“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग भाग: उनान्सयाैं हामी पुगेका छौ। सम्पूर्ण पञ्चाङ्ग स्रष्टाहरुमा पञ्चाङ्ग लेख्नु हुन् हार्दिक अनुरोध छ: अभ्यास पाठशालाको अभ्यास शृङ्खला दर्ता पछिको भाग :-९९ ——————————-
विधा :- पञ्चाङ्ग अभ्यास गर्ने स्थान :- पञ्चाङ्ग अभ्यास पाठशाला मिति:- २०८१/०२/२८ बुधबार बेलुका ०९ बजेसम्म पञ्चाङ्ग वा समपञ्चाङ्ग पठाउनु हुन् अनुरोध छ। ………………………………………. प्रशिक्षक:- …………… सोमनाथ लुइटेल गुणनिधि घिमिरे सुशीला पौडेल
……………………… भाषा शुद्धीकरण:- ———– पुष्पा सुवेदी नेपाल भवानी घिमिरे जमुना आचार्य पशपती राई
अक्षर सङ्ख्या:- [बराबरी] अनुप्रास :- आफुखुशी स्थायी :- अनिवार्य
पञ्चाङ्ग:०१ मुटु दुखेको औषधी किन्न पाए किन्ने धेरै थिए होला। दुश्मन जति सबै नै विन्न पाए विन्ने धेरै थिए होला। काे कस्ताे काे कस्ताे निधारमा लेखिएको हुदैन रहेछ आँखाले हेरेर मात्र चिन्न पाए चिन्ने धेरै थिए हाेला सधैं भरि लत्याएर हिन्न पाए हिन्ने धेरै थिए हाेला । सुशीला पाैडेल पञ्चाङ्ग:०२ सङ्घर्षै सङ्घर्ष भनेर जान्नु छ जीवनमा। सारा खुसी हराएपनि धान्नु छ जीवनमा। सहज र असहज यो सब भावीको लेखाइ, कति कुरा मिहेनतले छान्नु छ जीवनमा। जे पर्दछ आफ्नो भागमा मान्नु छ जीवनमा।
✍️ अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान 🇧🇹 पञ्चाङ्ग:०३
पञ्चाङ्ग:०३ दिनहुँ झगडा गर्ने परिवार किन चाहियो। आफ्नै पेट मात्रै भर्ने परिवार किन चाहियो। अब कुनै नाटक चैं नदेखाउनु महाेदय, घमण्डको बिज छर्ने परिवार किन चाहियो। हाम्रो खुसी सबै हर्ने परिवार किन चाहियो। ह्यारिस
पञ्चाङ्ग:०४ बन्द कलकारखाना खोल्ने बात दिनुपर्छ युवा लक्षित काम ल्याउने हात दिनुपर्छ सबै मिली देश विकासमा लाग्न सकेदेखि नकावधारी शोषकलाई लात दिनुपर्छ रगत चुस्ने मच्छडलाई मात दिनुपर्छ ।
पञ्चाङ्ग:०५ समतामूलक समाज बने पो राम्रो हुन्थ्यो बालकदेखि बृद्धका आवाज यी हाम्रो हुन्थ्यो समानताले एकता ल्याउन नसकेपछि परिवर्तनका नारा सब किन चाम्रो हुन्थ्यो ? परिमार्जन गरिनु पर्ने बानी दाम्रो हुन्थ्यो ।
भुमिका गैरे, तिमिल्सिना
गैंडाकोट , नवलपुर पञ्चाङ्ग:०६ सेठजी हुँदासम्म गाउँमा कसैले दुख पाएनन् हजुर सारा दुखी उनैको घरधाए अन्त कतै धाएनन् हजुर बलेकै आगो त ताप्ने हो सबैले कसले ताप्छ र निभेको बिल्ली मर्दा सबैआए त सेठ मर्दा कोहि आएनन् हजुर बाचुन्जेल त गुणगान गाए मरेपछि गाएनन् हजुर। -पशपती राई खोटाङ्ग।
झिल्का लेखन अभियानको १७ औँ शृङ्खला (रक्तदान विषयक) सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा उक्त झिल्का लेखन कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको थियोे ।
झिल्का कविता लेखनको यस विशेष अभियानमा पनि विगतका शृङ्खलाहरूमाझैँ सर्जकहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा छरिएर रहनुभएका नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ७४ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये झिल्का लेखन अभियान पनि एक भएको र नेपाली समुदायका चाडपर्व, उत्सव लगायत विभिन्न विशेष अवसरहरूमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार/प्रवर्तक/प्रशिक्षक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम, लघुतम, प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक, अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ ।
सहभागी झिल्काकारहरूका उत्कृष्ट झिल्का कविताहरू- —————<•>—————
[१] १// पुण्यको कर्म महान जिन्दगी बचाउन कसैको गरौँ नित्य रक्तदान । २// मान्नुहुँदैन कुनै डर भइन्नँ कमजोर, रोगी बन्छ रक्त निरन्तर । ३// आँखाबाट आँसु नझरून् पाऊन् पीडितले रक्त अभावले कोही नमरून् ! ✍️ वसन्त अनुभव घोराही, दाङ ————-==———– [२] १// रक्तदान महादान गरौँ बिरामीलाई बचाई अब स्वर्गको बाटो तरौँ । २// डर किन लिने ? मर्न लागेको बिरामी बचाउन रगत दिने । ३// रक्तदान पुण्यको काम गर्नु कर्तव्य हाम्रो रहनेछ असल नाम । ✍️ राजेशराज गड्तौला कॅाडाघारी, काठमाण्डौ ————-==———– [३] रत्तदान सबैले गरौँ सबैभन्दा ठूलो धर्म गर्न पछि नपरौँ । ✍️ कला ढकाल झापा ————-==———– [४] १// मैले बिन्ती गर्दछु पुण्य मिल्छ जानेर रक्तदान गराैँ भन्दछु । २// नराखी कुनै अभिमान साेचेर हित अरूको मासिक गराैँ रक्तदान । ✍️ केशवप्रसाद ढकाल ‘प्रीतबीज’ सिरान्चाेक-७, उपल्लो गाेहाेरे, गाेरखा। ————-==———– [५] १// रक्तदानले जीवन बचाउँछ पुण्य मिल्दछ सत्कर्मले रगतले जीवन पाउँछ । २// रक्तदान कार्य महान आनन्द मिल्दछ मनमा रोगीले पाउँछ जीवनदान । ✍️ भाेलामान बर्देवा धरान ८ सुनसरि ————-==———– [६] १// काम गरौँ महान सबैजना एकजुट भई गरेर अमूल्य रक्तदान । २// दिउँ आलो रगत बाँच्न सकोस् आरामले हेर्दै संसार जगत । ✍️ अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन नपा – ६ संखुवासभा । ————-==———– [७] १// मान्छे हुन्छ महान सघाउन अप्ठ्यारोमा परेकालाई सबैले गरौँ रक्तदान । ✍️ शंकर कार्की, मकवानपुर । ————-==———– [८] १// रक्तदान जीवनकै दान पुण्य मिल्छ ठूलो कमजोरीको हुँदैन भान । २// रगत हुन्छ रातो दान गर्दा उत्तम यसैमा छ सातो । ✍️ दीपा गुरुङ्ग (समभाव) खोटाङ्ग ————-==———– [९] १// रक्तदानले जीवन बाँच्छ मनमा शान्ति लिई निरोगी भएर नाँच्छ । २// थोपा रगत भए बिरामी उपचार छैन गरिबी धेरै सहे । ✍️ अम्विका अधिकारी झापा बिर्तामोड ————-==———– [१०] खुसी बाँडेर जिऔँ हामीले रक्तदान गरेर कसैको घाउ सिऔँ । ✍️ पृथक प्रकृति ————-==———– [११] १// सेवा ठूलो धर्म गरौँ रक्तदान खुसीले बुझौँ सबैको मर्म । २// नहोस् अभाव रगतको रक्त संकलन केन्द्रमा भलो होस् जगतको । ३// सक्छौ बन्न जीवनदाता गरेर रगतको दान खोलौँ पुण्यको खाता । ✍️ सुस्मिता अधिकारी ,काठमाडौँ ————-==———– [१२] १// रक्तदान नै जीवनदान गराैँ सहयोग सबैले कसैलाई नहाेस् भान । २// राताे रगत हुन्छ सहयोग गरियाे भने मानिसको मन छुन्छ । ३// रक्तदानकाे बानी बसालाैँ सबैलाई काम लाग्ने ठाउँमा रगत खसालाैँ ! ✍️ रबि पाैडेल, दक्षिण भारत पाण्डेचरि ————-==———– [१३] १// भविष्य हुन्छ साकार रक्तदान काम राम्राे जीवनले लिन्छ आकार । २// गर्नुपर्छ यस्ताे धर्म हुन्छ पुनर्जन्म जनको बुझ्नुपर्छ मानवीय मर्म । ३// रक्तदान ठूलाे कर्म अभावमा दिनु सबै हुँदैन मान्नु सर्म । ✍️ डिल्लीराज (राजेन्द्र) भुसाल सन्धिखर्क-२, कुर, अर्घाखाँची ————-==———– [१४] सके गरौँ रक्तदान मानवधर्म हो ठूलो यहीँ हुनेछ सान । ✍️ कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी ————-==———– [१५] १// गराैँ सबैले रक्तदान सबैले बुझेर राखाैँ मान्छे हुन्छ महान । २// यहीँ सबैकाे सान मानव सेवा गरेँ हुँदैन दुःखकाे भान । ✍️ केसर बाेहरा ( सङ्घर्ष ) सुदूरपश्चिम अछाम । हाल भारतबाट । ————-==———– [१६] सकेसम्म गर्नुस् रक्तदान हजुरको सानो सहयोगले बाँच्नेछ कसैको ज्यान ! ✍️ बि.कुलुङ दार्जिलिङ रंगबुल ————-==———– [१७] १// गराेैँ सहर्ष रक्तदान बुझेर सबैकाे मर्मलाई काम हुन्छ महान । २// जीवनकाे गति बुझेर बचाउनु पर्छ बिरामी अमूल्य रक्तदान गरेर । ✍️ श्रीबहादुर केसी शैलुङ्गे भक्तपुर ————-==———– [१८] १// रक्तदान महान धर्म अरूको ज्यान बचाउँदै सुधारौँ आफ्नो कर्म । २// थोपा थोपा रगतको महत्व हुन्छ रोगीलाई कल्याण हुन्छ जगतको ! ३// आवश्यकतामा रक्तदान गरेर हुन्छ उपचार रोगीको जाँदैन कोही मरेर । ✍️ मोती सुब्बा, दार्जिलिङ निमकी डाँडा। ————-==———– [१९] १// हामीले गरौँ रक्तदान भनिन्छ जीवनदान हो दानीलाई गरौँ सम्मान । २// रहौँ सजग पनि बेच्न नपाओस् रक्त बन्नलाई कोही धनी । ३// दिउँ आवश्यक मानिसलाई नि:शुल्क सहयोग हामीले गर्नुपर्छ मानवता जगाई । ✍️ सुरेशकुमार पाण्डे, दाङ घोराही १८ ————-==———– [२०] १// काम पवित्र महान देशले सम्झिने गरी मान्छेले गरून् रक्तदान । २// सबैले बुझौँ मर्म जिन्दगीको हरेक क्षणमा सेवा ठूलो धर्म । ✍️ एवाइ प्रभात सहिदभुमि धनकुटा ————-==———– [२१] १// मानवीय पुण्यकर्म ठान मानिसको जीवन बचाउने उत्तम महादान रक्तदान ! २// अपार दानको महिमा रक्तदानमा स्थापित भए बढ्छ मानवीय गरिमा । ✍️ कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे ————-==———– [२२] गरौँ मिली रक्तदान भगवानको रुप बनी हुन्छौँ अनि महान । ✍️ गंगाराम यादव औरावनी २ सुनसरी ————-==———– [२३] १// जीवदान हो रगत निरन्तर गरौँ सेवा विश्वासमा चल्छ जगत । २// छैन अरू कुनै रगतको दानभन्दा उत्तम गर दान जुनै । ३// अर्काे छैन जीवनदान हुन्छ धर्म ठूलाे रक्तदान कार्य महान । ✍️ ईश्वर साउद रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम ————-==———– [२४] १// पुण्यको कर्म रक्तदान मानवताको भावना रहोस् सामाजिक सेवा महान । २// रक्तदानभन्दा ठूलो दान अरू छैन केही पुण्य अनि महान । ३// दिनुपर्छ समयमा अवदान रक्तदान अमूल्य मानवमा समय रहेछ बलवान । ✍️ दिल ठकुरी, टिस्टा भेल्ली दार्जिलिङ ————-==———– [२५] १// रक्तदान महान काम सबैले रक्तदान गरौँ रक्तसंचार नडराई जाम । २// रक्तदान रेडक्रसमा गई महिला पुरुष सबैले रक्तदानमा सहभागी भई । ✍️ चुडामणी देबकोटा पुरानो नैकाप काठमाण्डौ ————-==———– [२६] जसले गर्छ रक्तदान सहयोग नै मानवताको त्यो हो महान । ✍️ प्रेम थापा “मन”, बागलुङ ————-==———– [२७] १// धर्मकर्म हो महान बाँचौ अनि बचाऊ दिएर थोपा रक्तदान । २// थोपा थोपा रगतको महादान सँधै विश्वलाई खाँचो हुन्छ मद्दतको । ३// गाउँ, सहर जागौँ मान्छेमा चेतना जगाउँदै पुण्य कर्मतिर लागौँ । ✍️ राजनारायण राई राजदल बस्ती सोनादह ————-==———– [२८] सबैले गरौँ रक्तदान स्वस्थ राखौँ शरीरलाई पाइन्छ सबैको सम्मान । ✍️ धड्कन जैशी, अछाम ————-==———– [२९] १// सुन्दर कार्य रक्तदान ठूलो काम संसारकै कर्म पुण्य महान । २// गरौँ सबैले रक्तदान सधैँलाई जीवित बन्ने नाम उच्च सम्मान । ✍️ कमल प्रसाद बगाले रेग्मी वालिङ्ग बजार स्याङ्जा गण्डकी प्रदेश ————-==———– [३०] १// मिलेर सहयोग गरौँ काम गर तिमी यसको परिभाषा भरौँ । २// रङ्ग