साताका तीन लघुकथाको चौथो शृङ्खलामा निम्न लघुकथाकारहरूका तीन लघुकथाहरू छनोट गरी प्रकाशन गरिएको छ ।
१) लघुकथा : साला झण्डा
✍️ दीपक लोहनी
उस्ले आफूलाई ऐनामा हेरी, नदी झैँ एउटा सफेद सिउँदो तालुबाट निधारसम्म बगेको थियो । अनुहारभरी केही किरिङ मिरिङ धर्साहरू थिए । पीडा, रहर र चाहनाहरूको, तर सब अस्पष्ट ।
उस्ले कोठाभरी हेरी, अभाव भरिपूर्ण थियो ।
हेरी- भित्तामा ।
भर्भराउँदो एउटा जवान लोग्नेको तस्बिर, झण्डासहित् भित्तामा झुण्डिएको थियो ।
उसको बोली मौन थियो । टोलाउनु सिवाया कुनै नित्य कर्म थिएन । हेर्नु सिवाय केही थिएन ।
हेरी पुलुक्क टिभीमा ।
एउटा राजनेता भनाउँदो कुर्लिरहेको थियो-
“हाम्रा सहिद महान छन् । यिनै सहिदहरूका देनबाट नै हामीले यी सम्पूर्ण परिवर्तनहरू पाएका छौँ ।”
ऊ जुरुक्क उठी । लोग्नेको तस्बिरसँगै झुण्डिएको झण्डा तानी र धुजा धुजा पारी । बर्षौं देखिको उसको आक्रोश त्यही झण्डामा झुण्डिरहेको थियो ।
@कुरिलो घर
काठमाडौं ।
२) लघुकथा: काग र कोइली
✍️ अनन्त राज उपाध्याय
कोइली बैनीले काग दाइले अँध्यारो मुख लाएर बसेको देखेर सोधिन् “ किन काग दाइ ! मुख त निन्याउँरो देख्छु, नि ! “
“कोइली बैनी ! तिम्रो शरीर पनि चिल्लो र चिटिक्क परेको छ, स्वर पनि मीठो र मनमोहक छ । तिमीलाई सबैले मन मराउँछन् । आफुलाई त बोल्यो कि खेद्छन् ।” कागले खिन्न मानेर भन्यो ।
कोइली बैनीले सान्त्वना दिदै भनिन् “ यो प्रकृतिको संरचना हो । यसमा दु:ख वा हर्ष मान्नुपर्ने कुरै छैन। तपाईँले दाइ ! समाजमा फालिएका फोहोरहरूलाई खाइदिएर समाजलाई रोगमुक्त पार्नु हुन्छ । त्यसैले तिहारमा दाइको पूजा गरिन्छ । आफ्नो त कसैले पूजा गर्दैन।”
कागले भन्यो “ सायद मैले फोहोर कुराहरू खाएकोले मेरो स्वर खस्रो र नमीठो हुन गइ मलाई कसैले मन पराउँदैन। तिमी त मीठा – मीठा फलहरू खान्छ्यौ, अनि तिम्रो स्वर सबैले मन पराउँछन् । यहीँ कारणले म नेपाली नेता र कर्मचारीहरूलाई भन्छु नराम्रा कुराहरू; घुस, नजराना, चन्दा, बक्सिस केही नखानू । ती सबै कसैगरी पनि गन्हाउँछन् र तिमीहरूलाई कसैले मन पराउँदैनन् ।”
कोइलीले भनिन् “ तर पूजा त हुन्छ नि !”
कागले सोध्यो “ के ले ? हातले कि लातले ?”
हेटौडा
३) लघुकथा: जाडाका पाहुना
✍️ प्रभादेवी पौडेल
नव विवाहित भाउजूलाई देवरले भन्यो – “पर्सि मेरो चितवनको साथीको बिहे हुँदैछ, साच्चि हजुरको माइती कहाँनेर रे भाउजू ?”
उनले खुशी हुँदै भनिन् – “हुन्छ जानुहोस् बाबु भेटघाट पनि हुन्छ र हजुर आएको देखेर बाआमा निकै खुशी हुनु हुनेछ, त्यहीँ चौबिस कोठी झरेर पूर्व तर्फको बाटो समाउनु, पाँच मिनेटमै घर आउॅछ, अनि बाबु चोकमा गएर विद्युतमा काम गर्ने महेश्वर भट्टराईको घर भनेपछि जस्तै आँखा नदेख्नेले पनि देखाइदिन्छ।”
भाउजूका कुरा सुनेपछि ऊ मख्ख परेर बिहेमा गयो। पुग्ने बित्तिकै बिहे घरमा हाजिर भएर एउटा साथी लिएर भाउजूको माइतीमा गयो। ज्वाई नानी भनेर उनीहरूले निकै सम्मान गरे। खानपिन पछि भाउजूका बाले भन्नुभयो,-” बाबु बेलुका फर्कदा कतिबेला हुन्छ, बिहे घरमा घन्च मन्च सहनु भन्दा सुत्न यतै आउनु नी ।” यो कुरा सुनेर ‘हुन्छ नी बा ! आई हाल्छौ’ भनेर उनीहरू गए । बिहेमा उसका साथीहरू धेरै भेटिए। बेहुली लिएर फर्कदा निकै अबेर भएको थियो । ऊ र उसका साथीहरू दुलही भित्रिन नपाउॅदै दाइको ससुराली तिर लागे।
उनीहरू मस्तसँग निदाइ रहेका थिए । दश/दश जना साथी छोरीको देवरले भोकै लिएर आएपछि आमा बिरामी भएपनि टाउकोमा फेटा बाँधेर खाना पकाउन थाल्नु भयो। बाले आफूलाई नभएर पनि ओढ्ने ओछ्याउँने ब्यवस्था गर्नुभयो। रातभरी उनीहरू गुनगुन, गफ गर्ने हाॅस्ने गरेर घरका कोही सुत्न पाएनन्।
भोलिपल्ट भोज सकेर ऊ घर गयो र आमालाई भन्यो,-“आमा भाउजूका माइती त त्यति हुनेखाने त लागेन।”
“कोको गएका थियौ र बाबु?”
“हामी दश जना थियौ आमा।” उसले कुरा सक्न नपाउॅदै सबै सुनिरहेकी हजुरआमाले जर्कदै भन्नुभयो,- “बाबु उनीहरूको दोष होइन तैँ बेवकुफ होस्। बिहेमा गएको मान्छे त्यत्रा साथी बटुलेर भोकै आधा रातमा जानु हुन्छ? अनि जाडोको महिना घरकालाई बाहेक फाल्तु दश दश जोर ओढ्ने ओछ्याउँने कसका घरमा हुन्छ? आफ्नै घरमा पनि बिचार गर ? तँ त छोरो मान्छे, भान्छा उम्किए पछि पाहुना आउॅदा कति तनाव हुन्छ भन्ने कुरा त हामी छोरी मान्छेलाई मात्रै थाहा हुन्छ। त्यसैले बुद्धि भएको मान्छे कसैको घर पाहुना हुन जाँदा यी कुरा बिचार गरेर मात्र जानुपर्छ बाबु।”
भरतपुर