
साप्ताहिक पञ्चाङ्ग लेखन अभ्यास शृङ्खला ‘पञ्चाङ्ग चित्रपट’को पहिलो भाग सम्पन्न भएको छ । पञ्चाङ्ग साहित्य समाज नेपालको आयोजनामा उक्त अभ्यास शृङ्खला सञ्चालनमा ल्याइएको हो ।
साप्ताहिक पञ्चाङ्ग लेखन अभ्यासको पहिलो शृङ्खलाको प्रशिक्षकमा सुशीला पौडेल र सविता के.सी. रहनुभएको थियो । लघुतम काव्य विधा पञ्चाङ्गका प्रवर्तक सोमनाथ लुइँटेल “रवि पाल्पाली” का अनुसार अबदेखि प्रत्येक हप्ताको बिहीबार उक्त अभ्यास शृङ्खला सञ्चालन गरिनेछ । जसका लागि बिहीबार विहान एउटा चित्र राखिनेछ । सोही चित्र अनुसारको बिम्बात्मक तथा गहन मौलिक भाव झल्किने एउटा मात्र पञ्चाङ्ग साँझ ८:०० बजेभित्र आफ्नो नाम र ठेगाना सहित कमेन्ट बक्समा लेख्नुपर्नेछ ।
यस शृङ्खलाका लागि चित्रको संकलन कार्यक्रमका परिकल्पनाकार सोमनाथ लुइँटेल “रवि पाल्पाली” ले गर्नुभएको थियो ।
चित्रपट

सहभागी स्रष्टाहरूले सृजना गरेका पञ्चाङ्गहरू
पञ्चाङ्ग ०१
हरियाली बीचमा सुन्दर घर भेटिएका छन्।
रातो माटो र कमेरोले राम्ररी लेपिएका छन्।
पहाडका स्वास्थ्यकर घर हेर्दा हुन्छन् चिटिक्क,
यिनमा बढी गर्मी र चिसो दुवै छेकिएका छन्।
प्रकृतिको बिचमा घरको छानो देखिएका छन्
🇳🇵सुशीला पौडेल , काठमाडौं
पञ्चाङ्ग ०२
वनको शितलताले जेलिएको मेरो सुन्दर घर
रातो माटो कमेरोले लेपिएको मेरो सुन्दर घर
लिपेर चट्ट पारी राख्छु कोमल हृदय भित्र चित्र
सङ्गी साथिको आँखामा भेटिएको मेरो सुन्दर घर
खरको छानो पातिले बेरिएको मेरो सुन्दर घर।
🇳🇵सरिता काफले , बाँके कोहलपुर ।
पञ्चाङ्ग ०३
महल होइन झुपडीको बास भए पुग्छ मलाई
सुख होइन केबल तिम्रो पास भए पुग्छ मलाई
पसिनाको कमाइमा बाँच्न परोस् झुक्न नपरोस्
मीठो हैन मात्र सन्तोषको गास भए पुग्छ मलाई
महलको त्रास हैन तिम्रो सास भए पुग्छ मलाई।
🇳🇵निर्मला सुवेदी “जिज्ञासु”, बागलुङ।
पञ्चाङ्ग ०४
मुरीका कुरा हुन्छ घरमा एक मानु छैन
हप्तौं भयो भोक भोकै खाने अन्न दानु छैन
दिन भरि साहुको मेला साँझमा खाली हात
बिरामी भई काम नगरे रिस सानु छैन
कुन जाडो कुन झरी ओत लाग्ने छानु छैन ।
🇳🇵चेतना पोखरेल , मोरङ
पञ्चाङ्ग ०५
गाउँमै किन नहोस् सानो, स्वर्ग जस्तै घर छ मेरो
माटे भित्तो फुसको छानो, स्वर्ग जस्तै घर छ मेरो
स्वार्थ, लोभ, मोह केही छैन संसारकै सुखी छु म,
खान पुग्दछ आधा मानो, स्वर्ग जस्तै घर छ मेरो
छैन कतै कुटिल गानो, स्वर्ग जस्तै घर छ मेरो ।
🇳🇵वसन्त अनुभव घोराही, दाङ
पञ्चाङ्ग ०६