लागेको सपना कति ठूलो मन कहिले होला थपना ✍️ नीमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ ————-==———– [३१] १// रक्तदान दिने कर्म दुविधामा नपरी गरौँ यही मानव धर्म । २// रक्तदानमा अघि सरौँ थोरै भए पनि हजुर मानवसेवा गरौँ । ३// रक्तदान हो महादान ज्यान बचाए कसैकाे पाइन्छ ठूलो सम्मान । ✍️ अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान,कालेबुङ,भारत। ————-==———– [३२] १// हामीले गरेमा रक्तदान पलाउॅंछ रगत अझै यसबाट हु्न्न नोक्सान । २// रक्तदान हो जीवनदान पुण्यकर्म यही भन्दै चलाऊॅं सबैले अभियान । ✍️ अर्जुन प्रसाद चौलागाई रामेछापः-सुनापति-१ हालः-अमेरिका,बोस्टन। ————-==———– [३३] १// हामी मानव महान बुझेर मर्म सबैको गरौँ सबैले रक्तदान । २// पुनर्जीवन पाउनेछ एक थोपा रगतले ओठमा खुसी छाउनेछ । ३// गरेर ठूलो धर्म रक्तदान गरौँ साथी बुझेर सबको मर्म । ✍️ वेल थोकर तामाङ मकवानपुर ,बकैया_८//बस्तिपुर ————-==———– [३४] मानव हामी समान मर्नु नपरोस् अकालमा गरौँ सबैले रक्तदान । ✍️ सरिता सेढाई धादिङ ————-==———– [३५] दिएमा हामीले रगत ज्यान बच्छ बिरामीको निरोगी हुन्छ जगत । ✍️ बाबुराम पाण्डे ————-==———– [३६] १// कसैको बाँच्छ ज्यान आउनुहोस् गरौँ सबैले मिलेर यहाँ रक्तदान । २// बुझौँ सबैको मर्म रक्तदान गर्नु पनि हो हाम्रो धर्म । ३// हाँस्दै गाउँदै रमाऔँ सबैलाई सहयोग गरेर हामी पुण्य कामाऔँ । ✍️ अनिता भण्डारी, ताप्लेजुङ ————-==———– [३७] १// सबै गरौँ रक्तदान हुन्छ काम पुण्यको मिल्छ है मानसम्मान । २// कोही छैन पराइ रगत सबको एक हातमा हात समाई । ✍️ धनमाया चौधरी, कैलाली ————-==———– [३८] १// त्यही हुनेछ महान जीवन दिन्छ अरूलाई गरेर रगतको दान । २// एक पोका रगतले जीवित रहे कोही जयकार गर्छ जगतले । ३// पाउँदा कतै अवसर रक्तदान गरौँ सबैले आशिर्वाद पाउँछौँ जीवनभर । ✍️ नन्दा धामी नौगड, दार्चुला ————-==———– [३९] १// राम्रो उत्कृष्ट कर्म रक्तदान मानवजातिको निम्ति पुण्य अनि धर्म । २// दिएर घट्दैन कहिले रगत हाम्रो शरीरको गरौँ पुण्य पहिले । ✍️ संगीता खरेल चन्द्रागिरी ८ काठमाडौं ————-==———– [४०] १// कर्मले बनौँ महान अमूल्य जीवन हाम्रो गरौँ स्वस्फूर्त रक्तदान । २// बुझेर बिरामीको मर्म रक्तदान गरेमा सधैँ हुनेछ पुण्य, धर्म । ३// मृत्युको मुखबाट बचाओैँ रक्तदान धर्म ठानी बिरामीको परिवार हसाँओैँ । ✍️ राज कुमार राजभण्डारी खाेटाङ्गे मध्यपुर ठिमी ५संगम काेलाेनी राधे राधे भक्तपुर । ————-==———– [४१] १// रक्तदान जीवनदान ज्यान बचाऔ अरूको गरी कर्म महान । २// सकुन्जेल गरौँ रक्तदान धर्म एक बुझी रहोस् सुकर्मको भान । ✍️ तोया नाथ चापागाईं दमक,झापा ————-==———– [४२] गरौँ सबैले रक्तदान जीवन बन्दछ अजम्मरी सत्कर्म सधैँ जान । ✍️ तेजप्रसाद खनाल, लमही,दाङ। ————-==———– [४३] बाँच्छ कसैले ज्यान मनमा सङ्कोच नलिई सबैले गरौँ रक्तदान । ✍️ प्रविना प्रयासी ओखलढुङ्गा ————-==———– [४४] १// एउटै रगतको मानव रक्तदानको भागीदार बनौँ हटाई मनको दानव । २// सत्कर्मको काम गरौँ मानवताको ह्रदय बोकी सुबिचारले आफूलाई भरौँ । ✍️ बिकास छेत्री अञ्जान कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ। ————-==———– [४५] मानव मन टल्कियोस् रक्तदान गरेर सधैँ सेवा गर्न पल्कियोस् । ✍️ पशपती राई, खोटाङ । ————-==———– [४६] १// नगरौँ कहिल्यै धुम्रपान राखेर जीवन निरोगी गरौँ सबैले रक्तदान ! २// एकदिन सबैले मर्नुछ कर्म सम्झेर मानवताको खुसीले रक्तदान गर्नुछ । ३// बचाऔँ आफू बाँचेर क्षणभङ्गुर छ जीन्दगी केही जादैन साँचेर । ✍️ ऋजु दिल्पाली, ईटहरी १ सुनसरी ————-==———– [४७] १// रक्तदान कार्य महान जोगाए ज्यान कसैको पाइन्छ जीवनभर सम्मान । २// गरौँ सबैलाई मद्दत सकिँदैन दिएर कहिले हाम्रो शरीरको रगत । ३// रक्तदान सबैले गरौँ असल कर्म ठानी हामी अघि सरौँ । ✍️ रुना कर्माचार्य दाहाल, चितवन ————-==———– [४८] १// गरौँ सबैले रक्तदान जिताउन मुखबाट मृत्युको पाउनेछ उसले जीवनदान । २// स्वच्छ पानी पिएर महान कार्य गरौँ रगतलाई दान दिएर । ३// मर्नेछौँ सबै एकदिन छैनन् अजम्बरी कोही सेवा गरौँ हरदिन । ✍️ दीप गोले तामाङ चन्द्रपुर-१, रौतहट ————-==———– [४९] १// गरेको राम्रो रक्तदान दु:खमा सहयोग गर्ने व्यक्ति सबै महान । २// एकथाेपा रगत भए मानवको बन्छ महान सेवा गर्दै गए । ✍️ श्रीकृष्ण धामी – बझाङ ————-==———– [५०] १// रक्तदान सबैले गरौँ एकअर्काको सेवा गर्न सधैँ अगाडि सरौँ । २// रक्तदान ठूलो धर्म बचाउन ज्यान अर्काको गरौँ राम्रो कर्म । ३// रगत नपाएर जहाँ कतिका ज्यान जान्छ रक्तदान गरौँ यहाँ । ✍️ शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ ————-==———– [५१] १// बाँच्न चाहिने रगत रक्तदान धर्म ठूलो बचाउँछाै हामी जगत । २// धन भुटेकाे खाजा रक्तदान गर्न नडराओैँ जीवनदान ठूलाे राजा । ३// रक्तदान पुण्यकाे बाटाे पाउछ बिरामी बेलैमा बेतुक धनसम्पत्तिकाे साटाे । ✍️ हिरालाल न्याैपाने बानपा ८, काेटमाैला सल्यान ————-==———– [५२] बाँच्छ बिरामीको ज्यान मनमा सङ्कोच नलिई सबैले गरौँ रक्तदान । ✍️ प्रविना प्रयासी ओखलढुङ्गा ————-==———– [५३] १// सबै सहयोगी बनौँ रक्तदान जीवनदान हो सबैलाई यही भनौँ । २// रक्तदान सबैले गरौँ पीडामा पीडा साटेर एकअर्कामा खुसी भरौँ । ३// आफ्नो नहुँदा धन सहयोगी भावना भएको होओस् हाम्रो मन । ✍️ ललिता गिरी सिन्धुली हाल काठमाडौं 🇳🇵 ————-==———– [५४] १// रक्तदान जीवनमा महादान गरिबको सेवामा लागौँ रक्तदान सबैको सम्मान । २// रक्तदान नै जीवनदान मानवको ठूलो धर्म रक्तदान हो महान । ✍️ बेदु न्यौपाने ————-==———– [५५] १// सबैको गरौँ सम्मान जीवन बचाउन कसैको ठूलो सेवा रक्तदान । २// जिन्दगीको सागर तर्नलाई दुनियाँको हुन्छ ईच्छा आऊ केही गर्नलाई । ३// शुद्ध खाऊ खानपान कसैको सेवा सम्झी खुसीले गरौँ रक्तदान । ✍️ अन्मोल मुस्कान तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ। ————-==———– [५६] १// रक्तदान हो महादान सङ्कलन केन्द्रमा जाऔँ चलाएर बृहत् अभियान l २// बाँच्छ कसैको ज्यान मानवता जताउँदै गरौँ निसङ्कोच भएर रक्तदान l ३// रक्तदानले असर गर्दैन परमर्म बुझ्ने मान्छे मरेर पनि मर्दैन l ✍️ बाबुराम गौतम, गुल्मी ————-==———– [५७] १// रक्तदान गर्ने महान दिन्छन् जीवन जसले उसको हुन्छ मान । २// नयाँ जीवन पाएर खुसी हुँदै उसले रक्तदान गाथा गाएर । ✍️ बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाइ ४ झापा ————-==———– [५८] दम्भले सत्कर्म छुँदैन अकस्मात् परिन्छ बिरामी रक्तदानमा हट्नु हुँदैन । ✍️ लोक वहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा २देउपुर पर्वत् ————-==———– [५९] १// रक्तदान भन्छन् जीवनदान गर्छ रक्तदान जसले पाउँछ उसले सम्मान । २// रक्तदान महान दान हुँदा कमी रगतको दुखी हुन्छ ज्यान । ३// रगत जीवनको धन चल्दछ रगतको भरमा हाम्रो मुटुको धड्कन । ४// चल्दैन जीवनको गति कमी हुँदा रगतको पुर्याउँछ जीवनकै क्षति । ✍️ सतीश पण्डित भानु६ चुँदी तनहूँ हाल चनपा ६ मतातीर्थ ————-==———– [६०] १// ठूलो दान रक्तदान कर्म गरौँ पुण्यको भइन्छ हेर महान । २// जीवन बाँच्छ कर्मले उद्धार मनले दिउँ बुझाउँछ मानव धर्मले । ✍️ हन्नाह छेत्री ————-==———– [६१] १// धर्म हाे रक्तदान गर्नुपर्छ अरूलाई नि भलाइ हुने जीवनदान । २// पाएर पनि फगतमा मरिलानु के छ रक्तदान गर जगतमा । ३// शिर, पाउ, काया सबैतिर सर्छ रगत नभए हुन्न माया । ✍️ मनुहाङ किराँती साेलु ————-==———– [६२] १// गराैँ सबैले रक्तदान गरेर नित्य मानवसेवा पाओैँ धेरै सम्मान । २// हटाओैँ दु:ख मानवकाे असल काम गरेर छाैडाैँ व्यवहार दानवकाे । ३// थाेपा रगतले कसैलाई ज्यान बचाउन सक्छ आह्वान गराैँ सबैलाई । ✍️ रामप्रसाद पुरी, बादेल,खाेटाङ । ————-==———– [६३] १// मानवधर्म यो निभाऔँ ज्यान बच्छ कसैको रक्तदान गर्न जाऔँ । २// विचार राखौँ महान जिन्दगी बचाउन लागौँ गरौँ सबैले रक्तदान । ✍️ अनिता कार्की पाँचथर ————-==———– [६४] १// बनाैँ हामी दानी चार महिना पुगेपछि गरौँ रक्तदान जानी । २// रक्तदान सबैले गराैँ अरूकाे ज्यान बचाएर मनमा खुसी भराैँ । ३// तेइसाैँ पटक दिएँ रगत दिँदा मज्जा मैले भरपुर लिएँ । ✍️ भवानी पाेखरेल (बाबू विराज) कपिलवस्तु जीतपुर ————-==———– [६५] १// मठमन्दिर धाउनु पर्दैन गरेमा रक्तदान जीवनमा हाम्रो योगदान मर्दैन । २// देखाउन लेखाउन नखोज पुण्य कमाउनुपर्छ हामीले मानवता बाहेक नरोज । ३// जीवनमा धर्मकर्म गर्नैपर्छ संसार केवल नाट्यशाला भवसागर हामीले तर्नैपर्छ । ✍️ घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही ————-==———– [६६] १// सकिँदैन रगत दिएर केवल बन्छ आहारविहारले जाँदैन शरीर खिएर । २// रक्तदानले हुन्छ जीवनदान बाँच्छ अर्को भने दिन सङ्कोच नमान । ३// सृष्टिका अनमोल रत्न अकस्मात् पर्छन् पीडामा उठाउन गरौँ प्रयत्न । ✍️ मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ ————-==———– [६७] १// बचाउँ मानवले मानव मित्र सम्झी सबै बसाउँ सुन्दर भव । २// गराैँ रक्तदान सबले आपसमा हामी मिलेर सेवा गर्नु तनमनले। ✍️ हरिगाेपाल न्हुन्छेँप्रधान काभ्रे, बनेपा १४ साँगा बजार । ————-==———– [६८] १// ठूलो कर्म जीवनदान मर्न आँटेकालाई बचाउने त्यत्तिकै ठूलो रक्तदान । २// दानलाई स्थिरता चाहिन्छ निस्वार्थ कर्म गरे सुफल अवश्य पाइन्छ । ✍️ नन्दलाल आचार्य सिद्धार्थटोल, उदयपुर । ————-==———– [६९] १// जीवनको सुरक्षा गर्छ राखेर सहयोगी भावना हामीले रक्तदान गर्नुपर्छ । २// खुसीमा मन रुँदैन रक्तदान धर्म हो यसमा भेद हुँदैन । ३// कसैको जीवन बचाउन तुच्छ वचन पनि हामीले सक्नुपर्छ पचाउन । ✍️ लक्ष्मण देउवा डोटी हाल भारत ————-==———– [७०] १// मनुष्य चोला उपहार नसोचौँ कुभलो कसैको सहयोग ठूलो उपकार । २// बाँच्दछ प्राणी रगतले अरूको जीवन बचाउँदा पुज्दछ सारा जगतले । ३// रगतको मूल्य अमूल्य रक्तदान गरे अरूलाई जीवन बन्छ मातृतुल्य । ✍️ पद्मा काश्यप पाण्डे, मोरङ ————-==———– [७१] रक्तदान नै जीवनदान चालाैँ अभियान सबैले धर्म मिल्छ महान । ✍️ काेपिला अधिकारी सिरानचाेक -७ गाेरखा ————-==———– [७२] १// पुण्यका लागि दान सबैले महत्त्व बुझाैँ उत्तम हो रक्तदान । २// गरेर असल कर्म रक्तदान जीवनदान जानी कमाउँ मिलेर धर्म । ३// मिल्नेछ मीठो मेवा नियमित रक्तदान गरी गर्नुछ मान्छेको सेवा । ✍️ जयनारायण नेपाल ————-==———– [७३] निरन्तर रक्तदान गरौँ स्वस्थ व्यक्ति सबैले पीडितमा खुसी छरौँ । ✍️ पुष्पा राई ऐसेलुखर्क, खोटाङ । ————-==———– [७४] १// अकालमा जाँदैन ज्यान प्रष्ट पाएमा हामीले चाहिने जति रक्तदान । २// दुखीको दुःख हरौँ पुण्य कार्य मानिन्छ रक्तदान गर्ने गरौँ । ३// सेवा नै धर्म पुण्य मिल्छ सधैँ गरे राम्रो कर्म । ✍️ सीमा कार्की समर्पण मेलचोक पर्सा, नेपाल
