन् अनेकौँ मेला। २, भन्छन् घुस नखाने भित्रभित्रै पैसा चल्छ टेबलमुनीबाट पोको लाने। ३, खोटा सिक्का चल्छन् गतिलोको भाउ छैन विद्वानले खुट्टा मल्छन्। ✍️नवराज भट्ट कञ्चनपुर … १, खेती गरेर खान छँदैछ जमिन हाम्रो पर्दैन परदेश जान | ✍️सरिता सेढाई धादिङ … १, जिन्दगी सङ्घर्षमा जिउनुपर्छ रुघाखोकीबाट जहिले बच्न पानी उमालेर पिउनुपर्छ ! २, लगाउदा देखिन्छ चिटिक्कै भुवाको न्यानो कपडा लाग्दैन चिसो फिटिक्कै ! ✍️हिरामाया श्रेष्ठ … १, कुर्सी मोहमा परे घर झगडा देखाउँदै दाजुभाइ नै लडे । २, युवा अब उठ्नुपर्छ पूव पश्चिम सबैतिर विकास गर्न जुट्नुपर्छ । ३, गाउँघर शून्य हुँदैछ छोराछोरी सहर छिरेपछि बाआमाो मन रुँदैछ। ✍️कला ढकाल झापा … १, जिन्दगीमा भयो दुख धैर्यता गरेँ मैले आउँदो रहेछ सुख। २, उ घमण्डी थियो सहनुमात्र गाह्रो रहेछ उपरवालाले सजायँ दियो। ३, यात्रामा दुख पाएँ पैसाले काम गरेन फुटपाथे खाना खाएँ। ✍️चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप काठमाण्डौ … १, मनमा लागे खिल भन्नु यहाँ साह्रो खिन्न रहन्छ दिल। २, सबैलाई आफ्नो चाहिन्छ यस्तै हुन्छ सबैको कसैले मात्र पाइन्छ। ३, जलेर खरानी भयो मनको हरेक चाहहरू जवानी उसै गयो। ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ, भारत … १, तराई, पहाड, हिमाल मेचीदेखि काली हुँदै फैलिएको हाम्रो नेपाल । २, अनेकतामा छ एकता विश्वमाझ परिचित हुनु हामी नेपालीको विशेषता । ३, एकतामा हुन्छ बल विकासमा जुटौँ सबै नगरौँ कुनै अलमल । ✍️शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी, मोरङ … १, बिर्सिदिनु बितेका कुरा साहस बढाउनु अगाडि सुल्झाउँदै काम अधुरा। २, मेटिँदैन भाग्यमा लेखेको कर्मले बनाउने भाग्यलाई उज्यालो भविष्य देखेको। ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान, सुनसरी … १, नफुटोस् मनको बाँध देशको विकास गर्नलाई थापौँ समृद्धिको काँध । ✍️प्रेम थापा “मन” बागलुङ … १, लुछाचुँडी ज्यान फाली शक्ति बाँडफाँड गर्दागर्दै सकेनन् राख्न सम्हाली। २, उधमशील हातहरूमा ताला राष्ट्रघाती सबैलाई घेरेर तर्नुपर्छ तिनका छाला। ३, एकतामा निरङ्कुशता जडेर शासक भनाउँदा नालायक जाँदैछन् गल्लीहरूमा सडेर। ✍️घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, झार्छन् आँसुको धारा बनावटी रुवाइ देखेर हाँस्छन् आफन्त सारा। २, इमानदारीलाई हाल्छन् जेल भ्रष्टाचारीको संरक्षण गर्नु देखाउँछन् नेताले खेल। ३, नाराबाजीले देश बन्दैन नेताको झोले बन्नेलाई कसैले राम्रो भन्दैन। ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङ्गे ऐसेलुखर्क ३ खोटाङ (हाल भक्तपुर ) … १, मन परेर खास बगैँचाको सौम्य फूल लाग्छ धेरै आस ! ✍️आर्त अकुलीन … १, लिउँ प्रभुको नाम क्रमशमा सधैँ जगमा बन्दै जानेछ काम । २, दुष्टको नहुने नामोनिशान सफल बन्नकालागि नित्य गरौँ प्रभु गुणगान । ३, दिव्य दान अङ्गदान त्यसैले नित्य गरौँ प्रभुको भक्ति रसपान । ✍️कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, मालीको स्याहार फूलबारी शीत ताप बचाई प्रकोपको झट्का लघारी। ✍️कमला देवकोटा पाल्पा … १, सास हुन्जेल आस, कसलाई नहोला हेर स्वर्गमा बस्न बास ! २, धेरै हौसिॅंदा पनि कहाँ लाग्छ दाना ? ढल्नुपर्छ कुप्रो बनी । ३, कस्को नहोला कमजोरी, फसाउन तत्पर हुन्छन् काली अनि गोरी । ✍️दीपा गुरुङ समभाव दुबेकोल खोटाङ … १, स्वार्थ झाङ्गिएर आयो हलचल भयो धरती सारा जगत् डरायो ! २, जतासुकै हुन्छ धोका हरेक क्षत्रमा आत्मघाती भोका भेटिन्छ बोका । ✍️विवश पारदर्शी झापा … १, पुस जानै लाग्यो बढाएर चिसो धेरै दिनप्रतिदिन तातो जाग्यो । २, पोल्नु पोल्यो पट्टाले कठाङ्ग्रिॅंदो चिसोले मेरा न्याय धपाउने सट्टाले । ३, भन्नैपर्छ अब खबर अब पुस भन्दाभन्दै राख्न सकिॅंदैन शबर । ✍️ईश्वर साउद(भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, दुःख नै खेपेर कति बस्छौँ नेपाली हामी सधैँ हेपिएर । २, अब त जुट्नुपर्छ राष्ट्रियता खतरामा छ नेपाली हो उठ्नुपर्छ । ३, सम्बन्ध हाम्रो नटुटोस् गद्दार नेताले गर्दा अस्तित्व हाम्रो नलुटोस्। ✍️दीप गोले रौतहट … १, हात्तीले सिंह मुल्किन्छ अर्बौमा लाख तिरेर हात हल्लाउदै झुल्किन्छ । २, ठगिएका जनता पिरमा न्यायालय पनि पक्षपाती जनताको लगानी भिरमा । ✍️राज बहादुर बडुवाल कनकासुन्दरी -५, जुम्ला … १, एकता दिवस मनाऔॅं वीरको गाथा गाउॅंदै पृथ्वी जयन्ती जनाऔॅं । २, नेपाल एकीकरण गरेका एकतामा सबैलाई बाँध्दै गोर्खाबाट पृथ्वीनारायण झरेका । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाई ४ झापा … १, नौ शब्दको माला झिल्का नलेखी नपढी व्यर्थैमा जीवन जाला। २, जीवनमा हुन्छ घामपानी आलस्य गरेर बस्नेको बन्दैन सफल जिन्दगानी । ✍️बिके मुखिया दार्जिलिङ भारत। … १, समय एकदिन आउॅंला जिन्दगी व्यर्थ जाँदैन अवश्य मौका पाउॅंला । २, नलेख्नु जहिले घोचेर हेपाइको सीमा हुन्छ लाटो लठुवा सोचेर । ३, लेख्दछु झिल्का कविता सबै आत्मीय सम्झेर चोखो अभिव्यक्ति भविता । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ … १, दुख्छ मुटु मेरो गरिबलाई मात्रै आउँछ , जताततै समस्याको घेरो । २, पहिरिन जितको ताज सबैभन्दा पहिला त बनाउनुपर्छ असल समाज । ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, ओभानो आँखाको तालको सबैलाई सम्झना सहित शुभकामना नयाँ सालको । ✍🏻अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ … १, चिसो भयो मौसम सिरकमा गुटमुटिए पनि त्यत्तिकै बढ्छ दम। २, देखा परेन घाम ठण्डी धेरै बढ्यो गर्न सकिएन काम। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत … १, उचालेर स्याललाई उइ राजगद्दीमा राखेर सिॅंगारियो घोच्नुपर्यो सत्ताको सुई । ✍️खुनराज कोइराला सिद्धलेक -३, धादिङ … १, भाइचाराको डोरी तन्काउँदै लागौँ हामी राष्ट्रनिर्माणमा एकताको नारा घन्काउँदै । ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, हाम्रो राष्ट्रिय परिधान दौरासुरुवाल, कोट टोपीले राख्छ नेपालीको सान l २, गुन्युचोली अनि बर्को जस्तो सुन्दर संसारमा देखिन्न कतै अर्को l ३, ध्वजावाहक अग्लो हिमाल चन्द्र धरातलबाट पनि देखिन्छ अरे बबाल ! ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, जनताको अपार माया दिमागमा राख्नु सधैँ नगर्नु कहिले दायाँबायाँ । २, लागेको दाग मेट्नु दीनहरूको सेवा गरी सद्भाव राखेर भेट्नु । ३, समय बलवान् हुन्छ कर्तव्यमा जुट्नु सधैँ निम्छरोको मन छुन्छ । ✍️प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे । … १, लुगा फाटे सिलाउॅंला बिचमा दोमन नगर्नू, भड्केको मन मिलाउॅंला । ✍️बिबा तामाङ दार्जिलिङ … १, भनेर सधैँ ढाँटिन्छ दीर्घायु हुन्छ सोझोको ढाल्दा सोझो ढालिन्छ ! २, छैन बोलीको भर बोल्छन् मुखमा आएको नमानी कसैको डर ! ३, ठान्छन् ज्ञानको खानी संसारमा केवल आफूमात्र समझदार अनि ज्ञानी ! ✍️वसन्त अनुभव घोराही, वसन्तविहार । … १, रहनु सदा इमानदार दुई दिने जिन्दगीभर खानुपर्दैन कहिल्यै हार । २, रहोस् नयाँ भावना एकता दिवसको उपलक्ष्यमा सबैमा हार्दिक शुभकामना । ✍️दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, मान्छेका रहर थरीथरी चाहँदैमा सबथोक पाइन्न दुराग्रह नराख मनपरि । २, परनिर्भर भयौँ हामी अपार सम्पदा हुँदाहुँदै कहिल्यै भएन दामी । ✍️कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे … १, उत्साहा राखेर मनमा हिडौँ लक्ष्यमा सधैँ हरियाली होस् जीवनमा । २, सियो बनेर छिरौँ इज्जत समालेर जहिले दुनियासामु आफू नगिरौँ । ✍️जानुका बास्कोटा काठमाण्डौं … १, खास नबुझीकन सत्य, बजाइदिन्छन् ताली परर, उम्कन्छन् गराई फत्य । ✍️लोक वहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा वडा नं २ देउपुर, पर्वत … १, नेपाली बनेर हेरौँ एकताको तागत बुझेर देशको बेथितिलाई फेरौँ । ✍️सुस्मिता अधिकारी काठमाण्डौ … १, देखेर साँगुरो बाटो, ठेलमठेल हिड्ने गर्दा, बल्ड्याङ्ग खाने लाटो । २, भिडभित्र बज्छ ताली इमान जमान नभएर, किनिइन्छ पैसा फाली। ३, शासन शक्ति भिडभित्र, तछाडमछाड खोक्रा कर्म, चोख्याइन्छ उनका मित्र। ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, रहर गर्छ मनले विश्वास दह्रो पार्न किन्न खोज्दै धनले ! २, सुगन्ध थपिरहनु पर्दैन अचम्मको हुन्छ माया अरूले लत्याउँदा मर्दैन ! ३, जीवनमा हाँसो चाहिन्छ? हुन्न मात्रै धनले ससाना कुरामा पाइन्छ ! ✍️अच्युत घिमिरे सर्पाङ, भुटान … १, एकता नेपालीको शान पृथ्वीनारायण हुन् दूरदर्शी मान अथवा नमान । २, परिवर्तनको नाम लायो थियो विविधतामा एकता विखण्डन अचेल आयो । ३, पुङमाङ सरकार आज जनतालाई महॅंगीको भार ल्याएर भिरेको ताज । ✍️रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, मान्छेले छाड्यो चिन्न मानवता अनि विवेक थाल्यो मनमोजी हिन्न । ✍️विष्णु पंगेनी(पाण्डे ) वालिङ् -स्याङ्जा … १, तिमी परिकल्पना मेरो चिन्दिन नभन्नु होला नाम बिर्से तेरो । २, सँगै जोडिएको नाम कसरी बिर्सनु म सुनौलो अक्षरको खाम । ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, जिन्दगीको छैन निकास अनिवार्य गर्ने गरौँ मान्छेले सोचको विकास । ✍️शंकर कार्की मकवानपुर। … १, आज हुरीबतास चल्यो, सम्झिएर माया तिमीलाई, मेरो मुटु जल्यो। २, सुकेको पात झर्यो नेताको फोस्रो आश्वासनले, बिकासहरू सबै मर्यो । ३, निरन्तर कलम चलाइ, ज्ञानको ज्योति छर्दै, समाजको होस् भलाइ। ✍️देव स्याङ्देन कालेबुङ। … १, आमा म आउँछु आफ्नै राष्ट्रको गीत गाएर खुसी पाउँछु । २, पीडा हुन्छ हजुर आफ्नो देश छोड्दा यादमा पशुपतिको गजुर । ३, लालीगुराँस डाँडामा फुलेको बेँसी टार हुँदै पहाडको सुन्दरता खुलेको । ✍️शशीश्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, साहित्यले व्यस्त बनायो मनको बिकार पखालेर विभिन्न समस्या हटायो। २, सक्रिय जीवन बनायो भावलाई सबै पोखेर मनमा शुद्धीकरण जगायो । ३, पिरती गहिरो लायो अनिवार्य आवश्यक जस्तै नशाझैँ मलाई छायो। ✍️भगवती दवाडी झापा … १, साथी बिचमै छोडेर एक्लै लम्केर हिॅंड्छ्यौ मर्ला ठेस खाएर। २, मति बिग्रेका मित्र ! कति स्वार्थी बन्छ्यौ ? देखाउॅंदै कुरूप चरित्र। ✍️हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, साागा बनेपा १४ … १, सनातन धर्म जगाउन यसपटक प्रयागराजमा महाकुंभ भक्तहरूमा अखण्डता ल्याउन । २, अलौकिक महाकुंभ पर्व शाही स्नानबाट सुरु सबै गर्छौ गर्व । ✍️संगमानंद पत्रकार चूरु-राजस्थान, भारत … १, चिसो झनै बढ्दैछ तिम्रो याद मुटुमा अझै भित्र गढ्दैछ। २, म दोधारमा परे सबै निर्दोष भएपछि गल्ती कसले गरे ? ३, मित्रताको दूरी घटाऔँ हामी सबै मिलेर देशलाई अगाडि बढाऔँ । ✍️खडक आर सि मिलन छेडागाड नगरपालिका २ साल्मा जाजरकोट … १, सुखमा नहौसिनु व्यर्थ दु:ख अनि सङ्घर्ष हो जीवनको अर्थ । २, आत्मबल हो शक्ति दुढ विश्वास नहुनेहरू गर्छन् केवल भक्ति। ३, पसिनाको कमाइ मीठो देखासिकी गर्नु ब्यर्थ खाऔॅं आफ्नै सिधोपिठो । ✍️जयनारायण नेपाल इलाम (हाल सूर्यविनायक – २, बालकोट, भक्तपुर )
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ५० औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ७७ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ५० मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
१, छायाँ उभिरहेछ दोबाटोमा तिमीलाई कुर्छ हिजोआज डोब बिर्सेर माटोमा । २, सञ्जाल फुल्यो कुबाटोमा होहल्लाको भिड खोज्दै सकलीभन्दा नकलीको पाटोमा । ३, अहङ्कारले अहङ्कारीलाई खान्छ कर्मानुसार प्रतिफल भागमा डोर्याउॅंदै भाग्यले लान्छ । ✍️म्यामराज राई … १, हरायौ आज छाडेर जिउँदै जलाई यसै चिहान मुनि गाडेर । २, बितेका समय बित्यो अभागी जिन्दगी मेरो झुठो कसमले जित्यो। ३, राख्नेछु आफ्नै नाम सङ्घर्ष गरेर आफैले सेवालाई सम्झेर काम । ✍️शब्दको खेलाडी ( बिसु हाङ राई) विराटनगर … १, मुटु दुःख्छ पोलेर मलाई सबैले सोध्छन् देखाउन नमिल्ने खोलेर। २, सबै बिगार्यो हल्लाले राम्रो काम गरौँ सबै मिलेर सल्लाले । ३, कर्मको फल राम्रो मिहिनेत गर्नुपर्छ भन्ने बानी छैन हाम्रो । ✍️ललिता गिरी सिन्धुली, हाल काठमाडौं … १, सुटुक्कै मलाई ढाँटेर किन जाने टाढा नौ डाँडै काटेर ! २, नयाँ वर्ष आयो बितेको पल छोडेर भविष्यमा झनै रमायो ! २, राजनीति छताछुल्ल भयो सुधारको कुरा नगरौँ सुखको सपना गयो ! ✍️अच्युत घिमिरे सर्पाङ, भुटान … १, देशमा बसेर बसाल मिलेर नियम नीति सत्तामा चढेर नखसाल । २, एकोहोरो माया लगायौ आफ्नै दुनो सोझ्याएर बस्न नदिकन भगायौ! ३, सुनसान रातमा बोलेको अत्तोपत्तो थिएन हेर्दा आफै मन खोलेको! ✍️ बेदु न्यौपाने … १, न्याय नापेर गरिन्छ विचित्रको लोकतन्त्र हाम्रो भ्रष्टले कुर्सी भरिन्छ । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ … १, राखेर सोच शिरमा चलाउ हात पाखुरी नभए पर्लाऊ पिरमा । ✍️चिरञ्जीवी श्रेष्ठ धनकुटा … १, टाँसेर मनमा यादहरू उमारेर गुलाफको फूल आउँछन् किन उन्मादहरू ? २, बोलेर झुटा कुरा कतिदिन टिकाउने हो हातमा काँचका चुरा । ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, अनेकौँ गर्ने लिला शक्तिशाली बनेपछि सबैको एउटै बन्ने आधारशिला । ✍️भगवती दवाडी … १, लेखेको भावीले मेटिँदैन आस्था नराखी जगमा प्रभु दया भेटिँदैन। २, अतुलनीय माताको ममता संसारमा तुलना छैन पालनहार पिताको क्षमता । ३, परमात्माबाट आत्मा लखेटिँदैन कुकर्म पुण्यमा नमिल्ने अकाट्यझैँ कहिल्यै फेटिँदैन। ✍️कार्की डिबी माकुम सुनवल -४, नवलपरासी … १, सधैँ हुन्छ आरपार अपरादको साथि पनि मोन हुन्छ सरकार। २, नैतिक पतन भयो राम्रोमा थियो पचेन नराम्रो खोज्दै गयो। ३, लगाए विकासमा ताला भिरमा देशलाई लगे बनेर विदेशी गोठाला। ✍️सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८ … १, जीवनमा आउने बाधा देखाएर जान्छ बाटो तत्काल समाधान आधा । २, तिमी अगाडि हुन्छौ दुनियाको वास्ता नगर सफलताको शिखर छुन्छौ । ✍️ पुष्पा राई बादेल, खोटाङ … १, वचनले दुख्छ मन प्रिय बोल मिठो कठिन भयो सहन | २, हाल्यौ सिन्दुरको धर्को मलाई छाडेर अब नहेर्नु राजा अर्को | ✍️सरिता सेढाई धादिङ … १, किन गन्हायो राजनीति? सत्तामा बस्नेले यहाँ बिगारेर हो रीति। २, सपार्छौ तिमीले कहिले? आफूबाटै शुरू नगर्दा बिग्रिरहन्छ यहाँ जहिले। ३, मौका छ अझै नेतृत्वले कुरा बुझ्दा मिल्दथ्यो यहाँ सहजै। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई हाल:-अमेरिका,बोस्टन। … १, विदेश जानुको साटो दाजुभाइ हो बनाऊ आफ्नै देशको माटो । २, खेतको फराकिलो पाटोमा खेती गर्न जानेदेखि सुन फल्छ माटोमा । ३, लगानी लाग्छ कम मेहनत गर्नुपर्छ हामीले अल्छी नगरी हरदम । ✍️हिरामाया श्रेष्ठ गजुरी १ धादिङ … १, भित्रिने नयाँ साल सुखद रहोस् सबैको जिन्दगीको सर्वपक्षीय हाल । २, शीतको थोपा चुहिदैँछ प्रचण्ड त्यो गर्मी आजकल कता कुहिदैँछ । ३, सोचेजस्तो केही हुन्न सीमा नाघे पनि किन नेतृत्वलाई छुन्न । ✍️त्रिलोचन भण्डारी मेचीनगर, झापा … १, भाग्य बदलौँ कर्ममा देश बनाउन कराउनेले, मलम लगाइदिऔॅं मर्ममा । ✍️सुस्मिता अधिकारी काठमाण्डौं … १, अब अलमलमा नपरौँ यो दलाल सत्ताको सङ्घीयता खारेज गरौँ । ✍️दीप गोले तामाङ रौतहट … १, कसको भर पर्ने छन् स्वार्थी अवसरवादी आफ्नै पेट भर्ने ! २, बलिको बोको पार्छन् सुको दामका लागि यहाँ मर्छन्, मार्छन् । ३, क्रोध डाह पर्चन्ड छ मानव आकृति प्रवृत्ति दैत्य मुसन्ड ! ✍️वसन्त अनुभव घोराही, दाङ … १, कसैलाई उचाल्छ शृङ्गारले घमण्ड तिरस्कार संस्कार कसैलाई खसाल्छ अहङ्कारले। २, जिन्दगी भोग्दाका कथाहरू हाँसो खुसीका पलपल बल्झी रहन्छन् व्यथाहरू । ३, चढ्दो, बढ्दो जवानी फूलबारीमा फुल्ने फूल बिस्तारै हुन्छन् खरानी। ✍️घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, मन कसरी खोल्यौ ? दुनियाँको माझमा भन के भनेर बोल्यौ ? ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ … १, भयो जवान लक्का मेहनत गर्न जाने सफल भइन्छ पक्का। २, सरेर सधैँ अगाडि हुँदैन अरूको भर नहट कहिल्यै पछाडि । ३, काम नगर अलपत्र सोच राख राम्रो दुख पाइन्छ नत्र । ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, देशको बेहाल देख्दा नकाँपोस् हात कहिल्यै विकृति विरुद्ध लेख्दा । २, जसलाई हो रोजेको उपलब्धीका लागि नै हो मैले खोजेको । ✍️प्रेम थापा “मन” बागलुङ … १, बुझेर संसारको सार, हाँस्दै खेल्दै रमाउँदै लगाऊ प्रभु पार ! ✍️आर्त अकुलीन … १, देश कसरी बन्छ हिजोआज न्याय पनि, पैसामा किनिन्छ भन्छ। २, लोभले खायो नैतिकता दया भन्ने हरायो , कहाँबाट खोजौ दूरदर्शिता। ✍️शंकर कार्की मकवानपुर। … १, नरुनु धकेर कहिल्यै रुवाउने आफ्नैले रहेछ विचार पुराएनौ पहिल्यै। २, आँसु पुछ्ने हात आफ्नेले लडाउँछ यहाँ मिलेर गर्छन् घात। ✍️चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप, काठमाण्डौ … १, सोचेर गर्नु बात धेरै बाठो हुँदा खाइन्छ आफै लात। २, भ्रष्टाचार हुन्न गर्नु धन कमाऊ परिश्रमले जेल किन पर्नु ? ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे ऐसेलुखर्क – ३, खोटाङ (हाल भक्तपुर ) … १, गाँसेर यादहरूको माला सधैँ बाटो कुरिरहेछु ओढेर मायाको टाला । २, भाग्य पनि कस्तो नहुने रहेछ हेर आफैँले सोच जस्तो । ३, उठ्न सकेन देश गिराउने र उठाउने गर्दैमा फुल्यो केश । ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ्ग … १, भ्रष्टाचारको बढ्दैछ लठारो पापीहरूको बस्ती चलोस् हानौँ सबैले झटारो। २, वेदनाका खेती छाटेर बाँचौँ अब सबै एकार्कामा पीडा साटेर। ✍🏻अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ। … १, स्वतन्त्रताको नक्कली आवरणभित्र बादशाह बन्न चाहनेहरूको देखिॅंदैछ नाङ्गो चित्र ! २, लगाइ नक्कली ताज लिन पिर्के सलामी छैन यिनलाई लाज । ३, नखोज पतनको बाटो बैलैमा होशियार बन सम्झेर देशको माटो । ✍️जयनारायण नेपाल इलाम ,हाल सूर्यविनायक २, बालकोट भक्तपुर … १, मनको घाउ मेटाऊ मुटु दुखेको देख्दैन तिमीलाई कहाँ भेटाऊ । २, अर्थ नबुझेर बोल्छौ दुःखको भुमरीमा परी थाहा पाएर ओकल्छौ । ३, सुहाएन भन्यौ आज फुकेन सम्झनाको गाँठो अनेक कोशिस राज । ✍️अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, रातो पिरो डल्ले, स्वादिष्ट अचार खाएर, रिमझिम मष्तिष्क हल्ले। २, सबैको चोखो भावना, सार्थक बनोस् जीवन, नयाँ वर्षको शुभकामना। ३, गरौँ राम्रो कर्म, बाँचुन्जेल यस धरतीमा, यही मनुष्यको धर्म। ✍️देव स्याङ्गदेन कालेबुङ … १, सपनाको दुनियाँ आउँछ सत्यले जित्यो भने मनको दिन ल्याउँछ । २, स्वार्थको बादलले ढाकेर आजको मनुष्य चोलामा बस्नुहुन्न मन पाकेर । ३, सर्वत्र शान्तिको खोजीमा रह्यो अवकाशको समय जीवनको आशा गोजीमा । ✍️नन्दलाल आचार्य बेलका-२, सिद्धार्थटोल, गल्फडिया, उदयपुर, कोसी प्रदेश, नेपाल । … १, गन्तव्य भेदन अभियान निरन्तर बढ्दै अगाडि दिऔॅं सबैले मन। २, लक्ष चुम्ने अभियानमा लाग्नु उत्तम कर्म बाँडेर शुभकामना जगमा। ✍️हरिगोपाल न्हुन्छेँप्रधानल काभ्रे, साँगा बनेपा १४ । … १, ऊ बोकेर झोला हिॅंडेको छ बिहानै कताको साइत होला । २, हातमा बन्दुक बोकेर कता हिड्यौं साइँला ढोकामा ताल्चा ठोकेर । ✍️साबित्री प्याकुरेल धादिङ … १, राजनीतिक गन्दगीको खेल भ्रष्टाचारीहरूले सोझा जनतालाई पारेका छन् ओझेल । २, पहिले पहिले फसायौ छलकपट गरेर मलाई तिमीले मायामा बसायौ। ३, अहङ्कारी आफै जल्छ खेतबारीमा मेहनत नगरे कहाँ फल फल्छ । ✍️केसर बोहरा ‘सङ्घर्ष’ सुदूरपश्चिम अछाम (हाल भारत) … १, न्याय हराएको देश बिनाकसुर राम्रोलाई लगाउॅंछन् यहाँ मुद्दा, केस । २, उदायो झिल्का घाम दिन बित्यो त्यसै, छैन कुनै काम। ✍️बेल तामाङ थोकर मकवानपुर … ०१, बालेनको भयो जय तीस वर्षसम्मको शासनले नेताहरूको भयो भय । ०२, न्याय मरेको देश भर छैन बोलीको नानाथरी गर्छौ भेष । ०३, पहिले कुरा आँटको नजित्दासम्म कुरा एक पत्याउन सकिन्न ढाँटको। ✍️सोमनाथ लुइटेल “रवि पाल्पाली” पाल्पा। … १, डल्ले खुर्सानी खाऔॅं ग्यास्टिक निर्मुल पारी, शरीर स्वस्थ बनाऔॅं । २, पाइन्छ खुर्सानी जहाँतहीँ चनाखो पार्छ जिब्रोलाई, खाने गरौँ कहिलेकहीँ । ३, खुर्सानीको अचार बनाई बिक्री गरौँ पसलमा, हुन्छ राम्रो कमाई । ✍️सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा … १, नहुँदा आत्मिक चिनाजानी हेर्दा रहेनछन् कसैले भयो दु:खद कहानी। २, कस्ले खोज्छ गुण जाउ उतैतिर जता चल्ने गर्छ भनसुन । ✍️हिरालाल न्यौपाने बानपा ८ कोटमौला सल्यान … १, आफ्नै बेहोसीले आज आफैँभित्र द्वन्द्व गर्छौँ अर्कोलाई भिराउन ताज । २, माया दोहोरी लाउँदैछु घुम्तीमा ढिलाइ हुनाले पख्नोस् बिस्तारै आउँदैछु । ३, मेट्नलाई मनको तिर्सना रहरमा सबैलाई सुम्पिनु लेखेर भावना सिर्जना । ✍️रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, ओहो ! मौसम कस्तो गरिबको दीन , दुखी जीवन भयो सस्तो । ✍️नागेन्द्रप्रसाद यादव । … १, विचित्र छ संसार यसको गरिमा बुझ्नलाई सकिँदै गरेर पार। २, समय आउँछ पर्खिँदैन बुझेर सदुपयोग गरौँ फेरि फर्किन्छ फर्किँदैन। ३, धर्म संस्कार नभुल्नु मानमर्यादा संस्कृति बिर्सिँदै विसङ्गतितिर कहिले नझुल्नु। ✍️विकास क्षेत्री अञ्जान कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ। … १, जन्मदिनको खुशियाली मनाउने आमालाई के थाहा ? बुढेसकालमा तिनैलाई गनाउने । २, आफू भोकै बसी बच्चाको पेट भर्न चहार्ने आमा खसी । ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, थुक्छ दुनियाँ सारा आज आफ्नै छोरो बन्यो परिवारको हत्यारा। २, किन हुन्छ बारम्बार हत्या हिंसा देशमा कारण खोज सरकार । ✍️अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, तिमी हामी भेटौँ माया हुन्छ गाढा रिसलाई चाहिँ रेटौँ । २, बेलीचमेलीको बास्ना मिठो रमाइलो आफ्नै गाउँ म नेपाली ठिटो । ३, बागमतीमा विश्रजन मलमूत्र छैन पापधर्मको चेतना निकालौँ सोच्छ सूत्र । ✍️शशीश्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, मुटुमा गडेको किल सम्झना उहि निष्ठुरीको नयन डिल टिलपिल। २, मानव धनको दास धनकै पछि दगुर्दै जीवनको हुन्छ अवकाश। ३, आधा आकाश नारी सम्मानपुर्ण ब्यवहार गरौँ सुख समृद्धिको सवारी । ✍️बिमल पोखरेल धरान -१७,पटनाली … १, मानिस छाया जस्तो जात पुकारे हेला, किन जाग्न ढिलो ? २, जातजातिको कुरामा अछुत हेला गर्दा बनेको देशप्रेमी हुन् सपूत । ३, कसरी सम्झाउने समाज महिला, पुरुष जन्मेको अछुत हुँदैन आज । ✍️भोलामान बर्देवा धरान – ८, सुनसरी … १, न्याय मरेको देश न्यायको पर्खाइमा मरे अदालतमै छन् केस । २, सोर्स फोर्स चाहिन्छ उजुरी गर्न यहाँ न्याय कहाँ पाइन्छ? ✍️देव मगर तिनाउ-१, कचल, पाल्पा … १, जिन्दगीमा नखाऔॅं ठगी सुकर्म गरौँ बाँचुन्जेल नबनाऔँ कवै गन्दगी। ✍️सरस्वती श्रेष्ठ रुपन्देही बुटवल। … १, हुँदैन मन जलाउनु अरूको सफलता देखेर मिहिनेतले जीवन फलाउनु। २, रिस हुन्छ प्रचण्ड जुन व्यक्तिको मनमा गर्दछ त्यसले घमण्ड । ✍️खडक आर सि मिलन छेडागाड नगरपालिका २ साल्मा जाजरकोट … १, आफूलाई सर्वेसर्वा ठान्छन् नीतिबिनाको भो राजनीति विरोध गर्नेलाइ हान्छन्। २, युवाहरू सकिए देशमा खाड़ी लगी बेच्नेहरू हिँड्दैछन् सुकिलो भेषमा। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान,कालेबुङ, भारत। … १, पुस, महिना मिनपचास भेडा सरह बादल झुरूप्प ढाकेको आकाश । २, लाग्दैछ पुस घमाइलो कुनैदिन हिउँ फुरुरु गर्छन् सबै रमाइलो । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ। … १, वर्षातमा खोसियो गास आश्वासनको पोको बाँडेर नेताले हाले घाँस । २, हिउँदमा पालको बास चिसोले कठाङ्ग्रिने भए राज्य नभएको आभास । ✍️राज बहादुर बडुवाल कनकासुन्दरी -५,जुम्ला … १, हिॅंड्छ खोलो भनेको, फोहोर फाल्यो मूलमा सामन्तले प्रजातन्त्रलाई खनेको । ✍️लोक बहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा वडा नं २ देउपुर, पर्वत … १, आज घाम हरायो पानी पर्ने लक्षण मौसम चिसो गरायो । ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, दुखमा दुखै मिसायौ, एकैछिन कुराकानी गर्न, डिलैमा भारी बिसायौ । २, माया गर्छु भनेर, मलाइ झुक्याएर गयौ, हिॅंड्यौ पैसा गनेर। ३, स्वार्थले तिमी पोतिएर, बद्लिने भए तिमी, चन्द्रको ज्योति हेर । ✍️शैलेन्द्र पण्डित तनहु … १, झुल्क्यो पूर्वमा घाम अनेक खुल्छन् सपना लिएर नयाँ आयाम । २, हुन्छन् कुरा हजार कामकाज ठप्प पारेरै तताउँछन् व्यर्थ बजार ✍️शुक्रराज कुँवर धरान १० … १, दृश्य सुन्दर लाग्छ कोसिस गर्नुपर्छ सफल अवश्य दुर्गति भाग्छ । २, पाए ज्ञानको ज्योति आज सुन्दर देख्दाखेरि , मन भयो अति । ✍️श्रीकृष्ण धामी बझाङ नेपाल … १, नगरेसम्म अलिकति टसल बन्दैन कसैको पनि जिन्दगी सोचेझैँ असल l २, हुँदैन सम्बन्धको जाबिता नराखेसम्म एकले अर्कोप्रति विश्वास अनि मानिता l ३, गरेर अनवरत पहल झिल्काको सानो घरलाई बनाउनुछ आलिसान महल l ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, युवा फर्केर आऊ देशमा श्रम बगाएर ढिडो पिठो खाऊ। ✍️दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, नजर फसाउने रूप लगाई मन्त्र मोहनी मन चोर्छौ खुप। २, जीवनको यो कालखण्ड परिवर्तन ल्याउँछ उमेरले नगर रूपको घमण्ड। ✍️कोपिला अधिकारी सिरानचोक ७, गोरखा … १, सङ्घर्ष जीवनको पाटो आफैले गोरेटो खनेर पत्ता लगाउने बाटो । २, हरियो पाखा पहरा हाम्रो देशको गौरव हिमाल पर्वत छहरा। ✍️दुर्गा आचार्य मोरङ … १, व्यस्त सत्ताको काम पद जोगाउन समस्या लाग्दैन आङमा घाम । २, शक्तिको पछाडि भक्ति यहीँ समस्याको मूलजरो सरोकारवालाको घट्यो आशक्ति । ३, मनुज ईश्वरको अंश बाँच्ने दैवको सहायताले ऋषिमुनिका हामी वंश । ✍️प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे । … १, मनमा चाहेर पनि केही काम हुँदैन के गर्ने अनि ? २, निनन्याउरो अनुहार किन ? के भएको हो ? सोचमा छौ एकछिन । ✍️रवि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरि । … १, युवाबाट कुलत छोडाऊ सटरबाहिर जहिले सुत्नेलाई तातो कम्बल ओढाऊ ! २, न्यानो तातो भएर बसौँ जाडो भरी आगो नजिक गएर। ✍️सविता भट्टराई जनकपुरधाम … १, बरफ जस्तो मन किन गर्छन् मान्छे ? लुकाएर कालो धन । २, मान्छेको व्यवहार देखेर छक्क पर्छु आफै हिॅंड्छन् बाटो छेकेर। ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कन्छो ) कनकाई ४ झापा … १, पानीमा आगो बाल्छ दुधको झिँगोझैँ गरी टिपेर बाहिर फाल्छ ! २, खुङ्खार अहङ्कार देखायो घमण्डले मातिएर आज मण्डलेको इतिहास लेखायो ! ✍️विवश पारदर्शी झापा … १, गर्दैनन् केही लोकले दुनो सोझ्याउने आफ्नै मर्छन् निर्धो भोकले । २, नेताको हातको टीका लगाएर चलाउँछ मान्छे आफ्नै ढङ्गले जीविका । ✍️ कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे … १, होली वाइन खाएनन् छातीमा देश राख्नेले कुर्सीमा मौका पाएनन् । २, मनको दरार घटाऔॅं राष्ट्रभक्त नेपाली मिलेर आमाको लाज हटाऔॅं । ✍️केशवप्रसाद ढकाल ‘प्रीतबीज’ सिरान्चोक-७, उपल्लो गोहोरे, गोरखा … १, जाँदैछु मारेर रहर समाज छैन राम्रो जाँदैछु छोडेर सहर । २, आफ्नाहरू आफ्ना भएनन् आशा थियो आफन्तकै उहाँहरू आफ्नै रहेनन् । ✍️उपेन्द्र राज विश्वकर्मा अछाम … १, खेतबारी बाझो नराखी परिश्रम गरेर सधैँ बाँच्नेछु कसैलाई नढाँटी। २, पाटीको झोला नबोकी पाइएन जागिर खान दुईचार नेता नठोकी। ✍️कला ढकाल झापा … १, गर्छन् सत्ताको सौदाबाजी जिउॅंदै मासी मरेकाहरू दुश्मन भए पाजी । २, न्यायले विवाद छिनेनन् परचक्रीको गोठालो बने जनतालाई कहिल्यै चिनेनन् । ✍️ऋजु दिल्पाली इटहरी -१, हलगडा सुनसरी । … १, नेपाल सुन्दर फूलबारी विनाशबाट सदा बचाउन मिलेर गरौँ रखबारी । २, बोलेर तीखो वचन चोट पार्दछ गहिरो कसैलाई पनि नभन । ✍️बद्री पोखरेल बिराटनगर … १, उठ जाग नारी लाचार,कमजोर, विवश नबन हिम्मत हारी । २, बदलिनु पर्छ तक्दिर अघि बढ्न तिमी तोड्नु सबै जन्जिर। ३, हुदैन आफैं चमत्कार बुझ प्रगतिपथमा हिड्दा आउँछ बाधा बारम्बार । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, न्याय पाउने आस नेपालीमाथि कहाँ सम्भव हुन्छ र खास । २, कुरा एक काम अर्कै गर्छन नेता सार्न अघि नाम । ३, जिन्दगी एकै पल भन्न त भन्छन् तिर्खा मेटाउने जल । ✍️ईश्वर साउद ‘भिक्षु’ रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, शिरमा टोपी लाउने संस्कृति, संस्कार जोगाउँदै चिसोलाई टाढा भगाउने । २, टोपी हाम्रो सान शिरमा ढलक्क ढल्काउँदै राखौँ यसको मान । ३, चिसोबाट जोगिने काइदा मनन गरौँ सबैले टोपी लगाउनुको फाइदा । ✍️शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी , मोरङ
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४९ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६९ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४९ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
१, चर्चा कमाउने लोभमा इज्जत नर्क पठाउॅंछन्, नेपथ्यलाई बनाउॅंदै क्षोभमा । २, जिन्दगीलाई अर्थ्याएँ – भुइॅंचालो उनले भनिन् – महासागर खास रहेछ उकालोओरालो । ३, स्थायी हुन्छ संसार बाँच्ने समय अस्थायी चाहिॅंदैन मलाई अहङ्कार । ✍️म्यामराज राई … १. छातीमा वीरताको गाथा मुटुमा छ नेपाल शिरमा प्यारो सगरमाथा ! २. रङीविरङ्गी फूलको वाग साझा हाम्रो पुण्यभूमी छैन आपसमा रिसराग ! ३. सुशितल कञ्चन जल खोला अनि नदीनालामा बग्छ हमेसा कलकल ! ✍️वसन्त अनुभव घोराही, दाङ … १, सुन्दर नेपाल राम्रो गौरवको गाथा सगरमाथा नेपाल देश हाम्रो। २, चन्द्र सूर्यको झण्डा फर्फराएको हेर्नू छ वैरीलाई हान्ने डण्डा । ३, वीरताको गाथा गाएर गन्तव्य शिखर पुग्नुछ सगरमाथा शिखर धाएर! ✍️ बेदु न्यौपाने … १, मुटुमा सजाउँछु सगरमाथा मन मस्तिष्कमा देश गाउँछु नेपाली गाथा। २, विश्वको शिरपोस सगरमाथा ब्राह्मणकै सुन्दर देश हामीसँग छन् वीरगाथा। ३, सगरमाथा जस्तै निर्मल शरीररुपी भूमिमा बहन्छ सेताम्मे स्वच्छ जल। ✍️तेजप्रसाद खनाल(भावुक) लमही दाङ। … १, नयाँ वर्ष आउनेछ सुन्नुहोस् पशुपतिनाथको कृपाले तिमीलाई खुशी ल्याउनेछ । ✍️संगमानंद पत्रकार चूरु-राजस्थान, भारत … १, बाध्यताको चपेटामा परी ज्यान फालिरहेका हुन्छन् हरपटक घरी घरी । २, एकदुई हैन बारम्बार जिउनु छ कष्टसॅंग जुध्दै जुध्दै अपरम्पार ✍️हिरामाया श्रेष्ठ … १, दु:ख मुस्कानले टाल्छ जहाँ आपसमा विनासर्तको मायाले अँगालो हाल्छ।
सत्यमा जिउनेले कमाउँछ इज्जत भन्ने कुरा लोभमा पर्नेले गुमाउँछ।
रहिरहन्छ यो संसार मानिस केवल पाहुना सत्कर्म गरौँ बारम्बार। ✍️सतीश पण्डित भानु ६ चुँदी तनहू (हाल चनपा ६ मातातीर्थ ) … १, रोजगारबाट अवकाश भयो अब ढल्क्यो उमेर शरीरको रुपरङ्ग गयो । २, उ दिनभरि सुत्छ धेरै सिधा नहुनु कुकुरले मुखैमा मुत्छ। ३, गोजीमा प्वाल पर्यो थाहा पायो उस्ले हेप्न सुरु गर्यो। ✍️चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप काठमाण्डौ … १, निद्रा लाग्दैन रातीमा बाध्यताको पहाड चढ्ने धड्कन बढ्दैछ छातीमा। २, सानो छ गगन हाम्री आमाको अगाडि सन्तानप्रति विशाल मन, ✍️भुपेन्द्र राना मगर धादिङ … १, बोकेको छ शान सगरमाथाले हाम्रो देशको भनेर सबैले जान। २, विश्वको शिर सगरमाथा मिलेर बसौँ सबै गरेर गौरवको गाथा । ३, कोरेर शान्तिको मानचित्र बटुलौँ साहस सधैँ गाँसेर सम्बन्ध पवित्र । ✍️अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन न. पा. ६ संखुवासभा । … १, विश्वको शिर सगरमाथा उच्चो बनाइदिन्छ यसले सारा नेपालीको जीवनगाथा । २, सगरमाथा शिर उचाली विश्वभरि नेपाली लम्किन्छ माया प्रेम अङ्गाली । ३, जन्मे बुद्ध पुत्र विश्वभरि शान्ति छर्न एकताको बलियो सूत्र । ✍️देव मगर तिनाउ-१,कचल,पाल्पा … १, छलफल सधैँ चर्को सुन्दा सुन्दा अब लाग्न थाल्यो झर्को। २, सधैँ दोषारोपण गरेका कुर्सी मोहमा हेर कति यिनीहरू लडेका। ३, सत्तामा दलाली हुन्छन् चुनाव आउने बेलामा सुकुम्बासीका घरमा डुल्छन्। ✍️कला ढकाल झापा … १, चाहिॅंदैन सुनको हार प्रिय ! साथ देउ बिन्ती एक्लो नपार | २, अग्नि साक्षी राखेर कसम खाई ल्यायौ डोलीमा घुम्टोले ढाकेर | ३, सॅंगै जीवन काटौं अब हातेमालो गर्दै मायाको डोरी बाटौं | ✍️सरिता सेढाई धादिङ … १, चेतनाको बलेको राप, आखिर जिन्दगीको चौतारीमा घामझैँ खुसीले ताप ! ✍️आर्त अकुलीन … १, कति ठुलो सगरमाथा विश्वको सर्वोच्च चुचुरा गाउॅं सबले गाथा। २, किन मान्छौं झर्को भूल भयो होला यसैले तरकारी चर्को। ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ, भारत … १, इतिहास नेपाली सान सकारात्मकको बाटोमा लाग्दै गराऔॅं आफ्नै पहिचान । ✍️प्रेम थापा “मन” बागलुङ … १, हिमालले मोहनी लगाउँछ छाडेर जानु सकिन्न स्वच्छ सुगन्ध मगमगाउॅंछ । २, हिमाली हावा सुरुरु बहन्छ सन्दक फालुटमा हिउँ पर्दछ फुरुरु । ३, कल्कलाउँदो पानी पिउनु हरियाली डाँडा पखेरामा शान्तिको भोगाइ जिउनु । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ … १, घुम्टो ओढेकी आमा अटल अमर अजय नजिक भोटे , लामा । ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, फसियो कर्मले हारेर कुसंस्कार फैलियो दुनिया लुटियो जालमा पारेर । ✍️ताराप्रसाद चापागाईँ … १, बनाऔं देश जुटेर स्वाभिमान राख्न जीवित असम्भव हुन्छ फुटेर । ✍️राज बहादुर बडुवाल जुम्ला … १, नेपालीको इज्जत हेरी विश्वभरि सम्मान चल्थ्यो आज बेकम्मा फेरि । २, बाजेहरू शानले बाँचे यही देशमा रही सन्तान खाडीमा नाचे । ३, नेता उस्तै पऱ्यो जनता भेडा भएपछि राज्यसत्ता तल झऱ्यो । ✍️अन्जु श्रेष्ठ चैनपुर ७, संखुवासभा … १, गर्नुपर्छ श्रमको काम काढेर मेहनतको पसीना राख्नुपर्छ देशको नाम। २, मेहनतको मिठो कमाइ देखासिकी गर्ने होइन खानुपर्छ सधैँ रमाइ । ३, सकारात्मक सोच चाहिन्छ काममा निरन्तरता भए भविष्यमा सुख पाइन्छ । ✍️जयनारायण नेपाल इलाम ,हाल सूर्य विनायक २, बालकोट ,भक्तपुर । … १, सभ्य कार्यमा लागौँ मेहनतले फल पाईन्छ चेतनाको दियो बालौँ। २, बुझियो है प्रष्ट देश बिगार्ने त्यसैले विकासको बाधक भ्रष्ट । ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, सगरमाथ हाम्रो शिर विदेशीहरू हेर्न आउँछन् खुसी गोर्खाली वीर । २, बेसक्याम्पबाट उकालो चढ्नु धेरै अप्ठ्यारो छ नडराइकन अघि बढ्नु । ✍️रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी … १, गर्नुछ अनन्तको यात्रा, त्यै पनि फ़ेरि गर्दैछु नानाथरी जात्रा । २, नपुग्दा सानो मात्रा, देखापर्छन् लामो अक्षरको झन्झटिलो अफ्ट्यारो यात्रा। ३, फल्नलाई ठुलो काक्रा, चाहिदो रहेछ हेर बलियो फिजिएको थाक्रा। ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ … १, जिन्दगीको के अर्थ मानिस बन्न नसक्दा बाँच्नु हुन्छ व्यर्थ। २, सबैजना छौँ अस्थायी स्थायी छ संसार त्यसैले बनौँ हाईहाई। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई रामेछाप:-सुनापति-१ (हाल:-अमेरिका,बोस्टन ) … १, जन्म थलो हाम्रो परायले जेसुकै भनून् स्वर्ग भन्दा राम्रो। २, संस्कृति जोगाऊँ यहाँ राम्रो संस्कार हामीले खोजेर पाइन्छ कहाँ! ✍🏻अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ … १, जालीले ताली पायो सज्जनको सुन्नै छाडे कस्तो समय आयो ? ✍️बिके मुखिया दार्जिलिङ भारत। … १, खानु दु:ख खाए जताततै दु:खै दु:ख सुखको खोजीमा लाए । २, यात्रा यस्तै भयो जिन्दगीको सदा मेरो दिनचर्या रुँदै गयो । ३, आशा आफ्नैकाो लायो हिॅंडिरहेको थिए पछिपछि उसैले कालोबाद छायो । ✍️ईश्वर साउद(भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, टोपी लगाउँछु शिरमा, देशको हालत देखेर परेको छु पिरमा। २, सामन्तले देश खाए जनता नाङ्गो पारेर नचिताएको धन कमाए। ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, सङ्तको खराब लत । अभिभावकको हुँदा हेपाइ, बिग्रियो जीवन त। २, अन्धविश्वास छ जीवन हारिसकेको मन त, बगरको डुङ्गा जीवन । ✍️विजय आचार्य … १, पेटमा चारो छैन दिनभर चारैतिर भौतारिँदा काम पाइएको हैन ! २, मोबाइलमा लत बस्यो आजको मान्छे त मानमर्यादा बिर्सेर खस्यो । ✍️नन्दलाल आचार्य बेलका-२, सिद्धार्थटोल, गल्फडिया, उदयपुर, कोसी प्रदेश, नेपाल । … १, मिठा मिठा बातले, फसाउँदो रहेछ धेरै, उठौं आफ्नै आँटले। २, चिप्ला चिल्ला खानेकुरा, हानिकारक भए जस्तै, चिप्लाहरू रैछन् छुरा। ३, गहिरो अर्थ भएमा खस्रा कुरा उपयोगी , मनले शान्ति छाएमा। ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, चारैतिर भ्रष्टचारीको गोहो पहिल्याउने कोही छैन अहोरात्र सत्ताकै मोहो !! २, देश कल्पवृक्षको गाछी नेताको आलोपालो लुटाई जनता किनाराका साक्षी ! ३, आएनन् सुखका दिन दिएनौ एउटा सपूत हे ! धरनी किन ? ✍️ऋजु दिल्पाली … १, नेपालीहरूको राष्ट्रिय गान कहिल्यै मर्ने छैन हाम्रो अस्थित्व स्वाभिमान । २, सगरमाथा हाम्रो शिर कहलिएको छ विश्वभरि नेपाली आमाका वीर । ३, देशको अस्थित्व जोगाऔॅं भ्रष्टाचारी दलाली नेताहरूलाई हाम्रो देशबाट भोगाऔॅं । ✍️केसर बोहरा ( सङ्घर्ष ) सुदूरपश्चिम अछाम (हाल भारत ) … १, सपनीमा त्यसै आयौ मुटु ढकढक नगरी छायाँ बनि छायौ । २, सगरमाथा शिखर हाम्रो बुद्ध जन्मेको देश मठमन्दिर स्तुपा राम्रो । ३, गण्डकी कोशी सलल लालीगुराँसको बास्ना मिठो झर्ना सुन्दर खलल । ✍️शशीश्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, तिमी कठोर बन्यौ जनताबाट तिरस्कृत भएका देशको जरो खन्यौ । २, मूर्खको सत्ता चढाई वेकामी कुरा धेर आफुले आफुलाई बढाई । ✍️सहदेव के सी काठमाण्डौ, नेपाल … १, कहिलेकाहीँ अन्तर मनमा ज्वारभाटा चल्छ विचारको भूकम्प जान्छ तनमा ! २, जीवन, जीवन बनोस् पत्करझैँ नहोस् झरेको दुनियाँले आहा भनोस् । ✍️विवश पारदर्शी झापा … १, जिन्दगी अझै पढ्नु सफलताको झिनो आशामा केही माइल बढ्नु । ✍️विष्णु पंगेनी(पाण्डे ) वालिङ्, स्याङ्जा … १, हिमाल पहाड तराई सबै मिलेर बसेका कोही छैन पराई । २, वीरताको गाथाले भन्छ स्वभिमान छ शिरमाथि नेपाल उच्च गन्छ । ✍️अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, दक्ष जनशक्ति विदेशमा वयोवृद्ध सरकार चलाउने कुर्सी कमिसनको रेशमा । २, युवा भासिए मुग्लान रोजगार पाए स्वदेशमै रमाइलो आफ्नै बासस्थान । ३, राखेर देश छातीमा नयन नभिज्ने देखिन्न विमानस्थलको लामो ताँतीमा। ✍️बिमल पोखरेल धरान-१७,पटनाली … १, फकाउँदै लिएर भोट नेताले गर्यो बेइमानी जनतालाई दिएर चोट। २, पुर्खाको इज्जत बचाउन कम्मर कस्नुपर्छ सबैले भ्रष्टाचारी जतिलाई भगाउन। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत। … १, समेटेर सुखदुखको पोको सङ्घर्ष गर्नुपर्छ हामीले बाडौँ माया चोखो। ✍️सुनगाभा पोखरेल कपिलवस्तु … १, खुल्ला उड्ने चरी। गन्तव्यमा पुग्न नपाउॅंदै पापीको पिॅंजडामा परी । ✍️वेल थोकर तामाङ मकवानपुर … १, नहटेसम्म दम्भको जालो लाग्दैन कहिल्यै पनि नैतिक आचार उकालो l २, सगरमाथा विश्वको शिर दुनियाँमा कसैसँग पनि झुकेनन् नेपाली वीर l ३, नवोदित झिल्का काव्य एकबर्से प्रगति नियाल्दा उज्जर देखिन्छ भाव्य l ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, तिम्रै प्यारो कालू भन छिटो प्यारी सिन्दुर कहिले हालु? २, जाँदैन बोलेको खेर ल्याउँदिन्न अरू कसै तिमी बाहेक हेर। ३, माया लाग्छ कति ? जीवन साथी बनाउन लाग्छ मन अति । ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे ऐसेलुखर्क ३ खोटाङ हाल भक्तपुर । … १, केवल मुखले राम्रो व्यवहार साह्रै कपटी दु:ख हेर्दैन हाम्रो । ✍️देवकृष्ण काफ्ले … १, सधैं बहस गर्ने टुङ्गो केहिमा नलगाई आफ्नै झोली भर्ने । २, जताततै भ्रष्टाचारको जालो आँखामा छारो हान्दै भर्तीमा आफ्नै सालो। ✍️दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, तिमी राम्रो हुन्छौ अरूलाई नराम्रो भनेर सायद आकाश छुन्छौ । २, जिन्दगीको एक पात्र अचानक अस्ताएर गयो केवल सम्झना अहोरात्र। ३, अब दुश्मनी सकोस् तिमीलाई गाह्रो होला सौम्य जिन्दगी बनोस् । ✍️पृथक प्रकृति झापा … १, सजायको मन्दिर छुन्छ घर सजाउनु बारबार स्वर्ग समान हुन्छ। २, जिउॅंदो देवता मानेको बुवा आमाको सेवा सधैं गर्न जानेको । ✍️दुर्गा आचार्य मोरङ … १, जँड्याहा एक्लो भयो शहरमा भट्टी खोलेर समाज कहाँ गयो? २, विचरा ! जँड्याहा पिउँछ साहुनीलाई महलमा सुताएर आफू सडकमा जिउँछ। ३, इज्जत जँड्याहाको देख्दैन प्रहरीले थुन्छ उसैलाई कसैको कलमले लेख्दैन। ✍️पशपती राई खोटाङ … १, झिल्काले झल्यास्स पार्यो स्वाद दिँदादिँदै अहिले साहित्यको नदी तार्यो । ✍️लक्ष्मी रिजाल रुपनगर, सप्तरी । … १, तराईकी हुँ चेली हिॅंड्ने बानी पर्यो , दुःखमा मात्रै खेली । २, आँसुले मुहार धुन्न परिस्थितिले बनायो कठोर , चोट पाउँदा रुन्न । ३, खुसी कहिल्यै नआई हुर्के बढे हजुर , दुःखको चिउरा चपाई। ✍️सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा … १, गरेर परिश्रमी हातले उमारेर माटोमा बिज गजव प्रियसीको साथले। ✍️श्रीबहादुर केसी शैलुङ्गे … १, के छ माग्नलाई ए ! दलालहरू हो कहाँ पाइन्छ भाग्नलाई । २, हाम्रो टाउको गनी ऋण लिन पाइॅंदैन नबस इमानदार बनी । ✍️दीप गोले तामाङ रौतहट … १, समाजको रित पुर्याएर चाहन्छौ भने मलाई आउ साइत जुराएर ! ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, खोइ ! आफ्नो जनम अक्षर रगतले लेखेको न्यायले खाँदैन कसम । २, त्यसैले स्थिर छैन पटकौं पटक बनाएर, पाले गतिलो हैन । ३, सामन्त संस्कार हट्दैन, परिस्थिति राम्रो बन्दैन जबसम्म दास डट्दैन । ✍️लोकबहादुर क्षेत्री लामिछाने … १, कर्म, धर्म हुने बनौं उपकारी जगमा सबैको मन छुने । २, तनमा हाम्रो माया गरौँ चिन्तन सधैं पर्नेछ कालो छाया । ३, भूल कसले धुने मन मैलो भएमा आत्मा आफै रुने । ✍️कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, राजनीतिमा चलखेल धेरै एकले अर्कोलाई लडाउने देशको सम्पत्ति मेरै । २, भ्रष्टाचारको जरो गाढियो तलदेखी माथीसम्म हजुर तीन टाउके भाँडियो । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाई ४ झापा … १, नेपाली जनता उठ देश डुब्न लाग्यो जतिवाद हैन एकजुट । २, नेपाली जनता उठ देश डुब्न लाग्यो पहाडदेखि तराईसम्म जुट । ३, मेरो प्यारो देश नेताले बेचिसक्यो यस्तै पाराले हुन्छ शेष । ✍️ प्रेम शर्मा “एकान्त प्रेमी” कालेबुङ … १, देशको शिर सागरमाथा चिनारी गोर्खाको सान पढ्नु उसैको गाथा। ✍️बिबा तामाङ दार्जिलिङ। … १, अस्थायी मानव चोला नचढौं अहङ्कारको डोली जीवन व्यर्थ होला। ✍️कोपिला अधिकारी सिरानचोक ७, गोरखा … १, सुन्दर सपनाको सागर मनमा पिरलोको भारी चल्दै चलेन जाँगर ! २, यता त्यता नेता जता मानिसको समष्टि ढाँटेर लिन्छन् बिजेता ! ३, मनको घाउलाई उपचार राखेर मुस्कान दिलमा निको हुन्छ सदाबहार ! ✍️अच्युत घिमिरे सर्पाङ, भुटान … १, हजार उल्झनको बार पाइला बढाउदै जानु चुनौतीलाई गरी पार। २, खोज्छन् अनेकन् दाउ बाधा अवरोध गरी बढाउन छातीको घाउ। ३, समस्यासँग नजानु तर्केर हिम्मतको साथ लडनु आउॅंदैन फेरि फर्केर । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, मनमा केही गुनेर असल खराब छुट्याउॅंदै शब्दको माला उनेर । ✍️समुन्द्रा शर्मा … १, चिन्तन मनन ध्यान मनुष्यको असली साथी उसले दिनेछ ज्ञान । २, सनातन संस्कारले बनाउने समाजलाई असल चरित्रको नेपालीहरु सहृदयी जनाउने । ३, आफै छन् सर्वत्रगामी सिद्धान्त आदर्श त्यागेर अरूलाई ट्याग पश्चगामी । ✍️प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे … १, प्रगति सङ्घर्षबाट हुन्छ कहिलेकाहीँ सोचेको नहुँदा साह्रै मन रुन्छ । २, प्रकृतिलाई जित्न सकिन्न नसोचेरै हुने कुराले मन बनाउँछ खिन्न । ✍️ललिता गिरी सिन्धुली … १, झुपडीमा छ बसाइ मिहिनेतको कमाइले परिवार राखेको छु हँसाइ । २, जमाना आयो कस्तो लुगा किनेर सिलाउनुभन्दा रेडिमेड बरु सस्तो । ३, गर्दा उसले घात माया पाउने बेलामा रोएर बित्छन् रात । ✍️शान्त भट्टराई … १, रगतको नाता कुपात्र अधर्मी पात्रको स्वभाव नातानकुता भने सुपात्र। २, जराले थामेको भार हाँगाबिँगाले खोइ बुझेको माटो भए लाचार । ३, चखेवीको सपना अपुरो रित्तो छ झुपडी जिन्दगी भयो अधुरो । ✍️राजेश्वरी राजोपाध्याय ललितपुर
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४८ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६० जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४८ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, झण्डामुनि झुन्ड हुने तिम्रो रहर, बाध्यता ! पेशामार्फत लोकलाई नछुने । २, बिनाताप जलाउॅंछ जलनले खान्छ आफूले आफैलाई नचल्ने हल्लाको चलनले । ३, जीवनमा बनाऔॅं हैसियत भविष्य थुनिदिन्छ आशाले किन चाहियो कैफियत ? ✍️म्यामराज राई … १, नभन कसैले पनि छोडी जाने धन सबै मेरो भनी | २, मरेर जाने चोला धर्ती छोड्नैपर्छ एकदिन भनेर पनि बुझ्नुहोला | ✍️सरिता सेढाई धादिङ … १, झिल्का झाँगिॅंदै जाला देश विदेशमा अन्धकार चिर्न बनेर ज्वाला। २, प्रगतिपथमा सदा लम्किनु देश र जनतालाई नयाँ सन्देश दिनु। ३, उठेर जुटेर जुर्मुराई नाचौँ गाऔॅं सबैले एउटै झण्डा उठाई। ✍️सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८ … १, नयाँ चाहना बनिरहोस् त्यो चोखो मनभित्र झुटा बहाना नबनोस् । २, आकाशमा सुन्दर जून छर्दै उज्यालो प्रकाश लगाउँदै धर्तीलाई गुन । ✍️अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन न. पा. ६ संखुवासभा । … १, उज्यालो संसार देखाउने हुन् मनका रहर यथार्थमा जान सिकाउने। २, सुनाऊँ पीडा कसलाई ? जलनले जलेको छ सकिएन थाम्न यसलाई। ३, पुग्न नसकिने जून टिप्न नसकिने तारा खोज्छ आशाले छुन। ✍️सतीश पण्डित भानु – ६, चुँदी तनहूँ (हाल चनपा ६ मातातीर्थ) … १, गोजी रित्तो भयो थाहा पायो उस्ले अरुलाई हेप्दै गयो। २, यो समयको खेल सधैँ एकनास हुँदैन नगर्नु अरूलाई झेल। ३, चिसोमा पिउनु तातोपानी वृद्ध बालबच्चालाई जोगाउनु कष्टकर छ जिन्दगानी। ✍️चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप काठमाण्डौ … १, साथीको भरमा परियो दुनियाँ ठगेर गए कानुनहीनताले बर्बाद गरिदियो । २, कालो कानुन चलेछ ठगी धन्दा मौलायो नेताको दिन बलेछ । ✍️सहदेव केसी … १, झुल्कियो उज्यालो बिहानी दिनहरू सुखमय बितोस्, मौलाओस् सच्चा बानी । ✍️भुपेन्द्र राना मगर धादिङ … १, रित्तियो सबै पिर फिर्यो चक्र समयको उच्च भयो शिर । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ … १, झण्डामुनि मात्रै बसेर देशको भक्ति नगर्ने कुरा गर्छौं जागेर? २, मुखले धस्छौ चेपारे काम सिन्को नभाँच्नेलाई भन्छन् सबैले बेसारे। ३, कानुन सबैलाई नलाग्ने किन ठुलाबडा उम्किन्छन् ? अनि तिनै जाग्ने। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई हाल:-अमेरिका, बोस्टन … १, बुढेसकाल लागेको बेला छैन धन सम्पत्ति गर्छन् सबैले हेला। २, लोभी पापी मन जे जसरी पनि कमाउनु पर्ने धन। ३, दिनभरिको कामको थकाइ भोकै सुत्न सकिन्न खानुपर्छ आफै पकाई । ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे ऐसेलुखर्क – ३ खोटाङ … १, समय चोरको हातमा भविष्य नाजुक बन्यो भएनन् जनताको साथमा। २, कसरी भनौँ जहिले ? अत्याचारको सिमा नाघेर हेरी नसक्नु अहिले। ✍️शंकर कार्की मकवानपुर । … १, टिका लगाऊँ शिरमा सृष्टिको प्रारम्भ पनि नबस तिमी पिरमा। ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ … १, तातोतातो खाना खाई बच्नुपर्छ चिसोदेखि अब ज्याकेट, सुइटर लगाई । २, क्षणिक न्यानो पाउन नखाउँ जाड, रक्सी , ज्यान तातो बनाउन । ३, शरीरलाई असर गर्छ चिसो मौसममा सधैँभरि , फिरिरी हिउँ झर्छ । ✍️सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा … १, जिन्दगीलाई बनाउन उमङ्ग कठिन यात्रा समयको बदलियो सारा रङ्ग । ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, आरिसले जिन्दगी चल्दैन हामीले सङ्घर्ष नगर्दा अँगेनामा आगो बल्दैन । ✍️केसर बोहरा ‘सङ्घर्ष’ सुदूरपश्चिम अछाम (हाल भारत) … १, कस्तो कुटनैतिक चाल ए ! दलाल हो आयो तिम्रो काल । २, बनाएर अब आफ्नोपना देशको विकास गर्दै उठौँ सबै जना । ३, भयो अब अति ढिला भैसक्यो है अब सहने कति ? ✍️दीप गोले तामाङ रौतहट … १, परिश्रमी हातहरू झुक्दैनन् अरूलाई पछि पार्न, हिंसा गरी लुक्दैनन्। २, तातो तातो खानु चिसो धेरै बढेछ हिड्डुल गर्न नजानु। ३, बोरु थोरै कमाऊ त्यसैमा चित्त बुझाइ प्रफुल्ल भइ रमाऊ। ✍️कला ढकाल झापा … १, वेद कुरान पढे सार कसैले बुझेनन् दाजुभाइ आपसमा लडे। ✍️बिके मुखिया … १, नभने पीडा खप्ने क्या ! लोभी रहेछ स्वार्थीले सबै हडप्ने । ✍️प्रेम थापा “मन” बागलुङ … १, छैन जिउने बाटो चक्रव्यूहमा छ देश रुँदैछ मातृभूमिको माटो । २, रोपेछौ कालकुटको रुख लुटिए सबै जिजीविषाहरू मेटिए नैसर्गिक सुख ! ३, बच्छ बेमौसमी मादल नाच्छन् मधुशालामा खलनायक हटेन कालो बादल । ✍️ऋजु दिल्पाली (राजेन्द्र घिमिरे) इटहरी -१, हलगडा सुनसरी । … १, बाँधिदिए पिरतीको गाँठो लैजाउ मन चोरेर पुरानो सम्झनाको साटो । ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, मनमा चल्दछ ज्वारभाटा जिन्दगी व्यर्थ बितेर घुमेर उमेरको काँटा । २, समय बितेर गयो उमङ्ग उत्साह मर्दैछ अधमरो जीवन भयो । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ। … १, कसैको हैसियत नजाचौँ अल्छी बानी त्यागेर आफ्नै श्रममा बाँचौँ । ✍️भोज विवश मगर गैँडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, आउँछौ घरी समीप कहिले गर्छौ झगडा रहेनछ प्रीतिको सिप । ✍️बाबुराम पाण्डे … १, बर्खामा पानी गर्ने ऋतको हो कमाल हिमालमा हिउँ झर्ने। २, नयाँ वर्ष आयो पुरानोलाई विस्थापित गरी नयाँ पात्रो पायो। ✍️नवराज भट्ट कञ्चनपुर … १, परिश्रम मेहनतको फल हुनुपर्छ उत्पादनमा चासो मिल्छ किसानलाई बल । २, सार्थक भएनन् कुरा नेता फगत गफाडी रोपे ऋणको छुरा । ✍️रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी … १, नदेखी विकासलाई बिगार्यौँ चुनावमा भोज खाएर, पश्चगामीलाई भोटले सपार्यौँ । ✍️लोक बहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा २ देउपुर ,पर्वत … १, सुनपानी छर्किएका सेता भ्रष्टाचारी भएपनि कति चोखिएका ठुला नेता ! २, आगो बाल्ने पर्यो अब भुरालाई तहलाउँन ठुलै आँट गर्यो । ✍️विवश पारदर्शी झापा … १, भइरहन्छ यहाँ बारम्बार अन्त्य हुँदैन कहिले हाम्रो देशमा भ्रष्टाचार । २, बोकाएर ऋणको भारी खुलेआम हिॅंडेका छन् यो देशमा भ्रष्टाचारी । ✍️अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, संस्कारयुक्त थियो पाटो हिँड्न जानेनछौँ हामीले पुर्खाले देखाएको बाटो। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत … १, सार्थक भएनन् आशा तरल राजनैतिक परिवेशले युवामा छायो निराशा l २, उठ युवा जुटेर समर्पित होऊ कर्ममा मिल्दैन मुक्ति सुतेर l ३, प्राज्ञको सङ्गत गरौँ मनको विकार हटाएर ज्ञानको ज्योति छरौँ l ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, खुलेर जिउन सिक सङ्घर्षको मैदानमा हेर आफ्नो दिमाग झिक । ✍️अम्बिका अधिकारी … १, समयमै मान्छे चिन्नुपर्छ आफ्नै भरोसामा मात्र सदा अघि हिँड्नुपर्छ । ✍️विष्णु पंगेनी पाण्डे वालिङ्, स्याङ्जा … १, बनोस् नयाँ भावना झिल्काप्रति सधैँ हाम्रो सबैमा छ शुभकामना । २, जिउने बनोस् बाटो हॅंसाउँनु नेपाल आमालाई उर्वर बनाएर माटो । ✍️दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, मनमा उमङ्ग हर्ष खुसी बोकेर आयो , झिल्का कविता वर्ष । ✍️श्रीकृष्ण धामी बझाङ … १, मायालु बोलाउनु खास अघि सर्नु तिमी गरेर नबस्नु आस। २, हावापानी बस्नु सहेर सबैलाई दु:ख हुने असर उल्टो बहेर । ३, अरूले भनेको मान्नु मान्दैनौ तिमी भने काम आफैँले जान्नु । ✍️रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, नसोचेको हुनु भयो जिन्दगी हासखेल गर्दै उकाली ओराली गयो । २, सम्झियो उसले मलाई सम्झिन त आज बिर्सियो कसरी तपाई ? ✍️ईश्वर साउद (भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सु,प,अछाम … १, ढुक्क परेर नबस जालझेल फेरि हुनसक्छ बरु कम्मर कस! ✍️बेदु न्यौपाने … १. भीडमा नअल्मलिनु मन आफ्नै शैली हुन्छ छ विशेष आफ्नोपन । २. आज दौडियो धेरै बिचमा शून्य थपिँदा काम रह्यो मेरै । ✍️पुष्पा राई बादेल, खोटाङ । … १, हाँसो खुसीको जीवन घात लाग्न थालेपछि टुङ्गिदै गयो वचन ! २, रमाएर के गर्नु ? छोडेर जाने चोला निश्चय छ मर्नु ! ३, सोधे हुन्थ्यो मलाई हाँसेरै बिधा दिन्थे के पायौँ जलाई ! ✍️अच्युत घिमिरे सर्पाङ, भुटान … १, झिल्का चारैतिर छायो साहित्यिक विचार सबैले मिलाई लेख्न पायो । ✍️शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ … १, झिल्कामा बढ्नुपर्छ राप विकृतिको राज गर्नेहरूलाई बढाओस् मनमा ताप । २, राख्नुपर्छ सबैले हेक्का देश हो साझा होइन तिम्रो ठेक्का । ३, अतिले हुन्छ खति समयमै होस पुर्याई सुधार तिम्रो मति । ✍️जयनारायण नेपाल इलाम ,हाल सूर्य विनायक २, बालकोट ,भक्तपुर । … १, जीवन बनाऊ खास एकबारको जुनी हो नबनौँ कसैको दास । २, ढल्दैछ हेर जवानी समयको गतिमा दौडेर बन्नेछ शरीर खरानी । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाई ४ झापा … १, उकालीको बाटो राम्रो सुनमा सुगन्ध हेर प्यारो धर्ती हाम्रो ! ✍️आर्त अकुलीन … १, भ्रष्टाचारीले डुबाए देश चुसक जुका बनेर फेर्दै अनेक भेष ✍️राज बहादुर बडुवाल कनकासुन्दरी -५,जुम्ला … १, आमा धर्ती माता ताते ताते गरेर हुर्काउने महान दाता। २, हुनुछ सर्तमा सत्य इमानदार बनेर सधैँ बनाउनु कर्तव्य फत्य। ✍️दुर्गा आचार्य मोरङ … १, साथीझैँ माया मानेर लेख्न सिकाऊ मलाई कापी कलम तानेर। ✍️सुनगाभा पोखरेल कपिलवस्तु … १, अपवादले मनमा अवसाद व्यर्थै थपिन्छ कसरी नभएको अनौठो विवाद। २, चुडिन्छ तन्किएपछि तार सङ्घर्षरत जीवन जिउँछु बाध्यताले मानिन हार । ३, अवसादले जीवन मरणासन्न भोगाइको यातनाहरू सहेर गन्तव्यका पथहरू लमतन्न । ✍️दिल ठकुरी टिस्टाभेल्ली दार्जिलिङ … १, बिहान रवि हाँसेको चरी चिरबिर गर्दै धर्तीमा खुसीले नाचेको। २, देख्दै मन झुम्यो रविको किरणले जब धर्तीलाई हेर चुम्यो। ३, छरेर धर्तीमा ज्योति शीतका थोपा पातमा देखिन्छन् जस्तै मोती । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, नेपालको भूमिमा बसेर विदेशी नागरिक बोकी मै हुँ भनेर । २, जोगाउनु छ देश अरुको अधिकारबाट हेर आफ्नो रितिरीवाज परिवेश। ✍️एवाइ प्रभात खाल्सा छिन्ताङ सहिदभुमि धनकुटा … १, हल्लाकै पछि लाग्ने , यथार्थको मतलब नगर्ने अन्धाधुन्ध नै जाग्ने । २, नभएपछि चाहना घरी अनि आउछन् हजुर नयाँ बहाना नानाथरी । ३, हुन्छ कहिले भोकप्यास, विचार धेरै खेल्दा हुन्छ फेरि सत्यनास । ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ … १, भातभान्सा गर्दै पनि लेख्न सकिन्छ झिल्का नौंवटा शब्द गनी। ✍️पुष्पा सुवेदी नेपालगन्ज,बॅाके। … १, राष्ट संस्कार कुल, हाम्रा हुन जीवनदाता, बिर्सेर नगरौं भुल। २, केवल बहाना जिउने ईर्ष्या लोभ सुविधा, खोज्दै विष पिउने। ३, मानव खै किन? दानव भएर निस्क्यो, गिर्यो अति दिनैदिन।। ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, छुरा चलाउने चलन छ साथीभाइबिचमा पनि सम्झँदा हृदयमा जलन । २, बल्लबल्ल बस्छ खाटो शितलता हुन्छ मनमा देख्दै सक्दैनन् टाटो। ३, अगाडिबाट कुरा देखाउँछ झुक्याएर मौका परेपछि पछाडिबाट छुरा टेकाउँछ । ✍️घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, निलो आकाश हेरेर नयन मोहित हुन्छन् , सन्तोषले शास फेरेर। २, प्रकृति ईश्वर हाम्रो सन्तुलन कायम राख्दै , बनाऔॅं सदैव राम्रो। ✍️सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ … १, दुईजिब्रे बन्नु हुन्न नेताको संज्ञा पाईन्छ यस्ताले शिखर छुन्न । २, सबैलाई लाग्छ पिर पीडा दबाउने होइन हिड्यौँ उचालेर शिर । ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, पहिरिएपछि कालो कोट निष्पक्ष न्याय दिलाउन तिमीले गर्नुपर्छ अठोट । २, कस्तो जमाना आयो ? चोरलाई चैँ चौतारो साधुले दु:ख पायो । ३, मध्यम वर्ग रुँदा वास्ता छैन शासकलाई महङ्गीले आकाश छुँदा ✍️शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी, मोरङ … १, छैन कसैले देखेको मरेपछि कहाँ गइन्छ हुन्छ भाग्यमा लेखेको । २, मान्छे तुच्छ धूलो सारा समयको दास छैनन् कोही ठूलो । ३, उम्रेर माटोमै खिल्दछ शरीर यो पञ्चतत्त्वको आखिर माटोमै मिल्दछ । ✍️वसन्त अनुभव … १, नराम्रो नगरौँ जानेर कसैलाई धेरै यहाँ कमजोर पनि ठानेर। ✍️सानु जोशी दार्चुला