निश्चल सफा सुन्दर शान्त रित हुन् गाउँको
सहयोग अनि सद्भावना मित हुन् गाउँको
शहरभन्दा बढी गाउँघर हो मेरो देश
बगेका ती छाँगा छहरा संगीत हुन् गाउँको
हुँदैनन् कोही पराई सबै प्रित हुन् गाउँको
🇳🇵पुष्पा नेपाल(सुवेदी ) , इलाम
पञ्चाङ्ग ०७
पहाडको सौम्य घर प्यारो लाग्छ ।
ढुङ्गा र माटोको भर प्यारो लाग्छ ।
हाँसियो खेलियो छाँगा छहरामा ,
पीपल छेउमा वर प्यारो लाग्छ ।
नेपाली हुनुको थर प्यारो लाग्छ ।
🇳🇵आर्त अकुलीन, कैलाली
पञ्चाङ्ग ०८
महल हैन फुसकै छानो भएपुग्छ मलाई
कामगरी खान एक मानो भएपुग्छ मलाई
जे जस्तो छ आफ्नै रमाउने बानी छ
पेटभर्न पिडालुको गानो भएपुग्छ मलाई
गाउँमा आफ्नै सानो भएपुग्छ मलाई।
🇳🇵सरस्वती श्रेष्ठ इटहरी
पञ्चाङ्ग ०९
जंगल बीचमा सानो घर राम्रो लाग्छ मलाई
यहाँ ढुङ्गा र माटाेकाे चर राम्रो लाग्छ मलाई
गाउँमा स्वर्गिय आनन्द पाइन्छ झुपडीमा
शहर भन्दा धेरै गाउँको भर लाग्छ मलाई
गाउँ वरपर अति नै सुन्दर लाग्छ मलाई ।
🇳🇵दुर्गा भट्टराई , मोरङ
पञ्चाङ्ग १०
लहरै सुन्दर घर, आहा कति राम्रो
छानामा छ खरै खर, आहा कति राम्रो
सधैँ बस्न पाऊँ म यस्तै गाउँघरमा
नजिकै होऊन् निर्झर, आहा कति राम्रो
घुमुन् त्यँही चराचर, आहा कति राम्रो
🇳🇵केशब न्यौपाने, नुवाकोट
पञ्चाङ्ग ११
गाउँघरकाे गाँस राम्राे जहाँआफ्नाे पन छ
भिर पाखाकाे बास राम्राे जहाँ आफ्नाे पन छ।
कति खाेजेँ पाईन खुसी , हार्दिकता शहरमा
बाह्रै मास मधुमास राम्राे जहाँ अाफ्नाे पन छ
पुर्ख्याैली नै खास राम्राे जहाँ अाफ्नाे पन छ।
🇳🇵चन्द्रावती अधिकारी ,बाँके कोहलपुर
पञ्चाङ्ग १२
स्वर्ग जस्तो सुन्दर थियो गाउँ अनि बस्ती ,
बिर्सि सके अचेल सबै नाउँ अनि बस्ती ।
प्रकृतिको सुन्दर घरमा रमाइलो थियो ,
कसरि कता खोजौ त्यस्तै पाउँ अनि बस्ती ,
भग्नावशेस मात्र छरे ठाउँ अनि बस्ती ।
🇳🇵दुर्गा आचार्य , मोरङ
पञ्चाङ्ग १३
हरियाली पाखा भित्र मेरो सानो घर छ,
त्यही सानो घरको हेर् धेरै ठूलो भर छ,
सम्पत्ति र प्रतिष्ठा हो मेरो पैत्रिक घर
अन्न-वाली प्रशस्तै नत भोकको डर छ,
गोठ भरि गाई-बस्तु कूँडे भरि तर छ।
🇳🇪 अरुण कुमार भुजेल
गोरूबथान,कालेबुङ्ग,भारत।
पञ्चाङ्ग १४
अहो ! सुन्दर छटाले भरिएको सुन्दर घर हाम्रो
प्रकृतिको यो काखमा सजिएको सुन्दर घर हाम्रो
कैयौ सन्तती जन्मे यहीँ र त नेपाल भन्न पाइयो
हरेकको तन मन मिसिएको सुन्दर घर हाम्रो
आमा बाबाले उपहार दिएको सुन्दर घर हाम्रो ।
🇳🇵प्रेम थापा , बाग्लुङ
पञ्चाङ्ग १५
मेराे गाउँ सफा छ सुन्दर अहाे! फाेहाेर छिर्दैन क्यै