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यासको २१ औँ शृङ्खला आइतवार अपरान्ह सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा यो अभ्यास शृङ्खला निरन्तर हरेक हप्ता सञ्चालन हुँदै आएको छ । साप्ताहिक झिल्का कविता लेखन अभ्यासका विगतका शृङ्खलामाझैँ यसपटक पनि सहभागीहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा रहेर नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ७३ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला पनि एक भएको र साप्ताहिक रूपमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार एवम् झिल्का कविताका प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
शृङ्खलाबारे प्रष्ट पार्दै शृङ्खला संयोजक/प्रशिक्षक म्यामराज राईले हरेक हप्ताको शुक्रवार राति १२ बजे अभ्यासको सूचना झिल्का कविता फेसबुक समूहमा राखिने र उक्त सूचनाको कमेन्टमा इच्छुक झिल्काकारज्यूहरूले स्वत:स्फूर्त आफ्ना उत्कृष्ट झिल्काहरू राखेर सहभागीता जनाउन सकिने बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम एवम् लघुतम प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक र अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ । अर्थात् दोस्रो हरफको अन्त्यमा पहिलो र तेस्रो हरफको अन्त्यानुप्राससॅंग मिल्ने समध्वनिक अक्षर समेत हुनुहुँदैन ।
साप्ताहिक झिल्का लेखन अभ्यास शृङ्खला- २१ मा सहभागी झिल्काकारहरूका सुन्दर झिल्काहरू- —++—
१, छु व्यस्त साधनामा जसरी थियो वाल्मिकी चाहे परूँ सामनामा । २, रुख काटिन्छन् जब पाखापखेरी रुन थाले धरती डढ्यो तब । ३, तिमी हौ विश्वास जिउने आधार माया धड्किरहन्छ खुसीको सास ।
वसन्त अनुभव, घोराही, दाङ … १, खुसीको बोकी हाँसो हिॅंड्यौ भनेको सुनेँ लिएर हाम्रो नासो । २, रित्तियो मेरो खल्ती एकचोटि भनिदेऊ न कहाँ भयो गल्ती ? ३, नछोपी दाउ चौका दिएको भए हुन्थ्यो एकचोटि सुधर्ने मौका ।
अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’, पाँचखपन नपा – ६ संखुवासभा … १, वातावरण दिवस मनाइयो यसो खोस्रेर बिरुवा रोप्न उपस्थिति जनाइयो । २ एउटा बिरुवा रोपियो थोरै पानी तुर्क्याएर औपचारिक देखाएर छोपियो। ३ हराभरा बनोस् जङ्गल आगो नलगाऔॅं सुक्खामा हुनेछ सबैलाई मङ्गल ।
चुडामणी देबकोटा, पुरानो नैकाप काठमाडौँ … १, सधैँ खुसियाली छाउँछ मिलन भए परिवारमा सुख, शान्ति आउँछ । २, तराई, पहाड, हिमाल लाग्छ सबैभन्दा राम्रो मेरो प्यारो नेपाल । ३, जून अनि घाम बुबाआमा हुन् मेरा जिउँदो देवता चारधाम ।
अनिता भण्डारी, ताप्लेजुङ … आनन्द मन घुमेर लाउने खाने रमाउने फर्की आउँदैन उमेर ।
ताराप्रसाद चापागाई, धुनिबेसी … १, दिलको माया दिएको हरायौ तिमी कता भुल्नको लागि पिएको। २, जलेर मन मेरो तिमी पराई हुँदा मर्यो मायाको फेरो। ३, टनकपुर फेरि रुँदैछ सुन्दैन बसेर कुर्सीमा विदेशी मालिक हुँदैछ।
एवाइ प्रभात, सहिदभुमि धनकुटा … १ एकदिन जान्छ गुड्दै नफर्किने समयको गति हेर्दाहेर्दै सबै उड्दै। २ नहुने भएछ पुरा सोचेको कुरा कहिले भएछ सबै अधुरा। ३ अन्तैतिर नाता जोडेछौ नयाँ भेटेपछि तिमीले पुरानो माया तोडेछौ।
कला ढकाल, झापा … १ सिर्जना गर्ने दिलासा प्रचण्ड घामले ततायो नवीन बनेन जिज्ञासा । २ नहुने साथमा सिरानी एक्लियो जिन्दगी अचेल यस्तै हजारौँ कहानी । ३ बाटोमा बग्दैन सरिता अध्ययनबिनाको त्यो साहित्य भावमय बन्दैन कविता ।
भगवती दवाडी ,झापा … १, हामीले गर्नुपर्छ भर जिउँदो भगवान् हुन् भन्छन् सबैले डाक्टर। २, बिरामीको छेउमा आई सधैँभरि दिन्छन् शीतल , आफ्नो पीडा लुकाई। ३, सुख्खालाई बनाउँछन् हरियाली जीवन हाम्रो बचाउँने, डाक्टर हुन् शक्तिशाली ।
सीमा कार्की समर्पण, मेलचोक पर्सा … १. जनता थाङ्नामा सुताउँदै झर्ला खाउॅंलाको आशा बित्यो पोखेको उठाउँदै । २. अर्काको धनमा दसैँ किच्च हाँस्दै सहने देखी डराउनुपर्छ सधैँ । ३. कहानी किन गर्नु लाज पचेको देखेर हेर्नेलाई लाजले मर्नु ।
रामप्रसाद पुरी, बादेल, खोटाङ … १ मन रोयो धेरै पुछी दिने छैन आँसु गयो खेरै। २ मानिसको असीमित चाहना सहजै हुँदैनन् बुझ्ने मनभित्रको सही भावना । ३ मौसमले धोका दिॅंदा देश शोकमा पर्यो मानिसको ज्यान लिॅंदा।
राज कुमार राजभण्डारी खोटाङ्गे, मध्यपुर ठिमी ५ संगम कोलोनी राधे राधे भक्तपुर … १ भएन घुमन्ते जीवन बनेर यात्रु सधैँलाई घुमाउॅंदै हिॅंड्ने रनबन। २ उल्झिन्छन् समस्यमा नाता धुमिल हुँदै जान्छन् सम्झना ऋणका खाता। ३ मानिस भएर जन्मिए सैतानको व्यवहार गर्दै निर्दोषको रगत पिए।
सुरेशकुमार पाण्डे, दाङ घोराही १८ … १ रातमा आउने पानी दिनको चर्को घाम धेरैलाई पुर्याउने हानी । २ प्रकृतिले जाल बुनेछ सतर्कता अपनाउनु सबैले अत्यधिक वर्षा हुनेछ।
संगीता खरेल, चन्द्रागिरी 8 काठमाडौं … १, ढुङ्गाको लगाई सिरानी आकाश ओढेर सडकमा गरिबले बिताउँछ जिन्दगानी।
बिके मुखिया, दार्जीलिङ,भारत … १. कोही गल्ती गरेर कहिले नमाग्ने माफी हाँस्छन् दागा धरेर। २. भन्छन् बगरको बास कुनै उपाय नभएपछि साथमा रहेन आस । ३. हाडी जस्तो फुट्यो सम्बन्ध पनि हजुर पुनः चट्याङले कुट्यो।
पृथक प्रकृति … १, किन हेरिन्छ माथि भूलेको सम्झना कति नभन ऐ साथी ।
नीमा छिरिङ भोटिया, जलढका कालेबुङ … १, ईर्ष्या हुँदैन साँच्नु रुँदै मर्छ मानवता दम्भले हुँदैन बाँच्नु ! ~ऋजु दिल्पाली, ईटहरी १ सुनसरी … क/ छोड्दिन काव्य साधना झेल्नु परे पनि अनेक खाले सासना l ख/ आएछ कि ह्रासकाल सरकार फेर्दाफेर्दै बित्यो सरकारको यो साल l ग/ कतै छैनन् सक्षम जता हेर्यो उतै नेता देखिन्छन् अक्षम l
बाबुराम गौतम, गुल्मी … १, लिखित कतिपय अलिखित गाउॅंदै जाने यहाँ जीवन सङ्घर्षको गीत। २, जीवन काँडेदार फूल सुराक्षित कोही छैन मन्दिरमा चढाइन्छ त्रिशूल। ३, जीवनको अर्थ भेटियो लेख्नुथ्यो रहरको कथा बगरमा पुगेर मेटियो!
बि.कुलुङ, दार्जिलिङ रंगबुल … १. म नयन खोल्छु सही तथ्य कुरामा अघि सरी बोल्छु । २. जहाँ विश्वास हुन्छ सदा परस्पर एकार्काको मनले मन छुन्छ ।
प्रेम थापा “मन”बागलुङ … (१) बनाउॅंछ उसैले मूर्ख जसको व्यवहार झुटा हार्दछ सत्यवादी तुर्क । (२) हुँदैन औषधी मूर्खको हरायो पुर्खाको सत्य बाहुल्यता छ उसको । (३) घोर कलियुग आयो आर्जनका झुटो व्यवहारले मौलिक युग हरायो ।
लोकबहादुर छेत्री लामिछाने, मोदी गा पा २ देउपुर ,पर्वत … १, मनको दियो बालेर जिउनु छ हाँसीखेली दु:ख पीडा फालेर। २, राम्रो काम गरेर जीवन फूलझैँ बनाउनु ईश्वरको भर परेर ।
वेल थोकर तामाङ, मकवानपुर ,बकैया – ८, बस्तिपुर … १, आफैँले दु:ख पाउॅंछ मान्छेको गलत कर्मले प्राकृतिक विपत् आउॅंछ । २, जीवजन्तु सबै भाग्दछ मान्छेको कारणले गर्दा जङ्गलमा डढेलो लाग्दछ । ३, सर्वश्रेष्ठ प्राणी लेखियो धरती बिगार्ने कर्ममा मान्छे अगाडि देखियो ।
दिनेशकुमार शर्मा, हेटौडा, मकवानपुर … १) बाहिर फुलबुट्टे झोला नवीनता रहेनछ भित्र आडम्बरी नबिताऔॅं चोला । २) मात्तिएर जवानीको जोस विगारी सकिएछ घरबार खुल्यो बल्ल होस । ३) सबैलाई आफ्नै ठान्छु भित्री रहस्य बुझिएन बारम्बार धोखा खान्छु ।
हिरालाल न्यौपाने, बानपा ८ कोटमौला, सल्यान … १, सधैँभरि दिन्छु साथ भन्ने गर्थ्यो तिमी छोड्यौ आज हात ।
गंगाराम यादव, औरावनी २ सुनसरी … १. प्रचण्ड भैरहेछ गर्मी देश द्रोहन गर्नेहरू धेरै छन् अधर्मी। २. अन्याय कति गर्छौ ? एकदिन पक्कै तिमी कालै नआई मर्छौ । ३. नबढाऊ जनतासँग दूरी पालो सधैँ नरहला किन गर्छौँ चुरीफुरी?
अर्जुन प्रसाद चौलागाई, रामेछापः-सुनापति-१ हालः-अमेरिका,बोस्टन। … १. सफलताले शिखर चुमेर मेहनत गर्नुपर्छ खुसीले नहिॅंडौँ अनावश्यक घुमेर। २. जिन्दगी आउँदैन फर्केर त्यसै खेर नफालौँ किन हिॅंड्छौ तर्केर ? ३. मनमुटु जलाई नहिन्नु पुर्याउॅंछ चिन्ताले चितामा आफूले आफैँलाई नचिन्नु।
घनश्याम पन्त, हरिवन सर्लाही … १, अनौठो समय साल किन प्रत्येकको आँगनमा घुमेर आउँछ काल !
आर्त अकुलीन … १ छोड्दा राम्रो रिसराग खानुपर्छ सधैँ हामीले तितो करेला, साग । २ किन लाउनु दोष हुनु थियो भयो पोख्नु हुन्न रोष । ३ खोज्दैछ यस्तो ठाउँ जहाँ बुद्धत्व मात्रै बास बसेको गाउँ ।
दीपा गुरुङ्ग समभाव, खोटाङ्ग … (१) भोकले मेहनत सिकाउँछ मानिसको आचरण हो भोगले विलासी बनाउँछ। (२) राखेर आपसमा भेदभाव आफैँलाई महान् ठान्छौ कस्तो मानसिक अभाव ? (३) छुवाछुतले आँखा छोपिन्छ तर मतलबका कुरा छोएर सुनपानी चोखिन्छ।
दिवाकर चाम्लिङ्ग राई, खर्साङ्ग, दार्जीलिङ … १, विकासले बिनास गर्यो आज सुख खोज्दा ज्यान धरापमा पर्यो ।
मन्दिरा सेढाई, मलेखु,धादिङ … १) तिमी देशभक्ति कसरी सीमा मिचिॅंदा हेर्छौ तिमी राष्ट्रघाती यसरी !
रवि पौडेल ,दक्षिण भारत पाण्डेचरि … १. रित्तियो देशको ढुकुटी बाँडीचुँडी सिध्याए सारा थन्क्याए बनाई सुकुटी ! २. गर्दैनन् कमाइ धन्दा जोहो नगर्ने पशुपक्षी सुखी छन् मान्छेभन्दा !
कृष्णकुमार वैद्य, बनेपा ९, काभ्रे … १) जीवन यात्राले थाकेर मन छ बिसाउनु उमेरले मात्रै पाकेर। २) भोलि खुसी आउनलाई थुप्रै विकल्प थिए आफैँभित्र स्वयं रमाउनलाई।
अन्मोल मुस्कान, तकदाह छाउनी, दार्जिलिङ … १. हातमा बोकेर पारपत्र डुल्दै त्यो मरुभूमिमा नेपाली परे अलपत्र । २. हेर्नुस् हाम्रो समाज किन स्वार्थी दुनियाँ ? दुःखीको सुन्दैन आवाज । ३. हाम्रो देशको शिक्षा ठुलाबडाकै गर्छ चाकडी कस्तो यो दीक्षा ?