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४७ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ५६ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४७ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, मनको कुरो भन्नू, अग्रगामी पाइला बनाई समुद्रभन्दा नदी बन्नू । २, पातको गति पहेँलपुर बालीबैँस निशानामा चलाऊ, जिन्दगी नहोला भरपुर । ३, पूर्वबाट सूर्य उदाउॅंछ बतास पश्चिमबाट बहला, तिम्रो रामकहानीले हॅंसाउॅंछ । – म्यामराज राई … १, के मतलब कसैको ? यस्तै त हो जीवन घामपानी सबैको । २, मृत्यु एक सत्य यस्तो बुझेर पनि किन हुनु अपहत्या ? ३, पाकेको फल स्वादिलो अचार भयो भने हुन्छ खाना रसिलो ! ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ … १, चाहिन्छ मनको सफा व्यवहारमा लागु होस् संविधानका सबै दफा । २, कुरा बुझौँ साथी साँच्चै यो संसारमा , मानवता सबैभन्दा माथि । ३, अस्तित्वको खोजीमा लागौँ क्षणिक अन्तै नडुलेर आफ्नै पहिचानमा बाँचौँ । ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, देशमा विकास भएन उस्तै छ अवस्था लुट्ने बानी गएन । २, लुटेराको शासन देशमा नयाँ पार्टी खोली आउँछन् जोगीको भेषमा । ३, विकासमा युवा आऊ गाउँघर फर्केर सबै सुतेको सारा जगाऊ । ✍️रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी … १, खुसी राखौँ मन सफा दिल हुँदा सुक्दैन आफ्नो तन। २, युवा विदेश गए देशमा बस्थे होलान् रोजगारी तिनको भए। ३, राखौँ सबैले पहिचान चिनारी भनेको यही भन्ने कुरा जान। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई हालः-अमेरिका, बोस्टन। … १, जीवनमा आउँछ कष्ट हतास नहुनु कोही हाँसेर पारौँ नष्ट । ✍️संगीता खरेल काठमाडौँ … १, जवानीले ल्यायो आधी तरङ्गित भए छालहरू राखौँला अँगालोमा बाँधी। २, सपनीमा तिमीलाई देख्दा लगाऔॅं पिरती भनी मैले प्रेमपत्र लेख्दा। ३, खुसी हुन्थ्यौ कति नदेखे पनि विपनामा बताऊ तिम्रो गति। ✍️सतीश पण्डित भानु – ६, चुँदी तनहूँ (हाल चनपा – ६ मातातातीर्थ) … १, बगेको खोला फर्किँदैन नराख्नु काम भोलिको समयले तिमीलाई पर्खिँदैन। ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, अमर हुन्छ नाम सत्कर्म मर्दैन बुझौँ गरौँ सधैँ सुकाम । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ … १, भव्य, सभ्य हुनुपर्छ जन्मदिन झिल्का कविताको सबैको हित गर्छ। २, रचना देशको लागि लेखौँ सबैको हितमा बनौँ सबै सहभागी । ३, बेइमानको नपरौँ भर चिनौँ चाल उसको नभत्काऔॅं चिनेर घर। ✍️सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८ … १, मनको भावनामा बगेर सुमधुर आवाज निकाल्नु कोइलीझैँ सदा बनेर । २, हेर्नेछ सबैले त्यहाँ नयन उठाएर खोजी तिमी हुन्छौ जहाँ । ३, तिमी आवाजको धनी मिठो लाग्छ सुन्दा अत्यन्तै मलाई पनि । ✍️अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन न. पा. ६ संखुवासभा । … १, युवा फर्की आऊ देश डुब्नै लाग्यो छिटो किनारा लगाऊ । २, नाममा विकास भएको जहीतही काम अधुरा छोड्दै हेर गएको । ३, जन्मदिन पनि आएछ झिल्का कविताले त माया धेरै पाएछ। ✍️कला ढकाल झापा … १, मनका कुरा खाेलेर इज्जत नष्ट होला झुटो कुरा बोलेर। २, डाँफे, मुनाल नाच्ने सुन्दर शान्त नेपालमा स्वाभिमानी भएर बाँच्ने। ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे मध्यपुर ठिमी ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर । … १, खेल खेल्छन् खेलाडी होहल्ला छ जताततै एनपिएलको छ दहाडी । ✍️नागेन्द्रप्रसाद यादव … १, गर्नलाई सही कर्म आखिर कसैले पनि मान्न हुँदैन सर्म ! ✍️आर्त अकुलीन … १, मनमा नराख्नु कहिल्यै गलत विचारको भण्डार वारपार गर्नुपर्छ पहिल्यै। २, शङ्काले घर जलाउॅंछ औंला नदेखाउनु अरूलाई यसले संसारै ढलाउँछ। ✍️चुडामणी देवकोटा पुरानोनैकाप काठमाडौँ … १, मन हुन्छ सबैको यसैले साथ देऊ नदुखाऊ तिमी कसैको। २, चारैतिर फैलियो नाम कति सुन्दर कामले राख यस्तै सुनाम । ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ भारत … १, सकारात्मक सन्देश दिँदै झिल्का लेखन अभियान बढ्यो विश्वमा फैलिँदै । २, गर्छन् कुर्सीको खेल शान्ति भएन देशमा राजनीतिमा भयो झेल ! ✍️अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, जगाऔॅं ज्ञानको भोक सार्थक जीवन जिउनलाई हटाऔॅं मनको शोक । २, खराब बानी त्यागौँ आलस्यता दूर भगाई हामी सबै जागौँ । ३, काम गर्नु राम्रो देशको सेवा गर्नु कर्तव्य हो हाम्रो । ✍️जयनारायण नेपाल इलाम (हाल सूर्यविनायक २ बालकोट, भक्तपुर ) … १, ओजिलो भाव छरी झिल्काको प्रवर्धन गरौँ सबैले हातेमालो गरी l २, पढ्नेले आहा! भनोस् हामीले कोरेको झिल्का सबल सन्देशवाहक बनोस् l ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, भन्छन् राष्ट्र मेरै, विकासमा छैन ध्यान, भ्रष्टाचार गर्ने धेरै । २, तराई, पहाड, हिमाल, गौरव मेरो देशको, स्वच्छ मन विशाल । ✍️भुपेन्द्र राना मगर धादिङ … १, माया सबैमा हुन्छ चाहे पशु होस् दिलले दिललाई छुन्छ। २, वनपालेले जङ्गल फाँड्छन् विश्वास रहेन कसैको काठ आफन्तलाई बाँड्छन् । ✍️नवराज भट्ट कन्चनपुर … १, आफूलाई भन्छन् अगुवा नराम्रो काम गरेपछि कुलेलम ठोक्छन् भगुवा ! ✍️प्रेम थापा “मन” बागलुङ … १, बढाउन खोज्दा खोज्दै निराशा भएर गयो असफल कहाँ रोज्दै । २, जीवन सजिलो चलाऊ अरूको डाहा गरेर मन किन बहलाऊ ? ✍️अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, चोटमा लगाउनु मलम मानहानि कसैको भये रोक्दछु झिल्कामा कलम । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ … १, रोपेर आँगनमा काँडा फूलको आशा नगर आफन्त काट्छन् डाँडा । २, अमूल्य मानव जीवन आइन्न फर्केर कहिल्यै अपाच्य वचन नभन । ३, अन्तस्करण शुद्ध राख दिलमा विष भरेमा भइन्छ जलेर खाक । ✍️हिरालाल न्यौपाने बागचौर नगरपालिका ८, कोटमौला सल्यान … १, झिल्कालाई मलजल गरौँ वरपिपल सरह बनाउन माली बनेर लागिपरौँ। २, झिल्काले चेतना जगाउँदैछ समाजमा व्याप्त विसङ्गतिहरू कवितामार्फत बिस्तारै भगाउँदैछ। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत … १, जिन्दगीको अनुपम पाटो सदैव सत्कर्ममा लागौँ खुल्दछ चौतर्फी बाटो । ✍️विष्णु पंगेनी(पाण्डे ) वालिङ्, स्याङ्जा … १, जीवन कर्कलाको पानी , राखेर खुसी रहन्न, सुख फुत्केर जानी। २, दुःखले माया गर्दा, दु:खै साथी बन्यो , आत्तिन दुःख पर्दा। ३, दुःख सुख चक्रमा खुसी हुने रहेछ, पाएको जिन्दगी वक्रमा। ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, कति भन्नु मैले ? बुझाउनै सकिनॅं होला पछुतायौ नि ऐले । २, जीवन जोशले चल्दैन सम्झाउॅदा पटक्कै नबुझ्ने काँचो दाउरा बल्दैन । ३, छानो खरकै होला मनमा भएको मायाले पक्कै गगन छोला । ✍️राजेशराज गड्तौला काँडाघारी, काठमाडौँ … १, साप्ताहिक झिल्का लेखन सहभागी बनौँ सबै लगाएर तन मन। ✍️पुष्पा सुवेदी नेपालगन्ज, बॅाके। … १, दैनिक गर्नुपर्छ काम हातमुख जोर्ने बाहना नगरे पाइॅंदैन माम। ✍️सुनगाभा पोखरेल कपिलवस्तु … १, रिसको कारण अज्ञान अचम्मको हुन्छ यो यसको हुँदैन ज्यान । २, अँध्यारोमा केही देखिन्न धेरै कुकृत्य मध्यरातमा गरिबीको कथा लेखिन्न । ३, सौगातलाई भन्दैछन् घुस आफ्नै परिभाषा मान्छेको इतिहास केलाउॅंदा फासफुस । ✍️प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे । … १, बालकबालिकालाई भने युवराज उपहारको खजानाको साथ चाँडै आउॅंदैछन् सन्तकलाज । ✍️संगमानंद पत्रकार चूरु-राजस्थान, भारत … १, हाँसेर बोल्ने बानीले जोशमा होस गुमाउॅंदा दुख पाइन् नानीले ! ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, सत्ता हत्याउने दाउ जनता सधैँको रैती नेतालाई पुगेन भाउ ! २, सतिले सरापेको देश कहिल्यै सुपुत्र बनेनन् धेरैको सेताम्मे केश ! ३, समृद्धिको दिवा सपना भ्यागुताको धार्नी जोखाइ सत्ता समाल्ने जपना । ✍️ऋजु दिल्पाली (राजेन्द्र घिमिरे) इटहरी १ हलगडा सुनसरी … १, कर्मको गोरेटो राम्रो भविष्य फलोस् फुलोस् कामना सन्तानमा हाम्रो । ✍️समुन्द्रा शर्मा … १, डुब्न लागेको घाम सम्झन्छु वृद्ध बाबुआमा पुकार्दै भगवान् राम ! २, पुस, माघको जाडो गाह्रो भयो थेग्न भइदिन्छ रौँ ठाडो ! ३, पर्खी बस्नु होला अवश्य फर्कनेछु म जब फर्कन्छ खोला । ✍️वसन्त अनुभव दाङ … १, जाडोले सुरुवात गर्यो सबैले ख्याल गर्नु हिमालमा हिउँ पर्यो । २, आगो ताप्नु मुढाको शरीर न्यानो पार्छ कुरा सुन्नु बुढाको । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाई ४ झापा … १, भोलिका कर्णधार देशका उज्यालो दिपक जगाउन सुहाउँदो एकै भेषका । २, नटिप्नु काँचो कचिलो चुँडेर नफाल्नू, कसैले खाने पकाएर रसिलो । ३, शीतको बढ्दै लहर अनाथ वृद्धवृद्धा रोगी बाआमालाई भयो जहर । ✍️भगवती दवाडी झापा … १, गइसक्यो मङ्सिरको मैना पोहोर साल लगाएको जाले रुमाल बैना । २, आच्छु ! बनायो दाँतै शुरुवातमै यो मङ्सिरको सिरेटोले हल्लायो आँतै । ३, आहा ! घामै घमाइलो पारिलो भिर पहराकै जाडोमा न्यानै रमाइलो । ✍️कमल थापा दार्मा -६, सल्यान । … १, विद्धानहरूलाई कसैले छेकेनन् तर आमा, बाउ बनाउने शुत्र भेटेनन्। ✍️रमेश दियाली शेल्पू सिटोंग दार्जिलिङ … १, समयको प्रगति नहेर्ने झिल्का कविताको कमाल देशले कोल्टो नफेर्ने । २, कविले कवितामा लेखेको कसैले नबुझ्ने भयो विकास खोइ देखेको ? ३, समाजको एक फूलबारी कलम कापीको कमाल झिल्का कविताबाट जानकारी । ✍️भोलामान बर्देवा ‘वैरागी माइलो’ धरान – ८, सुनसरी … १, अनुभवको खानी रहेछ जीवन भन्नु मान्छेको हन्डर ठक्कर सहेछ । ✍️पुष्पा राई बादेल, खोटाङ … १, सुख शान्ति साट्न झिल्का कविता लेखी सक्छौँ दुःख बाट्न ! २, हातेमालो गरी अब पारौ देशै झिलिमिली लक्ष्यमानै टेकौँ सब । ✍️विवश पारदर्शी झापा … १, झिल्का कविता राम्रो समाजका विसङ्गति हटाउॅंदै हिॅंड्नु कर्तव्य हाम्रो । ✍️दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, लक्ष्यमा दौडदा दौडदै लगाउन सकिँदैन पार पोखरीमा पौडदा पौडदै । २, प्रेममा भएँ काकाकुल पाएपछि मैले धोका हान्यो मुटुमा सुल । ३, क्यानभासमा तिम्रो तस्वीर थिएँ सजायको मैले तर रहेनछ तक्दिर । ✍️डम्बर थामी ‘अनुपम’ कालिन्चोक गा.पा. -६ , दोलखा । … १, जीवन सधैँ चल्छ आज प्रगति देख्दाखेरी दुनियाँ किन जल्छ। ✍️सानु जोशी सुदुर पश्चिम दार्चुला … १, स्वतन्त्रतामै फुल्छन् फूल पराधीनता स्वीकार्य हुँदैन यथास्थितिमा रमाई नभुल। ✍️देव मगर तिनाउ, पाल्पा। … १, अजर रहन काम गरौँ सेवा समाजको , राखौँ मिलेर नाम । २, राम्रो कार्य गरौँ धनकै लागि भनेर , कहिल्यै पछि नपरौँ । ३, शब्दको फूल चुनेर पोख्छु आफ्नो भावना , झिल्काको डोरीमा उनेर। ✍️सीमा कार्की समर्पण, मेलचोक पर्सा … १, पिर नलिनेले हँसाउँछ बाँच्न सिकाउँछ उसैले सबैलाई मित बनाउँछ। २, तेल रहेसम्म बलेका हामी यस धरामा निमित्त मात्र बनेका । ३, परिश्रमीले रोटी कमाउँछ दयालु बनेमा सबै प्रभु मन पलाउँछ। ✍️कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, तराई ,पहाड ,हिमाल प्राकृतिक सौन्दर्यको गहनाले सिॅंगारिएको हाम्रो नेपाल । २, वीर, वीराङ्गनाको देश गर्भदेखि नै हामीलाई बहादुर बनाएको परिवेश । ३, हातमा खुकुरी उचाली शत्रुमाथि जाई लाग्ने हामी वीर नेपाली । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, उदाउॅंदो सूर्यको खोजीमा रित्तिॅंदैछन् हाम्रा गाउॅं , धन भर्न गोजीमा । ✍️सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ … १, खुसी हुन सिकौँ हर्ष या विष्मातमा रमाउन समय झिकौँ । २, मन पर्छ झिल्का खुसी मिल्छ लेखेर नआए सिधै मिल्का । ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, भ्रष्टाचार मौलाउँदैछ दैनिक आवाज उठाउनु अपराध चलन अहिले सामाजिक। २, स्वदेशी उत्पादन कुहाई आयात विदेशी सामान अर्बौं रुपैयाँ बुझाई । ३, धेरै बिरालो भयो मरेन मुसा एउटै देश ओरालो गयो। ✍️बिमल पोखरेल धरान-१७, पटनाली … १, परिस्थितिले पछ्याउँदै लाँदा आँखा चिम्लेरै हिॅंड्नुपर्ने विषाक्त हावा खाँदा। २, दुईदिन मिठो खाएको आज हावामै विष उपहारमा चोट पाएको। ३, वचनले किन मारेको ? सङ्घर्ष गरेकै छु जिउँदै बर्खी बारेको ! ✍️राजेश्वरी राजोपाध्याय ललितपुर
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४५ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६० जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४५ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, तिमीले बनाउने दूरीमा गन्ध आउॅंछ स्वार्थको सुहाएन धानसारको मुरीमा । २, बलियो तिम्रो पाखुरी खटाए पाखाभरि रातोदिन भाग्दछ अभावको हुरी । ३, प्रयोगशालामा गरिरहन्छु अभ्यास ध्याउन्नमा भविष्यको सुरुङ शेष नि:शेष खास । ✍️म्यामराज राई … १, ढुङ्गा पुज्छन् समाजमा मानवता हरायो भन्दै रूढिवादी भित्र्याउँछन् आपसमा। २, विज्ञानको युग पाएर कुसंस्कारभित्र हामी रहन्छौँ भलाद्मीको गीत गाएर। ३, जीवन बगेको खोली खेर नफालौँ व्यर्थैमा आउँदैन फेरि भोलि। ✍️ विकास क्षेत्री अञ्जान कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ … १, तिमी बनाऊ दूरी, मलाई मतलब भएन म बस्छु कुरी । २, म असाध्यै लुरी तापनि खोज्दैछु चढ्न, साहित्यको चुचो धुरी । ३, दुई दिनको चुरिफुरी देखाएर नबढाऊन् कसैले एक आपसमा दूरी । ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ … १, बनेर कुशल पात्र देश बिगार्न लागे खुट्टा तान्नेले अहोरात्र । २, सधैँ चिन्ता, दु:ख कहिले होला खोइ ? यो मनमा हाइसुख। ३, म केही गरूँ यो देशको निम्ति नाम राखेर मरूँ । ✍️खडक आर सि मिलन छेडागाड नगरपालिका २ साल्मा जाजरकोट … १, थरीथरीका माया देखियो घामजूनको जस्तो खेल अनौठो कहानी लेखियो । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ … १, बनाउॅंदा अरूसॅंग दूरी फाइदा हुन्न त्यसमा गरेर हुन्छ चुरीफुरी? २, बनाऔॅं बलियो पाखुरी भगाउन नि सक्छ आएमा पनि हुरी। ३, साहित्यको चढौँ धुरी तागत निकाल्दा मात्र आउॅंछ भित्रैबाट फुरी। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई रामेछापः-सुनापति-१ (हालः-अमेरिका,बोस्टन) … १, भ्रममा मान्छे परेर भरोसा सबैमा गरिन्छ विश्वास जान्छ मरेर । २, आइपर्ने सबै कुरा भोग्ने आफैले रहेछ विश्व बह्माण्ड पूरा । ३, हुँदा सबै साथी आफैले ख्याल राख्नु स्वास्थ्य सबैभन्दा माथि । ✍️पुष्पा राई बादेल, खोटाङ … १, देखियो स्वार्थको खानी क्रमशः बग्दैछ आँखाबाट पीडाको नुनिलो पानी । २, छलकपटले धेरै जिएर पापी भए दुनियाँ अरूकै पसिना पिएर। ✍🏻अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ … १, मानिसमा अभिमान चुल्यो काम सफल भएपछि सफलताको श्रोत भुल्यो। २, बखान राम्रो नराम्रो सबैको हुन्छ यहाँ समयमा तिम्रो हाम्रो। ३, पुग्छ साहित्यकारको विचार एउटा कुनाबाट अर्को डुल्छ दृष्टिकोण संसार। ✍️सुरेशकुमार पाण्डे घोराही – १८, दाङ … १, अचम्मका मायालु भेटिए निरन्तरता भएन भन्दै अनौठा कहानी लेखिए । २, मुसोको नदेखाऊ चुरिफुरी हेर्दाहेर्दै भयो बेहोस फेरि बोलाउनुपर्ला सुरी । ३, विचार गरेर बोल कसैसँग नबुझी नबोल्नु तिर्नुपर्ला भारी मोल । ✍️बेदु न्यौपाने … १, आकाशमा छ जून चाहेर पनि कसैले सकिन्न कहिल्यै छुन । २, सङ्गीत भरेर गाएपछि राम्रो सुनिन्छ गीत सबैबाट प्रशंसा आएपछि । ३, धानको बाला झुलेर रमाएको छ मन खुसीले सारा भुलेर । ✍️अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन न. पा. ६ संखुवासभा । … १, खै कसरी कमाए ? हेर ! मुसा बिराला उत्सव गरी रमाए ! ✍️आर्त अकुलीन … १, गरौँ कसको भर सबै उस्तै छन् लाग्छ शङ्काको डर। २, भयो हालत खराब दुई गिलास पिएँ नखाने चिज सराब। ✍️चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप काठमाडौँ … १, देखाउँदै अरूको गल्ती भ्रष्टहरू अहिले देशमा भर्दैछन् आफ्नै खल्ती | ✍️सरिता सेढाई धादिङ … १, कस्ती छिन बुहारी ? छोरो लाटो बाठो सधैँ खेल्छिन् जुहारी । २, काम, दाम उही समय कुरी कार्यालयमा हेर्दै घडीको सुई । ३, मान्छेमा मायालु छाएँ नौलो कविता लेख्छु साधनामा काम पाएँ । ✍️निर्मल कुमार लामिछाने … १, कसम खाइखाइ फसायो पापी राक्षस दुष्टले यसरी कतिलाई रुवायो? २, खोज्छ खुनीले खुन नसकेपछि तिर्न उसले कसैले लगाएको गुन। ३, छुचो मान्छेको मतिले गर्दैन कसैको भलाइ उसको यस्तै गतिले। ✍️सतीश पण्डित भानु६ चुँदी तनहूँ (हाल चनपा ६ मातातीर्थ) … १, अराजक भीडको झुण्ड मार्गचित्रबिना नै त्यो बनाए विषको कुण्ड । ✍️प्रेम थापा “मन”बागलुङ … १, कमान त कमाएँ जम्मा गर्न सकिन साना कुरामा रमाएँ ! २, मुसो भयो हात्ती कसरी भयो बुझिनॅं ? निर्धोको छातीमा लात्ती ! ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, सायद मन बुझेन, टाढियो उनी यसै, मेरो साथमा बसेन । २, पार्नेछु तिमीलाई सखाप, भाग चाहियो सत्ताको म बस्नेछु चुपचाप । ✍️भुपेन्द्र राना मगर धादिङ … १, माया पनि देखियो दुःख, सुखको बाटोमा यसैले कथा लेखियो। ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ … १, ढुकुटी बाँडेर खाए त्यागी इमानदार नेता देश कङ्गाल बनाए । २, खिचलो उही भागबन्डाको व्यस्त छन् नेताज्यूहरू व्यापारमा कमाउ धन्दाको ! ३, बनाई झुन्ड लावालस्कर नेताज्यू विदेश भ्रमणमा बोकेर भ्रष्टाचारी तस्कर ! ✍️वसन्त अनुभव घोराही, दाङ … १, चिसो मौसम आयो पुराना थोत्रा कपडाको पालो अब आयो । २, अब जुट्ने पालो भ्रष्टाचारी लखेट्न हामीले फाल्नुपर्छ अब जालो । ३, अचम्मका मान्छे भेटिन्छन् सामाजिक सञ्जालभित्र नै, हुने नहुने देखिन्छन् । ✍️कला ढकाल झापा … १, झिल्कामा बामे सर्दैछु, पुग्नु छ सागरमा भर्खर खोला तर्दैछु। ✍️रमेश दियाली शेल्पू सिटोंग दार्जिलिङ … १, किन हान्दैछन् जनले आफ्नै खुट्टामा बन्चरो, पैसामा बिक्ने मनले । ✍️सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ … १, जनताहरू सडकमा उत्रिन्छन् किन प्रजातन्त्रले सुन्दैन? संविधान टेकेरै खटिन्छन् । ✍️लोक वहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा २ देउपु, पर्वत जिल्ला … १, प्रमाणहरू बिस्तारै जुट्दैछन् लुटेराहरूको समूह डगमगाउँदै दलालहरू नसाबाट फुट्दैछन् । २, अबलाई बेर्नु फर्कन्छ छुटकारा दिलाउन सक्दैनन् बाटो भएर तर्कन्छ। ३, अल्सरले पेटमा सताएपछि क्यान्सर देखियो खतरनाक राष्ट्रधन खोलासरी बगाएपछि। ✍️घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, शङ्काले लङ्का जलाउँछ नभए मायामा विश्वास आफ्नै देह गलाउँछ। ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, नजानेर भुल भयो कसैलाई बनेछ शूल सधैँलाई बिर्सिएर गयो । २, भएपनि नकारात्मक सोच्छ जिद्दीपन घरिघरि ल्याएर एकार्कामा च्वास्स घोच्छ । ३, निरासा बोध भएपछि एकान्तहरू मन पर्छ लामो सम्बन्ध तुहेपछि। ✍️दिल ठकुरी दार्जिलिङ … १, सुनेथेँ मायाले हसाउँछ थाहै भएन मलाई यसैले नयन रसाउँछ। २, पहिले कसम खुवायो स्वार्थसिद्ध हुनासाथ दुष्टले अश्रु दहमा डुबायो। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान,कालेबुङ,भारत। … १, के गर्छौ कुरा ? अघिपछि नहेरी तिमी भित्रभित्रै रोप्छौ छुरा । २, छ सजिलो भन्न व्यवहारमा हुन्छ अप्ठ्यारो राम्रा कामहरू गन्न । ३, लेख्दै अघि बढौँ इतिहास साक्षी छ पाना फर्काएर पढौँ । ✍️रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी … १, जनता सडकमा आउँदैछन्, नारा जुलुस लगाउँदै राज्यको कन्सिरी तताउॅंदैछन्। २, साँढेले मकै खायो किसानको हातमा डन्डा बालीनालीले दु:ख पायो । ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, अनौठो कहानी बोकेर कति बन्छौँ नजान्ने दिनहुँ सोमरस धोकेर ! २, इमान्दारीता देखाउन खोज्छन् सङ्गतको दोष गर्दै नराम्रो बाटो रोज्छन् ! ३, को हो सही ? हुन्डी फोरी श्रीकृष्ण चोरी गर्थे दही ! ✍️अच्युत घिमिरे सर्पाङ, भुटान … १, सभ्य कर्म गरौँ अरुको देखासिकी नगरी आफ्नै भरमा परौँ । २, सकिन्छ भनेर चेप्न महान् आफै ठानी निमुखालाई हुन्न हेप्न। ३, कहिल्यै नगरौँ अलमल अल्छी बानी त्यागे भइन्छ पक्कै सफल। ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, अनौठो देखे चालमा बित्थामा विश्वास गरेर फसेको पाइन जालमा । २, टुङ्गोमा पुग्न पाइन आधा बाटोमा होला भिरमा समाउन आइन । ३, आधार केही हुँदैन गरिब भनेर हेला जातीय भेदभावले छुदैन । ✍️अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, भ्रष्ट नक्कली भेषमा हाम्रा देशका नेताहरू सम्पत्ति थुपार्छन् विदेशमा । २, अर्कैको हातामा साँचो तर हामीलाई पर्यो राष्ट्र राष्ट्रियताको खाँचो । ३, कहिले भरिन्छ गागर जाली भ्रष्टहरूको विरुद्धमा अब उर्लिन्छ जनसागर । ✍️डम्बर थामी ‘अनुपम’ कालिन्चोक गा.पा. -६ , दोलखा … १, भरिएपछि चाहेको खल्ती आफू राम्रो बनेर देखाउॅंछन् अरूको गल्ती । २, नगर बोली चर्को हिजो एउटा कुरा आज गर्छौ अर्को । ३, माफी माग्दै आउँछौ हुन्छ गल्तीको महसुस अनि आफै पछुताउँछौ । ✍️अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, फूलझैँ मुहार सजियो मन्दिरको शिखर भएर मनमा मन कजियो । २, खुसीको भाका आयो मायाको नजर देखेर बाँच्न पिरती लायो । ३, थाकेको बाटो फर्कियो सागरको छाल भई सपना फेरि सर्कियो । ✍️ लक्ष्मी रिजाल, रूपनगर, सप्तरी … १, थालेछु झिल्कासँग रमाउन आदतै बनाइदियो मलाई आजभोलि कलम समाउन ✍️विष्णु पंगेनी(पाण्डे ) वालिङ् -स्याङ्जा … १, काण्डैकाण्ड बनाए देशमा जनताका विश्वासिला पात्रले लगानी काम्बोडिया केसमा । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाइ ४ झापा … १, जाडोमा मायालु घाम गर्मीमा भन्ने गरिन्छ पोल्छ पुकार्दैमा नाम । २, तातोपानी पानीको जरुरी नत्र चिसोले खान्छ चल्छ रुघाखोकीको हुरी । ३, एउटा सपना देखेर बलबहादुर सहर पस्यो पेवा बख्रा बेचेर । ✍️पृथक प्रकृति झापा … १, नथाप्नु पाप शिरमा क्षणिक लाभ भएपनि भलो हुँदैन चिरमा । २, उघ्रन्छ झुटको पर्दा अनिष्ट होला भविष्य पापको भाँडो भर्दा। ✍️कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे … १, व्याप्त जताततै भ्रष्टाचार छानबिन निकाय स्वयं समाउछ गोप्य उपहार । २, रोजगार न भाइचारा खाडीमा ज्यावल हान्दैछन पौरखी नेपाली तारा । ३, आँखामा गाजलु लगाई नहिड मायालु त्यसरी मनमा आगो सल्काई । ✍️बिमल पोखरेल धरान -१७,पटनाली … १, महॅंगो भए चाखिदिऊॅं सुन जस्तो सुन्तला तिम्रो मन राखिदिऊॅं । २, प्रकृतिले दिएको वरदान मङ्सिरको घाममा बसेर गरौँला सुन्तलाको रसपान । ३, केस्रा केस्राहरू बाँडिएको सुन्तलाको प्रकृति अद्वितीय छैन एकार्कामा टाढिएको । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ … १, नराम्रो सुन्नु नपरोस् आफूले राम्रो गरौँ अर्काले सपना नहरोस् । २, जिन्दगीमा के पाउनु ? गुमाउनु धेरै छ गुण के लाउनु ? ३, समाज फरक भयो बुझ्नै गाह्रो हुने पुरानो चलन गयो । ✍️राजेशराज गड्तौला काँडाघारी, काठमाण्डौ … १, खान जान्यौ अन्न धन्न ढाकछोप गरी नमिल्ने घुस भन्न ! २, तिमी पनि साले खायौँ सबै मिली गर्छौ आले जाले ? ३, बोली होला गोली सोच्ने घडी आयो आज होकि भोलि ! ✍️विवश पारदर्शी झापा, … १, अराजकता मौलायो देशमा भाषण गर्छन् ठुलो छदम भेषी भेषमा । २, नहुनु कोही टाढा मायाको अनुभूति दिलाउँदै सम्बन्ध बनोस् गाढा । ३, कामले काम सिकाउँछ परिश्रमी दक्ष व्यक्तिलाई सेवाको लागि झिकाउँछ। ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे मध्यपुर ठिमी ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर । … १, दिलभित्र सजायो उनलाई मन बुझाऊ कसरी हेरेर त्यो जुनलाई । २, के अर्थ खालीको ? रहर विवश बाध्यताले जलायो सपना नेपालीको । ३, उठौँ कम्मर कसेर ए ! नेपाली हो हुन्न अब बसेर । ✍️दीप गोले तामाङ रौतहट … १, देशले भ्रष्ट देखेन गल्ती कस्को भनौँ कानुनले नाम लेखेन। २, जनता आन्दोलन गर्ने देशको सम्पति बेचेर नेताले गोजी भर्ने। ✍️दुर्गा आचार्य मोरङ … १, भिएनाको भ्रमण गरी निहाले पुष्पनाथले दृश्य , मनमा उमङ्ग छरी ! २, मचाउँछन् हर्षका नजर झुम्छन् प्रत्येक मानव , हेरेर प्रेमिल टावर । ३, आफ्नै शैली दिएर कोरेर चार शब्द , भमण डायरी पढेर । ✍️सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा … १, यहीँ नेपालमा रहेछ धनीको जताततै पहुँच कष्ट गरिबलाई भएछ। ✍️सुशीला शिखा कागेश्वरी काठमाडौं … १, आउँदैछ कठ्याङ्ग्रिॅंदो जाडो कथा होला छेपाराको जाडोले टुप्पी ठाडो । ✍️बिबा तामाङ दार्जिलिङ … १, भोट माग्न घरमा जितेपछि नचिन्ने जनता कसको पर्नु भरमा ? ✍️राज बहादुर बडुवाल कनकासुन्दरी -५,जुम्ला … १, उज्यालो धर्ती सारा जननी ममताकी खानी सन्तानलाई देख्ने जुनतारा। २, ओढाउने मायाको बर्को सन्तानको खुसी बाहेक नचाहने केही अर्को । ३, गर्नुहुन्छ माया धेरै संसारमा सबैभन्दा राम्री लाग्छ आमा मेरै । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, बेथिति देखेपछि लेखिन्छ सेता बिरालाका कर्तुत बादल फाटेपछि देखिन्छ । २, ख्यालैमा साम्राज्य लियो कुखुरा चोर्यो गाउँलेको स्यालले दु:ख दियो । ३, ढाँट्न जान्यो काइदा नाउँ राख्यो राजनीति लुट्यो जनताबाट फाइदा । ✍️रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, चिसोमा बच्नु पर्दछ जतिसुकै बेलामा हामीले तातोले सर्दी हर्दछ । २, तराई पनि सेलायो पहाडी चिसो झरेछ साँच्चै लुकामारी खेलायो । ३, भ्रमण राम्रो भयो नानीहरू खुसी रहेका समय छिट्टै गयो । ✍️भगवती दवाडी … १, अति गर तर नचिताऊ कुनै खति आऊ होऔॅं सरोबर। २, नहटौँ पछि कहिल्यै आँट गरौँ जब्बर पुगौँ गन्तव्य पहिल्यै। ✍️हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, साँगाबजार बनेपा १४ … १, दिनुपर्छ यसपालि चोट चुनाव आएकै बेला छानीछानी दिऔँ भोट । ✍️कमल थापा … १, गर्छन् सबैले जयकार धन हुनेको लागि गरिब पो अन्धकार । ✍️नन्दा धामी नौगड, दार्चुला … १, अडेको विश्वासमा संसार सधैँ खेलाची नगरौँ घट्दैन प्रेमको आकार । २, बोलेको देखाऊ गरेर, नसके बोल्दै नबोल, नबस नालीमा परेर। ३, तिम्रा खेतालाहरू सर्दैमा, सत्यको बिज मासिन्न, तिमीले गद्दारी गर्दैमा । ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, सुधार आफ्नो बानी काटेर दुनियाँको कुरा के पाउँछ्यौ नानी ? ✍️शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी, मोरङ
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४६ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६३ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४६ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, झिॅंगा या माहुरी ! तिम्रो छनौटमा पर्ने, भाग्यभन्दा चलाऊ पाखुरी । २, नदुख्नू, साथीको धोकामा छोड्दछन् साथ सबैले अॅंध्यारो बनेर छायाँमा । ३, ऊ मरुभूमि धाउॅंछ भाग्य खोज्न सपरिवारको अन्तत: बाकसमा आउॅंछ । ✍️म्यामराज राई … १, माटो छुने गरौँ साँच्चै सफल भइन्छ श्रममा भर परौँ । २, जसको पाखुरा चल्छ उसको भागमा छिट्टै सफलताको फल फल्छ। ३, नेतृत्वको सुध्रिए चाल सुन्दर अनि समृद्धि पक्कै बन्छ नेपाल । ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, दिमागमा सोच भरौँ नेपालीले श्रम गरेर नेपालको विकास गरौँ । २, हाम्रो देश राम्रो जमाना अनुसार यहाँ कोही नबनौँ चाम्रो । ३, घाम लाग्छ दिनमा अस्ताउने रात हो ! गरौँ काम छिनमा । ✍️ बेदु न्यौपाने … १, बदल्यौँ हामीले व्यवस्था कति सरकार फेरिए फेरिएन जनताको अवस्था। २, छोड्न सक्छु गाँस छोड्दिन साथ साथीको गर्छु उसलाई विश्वास। ३, नधाउनु मरुभूमि किन छैन आम्दानीको बाटो हेप्नेहरूले हेप्छन् दैनन्दिन। ✍️सतीश पण्डित भानु -६, चुँदी तनहूँ (हाल चनपा ६ मातातीर्थ) … १, भावनामा बहकिएर आज दह्रो टेक्न सकिन्न पीडाले गर्छ राज । ✍️पुष्पा राई बादेल, खोटाङ … १, मानिस मायाको जालमा प्रभु स्मरण गरौँ नभुलौँ अनास्थाको तालमा । २, पुजन गर्नु राम्रो शनिदेवको आज मनले बन्नेछन् काज हाम्रो । ३, अनास्थाको दुष्टता चालमा नभुलौँ हामी अवश्य ग्रास हुने कालमा । ✍️कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, भाग्य खोज्ने नाउॅंमा सन्तान परदेश जान्छन् बाकसमा फर्कन्छन् गाउॅंमा। २, चलाउँदा आफ्नो पाखुरी सफलताको बिन्दुमा पुग्दै बनिन्छ सदा बहादुरी। ३, खाऔँ कर्म गरेर चोला सफल भई आउँछ भाग्य बढेर। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई रामेछापः-सुनापति-१ (हालः-अमेरिका,बोस्टन) … १, चोरेर नै लग्यौ मन यो जिन्दगीको चौतारीमा आफै जलाएर तन ! ✍️आर्त अकुलीन … १, बन्न मनलाग्छ देशभक्ति गाह्रो भएपछि यहाँ लाउनै पर्यो जुक्ति । ✍️दिलबहादुर कुश्मी … १, आँशुको वर्षा भइरहन्छ तिमीलाई पाउने आशामा यो मन झरिरहन्छ। २, काला बजारीले सताएको गाउँ, शहर सबैतिर , बाँच्न नसकिने बताएको । ३, भ्रष्टाचारी देशभर सलबलाएका कामभन्दा बढी बोलेर दिमाग सबै खलबलाएका। ✍️कला ढकाल झापा … १, सारा बल गयो जवानी सकियो अब शरीर वृद्ध भयो। २, पिउॅंदा अड्किन्छ पानी साह्रो चिज पच्दैन विरक्तिन्छ मन जानाजानी । ✍️चुडामणी देवकोटा पुरानोनैकाप, काठमाडौँ … १, काँप्छन् हात लेख्दा वृद्ध जन्मदाता छोडी परदेशिनेको लस्कर देख्दा । २, नौलो आयो विधान नौलो भएन केही मात्र आयो उखान । ३, मिलिजुली पालैपालो खाए विकासको नाम गरेर सेतो टावर ठड्याए। ✍️बिमल पोखरेल धरान -१७, पटनाली … १, सुरम्य पाखा टाकुरा फुलेर धेरै रमाइलो पैयूँ भन्छौ साकुरा । २, मौरीको मह गुलियो झिॅंगाको पछि लागेर पौरखी हातहरू भुलियो । ३, हेरेर बसौंला आकाशमा दीर्घायुको कामना गर्दछु यात्रा नबनोस् बाकसमा । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ … १, वर्षा आँशुको भयो सम्झिएर आज बारबार उहिले दिन गयो । २, हुँदैन कहिले शान्ति मनमा हतारको निर्णयले हुन्छ सदा क्रान्ति । ३, एक्लै हुन्छु जब मनमा आउॅंछन् नराम्रो विचार अलमल तब । ✍️ईश्वर साउद(भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, छैन कसैको वशमा चञ्चल हुन्छ समय रोक्ने हिम्मत कसमा ? २, समय नै पहलवान थाहा हुन्न कतिबेला कसमाथि हुन्छ मेहरबान ! ३, मेट्न निकम्माको धर्को चल्नु पर्छ समयसँगै ओढेर यसैको बर्को ! ✍️वसन्त अनुभव घोराही उमनपा १४, दाङ … १, खासैमा उस्तै थियौ उमेरको सिॅंढी चढेर मनको मदिरा पियौ । २, पाप्रा उप्केपछि घाउको खाटा मसारी रहन्छौ दुखाउॅंछौ नदुखेको टाउको । ३, सताउन नआउँदा रिसायौ सपनाको डोली बोकेर मुटुभित्र सम्झनाले बिझायौ । ✍️दिल ठकुरी दार्जिलिङ, भारत … १, बदर सदर भयो जमाना आयो कस्तो सदरको कदर गयो। २, फाटेको या काटेको फैशनको नाम गरी आफुलाई नै ढाँटेको। ✍️बिके मुखिया दार्जिलिङ, भारत … १, प्रशंसा गर्छन् अगाडि मुखले ठिक्क पार्छन् काट्दछन् कुरा पछाडि। २, मानिसका व्यवहार थरीथरी छेपारोले रङ्ग फेरेझैँ देखाउँछन् घरी घरी । ✍️सरस्वती श्रेष्ठ रुपन्देही, बुटवल … १, आफ्नो इच्छा मारी जिम्मेवारी पूरा गरे , बनेर तिम्रो छहारी । २, पसिनाको सिंचाई गरी हुर्काए तिमीलाई मैले , सपनाको बीज छरी । ३, जीवन रहेछ सघर्ष सधैँभरि किन होला ? नआउने खुसीका वर्ष। ✍️सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा। … १, समयमा सबै पाउँछ किन दुःखी हुने सुखको दिन आउँछ। २, धन होइन मन भन्दैन कसैले यहाँ सबै माग्छन् धन। ✍️निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ भारत … १, चिसो मौसम आयो रातमा बसेर जमिनमा तुसारोले माया लायो । २, धान फलेको पहिले पुर्खाले भनेको सुनेको जाडो बढेको अहिले । ✍️रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, मलाई माया नगर्नु भन्ने मान्छे छन् खाली मुटु नभर्नु । २, देशको विकास छैन भोट मागेर जित्यौ अब आउने हैन । ३, यहाँ विश्वास गर्नु तर कसैको भर पटक्कै पर्दै नपर्नु । ✍️शशीश्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, आफ्नै पाखुरी चलाऔॅं अरूको प्रगति देखेर कसैले नेत्र नजलाऔॅं l २, कसैको भर नपरौँ स्वावलम्बी बन्ने भए कर्ममा विश्वास गरौँ l ३, युवाहरू विदेश नजाऊ कृषिक्रान्ति गरेर देशमा आर्थिक समृद्धिमा रमाऊ l ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, खेल जितेर आयौ प्रशंसासहित यहाँ साथमा मेडल पनि पायौ । २, राम्रो थियो खेल अनुशासन पनि उस्तै साथिहरूको राम्रो मेल । ✍️रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी । … १, भिरमा पुग्दछ आशा, उकाली ओराली झर्दै बढ्दछन् किन निराशा। २, बोकेर भारी काँधमा टुक्रिन्छ किन जिम्मेवारी धारिलो खुकुरीको साँधमा। ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, खुसीको मिल्छ पल कोसिस गर्नु पर्छ, समस्या समाधानको हल । ✍️श्रीकृष्ण धामी बझाङ … १, आधार खोजेर गरौँ विनाअर्थको छैन खास अरूको भर नपरौँ । २, परिश्रमले आनन्द ल्याउँछ संसार शून्य छ तर असम्भव खेदाउँछ । ✍️अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, खाली खुकुलो भाषण गर्छन् अचेल राजनेता कतै नहेरी दनादन । २, परदेश जाने रहर कस्लाई हुन्छ यहाँ व्यवस्था नभए गदर। ३, राजनीतिमा भयो व्यापार सबैलाई शिखर छुने छैन कसैलाई इन्तिजार । ✍️सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८ … १, झलमल तारा आकशमा परदेशमा गएका सन्तानले रुवायो फर्केर बाकसमा। २, समस्या सामाधान भएन गाउँमै बसेर कहिल्यै स्वदेशमा भ्रष्टाचारी गएन। ✍🏻अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ। … १, सामुन्नेमा ठिक्क पर्छ जब हुन्छ दायाँबायाँ स्वार्थीले विरोध गर्छ। २, खुसीको दिन आउँछ। हुनु पर्दैन दु:खी साथ दिन धाउँछ । ३, विदेश किन जाने स्वदेशमै कर्म गरेर मिठो मसिनो खाने । ✍️राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे मध्यपुर ठिमी ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर । … १, मान्छे बन्नु पहिले पशुझैँ नदेखाऊ व्यवहार दानव बन्छौ जहिले । २, के हुन्छ छोएर ? मन छुन सक्नुपर्छ सफा हुन्छ धोएर । ✍️सन्दीप विश्वकर्मा कपिलवस्तु … १, नहिॅंड हुकुम चलाई खोसेर जनताको अधिकार दुनियाँ सारा जलाई । २, कंस बनेर आज नबिगार आफैले आफ्नो सभ्य मानव समाज ! ३, जनताले भनेको मान सधैँभरि आफ्नै खल्तीका भेडा बाख्रा नठान ! ✍️विवश पारदर्शी झापा … १, महॅंगी बढेर गयो किसान सधैँ मर्कामा फाइदा अर्कोलाई भयो । ✍️समुन्द्रा शर्मा … १, कति मनमा तिर्सन ? विगतका ती पलहरू सकेन मैले बिर्सन । २, नमेटिने यी घाउहरू यहाँ हुँदो रहेछ मान्छेका अनेक दाउहरू । ✍️दीप गोले तामाङ रौतहट … १, निस्वार्थ माया चहार्छु छोडौ अस्मिता लुटेपछि भन्थ्यो तारा झार्छु । २, गोरु बेचेको साइनोलाई विश्वास गरियो बढी भित्रभित्रै मुटु खानेलाई ! ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, विश्वासमै जीवन अडियो जानेर किन्तु नजानेरै जसोतसो अघि बढियो । ✍️विष्णु पंगेनी(पाण्डे) वालिङ -८, स्याङ्जा … १, झिल्काका नियम थुप्रा खेलून् युवा मात्रै फर्क बुढा कुप्रा । ✍️शम्भु गजुरेल … १, ऋण लागोस् दिन, नलागोस् भन्छ जनबोली, कृपा मिल्दैन किन? २, परिस्थिति बन्दै गए, झेल्दै जाने कठपुतली , सारा मानव भए। ३, प्रदुषण फैलाए सर्वत्र, प्राकृतिक वस्तु नपाइने, जीवन पर्दैछ अलपत्र । ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, मरुभूमि बाध्यता हाम्रो बुझी नबुझी जानैपर्ने फर्किॅदा नबाँधियोस् काम्रो । २, धरातल सबैले भुले आफ्नो वास्तविकता बिर्सेर काल्पनिक संसारमा झुले । ३, यथार्थ सबैले भुल्छन् आफ्नो सत्यता लुकाएर कल्पनाको संसारमा झुल्छन् । ✍️राजेशराज गड्तौला कॅाडाघारी, काठमाण्डौ … १, अनमोल जीवन हाम्रो सङ्घर्ष गरे फाइदा बन्छ भविष्य राम्रो । ✍️दुर्गा आचार्य मोरङ … १, विश्वास गर्नु गल्ती गयो सपना देखाएर भरेर आफ्नो खल्ती । २, हातमा जमाएर दही म बस्ने छैन अन्याय अत्याचार सही । ३, रोज्यो स्वार्थ खुसीले भन्छ पछुतो भयो जिस्काउॅंछ मात्रै मरुभूमिले । ✍️पृथक प्रकृति झापा … १, आयो चिसो याम अब प्यारो लाग्छ सबैलाई न्यानो घाम। २, सुक्छ सबै वनको लाग्यो भने आगो क्षति हुन्छ जनधनको। ३, के हुँदैछ आज ? भित्रियो विकृति विसङ्गति किन बोल्दैन समाज ? ✍️अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, असल कार्य गर्नु एकदिन जानै पर्छ बाटोमा अभर नपर्नु । २, देखासिकी कहिले नगर्नु आफूसँग भएको योग्यतामा सधैँभरि भर पर्नु । ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत … १, मनको भावना पोखेर रमाउन सिकौँ दुनियाँमा नबसौँ आफैलाई जोखेर। ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, धिक्कार्छन् परदेश जानेले गर्छन् ठूलो भाषण राष्ट्रको ढुकुटी खानेले । २, रमाउॅंछु मोबाइल बेचेर लाखौं कमाउॅंछु म कीर्तिपुर डाँडा घुमेर । ✍️भुपेन्द्र राना मगर धादिङ … १, ठुलो गाँस खोज्दा आयो भेल दु:खद समुद्रको देश रोज्दा । २, आशाको दीपक हराए आमाको छाती चिरेर बौलाहा भई कराए। ✍️ राजेश्वरी राजोपाध्याय ललितपुर … १, चिसो याम आयो घाम अति मधुरो मुटु सबैको लुगलुगायो । २, लुगा न्यानो लगाऔॅं तातो पानी पिऔॅं जाडो जसै भगाऔॅं । ३, नभिर्नु छातीमा बिल्ला घाँटी बहुतै जोगाऔॅं बसाउँ न्यानो किल्ला। ✍️हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, साँगाबजार बनेपा १४ … १, जाडोको चिसो याम सबैको लागि प्यारो न्यानो झुल्किॅंदो घाम । २, बुढाखाडा चाहिॅं माघलाई अनुभवसिद्ध कथन राम्रो बलिया बाङ्गा बाघलाई । ३, आगो ताप्नु मुढाको पाका मान्छे भन्नेगर्छन् कुरा सुन्नु बुढाको ! ✍️जयनारायण नेपाल इलाम ,हाल सूर्यविनायक २, बालकोट ,भक्तपुर … १, नाता सजिलै जोड्छ चिप्लाको सङ्गत नगरौँ कटारी धसेर छोड्छ । २, छहारी दिन्छु भनेर उल्टै अलपत्र बनायो सिउँदोमा सिन्दुर भरेर। ✍️केशवप्रसाद ढकाल ‘प्रीतबीज’ सिरान्चोक-७, उपल्लो गोहोरे, गोरखा … १, चोट लाग्दालाग्दै पनि जीवनसँग लड्नु छ दौडानमा बहादुर बनी ! २, गन्तव्य कहाँ हो खोज्नु परेको छ नहराइ पनि त्यो ! ३, यो जुनी काट्न जरुरी छ दिलको सँगै भई साट्न ! ✍️अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान … १, एक अर्काको गरेर विरोध देश बन्ला नेताको भर परेर । २, नेताको फुस्रो भाषण फेद न टुप्पाको बचाउ गर्छन् शासन । ✍️कृष्ण बजगाई भक्तपुर … १, हुनेलाई खाँचो लुगाको बटुवारेको न घरजग्गा जाडो तातो खानाको । ✍️बिबा तामाङ लापपञ्चर सिटोङ खरसाङ … १, कस्तो दैवको खेल, मैमाथि अचेल सधैँ गर्छ किन जालझेल ! २, तक्दिरले लाँदैछ कहाँ, हिड्नै नसक्ने अफ्ठ्यारोमा हिॅंडाउन खोज्दैछ यहाँ ? ३, बुझ्नै सकेको छैन पग्लिॅंदैछु किन बिस्तारै बनेर आगोको मैन । ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ … १, आयो महॅंगी बढेर सरकारी कर्मचारी हिँड्छन् चिल्लो गाडी चढेर । २, सबैले जानेको सिकाऊ परम्परा र रीतिरिवाज संस्कार संस्कृति टिकाऊ । ✍️ललिता गिरी सिन्धुली … १, बलेन आशाको दियो अब गणतन्त्र रहेन अत्याचारले उग्ररूप लियो । २, दाँञी मियोबिनाको हुँदैछ बेथितिले सीमा नाग्यो अन्यायले मुलुक रुँदैछ । ३, राजनीतिको कोटा भर्तिले निरङ्कुशताको पराकाष्ठा भो बीउ पचायो धर्तीले । ✍️ऋजु दिल्पाली (राजेन्द्र घिमिरे ) इटहरी -१, हलगडा सुनसरी … १, देखेको थिएँ बोलिनॅं उनको रबाफ देखेपछि मनका कुरा खोलिनॅं । २, मान्छे हेर्दा राम्री बाहिरी रूपले हुँदैन मनको धेरै चाम्री। ३, मान्छेलाई चिन्न गाह्रो बुझेपछि थाहा भयो रहेछ मुटु साह्रो। ✍️घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, दिलमा तिमी पसेको तिम्रै लागि मैले सोह्र शृङ्गार घसेको। २, तिम्रो रङ्गमा ढलेको पराइसँग तिमी बोल्दा मेरो छाती जलेको। ३, तिमीसँग सातैजुनी बाँच्न सक्छु समाजको सबै पर्खालहरु मैले भाँच्न । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, फूलको आफ्नै कथा लाउॅंछन् आँखा सबैले जिन्दगीतो उसको व्यथा । २, जिन्दगीको के भर ? आज कि भोलि दुश्मनी कसैमा नगर । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाइ ४ झापा … १, निधारमा टीका टल्कियो मन ढल्कियो मायामा दिलमा आगो सल्कियो । २, छड्के नजरको तीरले घाइते बनायौ मलाई शिथिल भएँ पीरले । ३, वाचा कसम खाएर आखिरी छाडेर गयौ कुत्सित गीत गाएर । ✍️प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे । … १, जनताको निर्णय कस्तो? समग्र देशलाई बुझ्नेहरूले बन्दैनन् अब सस्तो । ✍️लोक वहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा २ देउपुर, पर्वत … १, महॅंगीले ढाड सेक्छ किसान भोकले मर्छ दैलोमा कस्ले टेक्छ । २, गरिबको छानो खर वर्षात्ले चुहिन्छ सदा कस्को पर्नु भर । ✍️राज बहादुर बडुवाल कनकासुन्दरी -५,जुम्ला … १, हिँडौँ सत्यको बाटो लाग्छ मातृभूमिको श्राप बिर्सिए देशको माटो । २, सेतो हिमाल टल्किन्छ पाइला राख्दा परदेशमा आँखामा आँशु छचल्किन्छ । ३, जङ्गलमा डाँफे डुल्छ नेपाली भन्न पाउँदा गर्वले छाती फुल्छ । ✍️शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी, मोरङ … १, मनमा अनेकौँ चोट तर हिम्मत नहार्नु भाग्य हुँदैन खोट। ✍️सानु जोशी सदुर पश्चिम दार्चुला
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४४ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ७० जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४४ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, हल्लाले बजार खान्छ सत्यको बाटो तिम्रो, गलतले गलतलाई छान्छ । २, सही नेतृत्व आए चाहिॅंदैन आइतबार विकासको, जनताले दिमाग लगाए । ३, धेरै ढिलो भइसक्यो देश समृद्ध हुन जनशक्ति खेर गइसक्यो । ✍️म्यामराज राई … १, हल्लाले कति चल्छ , ज्ञानको दियो त बिस्तारै बिस्तारै जल्छ। २, सबैको सोच यस्तो कसैले गर्छ भन्ने हाम्रो सोच कस्तो ? ३, नपछुताउनु के भयो ! आजको लागि सोचौँ हिजो त गयो । ✍️दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ्ग … १, हल्ला धेरै भयो जनशक्ति अति भए काम कता गयो ? २, खेतबारी खन्नु पर्ने आफ्नै बारीमा खन्न अर्काले आँखा तर्ने ! ३, सत्यको विजय हुन्छ असत्य धेरै टिक्तैन सत्यले जून छुन्छ। ✍️बेदु न्यौपाने … १, रहेमा पवित्र माया सुखी आफ्नै संसार सबल बन्छ काया। ✍️ताराप्रसाद चापागाईँ … १, सदियौँदेखि गलत रहेको देशलाई चुस्ने उडुसहरूलाई निमुखा जनताले सहेको । २, देश विकासको कुरा रहेसम्म तिनैको हातमा हुन्न सोचेर पूरा । ३, निस्किँदैछन् कर्तुत अहिले कसरी निले देशलाई ? जनता भ्रममा जहिले । ✍️पुष्पा राई, बादेल, खाेटाङ । … १, राजनेता चाहिन्छ विकासको खाका कोर्न जहाँ खोजौँ बाटो निकासको । २, अहिले बितिसके धेरै शताब्दी हाम्रो नेपालको काममा सधैँ बेरै । ३, विकासको मूल फुटाउन हुन्न धुप हालेर पर्छ जनसहभागिता जुटाउन । ✍️देव मगर तिनाउ-१,कचल, पाल्पा … १, हल्लैहल्ला मात्रको सहर शान्त भावले सुन उनैको बोलीमा जहर । ✍️बिबा तामाङ दार्जिलिङ … १, छैन गर्नु काम हल्ला मात्र ठुलो कर्तुत खोतल्दै जाम। २, निष्कलङ्कित छैनन् कोही खोक्रो बनाइसके देश यिनै हुन् देशद्रोही। ३, आफ्नै देशमा बस्ने छैन वातावरण पनि जनशक्ति विदेश पस्ने। ✍️सतीश पण्डित भानु -६, चुँदी तनहूँ (हाल चनपा ६ मातातीर्थ) … १, नयाँ सम्बन्ध जोडौँ नाम मात्रको फेसबुक एक एक गोडौँ । २, मूल्य पनि बढ्यो ऋतु परिवर्तन भएसँगै चिसो बिस्तारै चढ्यो । ३, नसोध मेरो हाल परेपछि मात्र तिमीले थाहा पाउॅंछौ चाल । ✍️त्रिलोचन भण्डारी मेचीनगर, झापा … १, हल्लैहल्लाको हाम्रो देश अरूको पछि लाग्दा बन्दैन् आफ्नो परिवेश। २, हल्लाको पछि नलागौँ सही नेतृत्व छान्न बरु सबै जागौँ । ३, सुन्दर देश हाम्रो सबै मिलेर सम्हाल्दा विश्वमै हुन्छ राम्रो। ✍️अर्जुन प्रसाद चौलागाई हालः-अमेरिका,बोस्टन। … १, देशको हुनेछ उन्नति भ्रष्ट नेता लिएर जब बग्नेछिन् बाग्मती। २, कानै चिरेका जोगी नेपालका नेता सबै भ्रष्टाचारी सत्ता भोगी। ३, श्रम सीप जाँगर लगाऊ देशमै युवा फर्केर आऊ घर । ✍️बिमल पोखरेल धरान -१७,पटनाली … १, वास्तविक सुख सन्तोष परिश्रमले भरौँ यहाँ जीवन पुण्य कोष । २, प्रार्थना शनिदेवको मनले शेषमा शून्य साथ नदिने भौतिक धनले । ३, अन्त्यमा बेकार अफसोस असर रहन्छ दुष्कर्मको अनायासै भाग्यलाई दोष । ✍️कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, चिनिने राम्रो कामले मिलेर देश बनाऔँ इज्जत राखौँ नामले ! ✍️आर्त अकुलीन … १, नहोऊन् कोही बञ्चित समृद्धि ल्याउँछन् युवाले राखौं केही सञ्चित । ✍️प्रेम थापा “मन” बागलुङ … १, छैन भकारीमा धान हेर्दै नहेरी भन्छौ राख्छु देशको सान । २, अति भो अब भाग्नलाई तयार हुनु जनताले लखेट्छन् जब। ✍️अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन न. पा. ६ सङ्खुवासभा … १, तराईतिर मङ्सिरमा कुइरो जाडो अत्यधिक सङ्केत न्यानो लुगाको धुइरो। २, उमालेर पिउने तातोपानी आगो ताप्दा होसियार हेलचेक्र्याई नगरौँ जानीजानी। ३, आगोसॅंग ख्यालख्याल नगरौँ कोठामा गुम्म पारेर मृतकको समाचारमा नपरौँ । ✍️चुडामणि देवकोटा पुरानो नैकाप काठमाडौँ … १, हल्लाले देश चल्दैन महॅंगीले आकाश छुँदा चुलोमा आगो बल्दैन। २, गरेर राम्रो काम आफ्नो देश बनाए इतिहासमा रहन्छ नाम। ३, न्याउरी मारी पछुतो देश कङ्गाल बनाउने नेता छैन अछुतो । ✍️राज कुमार राजभण्डारी ‘खोटाङे’ मध्यपुर ठिमी – ५, सङ्गम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर … १, सधैँ सत्तामा जाने उनीहरुको मुख्य लक्ष्य देश बेचेर खाने । २, सत्तामा जानेहरू मौलाउने भ्रष्टाचारले देश रित्याएर जनता बनाउँछन् बौलाउने । ३, अबदेखि युवा जागौँ कुरीतिको जरा उखेलेर असल कर्ममा लागौँ । ✍️भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, हामीले असल भनेका नेता चोर रहेछन् साधु बिराला बनेका ! २, टाउकोमा जुम्रा परेछ देश नेपाल आमाको चायाँले केश झरेछ ! ३, डढेलोले खायो वन देश जनता लुटेर नेताले खाए धन । ✍️विवश पारदर्शी झापा, … १, आयो चियो मौसम सबै बचौँ यसबाट बाहिर हिॅंड्यौ कम। २, तात्तातो खानेकुरा खाऔॅं न्यानो लुगा लाउॅंदै स्वस्थ भएर रमाऔॅं । ३, हामी कम्मर कसौँ खाँदै तातोतातो खानेकुरा सबै घरमै बसौँ । ✍️अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, कुसंस्कार छताछुल्ल भयो मानव यसैको चौघेरामा थिचोमिचोमै जीवन गयो। २, पातले बारेका घर कमजोर हुँदैन साथी भए आपसमा भर। ३, जीवन रूपी नाउ कति बेला डुब्छ ? नखोजौँ धेरै भाउ। ✍️सुरेशकुमार पाण्डे … १, हाँस्ने र रुने जन्मदेखि मृत्युसम्मको यात्रामा सबैलाई यस्तै हुने ! २, कहिल्यै नझुकाउनु शिर कठिन चुनौती आइपर्दा कहिल्यै नमान्नु पिर ! ३, दिन बनिने उमङ्गले तलमाथि आफ्नै माथमा सक्किने त विढङ्गले ! ✍️अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान … १, निर्मल मेरो नाम बिमा बेच्ने कर्मचारी यही मेरो काम । २, पाँच पुस्ता बानेश्वरमा भीमसेनगोलाको स्थानीय हुँ कार्यालय मेरो ज्ञानेश्वरमा ।
निर्मल लामिछाने … १, हन कस्तो माया कसैले बुझ्न सकेन घामको यो छाँया। ✍️नीमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ … १, नेताहरू घुसखोर भए जनताले देख्दा देख्दै जिउँदै नर्क गए। २, सहनु गल्ती हाम्रो मौकाको फाइदा उठाउँदै भ्रष्टहरू भए चाम्रो। ✍️अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत … १, ढुकुटी हुनेछ चुली छिमेकी त्यो राष्ट्रलाई देशले बेच्यो बिजुली । २, गुराँस फुल्छ पाखामा जतासुकै गए पनि देश घुम्छ आँखामा । ३, देश विकासमा लागौँ भ्रष्टहरूलाई फाल्नैपर्छ अब गाउँघर सहरबाट जागौँ । ✍️डम्बर थामी ‘अनुपम’ कालिन्चोक गा.पा. -६ , दोलखा । … १, कति खान्छौ मागी ? भ्रष्ट भ्रष्टाचारी दलाल सोचेनौ देशको लागि । २, महॅंगीले आकाश छुँदैछ युवाहरूको लाम लस्करले देश रित्तो हुँदैछ ? ३, सचेत युवा उठ हामी मिलेर बनाउने हो अब जुट। ✍️दीप गोले तामाङ रौतहट … १, बोकेर मनमा अहङ्कार परिणाम हुन्छ अन्तमा लज्जास्पद आफ्नै संहार। २, ढाका टोपी शीरमा सम्पूर्ण एक हौँ नपरोस् पाइलो भीरमा। ✍️रमेश दियाली … १, स्वागत गर्दछौ हाँसेर भालेको शीर ढल्केछ मधेशी पोथी बासेर । २, मिलेर बसेको राम्रो भन्छौ सजिलै तिमीले पाहाड डुब्दैछ हाम्रो। ३, सुक्दैछ शरिरको पानी मरन्च्यासे बन्दैछौ दिनहुँ औषधी लिन आनाकानी । ✍️मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ। … १, रहरले नेपाल विकासको रगत पसिना बगे खोइ, लक्षण निकासको ? २, भाषण सबैले गर्छन् नारा पारा आआफ्नै झुठा आश्वासन छर्छन् । ३, भो अब चाहिएन भोट माग्न नआउनू, जीवनभरी चैन पाइएन । ✍️कमला पौडेल … १, चिसोबाट हामी बचौँ न्यानो तातो भएर झिल्का कविता रचौँ । २, चाडपर्व सबै गयो कामतिर अब लागौँ गोजी खाली भयो। ✍️सविता भट्टराई जनकपुरधाम … १, देशले पाएन निकास नेताको चिप्ला भाषणले कहिले हुन्छ निकास ? २, आर्थिक मन्दीको भयो जनतालाई सधैँ सास्ती आत्मनिर्भरता कता गयो ? ३, पलायन भयो जनशक्ति देशमा रोजगार छैन मासियो राष्ट्र भक्ति। ✍️कृष्ण बजगाई भक्तपुर … १, कहिलेसम्म पुल बन्ने निकम्मालाई राज सुम्पेर गरियो भुल भन्ने ? २, असल नेतृत्वको खोजी सम्भव हुँदैन मतदाताज्यू, चुनाउमा भरेर गोजी ! ३, आखिर मिल्छ निराशा हामीले काँडा रोपेर नगरौँ फूलको आशा ! ✍️वसन्त अनुभव घोराही, दाङ … १, भएको छैन विकास जति दु:ख गरे निस्केन केही निकास । २, हल्लैमा चलेको देशमा इमानदार जनता सडकमा नेता नक्कली भेषमा। ✍️दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, सपनाको देश बनाउनुपर्छ मुख नताकी कसैको आफै कामले जनाउनुपर्छ ✍️विष्णु पंगेनी(पाण्डे ) वालिङ, स्याङ्जा … १, देश लुटिॅंदैछ यहाँ मिलेर नेताहरू ठुला झुटा आस जहाँ । २, अन्याय र अत्यचार भइरहेछ जहिल्यै यहाँ पाराले हुन्छ मारामार । ३, जाग्न सिक्नुपर्छ अब आफ्नो अधिकारको लागि नत्र पाइॅंदैन तब । ✍️ईश्वर साउद(भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, सत्यता कता हरायो विषैविषको वमन देखिन्छ देशभरि हाप्सिलो करायो। २, विधिको शासन छैन दुःखी दु:खमा डुब्दैछ सामन्तीलाई अपार चैन। ३, बुद्धले तरवार लिएका अधर्मले चुली टेक्दैछ सबैको मती बिग्रिएका। ✍️घनश्याम पन्त हरिवन, सर्लाही … १, परर पानी आयो बिस्कुन यहाँ सबै लुछुप्पै हेर भिजायो । २, भ्रममा पारेको हेर मेहनतको लोकतन्त्र कसरी ? सजिलै फाले खेर । ३, छ लुट, छलछाम चुप नबसौँ जनता गरौँ देशै चक्काजाम । ✍️रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी । … १, भ्रष्टकै जमाना रहेछ देश यिनकै हातमा समृद्धि बिरानो भएछ। २, जताततै सन्नाटा देख्छु दीपको खडेरी परेछ त्यसैले कविता लेख्छु । ३, जहाँ जता गए आफ्नै देश प्यारो जति टाढा भए । ✍️शशी श्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, भ्रमको जालो नबनोस् अलमल्ल भएको बाटो छिटोभन्दा छिटो सकोस् । २, जनताको आस, विश्वास बालुवामा पानी भयो नेताकै मात्रै विकास । ३, जतासुकै मुख नखोल्नु वास्तविकता थाहा हुँदैन त्यसैले प्याच्च नबोल्नु । ✍️पृथक प्रकृति झापा … १, सफलताको सिढी चढौँ खुट्टा तान्ने प्रवृत्ति छोडेर अघि बढौँ। ✍️मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, गलत देख्छु सरासर छोरीलाई हेला गर्नु मान्नुपर्छ सबै बराबर । २, सबैमा देखिन्छ अहङ्कार पाइॅंदैन कसैमा पनि सही व्यवहार, सिष्टाचार। ३, अर्कोलाई लडाउने खेल नमानी लाज सरम खेल्छन् सबै अचेल। ✍️खडक आर सि मिलन छेडागाड नगरपालिका २ साल्मा जाजरकोट … १, आमाको छातीमा टेक्नेले ठुला कुरा गर्छन् नाममा दाम फेक्नेले । २, मुटुमा छ घाउ घायल भएको ज्यान अलि वर आउ । ३, निर्दोषीलाई लाग्छ हटकडी कानुन भएको देशमा ठुलाले गर्छन् मनपडी । ✍️धनमाया चौधरी कैलाली … १, हावासरि कुरा नगर ढाँटेर सन्सार चल्दैन सेती खोला बगर । २, हाँसेर बोलन कान्छा दुईदिनको हो जीवन पाकेन अझै भान्छा । ✍️अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, अचानक कसम खाएछु फसाउँछे भन्ने बुझिएन बिर्सेर माया लाएछु । २, तिमीले मलाई छानेको ठ्याक्कै लाग्यो मायामा आँखाको तीरले हानेको । ३, खुकुलो कम्मर कसौँला प्रेमिल बातचित गरेर थकाइ मेट्न बसौँला । ✍️रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, चिसो मौसम आउँदैछ तातो न्यानो लगाऊ गगनमा बादल छाउँदैछ। २, भ्रमले अन्धो बनाउँछ गर्छौँ हामी भन्छन् आश्वासन मात्र जनाउँछ। ३, समस्या जहाँको तही आलटाल पाराले हुँदैन यस्तो बन्दैन कहीँ । ✍️शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ … १, सॅंगसॅंगै जाउॅंला गोठालो मेला पात जङ्गल टिपौंला जौ बालो । ✍️दीपक दाहाल … १, जसरी गणतन्त्रलाई चिन्यो आँखामा विकास देख्थ्यौँ भोटले भावना छिन्यो । ✍️लोकबहादुर क्षेत्री लामिछाने … १, चिसोले लाग्ला सर्दी ख्याल गरौँ शरिरको लगाउनु न्यानो बर्दी । २, धेरै जसो नेताहरू गफैले बाँचेका हुन्छन् फुर्ति लाउॅंछन् बरु । ✍️बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाइ ४ झापा … १, गर्छन् असुरको कर्म मैमत्ता साँढे बनेर समाप्त पारे धर्म । २, सकिएन धैर्यता थाम्न अत्याचार बढेर गयो थालियो आक्रोशले काम्न । ३, पापीलाई सद्बुद्धि आउॅंदैन समय बलवान् हुन्छ सुखले मर्न पाउॅंदैन । ✍️ऋजु दिल्पाली (राजेन्द्र घिमिरे) ईटहरी १ सुनसरी । … १, भएन कानुनी राज छोटे राजा बनी पहिरन्छन् आफैलाई ताज । २, कानुन सबैले मानून् जनता निर्धो बनाउने निर्माता आफै