उमेश कुशवाहा , वीरगञ्ज
तिहार र छठ नजिकिँदै जाँदा तराईका गाउँ–टोलहरूमा नयाँ जीवनको उत्साह देखिन्छ। बिहानदेखि साँझसम्म माटो मोल्दै, दियो घुमाउँदै र बजारमा भाँडा बेच्दै — कुम्हाल समुदाय फेरि पर्वको रंगमा रमेका छन्।
माटोका दियो, कलश, ठेकुवा भाँडा, अरघ र धूपदानी बनाउने यिनका सीपिलो हातहरूले अहिले गाउँ–बस्तीमा रमाइलो रौनक ल्याएका छन्। लक्ष्मीपूजामा जलाइने माटोका दियो र छठमा प्रयोग हुने कलश–सूपको माग बढेपछि बजारहरू कुम्हालका सिर्जनाले भरिएका छन्।
यद्यपि आधुनिक प्लास्टिक र स्टीलका भाँडाले बजारमा ठाउँ लिएका छन्, तर माटोका दियोको उज्यालो र कुम्हालका हातको कला अझै पनि हराएको छैन। यही सिजन उनीहरूको वर्षभरको मेहनतको फल हो — जहाँ माटो, पसिना र संस्कृतिको सुगन्ध मिसिन्छ।
स्थानीय कुम्हाल बताउँछन्, “यो हाम्रो पहिचान हो। दियो मात्र होइन, हामी हाम्रो संस्कृतिको उज्यालो बेचिरहेका हौँ।”
माटोमा ढलिएका यी दियो र भाँडाहरू केवल सामान होइनन् — परम्पराको आत्मा, संस्कृतिको सौन्दर्य र उज्यालो भविष्यको प्रतीक हुन्।