दीप गोले तामाङ, चन्द्रपुर -१, पौराई, रौतहट … १. सनातन हिन्दु धर्म राम्रो धेरै दर्शन बुझ्छ जनको मर्म । २. धर्म छोड्ने बानी बनायो मान्छे यस्तो गर्ने सबै हानी । ३. प्रकृति हाम्रो सुर हामी देव मान्छौ हुँदैन कोही दूर ।
डिल्लीराज (राजेन्द्र) भुसाल, सन्धिखर्क-२, कुर, अर्घाखाँची … १) पाइॅंदैन मिलनसार मन कलियुगको प्रभाव यस्तै सर्वत्र भेटिन्छ दुर्जन। २) चल्दैन हिजोआज अर्मपर्म गाउँघर सहर बन्यो हरायो पुराना कर्म। ३) संस्कृति अनि संस्कार खोलाको गीत भयो खाए नेपालीले मार।
अरुण कुमार भुजेल, गोरूबथान, कालेबुङ, भारत … १. लथालिङ्ग बनाए देश भ्रष्टाचारी ,जाली नेताले हरायो रहनसहन भेष। २. खुबै फूर्ती लाउँछन् भोट माग्ने बेला नमस्कार गर्दै आउँछन्। ३. आफ्नो लागि झुक्छन् जनतालाई समस्या पर्दा नेता दुलोभित्र लुक्छन्।
साबित्री प्याकुरेल, धादिङ … १. उमेर पनि ढल्कियो जवानीको रङ्ग सुकेर बुढेसकालतिर अब सल्कियो। २. विश्वास नभएको मन हुँदैन कहिले आफ्नो अरूले कमाएको धन। ३. जीवन बगेको खोली खेरो नफालौँ व्यर्थैमा आउॅंदैन फेरि भोलि।
बिकास छेत्री अञ्जान, कैजले, बिजनबारी दार्जिलिङ … १, एकछिन सोचेर बोल होसियार बनी सधैँ मनको कुरा खोल ।
बिरेन्द्र कुमार चौधरी, इटहरी – १६, सुनसरी … १ मायाविनाको त्यो पल कसिएको कण्ठ जस्तो बनाउँछ भाव विह्वल। २ माया गर पवित्र माकुराको जालोले जस्तो अड्याई राख्छ भित्र।
कोपिला अधिकारी, सिरानचोक -७, गोरखा … १/ कविता भन्न खोज्दा निबन्ध भयो रे आफ्नै मन रोज्दा । २/ भोक लागेको बेलामा ढुङ्गो स्वादिलो हुन्छ काम गर्ने मेलामा । ३/ पानीले खोज्दैन रानी मात्र खोज्छ तीर्खा जीवनको हो खानी ।
नन्दलाल आचार्य, सिद्धार्थटोल, उदयपुर … १, सृजना फुलाउने रहरहरू काँडा बनी आएपछि फैलिए रोगका जहरहरू । २, हिजो आहा ! भयो आज निर्बल हुँदा जीवन निरासिॅंदै गयो ।
दुर्गा भट्टराई, मोरङ … १) मनमा शीतल ल्याऊ गर्मी पर भगाएर स्याउ सधैँ खाऊ । २) जङ्गल सबै मासेर आँसु लाग्यो पशुको रुन्छौ हामी हाँसेर।
सविता भट्टराई, जनकपुर … १, सत्य रहेछ सपना नब्युउँझिदा सम्म मात्र ब्युउँझेपछि भ्रमकै थपना ।
सुरेश कार्की, काठ. – ७ … १ जीवन सत्कर्मले सजाउनु आखिर छाडिन्छ संसार संस्कृति मिलेर बचाउनु । २ उदासीमा बज्दैन ताली दुःख सहेमा सुख प्रभुकै बनौँ माली । ३ बेठिक मजाक उडाउनु ? चिन्ता गर्नु व्यर्थ बिन्ती सधैँ चढाउनु ।
कार्की डिबी माकुम, सुनवल-४, नवलपरासी … १. मिठा गफ गरी चौतारीमा सॅंगसॅंगै बसौँ अलि नजिक सरी। २. बगैँचामा सुटुक्क पस्छु तिमी आऊ है! म कुरी बस्छु। ३. सुख पाउने रहर भाग्य मेरो खोटो देख्न पाइन सहर।
शशीश्री आचार्य, बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौं … १, झिल्काको तलतल कस्तो सकस परिरह्यो बेस्सरी बिहानीको चिया जस्तो। २, नलेखौँभन्दा पनि नहुने अन्य केही लेख्दा शब्दले मन नछुने। ३, झिल्का लेख्दैछु रमेर यथार्थ भावहरू खोज्दैछु शब्दहरू धेरै गमेर ।
मोती सुब्बा, दार्जिलिङ निमकी डाँडा … १. पैसामा जोडिएको नाता स्वार्थले भरिएको बोली हुन्न अप्ठ्यारोमा छाता। २. खाइन्छन् झुटा कसम बगाउँदै अश्रु धारा बिर्सन्छन् आफ्नै खसम। ३. ओझेल पारिन्छन् सपनाहरू खोली घातका पानाहरू निचोरिॅंदै मिठा सिर्जनाहरू।
तोया नाथ चापागाईं, दमक, झापा, नेपाल … १) आयो ऋतु ग्रीष्म आकाश धर्ती तातेर बन्ने भयो भीष्म । २) छैन शीतल कही कोठा ओछ्यान तातै आउँदा पानीमा रही। ३) चिसो पानी परे शीतल हुन्थ्यो होला आकाश धरा भरे ।
रसज्ञ छहरा, कावासोती-३ नवलपुर, नेपाल … १, गणतान्त्रिक शासन व्यवस्था मन्त्रीमण्डल गठन विघटन जनताको उस्तै अवस्था । २, जनताको बुझ्दैनन् चाहाना पात्र प्रवृत्ति त्यस्तै अनेक बनाउँछन बाहाना। ३, लाग्न छाड्यो आस गर्दैनन् काम कसैले जनतालाई बनाए निराश ।
सतीश पण्डित, भानु – ६, चुँदी तनहू (हाल चनपा ६ मातातीर्थ) … १, सिमसिमे पानी आयो साँझपख हेर त तनमा सितल छायो । २, दिनहरू बितेर जान्छन् एकपछि अर्को गर्दै मान्छेलाई बुढेसकालतिर लान्छन् ।
बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ), कनकाइ ४ झापा … १. मनलाई खुसी राखेर गर्नुछ सङ्घर्ष सधैँ पुग्नुछ लक्ष्य ताकेर। २. सोच्दै अगाडि बढेर इज्जत पर्छ कमाउनु अनगिन्ती अब पढेर। ३. देशको माया गरेर सधैँ अगाडि बढनु छाती गौरवले भरेर।
दुर्गा आचार्य, मोरङ … १/ कतै आगो बलेको कस्ले देख्छ यहाँ भित्र मुटु जलेको ।
शोभा आचार्य गौतम, काठमाडौँ … १. सुन्दर शान्त देश मेरो देशमा कसैलाई पनि नलागोस् ठेस । २. सफलता खोज्ने आस चलेको छ घामपानीमा मुटु धड्कनको सास । ३. सडकमा पानीको काम छैन हजुर मजदुरलाई काम गर्दा आराम ।
श्रीकृष्ण धामी – बझाङ … १, प्रेममा पागल बनेर सहर, बजार घुमेछौ बाबाआमा बारी खनेर । २, बेरोजगार भए बसे बिचल्ली परेमा गरिबी साधुले खरानी घसे । ३, हुँदैन सोचेको कुरा पर्खेर बसे परदेशी भए लालाबाला टुहुरा ।
अम्बिका अधिकारी, झापा बिर्तामोड … १ साथीसँग रमाउने मन आज मोबाइलको गेममा, समाजबाट टाढिॅंदै जन | २ कस्तो माहोल बनायो कोरोना पश्चातको समयले , प्रविधिले आधिपत्य जमायो। ३ बन्दैछ मोबाइल आज झन् प्रिय पुस्तकभन्दा एकलौटी गर्दैछ राज।
सुस्मिता अधिकारी ,काठमाडौँ … (१) होइन प्रेमको भिखारी स्वार्थमा सम्बन्ध राख्ने सम्पतिको औकात निहारी । (२) सम्वन्धमा धन हेरिॅंदैन आत्मीयता चोखो हुनुपर्छ कुनै पर्खालले छेकिॅंदैन । (३) सम्झिनेहरूले माया तोडेपछि खोजखबर लिनै छोडिदियो अर्कैतिर सहयात्रा जोडेपछि ।
दिल ठकुरी, टिस्टा भेल्ली दार्जिलिङ … १) सिॅंढीले उक्लिनु सिकाउँछ सागरमाथाको चुचुरा देखाउॅंदै सङ्घर्षले सफलता पुराउँछ । २) म रोज्छु फूल उ रोज्छिन् काँडा भँचियो प्रेमको पुल।
राजनारायण राई, राजदल बस्ती सोनादह … १. धर्तीमै छ आनन्द स्वर्गको कुरा नगरॅौ प्रकृतिले दिन्छिन् परमानन्द । २. नेता आए घरमा आश्वासन दिएर गए नबसॅौ यिनका भरमा । ३. जनता भोकै राखेर आश्वासन मात्रै दिॅंदै आए सत्ता चाखेर ।
राजेशराज गड्तौला, कॅाडाघारी, काठमाण्डौ … १ , सृष्टि, स्थिति ,संहारको मूल मानौँ झिल्का सबै चराचर भवको । २ , बुझेर मात्र बालौँ उसको गुण जानी समयमै बुझी सम्हालौँ ।
हरिगोपाल न्हुच्छेँप्रधान, काभ्रे, बनेपा – १४, साँगा बजार … १ सजाऔॅं नेपाल हाम्रो सबै मिलेर जाऔॅं बनाऔॅं सुन्दर राम्रो! २ मेची गण्डकी काली सलल पानी बग्छन् हामी नेपाली माली। ३ हिमाल उच्च हेर संसार पर्छ दङ्गै सौन्दर्य अति धेर ।
कमल प्रसाद बगाले रेग्मी, वालिङ बजार स्याङ्जा, गण्डकी प्रदेश … १) खोल आफ्नो दृष्टि बाली ज्ञानको दियो पाउॅंछौ भिन्न सृष्टि । २) नगर्नु कसैको हेला हात्ती पनि पर्नसक्छ हेर कमिलाको फेला । ३) फूलसरि बास्ना छर्नु हजारौँ चोट सहेर पनि परोपकार गर्नु ।
रुना कर्माचार्य दाहाल ,चितवन … १. बालबालिका भोलिका कर्णधार उचित पालनपोषण दिऔँ भविष्य बनाउॅंछन् यादगार । २. विभेदको अन्त्य गरौँ छोरा छोरी बराबरी, समानताको शिक्षा भरौँ ।
पुष्पा राई, बादेल, खोटाङ … १) हेरेर घरि जूनलाई याद आउॅंछ मायाका साटेको मायाको गुनलाई । २) मुछिएका यी हातहरू रगत र पसिनामा मिठा लाग्छन बातहरू । ३) आएपछि समस्याको थुप्रोमा चाल्नुपर्ने हुन्छ पाउहरू लुक्नु हुँदैन झुप्रोमा ।
ईश्वर साउद, रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदुरपश्चिम अछाम … १, कर्ममा विश्वास गरौँ समयको सदुपयोग गर्दै जीवन सौन्दर्यले भरौँ । २, समयको निरन्तर गति पच्छ्याउन प्रयास नगरे रोकिन्न कहिल्यै कति ? ३, विगतको समीक्षा राम्रो गर्न कोशिस गरेमा भविष्य बन्छ हाम्रो ।
जय नारायण नेपाल, इलाम (हाल सूर्यविनायक २ बालकोट भक्तपुर ) … १. जीवनमा धोका पाएर अर्थ छैन बाँच्नुको मर्छु पासो लाएर । २. देखाउँदैनन् कसैले चासो आफन्तविहीन आफैँ भएपछि कसलाई पोखौँ गुनासो । ३. ज्यान बलिदान दिएर मर्न बेस बाँच्नुभन्दा अर्थ छैन जिएर ।
ललिता गिरी, सिन्धुली (हाल काठमाडौं) … १. कर्मको फल मिठो सधैँ दुःखमा रमाउने म गाउँले ठिटो । २. सङ्घर्षको भारी बोकेर पुग्न सकिन्न गन्तव्यमा बीचमा पाईला रोकेर । ३. दुःखको जङ्घार तरेर जिउनुको अर्थ सिकाई एकदिन जान्छौँ मरेर ।
लक्ष्मण देउवा, डोटी (हाल भारत चेन्नई) … १. फूलको सुन्दरता देखेर रमाउन सक्छ मान्छे काँडामा पाइला टेकेर । २. सङ्घर्षको यात्रा हाम्रो यसरी बुझौँ सबैले जीवन चल्छ राम्रो । ३. कर्मको खेती गरौँ पौरखी हातहरू चलाउँदै स्वदेशकै लागि मरौँ ।
पद्मा काश्यप पाण्डे, मोरङ … १) लाउने खाने उमेर खुसीले मानव रमाऊ फर्केर आउँदैन घुमेर । २) हाम्रो जीवनको भर राखेर भक्ति भावना मनमा सम्झौँ ईश्वर ।
बेदु न्यौपाने … १. सकिए रुख ढलेर यस्तै पारा भए सकिन्छन् मान्छे जलेर। २. जङ्गल सबै मासियो आधुनिकताको नाउँ लिएर प्रदुषणसँग नाता गाँसियो। ३. बचाउनु विश्वको धन सचेत भए आजै बाँच्छ हरेक जीवन।
विमल खतिवडा माइला, सिलगढी, भारत … १, बाहिरबाट हुँदैछ गोल चोक्टा उनैले खान्छन् भित्रकाले खान्छन् झोल ।
साप्ताहिक तस्बिरमा उदक लेखन शृङ्खलाको १५९ औँ भाग शनिबार सम्पन्न भएको छ । उदक साहित्य समाज, नेपालले उक्त कार्यक्रमको आयोजना गरेको थियो। उक्त शृङ्खलामा नेपाल लगायत विश्वका ५१ जना उदक स्रष्टाहरूको सहभागिता रहेको उदक लेखन शृङ्खलाका संयोजक, प्रशिक्षक एवं उदक साहित्य समाजका केन्द्रिय उपाध्यक्ष वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
काव्य विधा अन्तर्गतको नयाँ उदियमान प्रविधा उदक कविताको उन्नयन र विकासका लागि साप्ताहिक रूपमा उदक लेखन शृङ्खला सञ्चालन गर्दै आएको उदकका प्रवर्तक एवं उदक साहित्य समाजका अध्यक्ष आर्त अकुलीनले बताउनुभयो ।
संयोजक एवम् प्रशिक्षक अनुभवका अनुसार शनिबारको शृङ्खलाका लागि विहान एउटा तस्बिर दिएर उक्त तस्बिर अनुसारको गहन भाव खुल्ने गरी मात्र एउटा उदक साझ ५ बजेसम्म लेख्न सहभागी उदक यात्रीहरूलाई भनिएको थियोे ।
अभ्यासका लागि राखिएको तस्बिर:
साप्ताहिक तस्बिरमा उदक लेखन अभ्यास शृङ्खला- १५९ मा सहभागी उदक यात्रीका सुन्दर उदकहरू-
[१] सान बन्द गरौँ आँखा मुख कान !
वसन्त अनुभव [२] अचम्म दुःखदायी व्यवस्था बोल्नै नहुने अवस्था !
नारायण कोइराला तानसेन, पाल्पा हाल: कुवेत [३] मस्तिष्क अवचेतन आकाश एक दुई तीन !