जानून् । ३, देखिन्छ माकुरे जाल जनतालाई छारो हाली ढिकुटीमा थाप्छन् खाल । ✍️जयनारायण नेपाल इलाम , हाल सूर्य विनायक २ बालकोट ,भक्तपुर … १, पुग्यो आफूले कमाए जनता जाऊन् भड्खालामा भन्दै खाल जमाए । २, नेता परे देशका कमाउने मात्रै ध्याउन्न अपराधी लुटपाट केशका । ३, नेताको ध्यान कमाउनमा जनता मरे मरून् तम्सिने सम्पत्ति जमाउनमा । ✍️राजेशराज गड्तौला काँडाघारी, काठमाण्डौ … १, हाड घोट्छ सदैव तब पनि दु:खीको अवस्था छ तथैव l २, उदाङ्गो अभावको घपना छोप्ने ध्येयले विदेशिन्छ बोकेर अनेकन् सपना l ३, मिल्दैन देशमा रोजगार अभावले मर्छन् जनता गर्दैन सरकारले खोजवार l ✍️बाबुराम गौतम गुल्मी … १, अब व्रत सुरु मरेपछि स्वर्ग गइन्छ , भन्नुहुन्छ यता गुरु । २, मनमा श्रद्धा भरे अवश्य राम्रो हुन्छ , ईश्वरको भक्ति गरे । ३, ईश्वरको ध्यान गरौँ जपौँ मृत्युञ्जय मन्त्र , अकालमा कोही नमरौँ । ✍️सीमा कार्की समर्पण, मेल चोक पर्सा । … १, सधैँ सत्तामै जाने साझा लक्ष्य निकम्माहरूको देश लुटेर खाने । २, विकासका काम सुस्तै पात्र फेरिए तथापि प्रवृत्ति सबैका उस्तै । ३, गणतन्त्रको मुख कालो समावेशिताको नाममा अटाए भाइ भतिज सालो । ✍️शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी, मोरङ … १, सम्झनामा दिनहरू बिताउँछु एकोहरो तस्बिर हेरेर तिम्रो रातमा निदाउँछु। २, हरपल सम्झनाले सतायो पिएको छैन तापनि मदिराले झैँ मतायो। ३, प्रेममा भए घायल एक्लै बरबराई बस्छु बनायौ तिमीले पागल । ✍️रुना कर्माचार्य दाहाल चितवन … १, झुटा सपना नदेखिऊन्, लक्ष्य गरेर पूरा, इतिहासमा कुकर्म नलेखिऊन्। २, झारा टारेर क्रम आफ्नै बरबादी हुन्छ, फलदायी हुँदैन श्रम । ३, मिठा सपना साँचेर कसैलाई मर्म नपारी, मतलब बल्ल हाँसेर। ✍️मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ … १, साकार पार्न सपना कल्याणकारी कार्य गर्नुपर्नेछ लगनशीलताकासाथ हुनुपर्छ जपना । २, जनतालाई ओढाउने बर्को सिद्धान्त गीताझैँ महावाक्य व्यवहार देखियो अर्को । ३, बुद्धको देशमा मित्र नित्य हुन्छ झगडा शक्ति सङ्घर्षको खेलभित्र । ✍️प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे । … १, देश कहिले हाोला सहिद कति भए उनको मन रोला। २, यस्तै हाल हाम्रो भ्रष्टाचार नै भए देश बन्दैन राम्रो। ✍️सानु जोशी सुदुर पश्चिम दार्चुला, … १, शासन नजाने कहिल्यै एक्लैले खाने तयारी खाली भूँडी जहिल्यै । २, देशका युवा बेरोजगार विदेशिन बाध्य भए बोकेर ऋणको भार। ✍️दुर्गा आचार्य मोरङ … १, प्रितको थुङ्गा च्यापेर मनको चरी भुरुरु तनको नाता गुनेर। २, सम्हाले साथ देऊ आखिर विवेक तिम्रै सताउने सोच नलेऊ । ✍️हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, साँगा बजार बनेपा- १४ … १, देशको हालतले पिरोल्छ झुटको दुनियामा आज कसले साँचो बोल्छ । २, बोल्न सम्म डराएर कसैले सुनेन यहाँ के हुन्छ कराएर ? ✍️जानुका बास्कोटा काठमाण्डौं … १, रुन्छन् पुरुष जति एकदिन भात पकाउॅंदा बिग्रन्छ तुरुन्तै मति । २, घरका सान नारी फुइ नझार पुरुष जीवन तार्छन् पारी। ३, नारी सस्तो लाग्ने ठुलो रुख तलतिर कुनै झार नजाग्ने । ✍️हिरालाल न्यौपाने बानपा ८ कोटमौला सल्यान … १, समय कुरेर बस्दैमा फेरिन्न देशको अवस्था , गाउॅवाट शहर पस्दैमा । २, नेपालको माया हुनुपर्छ बन्न साँच्चैको नेपाली , माटोलाई कर्मले धुनुपर्छ। ३, अब नब्युँझी हुन्न जाल झेल गरेर जनताको मन छुन्न। ✍️सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ … १, मङ्सिर महिना चल्यो जताततै विवाहको चर्चा कानमा पन्चेबाजाले छल्यो । ✍️सुनगाभा पोखरेल कपिलवस्तु -१, बैरिया … १, देखिन्छन् देशमा जब दलाल र भ्रष्टाचारी लुटिन्छन् जनता तब। २, जब हुन्छ अति अन्याय अत्याचार धेरै बेहोर्छ राष्ट्रले क्षति । ✍️होमप्रसाद नेउपाने धरान, सुनसरी । … १, देशको सुन्दर परिवेश गद्दार गरेर बिगारे सखाप पारे देश । ✍️भोलामान बर्देवा ‘बैरागिमाईलो’ धरान – ८ सुनसरी … १, राखेर मायाको आशा अँगाले पिरतीको फूल भयो जिन्दगी निराशा । ✍️सन्दीप विश्वकर्मा (कपिलवस्तु ) … १, गलत सङ्गत गरेर कहिल्यै नहिँड्नु हेर बस्नु सुबास छरेर । २, सम्मान गर्न सिक सबैको राम्रो बन्नु त्यसैमा हुन्छ ठीक । ३, सबैको प्यारो बन्नु गलत कदम नउठाए पर्दैन केही भन्नु । ✍️ललिता गिरी सिन्धुली … १, सङ्गत गुणाको फल अवश्य पाइन्छ यहाँ कसैले नगरौँ छल। २, पिंजडाको चरी बनाएर मलाई बन्धक बनायौ आफूलाई महान् जनाएर । ३, महान् बनेर देखाउन अब लक्ष्य राख इतिहासमा नाम लेखाउन । ✍️लक्ष्मण देउवा डोटी
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४३ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ८० जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४३ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, जीवनजगत् छ फराकिलो तिमीले आकारमा सोचेकोभन्दा कदापि नहोला दुखजिलो । २, देखिएका कतिपय दु:खहरू पर्दामा सुन्दरतामा सजिन्छन् सायदै होलान् अरू । ३, नहिॅंडेको डोबको यात्राले बेग्लै आनन्द दिन्छ बिसाउॅंछ चिनीको मात्राले ।
म्यामराज राई, भोजपुर … १, बालेनको गर्छु सम्मान देशको भलाईको लागि , लाउँछन् सधैँभरि दिलोज्यान । २, बालेन शासक हाम्रो हराभरा बनाए देशलाई , हेर्दा कति राम्रो । ३, बालेन जनताको सहारा स्वाभिमानी जनता बनाउन, देशको उठाए अभिभारा ।
सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा … १, उठाउ खुकुरी अब बचाउ पहिचान देशको लुटिँदैछ अस्तित्व सब।
ताराप्रसाद चापागाईँ धुनिबेसी, धादिङ … १, ढिला नगरी जागौँ हाम्रो अस्तित्व बचाउन , एकजुट भई लागौँ । २, सगरमाथा नेपालको सान यस्तै प्रकृतिको खानीले, सधैँ पाइन्छ सम्मान। ३, न्यायको ढोका उघारेर देश बनाउन उठौँ राजनीतिक संस्कार सुधारेर।
भोज विवश मगर गैंडाकोट -३ नवलपरासी पूर्व … १, स्वार्थ मनमा बोकेर कति मरिहत्ते गर्नु झुटो मायालाई ढोकेर। २, स्वार्थीपनको लगाव हुँदैछ झुटको लहरमा परेर आँसुको थोपाले छुँदैछ। ३, फूल जस्तै लाग्छ जवानीको मात चढेपछि पीडा सबै भाग्छ।
विकास क्षेत्री अञ्जान कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ … १, गल्ती आफैले गरियो चिन्तै चिन्ता मनभरी बाँच्नलाई दोधारमा परियो । २, तरकारी बाँसको तामाको हर्याउॅंले टोकेको भागबाट विष निकालियोस् आमाको । ३, एउटा नुनको ढिक्का तिमिबिना मेरो जिन्दगी लाग्छ आमा फिक्का ।
हिरामाया श्रेष्ठ गजुरी १ धादिङ … १, आफ्नैले खुट्टा तान्छन् कसरी हुन्छ प्रगति? पीठमा छुरा हान्छन्। २, दुःख पनि कस्तो! बारबार मसॅंगै आउँछ आफ्नै पाहुना जस्तो। ३, सुख पाउन गाह्रो नियति पनि कठोर फलामभन्दा समेत साह्रो ।
शशीश्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, सुन्दर लाग्छन् मलाई तिम्रो साथको रात , भयौ एक्कासी सलाई । २, सपनीमा सधैँ भेटिॅंदैछ। सारङ्गीले या यादले , मन मेरो रेटिॅंदैछ। ३, चक्र हो संसार यताउता गरी हिॅंड्दैछु पाएर मैले आकार ।
दीपा समभाव दुबेकोल खोटाङ्ग … १, सहेर बस हेरेर देशको अस्तित्व मेटिएला सीमा मायाले बेरेर। २, कर्ममा अघि बढ्न हात बाँधेर नबस्नु उन्नतिको शिखर चढ्न । ३, आफ्नो स्वार्थ त्यागेर देशको विकासमा जुट्नुपर्छ अब जनहितमा लागेर ।
भगवती दवाडी झापा … १, हिँड्दैछु नदीको किनारामा रामराज्यको खोजी गर्दै साथ पाइएन आमा । २, भौँतारिँदै शान्तिको चाहनामा दुनियाँ अल्मलिएको छ सम्भावना छैन आमा । ३, सम्भावनाको पक्षमा सदैव लागीरहनु हाम्रा पक्षधरहरू विजयको आशा छँदैछ।
गुणनिधि घिमिरे अमेरिका … १, आलसीले हात मल्दछ फलबिना आफ्ना कर्मको आशामै बेला ढल्दछ । २, अन्तिम समयमा हामी पुगिन्छ पक्कै घाट राजा वा ज्यामी । ३, सजग समयले छल्दछ लक्ष्य पूर्ण गर्नलाई कर्मठ आफै चल्दछ ।
कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, भ्रममा म परिनॅं खोक्रो झूटो आडम्बरको प्रशंसा कहिल्यै गरिनॅं ! २, फूलभरि विष काँडाको नम्र हाँस्यो सहनशीलता सौन्दर्य बनेर डाँडाको । ३, सास एक मुट्ठी सपना कर्तव्य कर्म कहिले हो छुट्टी ।
शारदा स्टेफी … १, वीरहरूको पहिचान खुकुरी गोरखालीसँग बल छ कसैले नदेखाऊ चुरिफुरी। २, दुष्टहरूको नाश गर्यो जब मैदानमा नेपाली खुकुरी लिएर झर्यो ।
सुरेशकुमार पाण्डे दाङ घोराही १८ … १, हेर ! सोझिॅंदैनन् कहिल्यै हाम्रा कुकुरका पुच्छरहरू हामी चेत्नुपर्थ्यो पहिल्यै ।
शम्भु गजुरेल सिन्धुली … १, दिनभरि हात गोजीमा बराली बस बरालसिङ साँझ खानु खोजीमा ।
बिबा तामाङ दार्जिलिङ … १, वीरताको हाम्रो पहिचान गोर्खालीको यो खुकुरी भेंडाहरूले गर्दैछन् अपमान ।
नागेन्द्रप्रसाद यादव … १, असल गरेर काम ठुलो पसिनाको खेती राखौँ सबैले नाम !
आर्त अकुलीन … १, खिया लाग्यो खुकुरीमा हेर्दाहेर्दै हामी नेपालीको धुलिया लाग्यो बहादुरीमा।
डा. देवी पन्थी … १, चाडपर्व मेला जात्रामा खुलेर मनाउन सकिॅंदैन अड्कलेको पैसाको मात्रामा।
पुष्पा सुवेदी नेपालगन्ज, बॅाके। … १, गरेर देखाउनु काम पसिना बगाएर खेती राख्नु आफ्नो नाम । २, सुन्दर लाग्छ मलाई तिम्रो मिठो मुस्कान तर भयौ सलाई । ३, जीवनमा खेपेका दुखहरू याद आउने गर्छ बिर्सन कसो गरूँ ?
राज कुमार राजभण्डारी खोटाङ्गे मध्यपुर ठिमी ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर … १, मुर्दासरि अब नबाँच के हो मान्छे ? कसीमा घोटेर जाँच । २, मात्र सास फेर्नु बाँच्नु होईन कदापि एकपटक गहिरिएर हेर्नु । ३, उज्यालो हुँदैमा रात दिन नसोच कहिले विश्वासमा हुन्छ घात ।
ध्रुव श्रेष्ठ खोटाङ । … १, पोखरीमा कमल फुल्यो पानीभित्र माछाको चाल जिन्दगी त्यसरी भुल्यो। २, बगरसँग माया लाउँछे चौतारीमा बस्ने चरी दु:खको गीत गाउँछे।
होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, भ्रष्टाचारी जति भुट्न हामी सबै जनता लागौँ अब जुट्न |
सरिता सेढाई धादिङ … १, सुनमा घुन लाग्यो हृदयमा भ्रम फैलाउँदा बाँच्ने रहर भाग्यो ! २, मरेर जाने चोला नाचौँ गाउँ रमाऔॅं अजम्बरी को होला? ३, निम्न प्रकारको कुरो हेर गर्न नपाइकन रहने भयो अधुरो?
अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान … १, सुन्दर लाग्छ मलाई आफैमा हराउँछु म मन मुटु जलाई । २, अमर रहून् चेली ताराझैँ सधैँ चम्किरहून् नाम राखून् खेली । ३, देशको नाम राख्नेलाई खेलाडी सबैलाई सम्मान घामपानी सुखदुःख चाख्नेलाई ।
धनमाया चौधरी कैलाली … १, सृष्टिले दिएको नासो नहोस् है कहिल्यै देशभक्तलाई गलाको पासो । २, सगरमाथा शिरको ताज गरेको छ यसले विश्वमा नै राज । ३, सगरमाथासित गाँसेर पिर्ती आरोहण गरेर मानिसले राख्न चाहन्छन् कीर्ति ।
सतीश पण्डित भानु -६, चुँदी तनहूँ (हाल चनपा ६ मातातीर्थ ) … १, जिन्दगी फूलको माला गोजी रित्तो हुनासाथ हुन्छ फोहोरको नाला। २, भोक लागेपछि मिठो नत्र कसैले पुछ्दैन गुन्द्रुक कोदोको पिठो।
चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप काठमाण्डौ … १, नेपाल आउ बाबु बचाउ मलाई चाँडै नत्र पार्छन् काबु । २, नेपाल आमा रुन्छिन् शान्ति भएन कहिल्यै अत्यन्तै दुखी हुन्छिन् ।
सविता भट्टराई जनकपुरधाम … १, झिल्का काव्य भरौँ मानव सोचाइमा सबैले आत्मा सन्तुष्टि गरौँ । २, रिसले भलो हुन्न सबैको राम्रो गर डाहाले मन छुन्न । ३, अगाडि बढ्दै लेखाऊ झिल्का कविता लेखिएको इतिहासमा छाप देखाऊ ।
बेदु न्यौपाने … १, असिमित छन् चाहाना औकात सानो हुनाले गर्नुपर्ने अनेक बहाना। २, सुखदुःख जीवनको साथी सङ्घर्षरत रहे सधैँ उत्रेला जीवन माथि !
कोपिला अधिकारी गोरखा … १, यही चक्रमै घुमिरहन्छु खोज्छु जान यताउता तैपनि लेखनमा झुमिरहन्छु। २, देखिन्छन् वरिपरि दु:खहरू सबै बिर्सनु पर्दोरहेछ सम्झेर हुन्न अरू। ३, उघारौँ न्यायको ढोका भर पर्दा यिनैको पाइन्छ अझै धोका।
अर्जुन प्रसाद चौलागाई अमेरिका, बोस्टन … १, सोचेको छैन यहाँ ए! मुर्ख मनुष्य बन्छ देश कहाँ । २, भोक्दैछु म यहाँ सुखको खोजीमा आज भागेर जाऊॅं कहाँ ? ३, भ्रष्ट नेताहरूको हाल लुटेर नराख्नु सम्पत्ति आउँछ सबैलाई काल।
दीप गोले तामाङ रौतहट … १, हुन्छ सधैँ अपमान गरिब दुखी जनतालाई भ्रष्टाचारीकै गाउॅंछन् गुणगान ।
रिमा छन्त्याल … १, जीवन अनुभवको खानी जिउनु सिकाउँछ यसैले कठिनलाई सहज मानी । २, यता हिँड्दाहिँड्दै कहिले ? काँडा बिझ्न सक्छ सचेत रहनु जहिले । ३, भरोसाले जीवनलाई थकाउँछ झुटो कहिले टिक्दैन समयले यथार्थ बकाउँछ ।
पुष्पा राई बादेल, खोटाङ । … १, लहलह धान झुल्यो चाडबाडको मौसम सकियो वनभोजतिर मन डुल्यो । २, मान्छेको मन बतासिन्छ मोजमस्ती गर्न नपाए ओइलाएर त्यसै हतासिन्छ । ३, मङ्सिरको महिना आउँदैछ वनभोज, लगनको चटारो पुनः रमाइलो छाउॅंदैछ ।
मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ … १, देशको अस्तित्व हराउँदै बढ्यो विदेशीको बिगबिगी जनताहरू छन् कराउँदै ।
रबि पौडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरी … १, घरी घरी दाम खोज्छौ स्वार्थका पोकोमा गरेनौ केही काम !
प्रेम थापा “मन”बागलुङ … १, हुँदैन कसैको भला बिमार निको हुनासाथ डाक्टरलाई पारेपछि थला l २, देखाएर आफ्नो औकात ज्यान बचाउने ईश्वरलाई टक्राउॅंछन् विषको सौगात l ३, जमाना आयो उल्टो अर्तीउपदेश दिन खोज्दा उपहार मिल्छ अगुल्टो l
बाबुराम गौतम गुल्मी … १, दु:ख कहाँ छैन ? मृत्युभन्दा ठुलो यहाँ जन्मेका सजिलै हैन ।
लोक बहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा २ देउपुर, पर्वत … १, नहुने आडम्बरको सती नामको मात्र सम्बन्ध हुँदैन विश्वास अलिकति । २, हिउँदको बेला आयो धेरैको अधरमा खुसी वनभोज खान पायो । ३, धान काट्न धमाधम भन्न थाले किसानले फुर्सद छैन एकदम ।
पृथक प्रकृति झापा … १, अनेकन् वीरताको गाथा बगैँचा रङ्गीबिरङ्गी फूलहरूको शिरमा छ सगरमाथा ! २, मयुरहरू नाच्छन् छमछम मनै लोभ्याउँछ सबैको मनमोहक दृश्य अनुपम ! ३, उच्च हिमशिखरको माला दिँदैनन आँखा झिम्क्याउन कलकल सुन्दर नदीनाला !
वसन्त अनुभव घोराही, दाङ … १, चाडपर्व सकियो सब सुनसान लाग्छ हामीलाई वर्षभरिलाई सम्झना अब।
सुनगाभा पोखरेल कपिलवस्तु १ बैरिया … १, साथ दिन्छन् सुखमा आफन्त नै यहाँ पराई बन्दारहेछन् दु:खमा । २, हुन्छन् मान्छे विभिन्न फसाउन सक्छन् तिमीलाई बेलैमा पर्छ चिन्न। ३, तनाव लिन छोड्नुहोस् सफलता मिल्छ एकदिन गलत सङ्गत मोड्नुहोस्।
अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, रातको अँध्यारोमा बसे जीवन जान्न नपाई बिहानीमा कता खसे । २, बिर्सेर जानेलाई बिदा माया पाउँ भनेर माग्दैछु हेर सीधा । ३, डराएर कराएर हुन्न सिधा मुद्दामा आउ समस्याले कहिल्यै छुन्न ।
अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, हतियार हैन तागतवर हुनुपर्छ मनोबल बलियो जितहार त्यसैमा भर । २, संहार गर्यो जुधाएर भक्षक हुन् युद्धपिपासु रम्यो नरमांस खाएर ।
कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे … १, मनको बह कस्तो कति भनिरहने कहाँ हुरी चले जस्तो। २, माया प्रेममा जलेर सराप नलागोस् है मन गयो गलेर। ३, तिमीलाई पीडा भयो मनको कुराले कति जिन्दगीको मजा गयो।
नीमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ … १, नसुकौँ अब धेरै जागा होऊ जनता खोजौँ हक सबेरै । २, सिमा मिचियो धेरै सबै नबोली बसेर आँगन चोइटियो मेरै ।
हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे , साँगाबजार बनेपा १४ । … १, नगर्नु कहिल्यै रिसराग मेटिएलान् सबै सम्बन्ध कोरेर कालो दाग। २, गरौँ मिलेर कर्म पार्दै धरा उज्यालो बुझ्दै सबैको मर्म। ३, मन नहोस् हरोहर विचारमा धैर्यता रहोस् देखियोस् आत्मीयता मनोहर।
तोया नाथ चापागाईं दमक, झापा … १, चाडपर्व सकियो अब कम्मर कसेर लागौं बाली उठाउन सब। २, नगरी आफ्नो काम खानै मात्र खोजे कहाँबाट पाइन्छ माम। ३, मुख हैन साथी पाखुरी चलाउनु पर्छ अनि उठिन्छ माथि।
अरुण कुमार भुजेल दार्जिलिङ्ग, भारत। … १, तरकारी हाली नुन खाएपछि आउँछ तागत नबिर्सने मिठो गुन । २, रोजेर असल बाटो हिॅंड्नु इमानदार भै बन्नेछ अनुसासनको पाटो । ३, सुन्तला पाक्यो बोटमा देखेर मुख रसायो स्वादिलो रस ओठमा ।
अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन न. पा. ६ संखुवासभा । … १, अनौठो जीवनको यात्रा दु:खमा हाँस्नै पर्ने लुकाएर पीडाको जात्रा । २, खुसी कहिले हुनु पीडाले साथ नछोडेपछि पर्छ एकान्तमा रुनु । ३, पीडाको वजन हॅुदैन जोख्न कतै नमिल्ने सुखले कहिल्यै छॅुदैन ।
राजेशराज गड्तौला कॅाडाघारी, काठमाण्डौ … १, भ्रष्टलाई फाल्ने गर्नुपर्छ देशलाई माथि उठाउन हामी अघि सर्नुपर्छ।
विष्णु पंगेनी(पाण्डे) वालिङ् स्याङ्जा … १, उमेरमै लौरी नटेक्नु अल्छी बनेर कमाउने दिवा सपनाले नछेक्नु । २, सिकौँ कर्ममा रमाउन फालेर आलस्यको घुम्टो विवेक लगाउ कमाउन । ३, मिहेनतले अघि बढ्नु लक्ष्य ठुलो लिएर अग्लो चुली चढ्नु ।
भूपेन्द्र के.सी. … १, कठै ! बेइज्जत आज होस हराएका मान्छे देख्दा लजाउॅंछ लाज। २, दिउँसै रात पार्छ झुट्टो मुद्दा लगाई कति मार्छ टार्छ ? ३, सबै लाग्छ उस्तै यी साधु बिराला हेर्दा एकै दुरुस्तै !
विवश पारदर्शी झापा … १, घामझैँ पूर्वबाट उदाउनु बाँडेर न्यानो माया आफ्नो मार्ग बनाउनु । २, जीवनमा लक्ष्य होस् मिल्छ अवश्य सफलता परिश्रमी जोस जाओस् । ३, गरेर नबस्नु आस हट्छ पौरख गरे बन्छ जीवन खास ।
कृष्ण बजगाई भक्तपुर … १, दर्बिला पाखुरा चम्किसक्यो राष्ट्रका किराहरू मास्नलाई राष्ट्रवादी युवाहरू लम्किसक्यो। २, जागिसके जनता खुलेर अति भइसक्यो अब दानवहरू हिॅंड्दैछन् लुकेर। ३, कसैले छेकेर छेकिॅंदैन अन्याय, अत्याचार विरुद्ध उठेको आवाज फेँकिॅंदैन ।
घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, हावा, पनीको मिश्रित जिन्दगी यही हो सम्झेर बित्छ अतित । २, उदाउछ झुल्के घाम रमाइलो हुने जीवनमा खोजिरहेछ फाइदामा इनाम । ३, रमिते दुनियाँ रमाइरहेछ देखेर आफन्तीको झगडा आँखाले खुसियाली मनाइरहेछ ।
ईश्वर साउद(भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, पछ्यौरी उनकै ओढेर भन्थ्यो जीवन बिताउँछु गएछ हिजै छाडेर । २, मुस्कानको लोभमा फसेर सोचेर भलाई उसैको गइछिन् मलाई डसेर । ३, फूलको जस्तो जवानी देउराली भाकेर भनेको नबनोस् हाम्रो कहानी ।
रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ … १, अरूलाई दुख दिएर खुसी हुन्छु नसोच बस्छौ आँसु पिएर !