जाली मानिस हुन्न गाउँ घरमा,धाएर पिर्दैन क्यै
बस्दा भित्र समेत शीतल हुने,छानाे भएकाे हुँदा
गर्मी बढ्न गएर दुर्बल भई,पुर्लुक्क गिर्दैन क्यै
काेही भ्रष्ट पुग्यो त्यहाँ र पिटिए,तत्काल फिर्दैन क्यै।
🇳🇵ताेयानाथ सुवेदी, काठमाडौं
पञ्चाङ्ग १६
निश्चल सफा सुन्दर शान्त रित हुन् गाउँको
सहयोग अनि सद्भावना मित हुन् गाउँको
शहरभन्दा बढी गाउँघर हो मेरो देश
बगेका तिनै छाँगा छहरा गीत हुन् गाउँको
हुँदैनन् कोही पराई सबै प्रित हुन्! गाउँको
🇳🇵पुष्पा नेपाल(सुवेदी ) , इलाम
पञ्चाङ्ग १७
पहाडको काखमा आहा ! मेरो सानो गाउँ छ
पुर्खाको पसिनाले अर्जेको यहि ठाउँ छ
जति नै टाढा गए पनि भुल्न सकिन मैले
प्रकृतीको अनुपम सितल यस्को नाउँ छ
तान्छ मनलाई लाग्छ फर्केर त्यही जाउँ छ ।
🇳🇵इन्दिरा देवकोटा , कपिलवस्तु न .पा .३
पञ्चाङ्ग १८
स्वर्ग जस्तो गाउँमा नि सानाे मेराे घर छ
पक्कि नभएनि छानामा सुन्दर खर छ
बुढा बा अामा हेर्छन् मेराे बाटाे अाँखा तान्दै
म छु परदेश, उनकाे मै माथि भर छ
उतै भएनि मन शरीर अाज पर छ ।
🇳🇵रामराजा के. सी.,फर्पिङ , काठमाडौं
पञ्चाङ्ग १९
स-साना घर बनाउनेको लाइन चर्को छ
जताततै यताउति बारै बारको धर्को छ
कतै उत्साह कतै निराशा छाएको देखिन्छ
कुन घर जाउँ, मान पाउँ भन्नेको लर्को छ
आफ्नालाई कसरी जोगाउने पिर घर्को छ ।
🇳🇵रचना प्रतीक्षा ,काठमाडौं
पञ्चाङ्ग २०
सहरबासी हो, गाउँको घर भयो आहा! सबैलाई
त्यही घरमा जुनी काटी हेर हुन्छ थाहा सबैलाई
प्रकृतिमा बाँच्नका लागि बनाइएका सुन्दरता हुन्
विकास छैन, अभावमा दिन बित्दा, पाहा सबैलाई
सहर जस्तै समुन्नतहोस् भन्ने छ चाहा सबैलाई ।
🇳🇵सविता के.सी., काठमाडौँ ।
पञ्चाङ्ग २१
दुर्गम भएपनि खरले छाएको मेरो घर छ
भगवानको आशिर्वादले पाएको मेरो घर छ
सितल हुन्छ गाउँमा नै सुविधा दाउरा घाँसको
दु:ख कष्ट गरि कमाएर लाएको मेरो घर छ
पौरखि हातले कमाएर खाएको मेरो घर छ।
🇳🇵सोमनाथ लुइटेल “रवि पाल्पाली”
पञ्चाङ्ग २२
सुन्दर पहिचान हाम्रो सान नेपाली हु म
सद्भाव सहिष्णुता दिएर मान नेपाली हु म
गौरव छ घर गोरसले पुर्ण अर्गानिक छ
आर्जन गरि पुराउछु कुटेर धान नेपाली हु म
गुन्द्रीमा छ आनन्द लगाइ तान नेपाली हु म।
🇳🇵 गणेश पौडेल
चितवन।
पञ्चाङ्ग २३
फुसको छानो घर छ सानो सुन्दर संसार
अहिले सम्म पुग्दैछ मानो सुन्दर संसार
सरर आयो हिमाली हावा रमायो खुशीले
पोषिलो खाना दुख्दैन गानो सुन्दर संसार
लेखेर बस्छु गितको पानो सुन्दर संसार