काठमाडौँ । साप्ताहिक ‘टुक्कामाथि टुक्का’ व्यङ्ग्यात्मक टुक्का लेखनको १३८ औँ शृङ्खला सम्पन्न भएको छ । अभ्यासमा नेपाल लगायत विश्वका ६२ जना नेपाली भाषी टुक्काकारहरूको सहभागिता रहेको कार्यक्रम संयोजक/ प्रशिक्षक एवम् टुक्का साहित्य समाजका उपाध्यक्ष वसन्त अनुभवले बताउनुभयो । टुक्का साहित्य समाजको आयोजनामा उक्त शृङ्खला विगत लामो समय देखि नियमित रूपमा सञ्चालन हुँदै आएको छ।
टुक्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्ने हेतुले समाजले विविध किसिमका कार्यक्रम गर्दै आइरहेको छ । टुक्का लेखनमा पृथकता एवं फरकपन भित्राउने सिलसिला अन्तर्गत यस शृङ्खला सञ्चालन गरिदै आएको समाजका संस्थापक अध्यक्ष, टुक्का प्रवर्तक एवम् कार्यक्रमका परिकल्पनाकार ताराप्रसाद चापागाईंले बताउनुभयो ।
टुक्का लेखनका लागि एक व्यङ्ग्यात्मक टुक्का राखिने र त्यसैमा आधारित रहेर गहन भावको एक एक टुक्का सहभागीले राख्नुपर्ने संयोजक अनुभवले जनाउनुभयो । टुक्का माथि टुक्का’ व्यङ्ग्यात्मक टुक्का लेखनको १३८ औँ शृङ्खलाको लागि प्रतिनिधि टुक्काको रूपमा समाजका उपाध्यक्ष वसन्त अनुभवले समसामयिक विषयमा लेख्नुभएको व्यङ्ग्यात्मक टुक्कालाई राखिएको संयोजक अनुभवले बताउनुभयो ।
प्रतिनिधि टुक्का- १३८ जय होस् हजुर चाप्लुसी गर्दै खुट्टा मल्नेहरूको उन्नति अनि प्रगतिमा आरिसले जल्नेहरूको । ~~~~~<•>~~~~~
सहभागी टुक्काकारहरूका टुक्काहरू-
[१] सकेजति त झुक्नुपर्छ अनि झुकाउनुपर्छ साम, दाम, दण्ड, भेद उपाय लगाउनुपर्छ । ✍️ वसन्त अनुभव घोराही, दाङ ~~~~~<•>~~~~~ [२] आफैँ सक्षम भए पाे त राम्राे काममा अघि सर्छ असक्षमले त माथि पुग्न लाेलाेपाेताे गर्नै पर्छ । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ धुनिबेसी ~~~~~<•>~~~~~ [३] जसरी भएपनि माथि पुग्न हिम्मत कसिन्छ दायाँबायाँ गर्न थाले भने देखी घुँडा धसिन्छ ✍️ बेदु न्यौपाने ~~~~~<•>~~~~~ [४] आरिसेहरू त अरूको प्रगति चाहदैनन् देख्न खुट्टा मल्ने जतिको लिष्ट बनाई अब पर्यो लेख्न । ✍️ अर्जुन प्रसाद चौलागाई रामेछापः-सुनापति-१ हालः-अमेरिका,बोस्टन। ~~~~~<•>~~~~~ [५] चाप्लुसी गरी खुट्टा मल्नेलाई जय होइन गर्नुपर्छ छि:छि: र थुरथुर यस्ताबाट भाँचिन्न एउटा सिन्को पनि त्यसैले राख्नुपर्छ सदा दुरदुर । ✍️ सतीश पण्डित भानु६ चुँदी तनहुँ, हाल चनपा६ मातातीर्थ ~~~~~<•>~~~~~ [६] अर्काको प्रगतिमा आरिस डाहा कहिल्यै नगर्नु सक्छौ हौसला देऊ लान्छना लगाई भ्रम नछर्नु । ✍️ चुडामणी देबकोटा पुरानो नैकाप काठमाण्डौ ~~~~~<•>~~~~~ [७] मुखले भने चिप्लो पार्दै बाहिर रोप्छौ छुरा यता मुखले ठिक्क पारेर उता काट्छ्न् कुरा। ✍️ अनिता भण्डारी ताप्लेजुङ ~~~~~<•>~~~~~ [८] कसरी खुट्टा तानेर लडाउने भनी बनेका छन् जम्बु टोली संसारकै चलन भइसकेको छ त नि ! हजुर आजभोलि। ✍️ अनुग्रह राना मगर ‘पुष्प’ पाँचखपन नपा – ६ संखुवासभा । ~~~~~<•>~~~~~ [९] खेलको मज्जा लिन पनि दुई चार हुनुपर्छ जल्ने प्रगतिशिल पाइला चालेको देख्दा आरिसले ढल्ने। ✍️ संगीता खरेल चन्द्रागिरी ८ काठमाडौँ ~~~~~<•>~~~~~ [१०] मुखले राम जपेर भित्रभित्रै धस्छन् छुरा दुई जिब्रेहरूको गरेर, के साध्य छ कुरा ? ✍️ शंकर कार्की ,मकवानपुर । ~~~~~<•>~~~~~ [११] खेलमा मजा लिन्छन्, उता दुईचार जनाले नत्र भने खुट्टा तान्न मिल्दैन यहाँ लज्जाले । ✍️ एवाइ प्रभात सहिदभुमि धनकुटा ~~~~~<•>~~~~~ [१२] सागरमाथि उर्लिएको छाल हेर्दाहेर्दै जिन्दगी भो बेहाल । ✍️ रघु थापा सु न पा १. ~~~~~<•>~~~~~ [१३] खुट्टा तान्नेहरूको भिडमा रमाउँदैछु खुसी केही मिल्छ भन्दै लरखराउँदैछु । ✍️ कला ढकाल, झापा ~~~~~<•>~~~~~ [१४] म अगाडि बढ्दै जान्छु, तिमी आरिसले जल्दै गर अर्काको प्रगति देखेर कालै नआई चाडै मर । ✍️ राजेशराज गड्तौला कॅाडाघारी, काठमाण्डौ ~~~~~<•>~~~~~ [१५] सक्षमले राम्रो राम्रो काम सधैँभरि देशकै लागि गर्छ असक्षमले त आरिस गरी खुट्टा तान्न अघि अघि सर्छ । ✍️ राज कुमार राजभण्डारी खाेटाङ्गे मध्यपुर ठिमी ५ संगम काेलाेनी राधे राधे भक्तपुर । ~~~~~<•>~~~~~ [१६] को नै बनेको छ र यहाँ बलबुताले सक्षम ? चापलुसी त गर्नु नै पर्छ भएपछि अक्षम l ✍️ बाबुराम गौतम, गुल्मी ~~~~~<•>~~~~~ [१७] खुबीवाला आफ्नै बुद्धि र पौरखमा रमाउँछ निरन्तरको मिहेनतले संसार जमाउँछ । ✍️ इमान सिंह के.सि. व्यास९ धनुबेसी,कलेस्ति,तनहुँ ~~~~~<•>~~~~~ [१८] चाकडी चाप्लुसी गरी पानीसाप र गड्यौलो झैँ हिँडाइ गर्नेको चतुर्याइँ ठानिन्छ धाेका दिई बाेली फेर्दै अरूकै खाई मर्नेको । ✍️ रामप्रसाद पुरी, बादेल, खाेटाङ । ~~~~~<•>~~~~~ [१९] राम्रो होस् यी चोरी ढाटी लुट्नेहरूको मङ्गल भो सयौँ चोटि फुट्नेहरूको । ✍️ कमला देवकोटा, पाल्पा ~~~~~<•>~~~~~ [२०] जीवन घाम र पानीमा चलिरन्छ रिस मान्नेहरू आगोमा जलिरन्छ । ✍️ श्रीकृष्ण धामी – बझाङ ~~~~~<•>~~~~~ [२१] किन गर्नुपर्ने सधैँ ती अरूका कुरा कर्म गर अनि मात्र लक्ष्य हुन्छ पूरा । ✍️ डिल्लीराज (राजेन्द्र) भुसाल सन्धिखर्क-२, कुर, अर्घाखाँची ~~~~~<•>~~~~~ [२२] एउटै छ रूप मान्छेको केवल एउटै छ जात दुनियाँ भनेकै लाग्छ मलाई खुट्टा तान्ने जमात । ✍️ बि.कुलुङ दार्जिलिङ, रंगबुल ~~~~~<•>~~~~~ [२३] कति के भनेर पनि यहाँ हुँदैन मनमा कहिले उसलाई छुँदैन । ✍️ नीमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ ~~~~~<•>~~~~~ [२४] माथि जान पाए जुनसुकै उपाय लगाउने बानी खुट्टा मल्ने चलन आइसकेको छ मल्छु जानाजानी । ✍️ अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान 🇧🇹 ~~~~~<•>~~~~~ [२५] नजिक नजिक बन्यो चाप्लुसीको भरमा स्वार्थको झोली भिरेर निमुखाको घरमा । ✍️ प्रेम थापा “मन”बागलुङ ~~~~~<•>~~~~~ [२६] चाप्लुसी खुट्टा मल्नेहरू बुनेर हिँड्दछन् जाल एकदिन आफैँ जालमा परेर हुनेछ काल । ✍️ बिके मुखिया दार्जीलिङ भारत। ~~~~~<•>~~~~~ [२७] काम गर फलको आशा आजै नगर भाग्य आफैँ लेख कसैको भरमा नपर । ✍️ घनश्याम पन्त हरिवन सर्लाही ~~~~~<•>~~~~~ [२८] थरीथरीका मान्छेको थरीथरी सोचाइ अनि सोचाइ भन्दा फरक हुने भोगाइ । ✍️ दीपा समभाव खोटाङ्ग ~~~~~<•>~~~~~ [२९] चाप्लुसी गर्छु अघि जान अरूको खुट्टा तान्दै व्यङ्ग्य वाण मार्छु भरसक गरी छुरा हान्दै ! ✍️ विवश पारदर्शी झापा, ~~~~~<•>~~~~~ [३०] झुक्ने झुक्छन् सकेजति पोखिएको टिप्न कालोमोसो आफैँ आफ्नो मुहारमा लिप्न । ✍️ महेन्द्र मान बलामी ~~~~~<•>~~~~~ [३१] माथि चढ्न लगाउँदै छु भर्याङ जल्नेहरू त कति धेरै हौ चाङ । ✍️ बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाइ ४ झापा ~~~~~<•>~~~~~ [३२] कुराहरू खोतल्दै चाप्लुसी गर्न खुट्टा मल्नेहरूलाई
प्रगति गरेर देखाउनु छ रिसले जल्नेहरूलाई ।
✍️ सबिता खड्का, कैलाली ~~~~~<•>~~~~~ [३३] हजार सपना बाेक्दै चिन्तनमा जीवन नढाल क्षमताकाे आकलन विना धर्तिमा बीउ नफाल । हिरालाल न्याैपाने ,बानपा८,काेटमाैला, सल्यान ~~~~~<•>~~~~~ [३४] कहाँ देख्न सक्छन् र यहाँ आफन्तले प्रगति गरेको आफ्नो दु:खमा भन्दा अरूको सुखमा डाहाले मरेको ✍️ मन्दिरा सेढाई, मलेखु,धादिङ ~~~~~<•>~~~~~ [३५] आरिसले जल्नेहरू आफैँ भष्म हुन्छन् खुट्टा मल्ने जति सबै भविष्यमा रुन्छन्। ✍️ अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान,कालेबुङ,भारत। ~~~~~<•>~~~~~ [३६] उन्नतिको बहानामा बिगारे भएको थातथलो गोरु चुट्ने बहाना जुराउन नअड्काउनु हलो । ✍️ कृष्णकुमार वैद्य, बनेपा ९, काभ्रे ~~~~~<•>~~~~~ [३७] केको मेसो हुन्छ कठै उल्टो उल्टो चल्नेसँग हिसाब किन राख्नु आफ्नै रागले जल्नेसँग । ✍️ पुष्पा राई, बादेल, खाेटाङ । ~~~~~<•>~~~~~ [३८] मनमा पीडा दबाई परदेशमा बसिन्छ कालसँगको युद्ध लड्न त कम्मर कसिन्छ । ✍️ सनत रोकाय बिवश कुशे गा. पा ८, जाजरकोट ~~~~~<•>~~~~~ [३९] प्रगतिको श्रेय अन्धभक्तलाई पनि जान्छ भर्ने छौ पेट देशको ढुकुटीले जति धान्छ । ✍️ सुस्मिता अधिकारी, काठमाडौँ ~~~~~<•>~~~~ [४०] असक्षमले नै तान्ने गर्छन् हजुर अरूको खुट्टा चाप्लुसे र आरिसेले कुरा काट्छन् भरी फूलबुट्टा । ✍️ रुना कर्माचार्य दाहाल ,चितवन ~~~~~<•>~~~~~ [४१] यस्तै छ यहाँ जताततै हाम्रो देशको चाला चाकरी अनि चाप्लुसीको मात्र छ बोलवाला। ✍️ ज्ञानबहादुर क्षत्री सन्धिखर्क – २, अर्घाखाँची। ~~~~~<•>~~~~~ [४२] बोलीले विकास गरी ठगेरै खान पल्केको चाहिँदैन कुनै विकास आफूलाई सजिलो हुनुपर्छ अरूको लागि किन दिनु त नी निकास । ✍️ सुशील शिखा काठमाडौँ कागेश्वरी ~~~~~<•>~~~~~ [४३] कानुन छ अन्धो बैरी भए बन्धु भाइ बाध्य छु ठूलाबडाको खुट्टा मोल्नलाई । ✍️ पुष्पा सुवेदी नेपालगन्ज,बॅाके। ~~~~~<•>~~~~~ [४४] भोक लागे हसुर पानी चाहिए पिऊ भुक्दै नहिँड यसरी मनभरि जिऊ । ✍️ नन्दलाल आचार्य सिद्धार्थटोल, उदयपुर । ~~~~~<•>~~~~~ [४५] स्वार्थ साध्न नै होकि उद्दत किन चाकडीमा राेज अन्डर टेबुल उपर टेबुल दिनदिनै भोज । ✍️ रामकृष्ण दुवाडी पाेखरा ~~~~~<•>~~~~~ [४६] चाप्लुसी प्रगति देखेर डाहा गर्नेको राज सोझा साझा र चाप्लुसी नजान्नेको छैन काज। ✍️ शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ ~~~~~<•>~~~~~ [४७] असक्षम छु अघि बढ्न पनि गाह्राे तिम्राे त्याे प्रगतिले मुटु जल्याे साह्राे । ✍️ काेेपिला अधिकारी सिरानचाेक-७, गाेरखा ~~~~~<•>~~~~~ [४८] खुट्टा मल्ने र चाप्लुसी सबै यहाँ हुनेरहेछ त्यस्को चोट जति निमुखाले मात्र यहाँ सहेछ! – पवनकुमार बुढाथेाकी काठमाडौं ~~~~~<•>~~~~~ [४९] देशका नेता जति भए कमिना कुलङ्गार विदेशीले हेर गरेका छन् कति चमत्कार । ✍️ सुनगाभा पोखरेल ~~~~~<•>~~~~~ [५०] रिसले जल्नेहरू जले आखिर भित्रभित्रै गले ! ✍️ आर्त अकुलीन ~~~~~<•>~~~~~ [५१] सहृदय हुनेको कमी छ आज पुनः हुने भो यहाँ रावण राज । ✍️ कार्की डिबी माकुम सुनवल -४, नवलपरासी ~~~~~<•>~~~~~ [५२] रातारात जुनी फेर्ने नै हुन्छन् महाजन तेल घस्नेहरू कटुवाल चप्पल, छाता ओढ्ने रातो कार्पेटमा हिँड्छन् बरू । ✍️ इन्दु श्रेष्ठ, चितवन ~~~~~<•>~~~~~ [५३] समय निरन्तर चलिरहन्छ रिसाहा मान्छे भने जलिरहन्छ । ✍️ दुर्गा भट्टराई , माेरङ ~~~~~<•>~~~~~ [५४] गरीबलाई खै अन्न छैन, भोकले आँत जलिरहेछ टाउकेहरू कमिसनमा नै, तोलमोल चलिरहेछ । ✍️ समिता पौडेल न्यौपाने भ न पा७ कृष्णपुर चितवन ~~~~~<•>~~~~~ [५५] कही कतै देखिएन सत्यताकाे शुद्ध खेल जहाँतहीँ हुनथाले आजभाेलि अनमेल । ✍️ हरिगाेपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, बनेपा १४ साँगा बजार। ~~~~~<•>~~~~~ [५६] सधैँ आफ्नो कर्म नित्य गर्छु मेहनत गरी पेट भर्छु । ✍️ शशी श्री आचार्य बौद्ध कुमारीगाल काठमाडौँ ~~~~~<•>~~~~~ [५७] काम छैन कसरी हाे बस्ने यहाँ खल्ती भरी कमाइ त्यसै कहाँ हुन्छ र चाप्लुसी नगरी ? ✍️ भवानी पोख्रेल ~~~~~<•>~~~~~ [५८] स्वार्थको पनि भाँडा ठूलो रहेछ कहिले पोखिएन पोखिएर निस्वार्थ भावले यहाँ कहिले जोखिएन । ✍️ बिकास छेत्री अञ्जान कैजले, बिजनबारी, दार्जिलिङ। ~~~~~<•>~~~~~ [५९] गोडा तानुन् कोही काटुन् कोही कुरा या धसुन् यो दिलमा कसैले छुरा । ✍️ रतन बिष्ट, आलिताल डडेल्धुरा ~~~~~<•>~~~~~ [६०] खुट्टा मल्नेहरूको नै, जय देखिन्छ देशमा गरी आरिस के हुन्छ? मौन छन् सब केसमा। ✍️ रामशरण न्यौपाने, भक्तपुर ~~~~~<•>~~~~~ [६१] अरूले गरेको प्रगति देखेर धेरै भए जल्ने अरूकाे प्रगतिकाे जराे ढाल्दा आफैँ पाे भए ढल्ने । ✍️ सहयात्री शाेभा अर्याल रुपन्देही ~~~~~<•>~~~~~ [६२] फूलबुट्टा हानेर, झोले नेता पालिन्छ यसपालिको बजेटले लुतो फालिन्छ । ✍️ होम प्रसाद नेउपाने धरान,सुनसरी । ~~~~~<•>~~~~~
