गएको एक महिनादेखि शेयर बजार लगातार घट्दो क्रममा छ। गत फागुन २९ गते २६६७.९७ अंकसम्म पुगेको बजार त्यस यता लगातार घट्दो क्रममा छ।
बजारको घट्दो क्रमले आइतबार पनि निरन्तरता पायो। गएको एक महिना यता बजारमा कुनै खबरले असर गर्न छाडेका छन्। लगानीकर्ताले बजार उकास्ने खबर भनेर विश्लेषण गरिएका खबरले समेत शेयर बजारलाई माथि लैजान सकेको छैन। जसले गर्दा लगानीकर्ता थप निरासिएका छन्।
निरासिएका लगानीकर्ताबीच केही लगानीकर्ताले भने बजार घट्दैन भन्न छाडेका छैनन्। उनीहरूले घटिरहेको बजारलाई हरेर आउने दिनमा विभिन्न कारणले बजार बढ्छ भन्दै चित्त बुझाउँदै आएका छन्। पछिल्लो समय घटेको बजारलाई लिएर लगानीकर्ताहरूले चैतको असर भनेर चित्त बुझाउन थालेका छन्। चैतमा ब्याजको असर र सँगै कर उठ्तिमा समेत दबाव पर्ने भएकोले बजार घटेको विश्लेषण उनीहरूले गरिरहेका छन्। “मार्केट डाउन हुनुमा मुख्य दुई कारण छन्। चैत मसान्त आयो। मसान्तमा ब्याज तिर्नु पर्ने हुन्छ। अर्को तर्फ चैतमा नै प्रणालीबाट धेरै पैसा बाहिरिन्छ। ट्याक्सको रुपमा ठूलो रकम बाहिरिने गर्छ। ट्याक्सको लागि ब्याजको लागि पैसा जोहो गर्दा शेयर बजार घटेको हो” नेपाल इन्भेष्टर्स फोरमका अध्यक्ष तुलसीराम ढकालले मेरो लगानीसँग भने।
उनका अनुसार चैतको असर यही हप्तासम्म मात्रै रहने। आउने हप्ताबाट त्यसको असर सकिने उनको दाबी छ। “तर यो असर यही हप्तासम्म मात्रै रहन्छ। कमिङ विकबाट बिस्तारै बिस्तारै बजार आफ्नो लयमा जान्छ” ढकालले भने।
बजार घट्नुको कारण चैत मसान्त भन्दै गर्दा उनी बजार यही कारणले मात्रै घटेको भनेर ढुक्क भने भएको देखिँदैनन् । उनले चैतमा ब्याजको प्रेसर करको दबावसँगै तरलतालाई समेत बजार घट्नुको मुख्य कारणको रुपमा औँल्याएका छन्। “मूख्यत बजार घट्नुको भनेको बजारमा देखिएको लिक्डिटिकै असर हो। यसलाई ढाकछोप गर्नु पर्ने कारण छैन। यो जग जाहेर विषय नै हो” ढकालले भने।
तर यी सबै विषय बिस्तारै मत्थर हुँदै जाने उनको दाबी छ। उनका अनुसार बजारले बिस्तारै पुरानै लय समात्ने छ। बजार किन पुरानै लयमा फर्किन्छ भन्ने ढकालका आफ्नै तर्कहरू छन्। तिनै तर्कहरूले बजार फर्काउने उनको दाबी हो।
“यो समस्या पनि बिस्तारै हल हुँदै जाने देखिन्छ। किनकि निर्वाचन नजिकिँदै छ। वैशाख लागेसँगै निर्वाचनको चहल पहल सुरु हुने छ। त्यसपछि बिस्तारै धेरै थोरै पैसा खर्च हुन्छ नै। गर्दिन भन्दा पनि निर्वाचनमा पैसा खर्च हुन्छ। फेरि आर्थिक वर्षको समाप्ति पनि नजिकिँदै छ। यसमा पनि खर्च त बढ्छ नै। किनकि त्यस बेला साना/ठूला ठेक्काका पेमेन्ट हुन थाल्छन्। त्यसले पूँजीगत खर्च बढाउँछ। दुवै तर्फको खर्चले केही हदसम्म तरलताको समस्या हलुका हुन्छ। त्यसले खस्किँदै गएको लगानीकर्ताको मनोबल पनि बढाउँछ। जसले बजारलाई पोजेटिभ पार्छ” ढकालले भने।
उनले पेस गरेका तर्कहरूमा सही साबित हुने दाबी गर्दै अन्य लगानीकर्तालाई समेत केही दिन धैर्य गर्न सुझाएका छन्। शेयर बजार घट्यो भने अत्तालिए शेयर बिक्री नगर्न उनको सुझाव हो। “आउने हप्ताबाट बजारमा चैत असर समाप्त हुन्छ। त्यसैले अब लगानीकर्ताले धेरै अत्तालिनु पर्दैन। त्यस बेलासम्म मात्रै लगानीकर्ताले धैर्य गर्न सके राम्रै आम्दानी हुने छ” ढकालले भने।
ढकालले लगानीकर्ताको मनोबल उकास्न खोजे पनि शेयर बजारले भने त्यस्ता कुनै विषयलाई पत्याएको छैन। ब्याजको असर गत पुसमा पनि पर्नु पर्ने थियो। तर त्यस बेला बजारले बढ्दो लय समायो अर्को तर्फ बीमा कम्पनीको पूँजी वृद्धिले लगानीकर्ताको मनोबल उकास्ने अनुमान बजारमा गरिएको थियो। त्यसले पनि पछिल्लो समय लगानीकर्ताको मनोबल उकासेन। यावत विषयलाई हेर्दा अझै लगानीकर्ता बजार बढी हाल्नेमा ढुक्क देखिँदैनन्। अलिकति बजार सुधारिने बित्तिकै बिक्री चापले ती कुरालाई पुष्टि गर्दै लगेको छ।