मन्दिरा सेढाई मलेखु, धादिङ … १, मक्कियोस् पुरानाहरू बरु नयाँ विचार जन्मॅंदा सकिएछन् अब पर्वहरू ।
लक्ष्मी रिजाल रुपनगर, सप्तरी । … १, स्वार्थ सबै बिर्सेर सधैँभरि कर्म गरौँ सेवाभाव मनमा राखेर ।
समुन्द्रा शर्मा … १, जङ्गलमा डाँफे मुनाल प्वाँख फिँजाएर नाच्दा मुसुक्क हाँस्छ हिमाल । २, हिमाल पहाड़ तराई एउटै आमाका सन्तान कोही छैनौँ पराई । ३, सेतो हिमाल टलक्क पाइला राख्दा परदेशमा नेपाल सम्झिन्छु झलक्क ।
शान्ता पौडेल भट्टराई टङ्कीसिनवारी, मोरङ … १, नेताको बोली सुनेर छक्क पर्छु आफै पठायौ कस्तो चुनेर । २, जनता भए भेडा नेताको पछि लाग्ने बोली सधैँ टेडा ।
बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाई ४ झापा … १, लेखेको भावीले सानोमा सुखको अनुभूति भएन बस्दैछु चुहिने छानोमा। २, नबुझिने कर्मको खेल दुखमा पाइँदैन साथ आफन्तले गर्दछन् जालझेल। ३, पर्दैछ मनमा पीडा आफन्तको कर्के नजर खेल्दछन् स्वार्थको क्रीडा।
सरस्वती श्रेष्ठ रुपन्देही बुटवल … १, भन्छन् सतीको सराप लोभी पापी मिलेर पारे देश धराप । २, अरूलाई गाली गर्ने चिल आयो भन्दै आफ्नै भुँडी भर्ने । ३, रहेछन् कस्ता चण्डाल झुटको खेती गर्दै पारे देशलाई कङ्गाल ।
जयनारायण नेपाल इलाम, (हाल – सूर्य विनायक – २, बालकोट ,भक्तपुर ) … १, सबै चाडपर्वहरू सकिगए धेरैको घरमा बुझ्नु पर्वले ऋणी भए। २, महङ्गिले काट्दा सिमा उपचारमा लापरवाही भयो लगाएर सकारले बिमा ।
दुर्गा आचार्य मोरङ … १, परिश्रमी हातहरू झुकेनन् असहज परिस्थितिमा पनि पाइला कहिल्यै रुकेनन् । २, एउटा छुट्टै सान नेपाली र राष्ट्रियताको बेग्लै छ पहिचान । ३, भ्रष्टाचार जताततै मौलायो जताततै मिसावट मात्रै व्यावसायि किन बौलायो।
कला ढकाल झापा … १, खै के साथमा हुँदा मात्रै आफ्ना नहुदा टेक्ने माथमा। २, स्वार्थी सधैँ व्यर्थमा कति आफू मात्र मरिहत्ते गर्नु अनर्थमा । ३, झिल्काले संसार भरौँ गरे जे हुन्छ परिश्रम गर्ने गरौँ ।
दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, मौसमी जाडो आयो चिसो बतास चलेर जताततै चिसो छायो । २, ध्यान दिन्छौ दुनामा दयामाया जगाइदेउ न हृदयको एक कुनामा । ३, जाग्न लागे जन भ्रष्टाचारमुक्त देश हाम्रो कहिले हुन्छ भन ।
डम्बर थामी ‘अनुपम’ कालिन्चोक गा.पा. -६ , दोलखा । … १, जिउँदो लास जस्तो केही छैन मसॅंग भयो जीवन सस्तो। २, जिउनु सकिन रहरले धेरै सतायो यहाँ यो स्वार्थी शहरले।
अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ … १, मायाको हुन्न आकार बाँडेर अझै बढ्छ , ईश्वरीय रूप निराकार। २, ज्ञानको अमूल्य शक्ति पाएर सदैव गुरुको गर्छौं मनैदेखि भक्ति। ३, मरुभूमिले पाएमा पानी उम्रनेछन् बोट विरुवा , प्रकृतिको चक्र जानी।
सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ … १, तिम्रो अभाव थियो खालि मलाई सधै रुनु नै भैदियो। २, नपार रुन बारम्बार सहन कठिन होला मलाई पनि लगातार । ३, बोलिमा मिठास भर्नेको कहिल्यै भर नपर्नु पछि घात गर्नेको।
खडक आर सि मिलन छेडागाड नगरपालिका २ साल्मा जाजरकोट … १, तारा झल्किन्छ, रातो गुलाब मुस्कुराउँदै, मन भित्र टल्किन्छ । २, पानी पर्छ पक्का, पातमा बूँद टल्किन्छ, हिलोले अड्काउँछ चक्का । ३, निलो आकाश राम्रो चराहरू उड्दै गएका, स्वतन्त्रताको गीत हाम्रो ।
नन्दलाल आचार्य बेलका-२, सिद्धार्थटोल, उदयपुर (हाल- एनेलकुटी, सिरहा) … १, हावा चल्यो बेसरी बोकी ल्यायो अतीतलाई सम्हाल्नु पो कसरी ? २, महॅंगो खोज्यौ साथ किन्न सकिन मैले पैसाको रहेछ माथ ।
नन्दा धामी नौगाड, दार्चुला … १, भविष्यले पढाउॅंछ लेखाउॅंछ राम्रोसँग मेहनत गरे सफलताको समय आउॅंछ । २, आमाको हात शिरमा छोराको कुनै पनि, छैन चिन्ता पिरमा । ३, सम्झनाको पर्यो साथी कोसिस गर्ने बेला , कष्ट जति ममाथि ।
श्रीकृष्ण धामी बझाङ … १, पैसामा जीवन चल्छ यो मानवजाति हाम्रो सबैकोमा आगो बल्छ । २, फुल जस्तै राम्री घुम्दै छिन् शहर प्यारी छोरी हाम्री ।
प्रेम शर्मा ” एकान्त प्रेमी “ कालेबुङ … १, जीवनका हरेक रङ्ग आजभन्दा भोलि सबै हुँदै गए भङ्ग । २, जीवन बन्दैछ नरक सोचे जस्तो नभई हुँदैछ फरक फरक । ३, नगरेको गल्ती सहन गाह्रो भएको छ मलाई धर्तीमा रहन ।
ललिता गिरी सिन्धुली … १, हुँदैन कुकर्म गरेर सच्चा बन्न सिक केही लगिन्न मरेर । २, पीडाको भारी बोकेर बाँच्नु परेको छ मुट्ठी सास रोकेर । ३, विष घोलेर पिउन पाए घोली पिउँथे गाह्रो भयो जिउन ।
लक्ष्मण देउवा डोटी … १, जोगाऔॅं सस्कृति चलन बेथिति विकृति देख्दा मनै हुन्छ जलन । २, स्वार्थमा रमाउँ तर सत्यको अन्त्य हुँदैन फर्किनु पर्छ घर ।
मन थापा पोखरा २१ बक्रेक … १, हिजो आयो खायो गम्केर नहिॅंड्नु आज नराम्रो भाकाले गायो। २, लाज शरम नफाल्नु हामी नेपालीको समाजमा बेइज्जतको पाइला नचाल्नु। ३, कोपिला जतन गर फक्रन नपाइ झर्ला पुरानोको भर नपर।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको ४२ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ५० जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे । यो उत्साहपूर्वक सहभागिताका लागि सम्पूर्ण सहभागीहरूमा संयोजक म्यामराज राईले हार्दिक धन्यवाद ज्ञापन गर्नुभएको थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर नभएमा उत्तम मानिन्छ ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- ४२ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू-
… १, आइपुग्यो चाड तिहार झिलिमिली लिएर घरआँगनमा मानौँ, एक चमत्कार । २, बोकेर नवीकरणको खाता चेली माइतीको बन्यो आहा ! सौन्दर्यमा भाइटीका । ३, शरद्ले फूल फुलायो सयपत्री, मखमली रङ्गीचङ्गी मनलाई पुलकित बनायो ।
म्यामराज राई … १, शरद्मा फूल फुल्यो मखमली सयपत्री गालाभरि वर्षमा एकदिन खुल्यो । २, सुधार्नु छ सरकारलाई नाराबाजी गर्दै भएपनि बुझा नेपाली दाजुभाइ । ३, विदेशी भाइहरू तिहारमा रुन्छ होला धरधरी सम्झी दिदी परिवारमा ।
एवाइ प्रभात खाल्सा छेन्ताङ सहिदभूमि, धनकुटा … १, तिहारको आयो पर्व झिलिमिली गाउँ शहर संस्कृतिमा लाग्छ गर्व ।
ताराप्रसाद चापागाईँ … १, धुमधामसॅंग चल्दैछ तिहार यसपाली पनि आफ्नो खाली हुन्छ निधार। २, मिल्दैन विदेशको ठाउॅं छैनन् यहाँ दिदीबैनी सम्झेर भएन गाउँ। ३, हुनेले लगाउनु होला कतिपय दिदीबहिनी नहुनेको मन कति रोला।
अर्जुन प्रसाद चौलागाई अमैरिका,बोस्टन। … १, लक्ष्मीको बास होस् हजुर हाम्रो घरमा दु:खकष्ट कसैलाई नपरोस्। २, तिहारमा उमङ्ग छरी देउसी भैलो खेलेर गरिन्छ रमाइलो गाउँभरि। ३, बाँचुन्जेल हाँसेर रमाई यही त हो जीवनको अमूल्य कमाइ।
सतीश पण्डित भानु -६, चुँदी, तनहूँ (हाल चनपा – ६, मातातीर्थ) … १, तिहार सामाजिक मेला देउसी आयो भैलो ठाउँ ठाउँमा भेला। २, भाइबहिनीको चोखो माया अटुट नाता हुन्छ नलागोस् दुष्टको छायाँ। ३, सामाजिक पर्वमा आफ्नोपन सबैले मनाऔॅं मिली एकताको हुन्छ इञ्धन ।
सुरेशकुमार पाण्डे घोराही – १८, दाङ … १, तिहार रमाइलो पर्व सयपत्री, मखमली फूलहरूको भाइटीकामा ठुलो गर्व ।
बेदु न्यौपाने … १, गोवर्धन पूजा चलाएका जगमा श्रीकृष्णले आफै इन्द्रको सेखी ढलाएका । २, चलेको अनेकौं रीति पञ्चाङ्ग अनुसार हामी पालौँ पर्वकै मिति । ३, खेतमा अनाज फलायौँ गोरुको मद्दतले यहाँ गोवर्धनमा दियो जलायौँ ।
कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी … १, सुख, शान्ति छरिन्छ धनकी देवी लक्ष्मीको आशीर्वादले खुशी भरिन्छ। २, आफ्नो क्षमता हेरेर चाडपर्व मनाउनु पर्छ इच्छा चाहना फेरेर। ३, राजनीतिमा जस्तै देखिन्छ साहित्य क्षेत्र भित्र गुट उपगुट भेटिन्छ ।
कला ढकाल झापा … १, तिहारमा बच्चाको खैलोबैलो दिदीबहिनी दाजुभाइको भेट दीपावली देउसी भैलोको । २, फूलहरूको विशेष पर्व काग, कुकुर सम्झिएर संस्कृतिको बडो गर्व। ३, दिदीबहिनीबाट सप्तरङ्गी टिका मखमली सयपत्रीको माला कोही नहुन् फिका ।
चुडामणी देबकोटा पुरानोनैकाप काठमाडौँ … १, फूलको माला लाएर रमाइलो गर्ने तिहारमा देउसिरे गीत गाएर। २, तिहार हाम्रो पर्व रमाइलो गर्न पाउँदा लाग्दछ सबैलाई गर्व। ३, आउॅंलान् माइती भनेर बाटो हेरी बसेको फूलको माला गनेर।
राज कुमार राजभण्डारी खोटाङे मध्यपुर ठिमी -५, सङ्गम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर … १, निधारमा होस् टीका मनाऔँ तिहार सबैले नहोस् कसैको फिका। २, पुगोस् मनाका चाहना मेरो भाइ तिमीलाई दीर्घायुको हार्दिक शुभकामना। ३, घाम लाग्यो घमाइलो तिहारमा देउसी खेल्दै गरौं सबैले रमाइलो ।
अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ … १, हजुर देखासिखी नगरौं काढेर भारी ऋण खोक्रो सान नभरौं । २, हैसियतको ख्याल राखौं सधैं आउँछन् पर्वहरू ठिक्क मात्र चाखौं । ३, छाती फुलोस् गर्वले संस्कृतिको बाटो रोजोस् हामीले मान्ने पर्वले ।
त्रिलोचन भण्डारी मेचीनगर झापा … १, आइपुग्यो आँगनमा तिहार सेल पकाउँदैछन् घरघरमा मनमा माइतको विचार। २, जताततै फूलका माला बजार भरिएको छ हातभरि सुनका बाला। ३, तिहारमा बहिनी आउँछिन् टीका लगाउन भनेर मनग्य दक्षिणा पाउँछिन्।
नवराज भट्ट कञ्चनपुर … १, सुन्दर मनले मनाऔॅं हाम्रो आफ्नो संस्कृतिलाई सबैलाई महत्त्व जनाऔॅं । २, चारैतिर शान्ति छरौं एकताको परिभाषा बनाउँदै माया प्रेममा भरौं ।
निमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ, भारत … १, देखासिकी नगरी अब मनाऔं हाम्रो परम्परा छोडेर आडम्बर सब । २, लक्ष्मीको बास होस् घर समाजमा सब कसैलाई दु:ख नपरोस् ।
दुर्गा भट्टराई मोरङ … १, तिहारको यो मेला उत्सव उमङ्ग छायो शरद्को मिठो बेला । २, पूजा आराधना गर्दै लक्ष्मीको सदा आशीर्वाद हामी शरणमा पर्दै । ३, देउसी भैलो खेलेर मनाऔं सबैले चाड हैसियत आफ्नो हेरेर ।
कमल प्रसाद बगाले रेग्मी वालिङ्ग बजार स्याङ्जा ! … १, सकिन्छ संस्कृतिलाई बचाउन ? पश्चिमी सभ्यताको अतिक्रमण विश्वलाई खिल्लीमा हँसाउन । २, पवित्रताको प्रतीक भाइटीका दुष्कर्मले दानवता झल्काउँछ दुर्ब्यसनले बिग्रन्छ युवापिडिका। ३, चाडपर्वमा विवाद नआओस् जातबाट बचाउ जातित्वलाई दाजुभाइमा भाँजो नछाओस् ।
दिल ठकुरी दार्जिलिङ, भारत … १, आयो तिहार पर्व सप्तरङ्गी टीका लगाउँदा लाग्छ सबैलाई गर्व । २, सबैले मनाऔॅं तिहार सयपत्री, मखमली मालासॅंगै खाली नहोस् निधार ।
मन थापा पोखरा – २१, बक्रेक … १, तिहारको बेला आयो भेट्न सबैलाई पाउँदा मनमा उमङ्ग छायो । २, दिदीलाई तिहारमा भेट्नुछ गरेर मनका कुरा वर्षौंको तिर्सना मेट्नुछ ।
प्रेम थापा “मन”बागलुङ … १, चलनहरू कता जाँदैछ ? तिहार दीपको पर्व देउसी विकृतितिर जाँदैछ। २, रङ्गीचङ्गी कागजका फूल हरायो मखमली सयपत्री देउसीमा -यापका हुल। ३, यथार्थहरू परपर सर्दैछन् कर्महरू मौलिकतामा होइन देखासिकीमा कर्महरू गर्दैछन्।
घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही … १, चलनचल्ती कता जादैछ ? आफ्नो संस्कार छोडी विकृतितिर अब लाँदैछ । २, नेता भए भ्रष्ट जनता मात्रै झुक्याउने बुझ्ने सबै प्रष्ट ।
बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाई ४ झापा … १, भित्रियो अब तिहार सजिउन् दाजूभाइ दिदीबहिनीका सप्तरङ्गि टिकाले निधार l २, ओढेर मुस्कानको छाता आउँछिन् चेली माइत लगाउन भनेर भाइटिका l ३, मौलिक परम्परा जोगाऔॅं मिसावटयुक्त मसला खाएर आफ्नो शरीर नरोगाऔॅं l
बाबुराम गौतम, गुल्मी … १, रमाइलोसँग मनाऔॅं तिहार आफ्नै संस्कार संस्कृतिमा माइतीको रङ्गिन्छ निधार ।
बिबा तामाङ् … १, लाएका फूलका माला देउसी भैलो खेल्दै रमाइलो तिहार जाला । २, दु:खलाई सुखले जेलौं आउनुहोस् भेला भई जम्मा भएर खेलौं । ३, चेली माइतीको उपहारले सम्बन्ध प्रगाढ बनाउँछ आनन्द ल्याउँछ बहारले ।
रामप्रसाद पुरी बादेल, खोटाङ । … १, सप्तरङ्गी टीका लगाई यमपञ्चकको पूजा गर्दछौं , रमाउॅंछौं अँध्यारो भगाई ।
सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ … १, शरद्ले ल्यायो बहार आँगनमा फूलको फूल भाइको गलामा हार ! २, दिदीभाइको पवित्र पर्व परम्परादेखि चलेको यो गर्नु पर्छ गर्व ! ३, तिहार गाउॅंदेखि शहरसम्मै देउसी भैलीको गुञ्जन मिलेर खेल्छन् जम्मै !
धनमाया चौधरी कैलाली … १, रमाएर तिहारको पाला, खुसी देखिए दाजुभाइ लगाएर फूलको माला !
आर्त अकुलीन … १, सितल बहार बनेर मुस्कुराउॅंदै छ तनमन पर्खिरहे उसैलाई भनेर। २, कार्तिकमा गर्दा दान फलिफाप हुन्छ भन्छन् परम्परालाइ सबैले मान।
सुनगाभा पोखरेल कपिलवस्तु -१, बैरिया … १, छायो तिहारको रौनक मनाऔॅं आपसमा मिलेर नमानौं संस्कृतिमा धक।
हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, साँगा बजार बनेपा १४ । … १, तिहार मनाउनु पर्छ सुख शान्ति समृद्धि देशैभरि खुशीयाली छर्छ । २, मखमली सयपत्री टीका मिलेर मनाउन है नहोस् कसैको फिका ।
अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड … १, सयपत्री फुल्यो आँगनभरि सुखको आयु थपियोस् यमको आशीर्वाद उपहारसरि । २, सेलरोटीको सुवासना आउँदैछ दु:ख सबैले भुलेर मादलको तालमा गाउँदैछ । ३, संस्कृति हाम्रो गाईतिहार परदेशमा हुने माइतीको नरहोस् खाली निधार ।
मोती योन्जन सुब्बा दार्जिलिङ। … १, रमाइलो चाडमा उत्साहित सयपत्री, मखमली सतरङ्गी मनै हुन्छ प्रफुल्लित ।
शरद ओझा … १, फूल बोकी आइन् तिहारको बेलामा बहिनी मिठो भैली गाइन् । २, निधार खाली होला नहुँदा साथमा चेली दाजुभाइको मन रोला । ३, तिहारको देखियो भडक घरघरमा रमझम अचाक्ली सेलमा स्वाद कडक ।
राजेशराज गड्तौला काँडाघारी, काठमाण्डौ … १, ढकमक्क सयपत्री फुलेछ देउसी भैलो खेल्ने तिहारको मौसम खुलेछ। २, झिलिमिली बत्ती बालेर लक्ष्मीपूजा तिहारमा गरेको मनको मैलो फालेर ! ३, पर्न नदिनु छायाँमा टीका माला लाउनू, दिदी भाइको मायामा।
विवश पारदर्शी झापा … १, आँगनमा आयो तिहार चेली माइती मिली गर्नु पर्छ विहार।
अरुण कुमार भुजेल गोरू बथान,कालेबुङ,भारत। … १, मखमली सयपत्री हजारी घर आँगन झिलिमिली दियो फूलले सिॅंगारी।
सरस्वती श्रेष्ठ रुपन्देही बुटवल। … १, निधारमा टीको टालौँला आशीर्वाद पाएर चेलीको ग्रहदशा सबै फालौँला । २, शरद् ऋतु रमाइलो मन्दमन्द सितल हावा घाम लाग्दछ घमाइलो।
होमप्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । … १, रङ्गिचङ्गी फूल हेर तिहारमा माला गासौँ नजाओस् सुकेर खेर।
शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ … १, सामाजिक, संस्कृति, संस्कार दाजुभाइ दिदीबहिनीको मेलमिलाप माइती चेलीकोको संसार । २, बत्ती, फूल , सेलरोटी देउसी , भैलो , भाइटीका वर्षमा तिहार एकचोटि ।
ममता पौडेल बुढीगङ्गा – २ मोरङ … १, जताततै फूलको होली मिली खेलौ भैलो , बनाई मिठो बोली । २, खुसीले चाडपर्व मनाऔॅं नगरौँ फजुल खर्च , घरमा भएको खाऔॅं । ३, झिलिमिली फूलको तिहारमा बढ्दो महगी भएकोले , जनता परे मारमा ।
सीमा कार्की समर्पण, मेलचोक पर्सा … १, मनमा छैन हर्ष माला सुकेर नै जान्छ हरेक वर्ष। २, फुलिसके हजारी फूल आखाँमा भने सधैँ हुन्छ आसुँको मुल।
सानु जोशी सुदुर पश्चिम दार्चुला, … १, गलामा मखमली माला निधारमा टीका सप्तरङ्गी तिहार खुसीले जाला । २, तिहारमा खुसी भेटिन्छ पर्व चेली माइतीको देउसी भैलो खेलिन्छ । ३, गच्छे अनुसार मान्नु रमाइलो चाड तिहार दान गर्न जान्नु ।
कृष्ण बजगाई भक्तपुर … १, तिहार एक चाडपर्व हामी सबैलाई लाग्छ हाम्रो चाडपर्वप्रति गर्व । २, देउसी भैलोले छायो रमाइलो गर्दै दाजुभाइ अब आँगनसम्म आयो । ३, आयो भोलि भाइटीका लगाएर खुसी हुनु, नहोस् आँसु ढिका ।
श्रीकृष्ण धामी बझाङ … १, तिहारको रमाइलो बेला । गाउँ सहर झिलिमिली दाजुभाइ दिदीबहिनी भेला। २, खेलौं देउसी भैलो कसेर एकताको गाँठो उघारेर मनको दैलो । ३, दीपावलीले समृद्धि ल्याउने विकृतिलाई सबै हटाएर उल्लास सबैमा छाउने ।
प्रद्युम्न चालिसे भक्तपुर कटुञ्जे । … १, आएर गयो तिहार आपसमा बढ्दै हामीले दिदीबहिनी दाजुभाइको प्यार । २, रक्षा गरून् सरस्वती दिदिबहिनी दाजुभाइ सबैलाई सप्रियो नेताको मति । ३, हर्ष र उल्लास सप्तरङ्गी टीका लगाई तिहार हुन्छ खास ।
ईश्वर साउद(भिक्षु) रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, ज्यादा नहुनु अविवेकी विरूप हुन्छ स्वरूपवान् पङ्ख नभएका केकी । २, अर्थपूर्ण छ अलङ्कार जसले सजाउँछ ठाउँमा अन्यथा बेसुर झङ्कार ।
कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे … १, तिहार रमाइलो पर्व माईती चेलीको मिलन गरौं हामी गर्व । २, हाम्रो चाडपर्व मनाऔॅं फजुल खर्च घटाई मिलेर विकृति हटाऔॅं । ३, इज्जत प्रतिष्ठा कमाइ आफ्नो पनमा बसौं बाँच्न सधैं रमाइ ।
जयनारायण नेपाल इलाम ,हाल सूर्य विनायक २ , बालकोट २ भक्तपुर । … १, हर्षमय बनोस् तिहार दाजुभाइ एवम् दिदीबहिनीको खाली नरहोस् निधार ! २, नरहुन् कोही भोको महान् चाड तिहारमा पुगोस् सबैको धोको !
वसन्त अनुभव … १, तिहार चाड रसिलो बिदा भयो हामीबाट बनाएर सम्बन्ध कसिलो । २, भुल्दै संस्कृतिको पाटो घन्कियो डिजे गाउँघरमा देउसी भट्याउनको साटो ।