“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग भाग: अन्ठानब्बेऔं अभ्यासमा हामी पुगेका छौ। सम्पूर्ण पञ्चाङ्ग स्रष्टाहरुमा पञ्चाङ्ग लेख्नु हुन् हार्दिक अनुरोध छ: अभ्यास पाठशालाको अभ्यास शृङ्खला दर्ता पछिको भाग :-९८ ——————————-
विधा :- पञ्चाङ्ग अभ्यास गर्ने स्थान :- पञ्चाङ्ग अभ्यास पाठशाला मिति:- २०८१/०२/२१ बुधबार बेलुका ०९ बजेसम्म पञ्चाङ्ग वा समपञ्चाङ्ग पठाउनु हुन् अनुरोध छ। ………………………………………. प्रशिक्षक:- …………… सोमनाथ लुइटेल गुणनिधि घिमिरे सुशीला पौडेल
……………………… भाषा शुद्धीकरण:- ———– पुष्पा सुवेदी नेपाल भवानी घिमिरे जमुना आचार्य पशपती राई
अक्षर सङ्ख्या:- [बराबरी] अनुप्रास :- आफुखुसी स्थायी :- अनिवार्य
पञ्चाङ्ग:०१ सिमेन्टको खम्बामा छानाे खर बनेकाे छ। सपनाहरू बालुवाकाे घर बनेकाे छ। हेर्दामा सङ्लाे छ पानी सबै सफा देखिने। नदेखिने तेलकाे बाक्लाे तर बनेकाे छ, मान्छेकाे शत्रु मन भित्र डर बनेकाे छ। सुशीला पाैडेल
पञ्चाङ्ग:०२ कहिलेकाहीँ रहर नि लाग्छ बेकार, चञ्चल यो मन किन खै जाग्छ बेकार, जिन्दगी अगाडि बढिरहन्छ आखिर, अनेक ईच्छामा शान्त मन भाग्छ बेकार, अनावश्यक अभौतिक माग्छ बेकार । शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ पञ्चाङ:०३ देश बिकास हेर्न कति रहर लागेको छ। विकासको काम गर्न औधि मन जागेको छ। सत्ता लुछाचुँडी खाने काममात्र भयो यहाँ, देश बेथिति छ जनता विदेश भागेको छ। नेपालमा बच्चा जन्मदै रिनले नागेको छ। ✍️ बेदु न्यौपाने 🌹🌹 पञ्चाङ्ग:०४ अरुलाई बदल्न सकिने भए आज धेरै बुद्ध हुन्थे होला निल आर्मस्ट्रङ मात्रै होइन सबैले चन्द्रमा छुन्थे होला तर विडम्बना मान्छे जहिल्यै समाज बदल्नतिरै लाग्यो आफुलाई बदलेको भए दुख जति आफैंले धुन्थे होला समस्या सबै निर्मूल हुन्थ्यो अनि त मान्छे किन रुन्थे होला । -पशपती राई खोटाङ ।
👉 पञ्चाङ्ग:०५ जीवनमा केही मिहेनतले जोड्छु भन्दाभन्दै सपनाको महल बनाएरै छोड्छु भन्दाभन्दै आफैंलाई पुर्ने खाल्डो समेत खन्न बाध्य भएँ बन्धुबान्धवको नातालाई तोड्छु भन्दाभन्दै आफ्नै इच्छा अन्सार जिन्दगी मोड्छु भन्दाभन्दै ।
✍️ अच्युत घिमिरे, सर्पाङ, भुटान 🇧🇹
पञ्चाङ्ग:०६ धेरै भए सपना लुट्ने पापी शहरमा, नयन भरि ताल फुट्ने पापी शहरमा। शब्द बन्दै आउनु सधैँ पर्खिदै बस्नेछु, गएर पनि मन छुट्ने पापी शहरमा, दुखियाकै खिलाप जुट्ने पापी शहरमा।
दुर्गा आचार्य मोरङ
पञ्चाङ्ग:०७ जिन्दगी खुकुरीको धारमा छ बाटो नबन्दा कतै भुँइमा कतै तारमा छ बाटो नबन्दा शहरमा धुलो धुवाँ खाए पनि खुशी नै छन गाउँ त उस्तै ठुलो भारमा छ बाटो नबन्दा जीवन बाच्नु पनि सारमा छ बाटो नबन्दा। प्रभा
पञ्चाङ्ग:०८ बन्द कलकारखाना खोल्ने बात दिनुपर्छ युवा लक्षित काम ल्याउने हात दिनुपर्छ सबै मिली देश विकासमा लाग्न सकेदेखि नकाबधारी शोषकलाई लात दिनुपर्छ रगत चुस्ने मच्छडलाई मात दिनुपर्छ ।
भुमिका गैरे तिमिल्सिना, गैंडाकोट नवलपुर ।
पञ्चाङ्ग:०९ काँडाको बीचमा फूल्न मन छ। सबैसँग सधैं खुल्न मन छ। मरी लैजानु के नै छ हजुर, मायाको जालमा झुल्न मन छ। प्रेमील मार्गमा डुल्न मन छ। ह्यारिस पञ्चाङ्ग:१० लोकतन्त्र ह्वात्तै आयो , सुकी गयो लौ जान्छु पनि भनेन , लुकी गयो कुकुर भुक्थे, तर किन भुकेनन् धेरै पर स्याल जस्तो, भुकी गयो बत्ती गयो,मोम गयो, टुकी गयो । •देवी पन्थी ///
“पाँचै तत्व पाँचै विकार पञ्चाङ्ग नै ठिक आधार”भन्ने मूल नाराका साथ पञ्चाङ्ग लेख्दै आएका छौं।यही सिलसिलामा साप्ताहिक पञ्चाङ्ग चित्रपट भाग :- बयासीऔमा हामी पुगेका छौं। लेख्नु पर्ने पञ्चाङ्ग सङ्ख्या :- ०१ मिति:- २०८१/०२/२४गते
आदरणीय पञ्चाङ्ग अनुरागी एवम् स्रष्टाज्युहरू हार्दिक नमस्कार ” पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल” को आधिकारिक दर्ता पछिको:८२[बयासीऔं] चित्रपटमा,यहाँहरुलाई हार्दिक स्वागत गर्दै यस शृङ्खलामा दिइएको चित्र अनुसारको विम्बात्मक तथा गहन मौलिक भाव झल्किने एक पञ्चाङ्ग शनिबार बेलुका ९:०० बजे भित्र आफ्नो नाम र ठेगाना सहित कमेन्ट बक्समा लेख्नु हुन हार्दिक अनुरोध गर्दछौं!
भवानी घिमिरे जमुना आचार्य पशपती राई पुष्पा नेपाल (सुवेदी )
संरचना
अनुप्रास :- आफू खुसी स्थायी :- आफू खुसी अक्षर :- बराबरी
समायोजक
सोमनाथ लुइटेल “रवि पाल्पाली” तथा
पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपाल
चित्र अनुसार पञ्चाङ्गहरू [चित्रपट] ~~~~~ चित्रमा पञ्चाङ्ग
पञ्चाङ्ग:०१ तिमी मलाई छोडेर नजानु प्रिय। कहिल्यै बाटो मोडेर नजानु प्रिय। जिन्दगी जति सुकै कठिन भए नि, जोडेको मुटु तोडेर नजानु प्रिय। रोपेको बिज गोडेर नजानु प्रिय। सुशीला पाैडेल
पञ्चाङ्ग:०२ तिमी बिना प्रिय अब बाँच्न सक्दिन। तितो मिठो यादहरु साँच्न सक्दिन। नजाऊ परदेश स्वदेशमै बसौं, आईपर्ने दुःख सुख भाँच्न सक्दिन। कसैगरि रमाएर नाँच्न सक्दिन। शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ
पञ्चाङ्ग:०३ तिम्रै लागि भनि प्रिय मैले मायाँ साँचेकी छु चाेखाे मायाँ तिमीले दिँदा खुशीले नाचेकी छु दु:ख, पिडामा एकअर्काकाे साथ बन्दै गर्दा !! विश्वासकाे दियो जलाइ पर्खेर बाँचेकी छु तिमी राखी हृदयमा तिम्रै निम्ति हाँसेकी छु
उर्मिला के.शी . धनकुटा
पञ्चाङ्ग:०४
तिमीलाई मनमा बानेकी छु प्रिय। सयौँ दिन देखि नै जानेकी छु प्रिय। यो मनले मात्रा हो कि रोजेको लाग्छ, सम्झनाले धड्कन हानेकी छु प्रिय। लाखौँमा तिमीलाई छानेकी छु प्रिय।
दुर्गा आचार्य मोरङ
पञ्चाङ्ग:०५
तिमी बिना एकछिन पनि बाँच्न सक्दिनँ म। तिम्रो मेरो प्रेम छैन भनी ढाट्न सक्दिनँ म। यो सम्बन्धलाई कति दिन लुकाएर राख्नु , मनभरि पीर बोकेर नि हाँस्न सक्दिनँ म। अविश्वास बढ्यो भने माया साँच्न सक्दिनँ म ।
दुर्गा भट्टराई मोरङ
पञ्चाङ्ग:०६ तिमीलाई मैले त आफ्नै ठानेको छु। सदा सर्वदा तिमी प्रिय मानेको छु। मन देखि नै मलाई मन पर्दछौ, सधैँ को तिम्रो बानी मैले जानेको छु। आज देखि नै मेरो साथ तानेको छु। ✍️ बेदु न्यौपाने 🌹🌹
पञ्चाङ्ग:०७ पुरुष बिना नारी पनि पुरा हुन सक्दैन नारी बिना झन् सृष्टिको कुरा हुन सक्दैन भनाइ नै छ एक रथको दुई पाङ्ग्रा अरे मिल्दै अघि बढे यात्रा अधुरा हुन सक्दैन रातमा पनि प्रकाश मधुरा हुन सक्दैन। -पशपती राई खोटाङ ।
पञ्चाङ्ग:०८ खुसीमा एकसाथ हाँसौला हामी। भएका शत्रु बैरी मासौला हामी। जिन्दगी हाँसेर बिताउनु पर्छ, प्रेममा जल्नेलाई नासौला हामी। मिलेर प्रेम माला गासाैला हामी। ह्यारिस
साताका तीन लघुकथा हिमालयन दृष्टि र नमस्ते आधुनिक लघुकथा मञ्च बिचको सहकार्यमा सञ्चालित साप्ताहिक स्तम्भ हो । यस स्तम्भमा नमस्ते आधुनिक लघुकथा मञ्चको भित्तोमा साताभर प्रेषित लघुकथाहरू मध्ये मञ्चले छानेर पठाएका उत्कृष्ट तीन लघुकथाहरू प्रकाशन हुने गर्दछन् ।
यस साताको (५९औँ) शृङ्खलाका लागि लघुकथाकार बासुदेव तिमल्सिनाको लघुकथा ‘सेता दारी’, लघुकथाकार श्रीप्रसाद पोखरेलको लघुकथा ‘छोइछिटो’ र लघुकथाकार सविता भट्टराईको लघुकथा ‘प्रतीक्षा’ उत्कृष्ट तीनभित्र परेका छन् । ~<•>~ ——————-<•>——————
[१] लघुकथा: सेता दारी
✍️ बासुदेव तिमल्सिना “ल ! अब यो सिक्री तानौँ र ऊ त्यो बुढालाई दोष लगाऔँ ।” ट्रेनको एउटा कोचमा एउटा बुढो मानिस र केही उदण्ड केटाहरू यात्रा गरिरहेका बेला एउटा उदण्ड केटाले साथीहरूसँग प्रस्ताव राख्यो । सबै केटाहरू हाँसे र सही थापे ।
अर्को उदण्डले सावधान गरायो- “विनाकारण चेन तान्नेलाई रु.पाँचसय जरिवाना र ६ महिनाको कैद हुन्छ नि ।” अर्कोले जुक्ती निकाल्यो- “हामी सबैजनाले पचास/पचास निकालौँ पाँचसय पुगिहाल्छ नि । त्यसमाथि पनि दोष त त्यो बुढालाई लाउने हो नि ! इनकेस तिर्नुपर्यो भने तिरौँला ।” बुढाले हात जोडेर धेरै बिन्ती गर्यो तर कसैले एक सुनेनन् ।
सबैजनाले पचास/पचास उठाए, पाँचसय भयो । त्यसमध्येको एउटाले सबै रुपैयाँ जम्मा गरेर गोजीमा हाल्यो । चेन खिचियो । ट्रेन रोकियो । एकैछिनपछि टी.टी. र केही प्रहरी आएर सोधखोज गरे । ती बदमास केटाहरूले एकै स्वरमा बुढालाई देखाए । “ए बुढा ! तँलाई यो उमेरमा यस्तो हरकत गर्न लाज, डर केही लागेन ?” टी.टी. ले सोध्यो । “साहेब ! चेन खिँच्नु मेरो बाध्यता थियो । मसँग भएको सबै पाँचसय रुपैयाँ यिनीहरूले लुटेर लगे । त्यो पेैसा ऊ त्यो केटाको त्यो चैँ खल्तीमा राखेको छ । मेरा नोटहरू सबै पचासका छन् ।”
प्रहरीले खल्ती चेक गर्यो । नभन्दै बुढाले भनेझैँ नोटहरू भेटिए । अर्को स्टेसनमा सबै केटालाई कारबाहीको लागि पुलिसले ओराल्यो । ओर्लदै गर्दा सबै केटाले बुढालाई खाउँलाझैँ गरेर हेरे ।
उनीहरूको हेराइको जवाफमा बुढाले आफ्नो दारीमा हातले मुसार्दै भन्यो- “केटा हो ! मेरा यी दारी घामले डढेर मात्रै सेता भएका होइनन्, बुझ्यौ ?” लालबन्दी, सर्लाही ——————-<•>——————
[२] लघुकथा: छोइछिटो
✍ श्रीप्रसाद पोखरेल आज आफ्नै हातले पकाएर मीठो पारेर खाने सोचेर म मसला पिस्न बाहिर निस्किएँ । सिलौटो दुखी मुद्रामा देखेर ठिङ्ग उभिएँ । “के भद्रो हेरेको ? मनमोजी दल ।” सिलौटोले भन्यो । मसला त पिस्नै थियो । छेउमा बसेँ । टिठलाग्दो हेराइले हेर्दै सिलौटोले भन्यो- “सँगैका साथीहरू खोलामा रमाएर बसेका छन्; आफूभने रातोदिन पिसिनुपरेको छ ।”
मसला पिस्न मेरा हातै लागेनन् । सिलौटो भन्दै थियो- “तिमी मानिसहरू कसैलाई शालिग्राम भनेर पुज्छौ, कसैलाई सिलौटो बनाएर दल्छौ । आखिर हामी एकै आमाका सन्तान त हौँ नि !” सिलौटोले मानिसले गरेको विभेद प्रस्ट्याउन खोज्यो ।
म एकोहोरो भएर सुनिरहेको थिएँ । त्यसै समयमा लोहोरोले भन्यो- “हुन्देऊ आमा ! यी आफैँ कुजात हुन् । आफ्नै सजातीयलाई त छोइछिटो गर्छन्; हामीलाई के बाँकी राखुन् ?” ——————-<•>——————
[३] लघुकथा: प्रतीक्षा
✍️ सविता भट्टराई “डाक्टर साप ! म कहाँ छु। म किन मरिनँ ? कसरी बाँचेँ ?” अस्पतालको बेडबाट चिच्याउँदै शर्मिलाले भनिन् । “तपाईँको दुवै मृगौला फेलको रिपोर्ट आएदेखि तपाईँको बुढाले छोडेर जानुभयो; फर्केर पनि आउनुभएन l तर हाम्रो अस्पतालको सिक्युरिटी गार्ड जगते बि.क. दाइले आफ्नो एउटा मृगौला दिएर तपाईँलाई बचाउनुभयो ।” डाक्टरले भन्नुभयो । “मलाई किन बचाएको ? मलाई मेरो बुढाले पनि छोडिदिनु भयो । अब म कहाँ जाउँ ?” शर्मिलाले बिलौना गरिन् ।
“हेर सरु ! जातीय भेदभावका कारण तिमी र म छुट्टिएको आज तीस वर्ष भएछ । तर हाम्रो निश्चल मायाको शक्तिले आज हामी फेरि भेट भयौँ । प्रतीक्षा पनि कहिलेकाहीँ यति सुखद हुँदोरहेछ ।” जगते दाइ भित्र पस्दै भन्नुभयो । “आज प्रणय दिवसको दिन हजुरले आफ्नो अङ्ग, मलाई दिएर अर्धाङ्गिनी बनाउनुभयो । मायामा जातपात ठूलो हुँदोरहेनछ ।” भन्दै शर्मिला भावविह्वल भइन्। जनकपुरधाम ——————-<•>——————-
साताका उत्कृष्ट झिल्का कविताको १६औँ शृङ्खला सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा उक्त शृङ्खला हरेक हप्ता सञ्चालन गर्ने गरिन्छ । झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्ने हेतुले यस शृङ्खलाको सुरुवात गरिएको यसका परिकल्पनाकार एवम् प्रवर्तक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
यस शृङ्खलाका लागि हरेक हप्ताको आइतवारदेखि शुक्रवार अपरान्हसम्म झिल्का कविता फेसबुक समूहको भित्तोमा प्रेषित गरिएका झिल्का कविताहरू मध्ये उत्कृष्ट तीन जना झिल्काकारहरूका ३/३ झिल्काहरू छ्नोट गरी प्रकाशन गर्ने गरिन्छ । जसको संयोजन झिल्काकार एवम् झिल्का कविता अभियन्ता धनुष न्यौपानेले गर्दै आउनुभएको छ ।
साताका उत्कृष्ट झिल्का कविता शृङ्खला- १६ का लागि झिल्काकारत्रय सुस्मिता अधिकारी, रिजु दिल्पाली र पद्मा काश्यप पाण्डेका उत्कृष्ट झिल्का कविताहरू छनोटमा परेको संयोजक न्यौपानेले बताउनुभयो ।
साताका उत्कृष्ट झिल्काहरू
———<•>——— [१] १. गणतन्त्र सुन्दर बाहाना जानेका कति बुन्न समृद्धिको देखावटी चाहाना । २. विगतबाट सकेनन् सिक्न नियत रोज्छन् पुरानै केवल ढुकुटी झिक्न । ३. गणतन्त्र त आखिर लुट्न जान्नेका लागि बन्यो सुनौलो जागिर । ✍️ सुस्मिता अधिकारी काठमाडौँ ———<•>———
[२] १. गोठालाहरू सहर पसे बिगौतीको लोभमा फसेर आमालाई छुरा धसे । २. अपराधीले छुनु हुँदैन पवित्र देश मेरो देशभक्तले रुनु हुँदैन । ३. यो आयात नीति मुलुक बर्बाद भयो कतै छैन थिति । ✍️ रिजु दिल्पाली ———<•>———
[३] १. देशको भलाइ हुनलाई राष्ट्रिय एकता चाहिन्छ पर्दैन हामी रुनलाई । २. संस्कृति साझा हाम्राे जोगाउँदा मिली सबैले सभ्यता बन्छ राम्रो । ३. युवालाई रोजगारी चाहिन्छ श्रम सिप रोपेमा स्वदेशमै जागिर पाइन्छ । ✍️ पद्मा काश्यप पाण्डे मोरङ ———<•>———
झिल्का लेखन अभियानको १६ औँ शृङ्खला (बाबुआमा विषयक) सम्पन्न भएको छ । झिल्का साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा उक्त झिल्का लेखन कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको थियोे ।
झिल्का कविता लेखनको यस विशेष अभियानमा पनि विगतका शृङ्खलाहरूमाझैँ सर्जकहरूको निकै उत्साहप्रद सहभागीता रहेकोे थियो । जसमा नेपाल, भारत, भुटान लगायत विश्वका विभिन्न देशमा छरिएर रहनुभएका नेपाली भाषा, साहित्यलाई निरन्तर माया गर्नुहुने ६३ जना झिल्काकारहरूको सहभागीता रहेकोे थियोे ।
झिल्का कविताको उन्नयन, विकास र प्रवर्द्धन गर्नका लागि समाजले विभिन्न क्रियाकलापहरू सञ्चालन गर्दै आएको छ । त्यसमध्ये झिल्का लेखन अभियान पनि एक भएको र नेपाली समुदायका चाडपर्व, उत्सव लगायत विभिन्न विशेष अवसरहरूमा निरन्तर सञ्चालन गरिने यसका परिकल्पनाकार/प्रवर्तक/प्रशिक्षक वसन्त अनुभवले बताउनुभयो ।
झिल्का कविता, नेपाली माटोमा उम्रिएको एक नवीनतम, लघुतम, प्रयोगवादी काव्य विधा हो । जसमा विम्ब, प्रतीक, अलङ्कारको प्रयोग गर्दै चोटिलो पाराले तीन हरफमा लेख्ने गरिन्छ । जसको पहिलो हरफले विषयवस्तुको उठान, दोस्रो हरफले विषयवस्तुको बिस्तार र तेस्रो अर्थात् अन्तिम हरफले भावलाई उत्कर्षमा पुर्याई समापन गर्ने गर्दछ । यसका प्रत्येक हरफमा तीन/तीन शब्दहरू हुने गर्दछन् । जम्माजम्मी नौ वटा शब्दमा एउटा झिल्का कविता पूरा हुने भएकोले यसलाई नौ शब्दको कविता पनि भन्ने गरिन्छ ।
झिल्का कविताका तीन हरफ मध्ये पहिलो र तेस्रो हरफमा अन्त्यानुप्रास हुनुपर्ने विधान छ भने दोस्रो हरफ स्वतन्त्र हुने गर्दछ ।
सहभागी झिल्काकारहरूका उत्कृष्ट झिल्का कविताहरू- —————<•>—————
[१] १// रहन्छ हरकुराको सामा सन्तानका खातिर सदैव भगवान् हुन् बाबुआमा ! २// काटेर आफ्नो गाँस पेट भर्छन् सन्तानको मारेर सधैँ भोकप्यास ! ३// हरठाउँ ईश्वरको सामा स्वर्गमा देवराज इन्द्र धर्तीमा छन् बाबुआमा ! ✍️ वसन्त अनुभव घोराही, दाङ ————-==———– [२] यिनै हाम्रा संसार जन्माएर हुर्काउने बढाउने जीवनमा नमानिकन हार ! ✍️ कार्की डिबी माकुम सुनवल-४, नवलपरासी ————-==———– [३] १// हुर्काउनुहुन्छ दु:ख गरी भाेकाे नराखी गर्नुहुन्छ काम मरी मरी ! २// कठिन दु:ख गरेर बाबा पढाउनुहुन्छ हामीलाई स्कुलको फी भरेर ! ३// आमाबाबु भगवान्का रूप नबनाउँ कसैले पनि जलाई नैवेद्य धूप ! ✍️ रबि पाैडेल दक्षिण भारत पाण्डेचरि । ————-==———– [४] १// पूजनीय पिता माता धर्तीमा पाइला टेकाउने हामी सबका विधाता ! २// जतिसुकै गरोस् हङ्गामा बदला लिँदैनन् कहिल्यै सन्तति माथि बाबुआमा ! ✍️ कृष्णकुमार वैद्य बनेपा ९, काभ्रे ————-==———– [५] नभुलाैँ कहिल्यै सुसंस्कार बाआमाकाे महानता भुल्दै गर्नु हुन्न तिरस्कार । ✍️ ताराप्रसाद चापागाईँ धुनिबेसी, धादिङ ————-==———– [६] १// भगवान् जस्तै बाबुआमा सन्तानको पीर बोकी कहिल्यै नथाक्ने पीडामा ! २// आफू नखाई खुवाउने सन्तानप्रतिको अगाध माया सधैँ श्रमले नुहाउने ! ३// प्रेमको निशानी सन्तान हुर्किन्छ झन बढ्दै समयको गति बलवान ! ✍️ एवाइ प्रभात सहिदभुमि धनकुटा ————-==———– [७] १// लगाउन दिई जामा जन्माई हुर्काइ बढाउने भगवान् हुन् बाबुआमा ! २// दिनुपर्छ हामीले साथ अशक्त भएको बेला राखेर पाउमा माथ ! ३// सबै मिल्नेछ खोजेमा शक्तिमा हुँदा आफू तर मिल्दैन बुवाआमा ! ✍️ दुर्गा भट्टराई मोरङ ————-==———– [८] आमा, बाबा हाम्रा तारा दुई आँखाको धेरै प्यारा राम्रा ! ✍️ कमल प्रसाद बगाले रेग्मी वालिङ्ग बजार स्याङ्जा ————-==———– [९] आमाबाबा भन्दा ठूलो कुनै भगवान् हुन्नन् सन्तान पाउको धुलो ! ✍️ विवश पारदर्शी झापा ————-==———– [१०] १// देश नबनी हुँदैन बाआमा पाल्ने कुरा करकापमा परी हैन । २// हटाउन यो सामन्तवादलाई शोषणबाट मुक्त गराऔँ सम्पूर्ण हाम्रा बाआमालाई ! ३// लागे सहिदहरू अतितबाट व्यर्थ भए प्रयासहरू रेमिट्यान्सै चाहियो विदेशबाट ! ✍️ लोक वहादुर छेत्री लामिछाने मोदी गा पा २ देउपुर, कल्याणठाना, पर्वत ————-==———– [११] १// आफ्नो संस्कार भुलेर हिँड्नु हुँदैन कहिल्यै नराम्रो काममा डुलेर ! २// बाआमालाई माया गर सन्तानलाई सहारा भनी परेका हुन्छन् भर ! ३// आफ्नो सन्तानको लागि आफू भोकै बसेर बरु खुवाउँछन् मागी ! ✍️ ललिता गिरी सिन्धुली, हाल काठमाडौँ 🇳🇵 ————-==———– [१२] जन्माउने हुर्काउने राम्रा जन्मदाता महान् छन् जिउँदा भगवान् हाम्रा ! ✍️ आर्त अकुलीन ————-==———– [१३] १// भविष्य सन्तानको उज्यालो आफूलाई रित्याउने विधाता वृद्धवृद्धाको पन्यालो तुवालो ! २// वृद्धाश्रमले मन चुँडिन्छ सन्तानको खुसीको डोकोले अन्धकारमय भविष्य किन्छ । ३// जीवनमा सबैको पालो आमाबुवा सन्तान सुख जीवनचक्र घाउ आलो ! ✍️ ममता पौडेल बुढीगङ्गा -२ , मोरङ ————-==———– [१४] १// बाबाआमा ईश्वरको रुप छोराछोरीले स्याहार बुढेसकालमा छोराछोरी हुर्काउँछन् खुब ! २// मेहनत कर्म बाबाको भोको नाङ्गो हेरेर हरेक स्याहार आमाको ! ३// बाबाआमा ईश्वरको बरदान कसैले वृद्धाश्रम नपुर्याउँ घरमै गर्नुपर्छ सम्मान ! ✍️ बेदु न्यौपाने ————-==———– [१५] म जान्दिनँ धेरै यत्ति जान्दछु आमाबाबु भगवान् हुन् मेरै ! ✍️ लक्ष्मी रिजाल रूपनगर, सप्तरी ————-==———– [१६] १// नजाऔँ ईश्वर खोज्न हुनुहुन्छ भने बुबाआमा अरू पर्दैन रोज्न ! २// सुखको हुन्न फारो बुबाआमा नहुनेको घर सदा हुन्छ अँध्यारो ! ३// बुबाआमा हुन् ईश्वर यिनैको भरमा पर्दा बिग्रन्न कहिल्यै घर ! ✍️ अर्जुन प्रसाद चौलागाई रामेछापः-सुनापति-१ हालः-अमेरिका,बोस्टन। ————-==———– [१७] १// सम्मानका हुन् हकदार जन्माएर हुर्काउने ती बाबाआमाप्रति छ प्यार ! २// आशिर्वाद दिएर हात ठूलो मान्छे बनाइदियौ लागेर हाम्रो साथसाथ ! ✍️ अम्बिका अधिकारी झापा बिर्तामोड ————-==———– [१८] १// जन्माएर हामीलाई धरामा सबभन्दा ठूला भगवान् सादर प्रणाम बाबुआमा ! २// पाईँदैन कतै खोजेर बाबुआमा साथमा भएपछि खान लाउन रोजेर ! ३// सबै तारतम्य मिलाउने बाबुआमाले खोजमेल गरेर चाहिने कुरा दिलाउने ! ✍️ गुणनिधि घिमिरे, अमेरिका ————-==———– [१९] १// दुःख कहिल्यै गएन गरिबको आवाज सुन्ने आज कोही भएन । २// सधैँ दोषारोपण गरेका कुर्सीमोहमा छन् यिनीहरू एकअर्कामा हुन्छन् लडेका । ३// छलफल सधैँ चर्को एकता नहुने रहेछ लाग्न थाल्यो झर्को । ✍️ कला ढकाल, झापा ————-==———– [२०] आमाबुबा छन् महान सदा पुण्य कमाऔँ गरेर गरिबलाई दान ! ✍️ श्रीबहादुर केसी शैलुङ्गे ————-==———– [२१] १// अनेकन् कष्ट गरी जन्माए, हुर्काए, पढाए हुन् भगवान् सरी ! २// हाम्रालागि धाए चारधाम साथमै राख बाआमा नगर लखेट्ने काम ! ३// सधैँ पटुकी कसेर सन्तानको पेट भर्ने आफू भोकै बसेर ! ✍️ साबित्री प्याकुरेल, धादिङ्ग ————-==———– [२२] १// केही पाइन्न मन्दिरमा बाआमा खुसी रहुन् केही चाहिन्न शिरमा । २ // नखानु अन्न कुहाएर यसैबाट बन्छ मदिरा नराख्नु बाआमा रुवाएर । ३// मौका हेर्छन् पर्खिन्छन् वृद्ध बाआमासँग बेकारमा मदिरा खाएर झर्किन्छन् । ✍️ चुडामणी देबकोटा पुरानो नैकाप काठमाण्डौ ————-==———– [२३] १// सबैभन्दा छन् राम्रा जिउँदा भगवान् हुन् बाबुआमा दुवै हाम्रा । २// मिलोस् शितल छाया बाबुआमा दुवैको सवैलाई नटुटोस् कहिल्यै माया ! ३// हेलाँ नगर्नु कहिल्यै वृद्ध भएका बाबुआमालाई सेवा पुर्याउनु जहिल्यै । ✍️ अरुण कुमार भुजेल गोरूबथान, कालेबुङ, भारत। ————-==———– [२४] १// जून अनि घाम बुबाआमा हुन् मेरा जिउँदो देवता चारधाम । २// मायाममताको शुद्ध खानी बुबाआमा नै हुन् मेरा सारा जिन्दगानी । ३// सोच्दैनन् कहिले नराम्रो प्राणप्यारो हुन्छन् सधैँ बुबाआमा नै हाम्रो । ✍️ अनिता भण्डारी, ताप्लेजुङ ————-==———– [२५] १// आमाबुबा हुन् भगवान सबै दैवले दिएकाे गाैरवशाली हाम्रो सान ! २// दैवकाे प्रसाद बाआमा हुन् अमुल्य सम्पत्ति जिवनकाे गतिलो खामा । ३// पुजेर हिँड्छु सधैँ मेरा जिउँदा भगवान् ठानेर बाआमा अझै । ✍️ ईश्वर साउद रामारोशन गाउँपालिका ६ सुदेरपश्चिम अछाम ————-==———– [२६] १// आमाबाबु हाम्रो भगवान खपेर कष्ट लाखौँ बनाए हामीलाई जवान ! २// छाओस् सुखशान्ति दिनमा आमाबाबुलाई लागुन् निद नपारौँ कसैले ऋणमा । ३// नहोस् बरु धन रहोस् परिवार हाँसीखुसी नदुखाई आमाबाबुको मन । ✍️ मोती सुब्बा दार्जिलिङ निमकी डाँडा। ————-==———– [२७] १// बाबुआमा ईश्वरका रुप ठोस खान सक्दैनन् बनाएर देऊ सुप । २// बाबुआमालाई साथ देऊ बुढेसकालमा सेवा गर उनको आशिर्वाद लेऊ । ३// बाँचुन्जेल गर सेवा मृत्युपछि केही पर्दैन दान दिनलाई मेवा ! ✍️ देव कृष्ण काफ्ले पोखरा १कास्की ————-==———– [२८] १// पाइन्छ अटुट माया महत्त्वपूर्ण अङ्ग पनि जिउँदै बनेर पाया । २// बुबाआमा आशिर्वादको खानी सन्तानको लागि बरदान केवल स्वर्ग जिन्दगानी । ३// छोराछोरीको लागि हारेर प्रफुल्ल हुनुहुने बुबाआमा आफ्नो इच्छा मारेर । ✍️ पृथक प्रकृति, झापा ————-==———– [२९] १// झेलेर अनेकन् धामा सन्तानको भलो चाहने साक्षात् ईश्वर बाबुआमा l २// सारा इच्छा मारेर सन्तानलाई जिताउने होडमा बस्छन् आफूले हारेर l ३// शीलवती भएमा रामा घर बन्दछ अमरावती खुसी रहन्छन् बाबुआमा l ✍️ बाबुराम गौतम, गुल्मी ————-==———– [३०] १// बाआमाको सम्मान गर्न सबैले जान्नुको कुरा छोडिन्न पाउ पर्न । २// जिउँदा देवी भनेर सधैँ चिनिन्छन् बाआमा बस्छु भक्त बनेर ! ३// नदिनु दुःखमा पर्न ख्याल गरौ बाचुन्जेल अकालमा नपार्नु मर्न । ✍️ लक्ष्मण देउवा डोटी हाल भारत 🇳🇵 ————-==———– [३१] १// आमाकाे न्यानाे काख बाबाकाे साथ गुनिलाे बिर्साउछ घमाइलाे बैशाख ! २// बाबाआमाकाे चोखो मायामा भविष्य सदा फक्रन्छ उहाँहरूकै शितल छायामा ! ✍️ हरिगाेपाल न्हुच्छेँप्रधान काभ्रे, बनेपा १४ साँगाबजा। ————-==———– [३२] १// सृष्टिकर्ता हुन् आमा प्रकृति चाहिँ बाउ नाता प्याराे मामा ! २// माया भयाे मुखले बुढाे हुँदा हेला बाँच्ने कति दुखले ! ✍️ जि.बि.चिन्तन ————-==———– [३३] १// जिन्दगीको संसार देखाउने आमा बाबु हुन् प्रेमिल नाम लेखाउने । ✍️ प्रेम थापा “मन”बागलुङ ————-==———– [३४] १// सधैँ दु:खकष्ट गरी पालनपोषण गर्ने आमाबाबु भगवान् हुन् सधैँभरि ! २// आमाबाबु पहिलो गुरू ज्ञान, बुद्धि सिकाउन गरे उनैले सुरू ! ३// कहाँ पाइन्छ खाेजेर आमाबाबुलाई घृणा नगर्नु कहिल्यै पाइन्न राेजेर ! ✍️ राज कुमार राजभण्डारी खाेटाङ्गे मध्यपुर ठिमी ५ संगम काेलाेनी राधे राधे भक्तपुर । ————-==———– [३५] दुःख पोल्टामा राखेर राख्दछ्न् बाबुआमाले सुखमा छोराछोरीलाई देवीदेवता भाकेर ! ✍️ प्रमिला प्याकुरेल, विराटनगर -५ ————-==———– [३६] १// आमाबाबु मेरा भगवान् साथ सहयोग दिने मेरा लागि महान् ! २// मिलिरहोस् आमाबुबाको साथ सधैँभरि सुन्न पाउँ उनका मिठामिठा बात ! ३// सबैलाई मिलाेस् छाया जिन्दगीमा मिलिरहाेस आमाबुबाको सधैँ न्यानो माया ! ✍️ श्रीकृष्ण धामी – बझाङ ————-==———– [३७] १// जन्माए, हुर्काए, बढाए सन्तानलाई बाबु आमाले सत्मार्गकाे ज्ञान सिकाए ! २// जान्दै बुझ्दै गएपछि बिर्सिन्छन् आफ्नै सन्तानले स्वार्थ पूरा भएपछि ३// बाबुआमा मिल्दैनन् खाेजेर सामान जस्तै किन्नलाई बजारमा पाईँदैन राेजेर ! ✍️ सुन्दरी घिमिरे खतिवडा सङ्खुवासभा ————-==———– [३८] बाबुआमा भगवान् समान सुन्दर संसार देखाउने उनै हुन् जान ! ✍️ बुद्धिमान दनुवार ( सुरुङ्गेली कान्छो ) कनकाइ ४ झापा ————-==———– [३९] १// आमाबा हुन् देवता कहिले रुन नपरोस् कहदै आफ्नो व्यथा ! २// अरूको लाख चाहिँदैन आमाको काख भए कुनै विलाप गाइँदैन । ३// दुःखै सही मुस्कुराउने सन्तानको खुसीको लागि सत्मार्गमा हिड्न सिकाउने । ✍️ धनमाया चौधरी, कैलाली ————-==———– [४०] १// आमाबाबा हाम्रा भगवान् तिरस्कार नगर्नु कसैले गर्नु भगवान्झैँ सम्मान् । २// यस धर्तीमा टेकाउने आमाबाबुले नै हुन् सारा संसार देखाउने ! ३// गर्व गर्छु मातापिता धन्य भए आज साथमा पुज्छु गीता । ✍️ दुर्गा आचार्य मोरङ ————-==———– [४१] आमाबाबु पाइँदैन खोजेर आशीर्वाद हुन्छ ईश्वरको नखोज तिमी रोजेर । ✍️ नीमा छिरिङ भोटिया जलढका कालेबुङ ————-==———– [४२] १// यहाँ बाबाआमा जस्तो छैन अर्को भगवान् खोजी हिँड्छौ कस्तो ? २// बाबा र आमा भेट्न सक्दिनँ कहिल्यै फाट्दा धेरै जामा ! ✍️ दीपा समभाव खोटाङ्ग ————-==———– [४३] १// हाम्रो बाबुआमा भनेको हृदयको पाटो हुन् ईश्वर बनी बसेको । २// जिवन हुन्छ शुरू घरै भयो पाठशाला बाबुआमा हुन् गुरु ! ✍️ राजनारायण राई राजदल बस्ती सोनादह ————-==———– [४४] १// बाबुआमाले हुर्काए बढाए दश नङ्ग्रा खियाएर हामीलाई लेखाए पढाए ! ✍️ बि.कुलुङ ————-==———– [४५] १// आमाबाबा नै राज्य गर्छु सदैव श्रद्धा उनीहरू हाम्रो साम्राज्य । २// जीवन मेरो अधुरो आमाबाबा बितेर गएपछि सम्झेको छु अपुरो । ३// महानता देखे मातापितामा सम्झे अविभावकमा ईश्वरीय दुख्दैछ जलेको चितामा । ✍️ दिल ठकुरी, दार्जिलिङ ————-==———– [४६] १// सम्झन्छु बुट्टे जामा मायाले ल्याइदिन्थे मेरो प्यारो बुबाआमा ! २// सन्तानको खुसी खोजेर सम्झौता गर्थे कठै दुःखको बाटो रोजेर । ३// बच्चाकै सपना देख्थे रातोदिन एक गरी उनकै भविष्य लेख्थे । ✍️ पुष्पा राई, बादेल, खोटाङ। ————-==———– [४७] १// असिनाले पार्यो राँजो पीडा कसलाई सुनाउँ ? निष्प्राण छ रैपाँजो l २// विकट गाउँमा बस्छु खेतीपाती मुख्य पेसा माटोमै नङ्ग्रा धस्छु l ३// पाइदैनन् कतै निमेकी अर्मपर्म गरौँ भने बसाइँ सरे छिमेकी ! ✍️ बाबुराम गौतम गुल्मी
————-==———– [४८] १// ज्यानदिन्छन् सन्ततिका लागि आफू भोकभोकै बसेर खुवाउछन् बरु मागी । २// जान पर्दैन मन्दिर बाआमा खुसी हुँदा ह्ट्दछ सारा पीर ! ३// नेपालीपन यो नभुलौँ समय खेर फाल्दै अरूको लहैलहैमा नडुलौँ ! ४// सबैभन्दा छन् राम्रा जिउँदा भगवान् हुन् आमाबाबा नै हाम्रा ! ५// पुज्ने गरौँ अब मन्दिर नगई घरमा बाआमा छन् जब । ✍️ दुर्गा भट्टराई मोरङ ————-==———– [४९] १// जन्माउन हुर्काउन धामा सँधै खुसी चाहने भगवान् हुन् बाबुआमा । २// सहेर अनेकाैँ कष्ट हेर्न चाहन्छन् बाबुआमा सन्तान नहाेस् पथभ्रष्ट। ✍️ काेपिला अधिकारी सिरानचाेक – ७, गाेरखा ————-==———– [५०] १// बाबुआमा भगवान तुल्य आफ्नो कर्तव्य सम्झी तिर्नपर्छ सबले मूल्य ! २// बाबुआमा घरको बलो बुढेसकालमा हेला गरे हुन्न त्यसको भलो ! ३// गर्नुपर्छ बाबुआमाको सेवा गरेमा असल काम बल्ल मिल्दछ मेवा । ✍️ जयनारायण नेपाल इलाम ,हाल सूर्यविनायक २ बालकोट ,भक्तपुर ————-==———– [५१] १// आमाबाको छ छत्रछाया सुरक्षीत त्यो कवच कतै नपाएको माया ! २// कालो टीकाले जोगाए कुदृष्टि पर्नै दिएनन् सन्तानको जिन्दगी सजाए । ३// गाली नै ज्ञान आमाबाको प्रसाद सम्झनू त्यसैले गर्नु सम्मान ! ✍️ राजेश्वरी राजोपाध्याय ललितपुर ————-==———– [५२] बाबाआमा हुन् भगवान् आदर सत्कार गरौँ बन्न सदैव महान् । ✍️ बाल कृष्ण श्रेष्ठ, सोलुखुम्बु ————-==———– [५३] १// लागेन निद्रा रातमा रेखदेख गर्दा उनैको छैनन् सन्तान साथमा ! २// ढुङ्गाका देउता नखोजौँ बाबुआमाको मन दुखाई नर्कको बाटो नरोजौँ । ३// कोखाकाे घाउ छोराछोरी अपार माया दिएर हुर्काउँछन् कसर नछोडी ! ✍️ पद्मा काश्यप पाण्डे मोरङ ————-==———– [५४] १// बस्छु बाबुआमाको साथमा सोध्ने गर्छु बारम्बार कस्तो छ गाथमा ? २// बाबुआमा साक्षात् भगवान दिनुहुन्छ सल्लाह अप्ठेरो कहिल्यै गर्नुहुन्न अपमान । ३// नबनून सन्तान कपुत चाहनुहुन्छ मेरा बाबुआमा बनून् राष्ट्रकै सपुत ! ✍️ सतीश पण्डित भानु६ चुँदी तनहूँ हाल चनपा६ मातातीर्थ। ————-==———– [५५] बाबाआमा हाम्रा भगवान ख्याल राख उनको नगरौँ कसैले अपमान ! ✍️ सरिता सेढाई, धादिङ ————-==———– [५६] १// दुःख कहिले नदेखाउने सन्तानको हुन् भगवान् हाँसेर खुसी बनाउने ! २// आमाबाबु हाम्रा छहारी प्रेरणा दिन्छन् सधैँ जीवन जिउँछौँ नहारी ! ✍️ सविता भट्टराई, जनकपुर ————-==———– [५७] १// अरूभन्दा नि राम्रा जिउँदा भगवान हुन् बाबाआमा त हाम्रा । २// सेवा सधैँ गर बुढेसकालको सहारा भनी परेका छन् भर । ✍️ कला ढकाल, झापा ————-==———– [५८] आमाबाबा सन्सार उनै उनीहरू विनाको जीवन देख्दिनँ खास कुनै ! ✍️ शोभा आचार्य गौतम काठमाडौँ ————-==———– [५९] १// आमाबाबु आउँदैनन् फेरि जतिसक्दो गरौँ सेवा अहिले यहीँ हुँदाखेरि । २// वरिपरि दुखले घेर्दा मुसुक्क हाँस्थिन् आमा सन्तानको मुख हेर्दा । ३// मातापिता भगवानको रुप सक्छौ घिउभात खुवाऊ कोइलालाई किन धुप ? ✍️ पशपती राई, खोटाङ ————-==———– [६०] १// आमाबुबा साथी मानेको देवतासमान हुन् छोराछोरीका संसारमै महान ठानेको । २// पीरमा केही नदिने छोराछोरीलाई नख्वाई आफूले खाना नभए नलिने । ✍️ भगवती दवाडी ————-==———– [६१] बाबुआमाको न्यानो काख भए पुग्छ मलाई चाहिँदैन सम्पत्ति लाख । ✍️ बिके मुखिया दार्जीलिङ,भारत। ————-==———– [६२] १// स्नेह प्रेममा आमाबाबाका डुब्न नजानेर मान्छे हिसाब ब्याज साँवाका । २// जिउँदा देवता छोडी मन्दिर जान्छन् किन ? यथार्थसँग मुख मोडी । ३// ममता, सुरक्षा काख पागल ! बिर्सेर चटक्कै पितृलाई बत्ती लाख । ✍️ मनोहरी पौडेल गैडाकोट १ ————-==———– [६३] १// आमाबुबाको छहारी पाई हामी रमेका हुन्छौँ नाना चाचा लगाई । २// आफ्नो पेट कटाई हामीलाई दिन्छन् सुख पसिनाको धारो बगाई ! ३// हामी नयनको नानी अगाडि बढाउँछन् बाबाआमाले पुर्याउन खोज्दैनन् हानी ! ✍️ सीमा कार्की समर्पण मेलचोक, पर्सा, नेपाल